De onzekerheid over de dag van het vertrek van hun schip dat een geheime regeringsopdracht moet uitvoeren, veroorzaakt bij de marconist en de steward een haast niet te dragen spanning.
Ivo Michiels, pseudoniem van Henri (Rik) Ceuppens, was een Vlaamse schrijver. In 2012 ontving hij de America Award van The Contemporary Arts Educational Project "voor zijn levenslange bijdrage aan het internationale schrijverschap".
Ivo Michiels, pseudonym of Henri (Rik) Ceuppens, was a Flemish writer. In 2012 he received the America Award of The Contemporary Arts Educational Project 'for his lifetime contribution to international writing'.
Megfigyeltem: a regényeknek többnyire két szintje szokott lenni. Az első azok a történések, amelyek a szereplőkkel megesnek. A második pedig a szereplők reakciói az említett történésekre. Ami az első szintet illeti, ez a regény, mondjuk úgy, bagatell. Horgonyt vet a hajó Antwerpenben, a matrózok partra szállnak, de a kapitány kiköti, hogy holnap 10 órára mindenki legyen itt, mert lehet, indulnak tovább. De az is lehet, hogy nem. Ha pedig nem, akkor holnap a matrózok ismét partra szállhatnak, de holnapután 10 órára mindenki legyen itt, mert... és így tovább. Gyanítom, ez valami kozmikus bizonytalanságérzet metaforája, csak nekem nem jön át annyira. Nyilván mert nem vagyok matróz. Mindenesetre Pierre, a rádiós hazamegy a feleségéhez, ha már így alakult. És elkezd reagálni a fenn vázolt történésekre. Csakhogy nekem ezek a reakciók valahogy nem stimmelnek. Mintha nem lennének összekötve az első szinttel. Indokolatlanok, érzésem szerint. Persze köztudott, hogy a kis szúnyog is megőrjítheti a hatalmas elefántot, magyarán apró-cseprő történések is olyan drámai reakciókat válthatnak ki a regényhősökből, hogy a fal adja a másikat. Ilyenkor nyilván az író mesterségbeli tudása hivatott áthidalni a szakadékot, az ő feladata elhitetnie az olvasóval azt, amit az olvasó úgy normál állapotában nem hinne el. Michielsnek azonban ez nem megy. Szereplői tesznek-vesznek, monologizálnak, visszaemlékeznek, de nem tudok szabadulni a gondolattól, hogy ez csak maszatolás. El vannak kenve a motivációk, a sejtelmesség panírjába vannak forgatva, hátha úgy nem vesszük észre, a hús minőségileg kifogásolható.
Mondjuk ki: untam ezt a könyvet. Egy ponton még az is megfordult a fejemben, hogy izgalmasabb volna szóba elegyedni a villamoson valakivel, mint ezt olvasni. De szerencsére azért idáig nem fajultam. Különben is: pandémia van.
"Niemand die alleen maar luistert naar de omroeper in de radio, en de krant leest en de mensen gadeslaat rondom zich, kan in waarheid geloven dat het nooit meer zal gebeuren, hier bij ons. Maar ik wil het geloven, verstaat u, ik wil er absoluut aan geloven. En het lukt me ook, niet altijd, maar dikwijls toch, omdat ik me heb teruggetrokken, me gebonden heb aan de volmaakte lijn, aan een vorm die schoon is, aan het woord dat uit een andere werkelijkheid komt. Wanneer ik vroeger naar de radio luisterde of de mensen rondom me bezig hoorde, hoe ze alsmaar pijn deden en alsmaar pijn werden aangedaan, van de morgen tot de avond, sloeg me telkens weer de angst om het hart. Alleen zo'n vaasje kan me dat alles doen vergeten, het belet met te denken aan al wat ons te wachten staat en waarvan we niet eens weten of het komen zal en wanneer, aan de vernietiging die we wellicht niet kunnen ontlopen en aan de onzekerheid die onze enige zekerheid is. We kunnen alleen proberen er niet aan te denken en proberen onze vlucht een zin te geven. Ook mijn vlucht is een illuzie, maar ze helpt en ik ben het vaasje dankbaar voor iedere minuut dat het me helpt er niet aan te denken, voor iedere minuut dat het met gelukkig maakt. Het is goed- en misschien is het alleen maar daarvoor goed- zo'n vaasje in de hand te houden en als het eenmaal komt te kunnen zeggen: het is onze schuld niet, we hebben slechts de schoonheid liefgehad."
Als je eens een echt boek, een hoogdraver wilt lezen uit de Nederlandstalige literatuur, moet je bij Ivo Michiels beginnen. Er zijn wellicht meer tegenstanders dan fans van het soort taal dat hij produceert en alleen al daarom is hij het lezen waard. Wat hebben al die leken met hun immer on-gevoelige meningen aan de kritiek bijgedragen?
Roman oude stijl, er staat iets te gebeuren, maar er gebeurt niets. Toch zeer goed uit te houden, ook dank wat Belgisch-Nederlandse termen. Op de havo veinsde ik dit gelezen te hebben, en viel er tijdens examen mee door de mand. Nu, 40 jr later, ben ik 'er blijkbaar aan toe'...