Conserve

by Willem Frederik Hermans

In zijn debuutroman Conserve neemt Willem Frederik Hermans ons mee naar de Amerikaanse Mormonenstad Salt Lake City, waar een fantastisch verhaal begint. De twee dochters van een rijke Mormoon Isabel en Onitah zijn verliefd op hun halfbroer Jerobeam. Onitah, de meest ingewikkelde van de twee, blijft onbevredigd en wordt waarschijnlijk daardoor waanzinnig. Zij meent, dat de religie van de Egyptenaren de ware is geweest. De Farao's trouwden immers met hun zusters.
Isabel gaat bij Jerobeam wonen. Een uit Midden-Amerika afkomstige half-indiaan Ferdinand, die het langs allerlei avontuurlijke wegen tot zenuwarts brengt, verschijnt in Salt Lake City en wordt verliefd op Onitah.

Genres: Dutch Literature

240 pages, Kindle Edition

First published January 1, 1998

About the author

Willem Frederik Hermans is one of the greatest post-war Dutch authors. Before devoting his entire life to writing, Hermans had been teaching Physical Geography at the University of Groningen for many years. He had already started writing and publishing in magazines at a young age. His polemic and provocative style led to a court case as early as 1952. His caustic pieces were compiled in Mandarijnen op zwavelzuur (Mandarines in Sulphuric Acid, 1963), which was reprinted with additions a number of times. It is Hermans’s belief that in order to survive people have to create their own reality. It is inevitable that all these experiences of reality will collide. Language is essential to create order out of chaos and plays an important role in this process. In his essays on Wittgenstein, Hermans studied this problem in depth. In his novels and stories Hermans places his characters in a world of certainty for themselves but equivocal for the reader. It is in this field of tension that the intrigue in De tranen der acacia’s (Acacia’s Tears, 1949) and in De donkere kamer van Damocles (The Darkroom of Damocles, 1958) develops. Although stories such as Moedwil en misverstand (Malice and Misunderstanding) and Paranoia have a surrealistic tendency, Hermans’ novels The Darkroom Of Damocles, Nooit meer slapen (Beyond Sleep), Uit talloos veel miljoenen (From Countless Millions) are more realistic or satirical and everything in his rich oeuvre is subordinate to the author’s pessimistic philosophy.

Reviews

[Laure · Rating 4 out of 5]

Dit is een heel erg raar boek. Echt ontzettend vreemd.

[Jerobeam · Rating 2 out of 5]

Hoewel ik een liefhebber ben van het werk van Willem Frederik Hermans, vind ik dit een van zijn mindere werken. Ik leg uitgebreid uit waarom op depiependemeerkoet.nl.

[Martijn van Bruggen · Rating 5 out of 5]

- Jij haat mij Isabel, jij en Jerobeam, jullie haten mij allebei.
- En je moeder haat je ook, Onitah.
- Ja, moeder haat mij ook.

Op de valreep nog veruit het bizarste boek van het jaar gelezen. Titel: Conserve, de debuutroman van W.F Hermans, geschreven toen hij eenentwintig jaar was. Niet samen te vatten. Het gaat over moorden, mormonen, mummificering, incest en krankzinnigheid. De roman begint vrij matig, met een boel spelfouten die door het hele boek blijven staan. Maar het verhaal blijkt helemaal op te bouwen naar een einde waarin werkelijk alle personages totaal krankzinnig zijn geworden. Ik heb nog nooit zulke bizarre dialogen en gedachtespinsels gelezen als in dit boek. Ik ga het citaat om dit te illustreren zelfs achter een spoiler-muur zetten, omdat het voor sommigen uit deze trigger warning-tijd misschien te luguber/shockerend is:

-Houd je dan niet van mij Fernando? Maak mij gelukkig en lach! Zeg wat ik voor je kan doen om je gelukkig te maken. Zeg het, ik zal het doen!

- Neem een maatglas van vijf liter, gilde hij, als je mij dan met alle geweld gelukkig maken wilt. Neem een maatglas van vijf liter, snijd je keel open, hou die erboven en meet na hoeveel bloed je hebt. Dan kan het meteen wat afkoelen ook. Dan zal ik gelukkig wezen, weet je, dan zal ik lachen.


En zo gaat het maar door. Hermans heeft me toch weer weten te verrassen met dit werk, waar je om het te kunnen schrijven naast briljant ook een tikkeltje 'krankzinnig' moet zijn, om in de termen van zijn eigen tijd te spreken. Ben gewoon heel blij dat er nog zulke gedurfde, schaamteloze literatuur bestaat (ondanks dat zelfs ik sommige passages nu echt niet meer vind kunnen). En daarmee ga ik voor de tweede keer een vijfsterrenrating geven aan een roman van hem!

Eindnoot: net als het andere boek van Hermans dat ik vijf sterren gaf, Herinneringen van een engelbewaarder, is Conserve maar heel lauwtjes ontvangen. Daar snap ik geen bal van. Maar er is hoop, want welk boek verkoos de internationaal alom geroemde schrijver Jonathan Franzen tot het beste boek van 2022? De Engelse vertaling van Herinneringen van een engelbewaarder! En aangezien de meeste Nederlandse highbrow recensenten alles goed vinden, wat Amerikanen goed vinden, is het nog maar een kleine stap naar de herwaardering van Hermans' minder bekende werken:)