De bastaard van Brussel

by Simone van der Vlugt

Het zijn roerige tijden in Brussel: het volk komt in opstand tegen de wrede praktijken van de Spaanse inquisiteurs, die genadeloos alle niet-katholieken vervolgen, martelen en op de brandstapel brengen. Ook Cripspijn ontkomt niet aan hun wreedheid. Maar hij is de bastaardzoon van de graaf van Egmond en zijn vader haalt hem uit de gevangenis. Crispijn zit vol haat en sluit zich aan bij de bosgeuzen, de opstandelingen van het ruwste soort!

Genres: Historical Fiction, Fiction, Childrens, Historical, Young Adult, Audiobook, Roman

221 pages, Hardcover

First published March 15, 2005

About the author

Simone van der Vlugt is an acclaimed Dutch author, well known for her young adult novels. The reunion was her debut novel for adults, it sold over 200,000 copies and was translated into German, French and English.

Reviews

[Noella · Rating 4 out of 5]

Dit is een historische jeugdroman. Het is het verhaal van Crispijn, de bastaardzoon van graaf Egmond. Crispijn is een brouwer in Brussel in de 16de eeuw, de tijd van de Inquisitie.
Het verhaal laat een goed beeld zien van die tijd, en vooral van de wanhoop en de woede van de armere klasse.
Het boek bevat een mengeling van historische en fictieve personages en gebeurtenissen. Men kan zich goed inleven in de personages en het leest vlot. Aangename lectuur.

[Robert Lambregts · Rating 5 out of 5]

Ik probeer in 2024 elke maand een boek van Simone van der Vlugt te lezen. Zij is al één van mijn favoriete Nederlandstalige auteurs, maar ik heb nog lang niet al haar boeken (historische fictie dan tenminste) gelezen en daar ben ik nu dus mee bezig. De bastaard van Brussel kwam ik vorig jaar stomtoevallig in een ruilkast van een hotel in Brussel waar ik verbleef tegen en die heb ik meegenomen. Een beter souvenir kon ik me niet wensen. Toen ik voor de maand mei aan het kijken was welk boek ik wilde lezen pakte ik deze uit de kast, las ik een paar pagina's en hield ik niet meer op. Het verhaal is wederom erg boeiend geschreven. Dit boek valt onder de noemer jeugdroman, maar is ook prima te lezen door volwassenen. Het verhaal heeft raakvlakken met Rode sneeuw in december, een historische roman voor volwassenen van Simone van der Vlugt en tot nu toe mijn favoriet onder haar werk. Zo komt in beide boeken het ontstaan van het Wilhelmus terug. Het verhaal, waarin we de 'bastaard' volgen is gedegen geschreven, kent veel personages die werkelijk geleefd hebben en, zoals te verwachten van Simone van der Vlugt, schuwt ze het niet om scenes in detail te beschrijven, hoe luguber ze ook zijn. De onthoofding van een personage is daar een heel goed voorbeeld van. Ik vond het een erg goed verhaal en merk dat ik eigenlijk twijfel tussen 4 en 5 sterren, puur omdat het moet meten aan Rode sneeuw in december en deels in dezelfde tijd afspeelt. Maar dat doet eigenlijk afbreuk aan dit boek, dus van de 4,5 ster die ik dit dan zou toebedelen maak ik er toch 5. Met daarbij de opmerking: als de jeugd zegt dat er geen goede boeken zijn voor hun leeftijd of dat geschiedenis saai is, pak dan eens een jeugdboek van Simone van der Vlugt.

[Jordy · Rating 4 out of 5]

De zoveelste historische roman van Simone van der Vlught die je binnen korte tijd wel uit leest, het verhaal leest soepel en toegankelijk voor alle leeftijden. Ik was positief verrast over de inleving in de tijd, de schrijfster heeft er echt een verhaal van gemaakt dat gebeurt had kunnen zijn.

Het is mooi om te lezen dat de auteur actief bezig is met de jeugd te betrekken bij geschiedenis, daar slaagt ze denk ik goed in door de gruwelijkheden en de menselijkheid goed in balans te houden. De verleiding is echter ook heel groot om de onrusten in Vlaanderen deel te maken van de Nederlandse geschiedenis en daar moeten wel wel mee oppassen, het gaat hier immers wel om een hele andere tijd en destijds bestond er niet zoiets als een 'Nederland'. De verwijzingen naar het Wilhelmus zijn leuk, maar we moeten er in deze tijd ook niet meer in zien dan een propagandalied van Willem van Oranje.

De historische informatie in het boek is af en toe verouderd, we weten bijvoorbeeld inmiddels dat Luther zijn stellingen niet aan de kerkdeur heeft genageld, maar toch denk ik dat menig lezer zeer geboeid raakt door de levendige beschrijving van dit stuk geschiedenis. De vertelwijze vanuit de derde persoon werkte voor mij en de keuzes die zijn gemaakt, worden adequaat uitgelegd. Een aanrader!

[Frederieke · Rating 4 out of 5]

Weer ontzettend genoten van het zoveelste historische verhaal van Simone van der Vlugt. Alsof je even in een tijdmachine stapt.

[Lucilla · Rating 5 out of 5]

Dit boek is een historisch jeugdboek. Dat het een historisch boek is, kun je bijvoorbeeld herkennen aan de vervolging van het calvinisme en het gebruik van de guillotine. Het thema van dit boek is executies, maar ook vriendschap en verzet komen terug als thema’s.

Het boek gaat over Crispijn, hij is de bastaardzoon van de graaf van Egmond op wie hij sprekend lijkt. Hij heeft nauwelijks contact met zijn vader en zijn moeder is overleden. Crispijn heeft een brouwerij en taveerne van zijn vader geërfd. Hier werken Stina, Eva en Hans. Een ander personage in dit boek is Pieter Titelmans die de openbare executies uitvoert. Stina wordt terechtgesteld en daarna komen de mensen in opstand. Na verloop van tijd wordt Crispijn opgepakt en gemarteld. Hij wordt bevrijd en besluit dan om samen met Eva naar Nederland te gaan.

Wat mij aansprak in dit boek is vooral hoe het vroeger was. Dat het toen niet normaal was om je eigen geloof te beoefenen en dat je er zelfs voor vermoord kon worden. Dat kan ik me nu in het huidige Nederland niet meer voorstellen, terwijl dat nog steeds gebeurt in sommige delen van de wereld.

Ik vind dat het boek heel mooi is geschreven. Ik kon me heel goed inleven in het boek door de manier waarop het geschreven is. Het is chronologisch geschreven met een paar flashbacks. In het hele boek zit veel spanning, maar de echte spanning begon voor mij op het moment dat Crispijn wordt opgepakt. Deze gebeurtenis is het begin van een reeks andere gebeurtenissen. Het boek gaat over een tijdsperiode van drie jaar in de zestiende eeuw.

Ik denk dat de schrijfster met dit boek vooral het verschil wil laten zien met de tijd waarin we nu leven. Dit boek is niet voor al te jonge lezers geschikt. Ik vind dat het vanaf een jaar of 12 gelezen kan worden. Het zal niet iedereen aanspreken in de doelgroep. De lezers moeten wel van het genre houden.

[Nick · Rating 3 out of 5]

Een reisje uit nostalgie; dit boek las ik toen ik 14 was, (schok dat is al 17 jaar geleden??) en vond ik indertijd één van de beste op de verplichte leeslijst. Na zoveel jaar en met zelf enige pogingen onder de riem voor jeugdromans te schrijven, wou ik zien of ik het nog goed vond en indien ja wat ik er van kon leren of in geval van misprijzen kon van leren om te vermijden.

Mijn open geest was verrast in eerste plaats door hoe vlot het boek geschreven is. Het is ook de les die ik er uit zal halen; niet elk moment moet beschreven worden en ik zag mij wat bevestigd in assumpties die ik wel al had, zoals niet elk personage moet echt uitgediept zijn, je mag gerust met persona werken met een paar herkenbare consistente aspecten. Hetgeen ik miss zelf het minste goed vond en iets waar ik zelf nog mee worstel als schrijver, is het hoofdpersonage. Ja hij had motivatie en dynamiek maar al bij al was die vrij afhankelijk van anderen. Chrispijn laat zich vooral meesleuren, zelden en pas naar het einde toe lijkt hij echt zelf keuzes te maken. Maar ook weer hier, misschien moet ik de lat voor mezelf niet zo hoog leggen; een duidelijk herkenbaar doel, bezorgdheden en connecties met andere personages zijn mogelijk voldoende.

chrispijn dient in de eerste plaats als ooggetuige van dit boek dat het begin van de 80 jarige oorlog toont en ook de geboorte van de Nederlandse republiek, een republiek die mee begon omdat protestanten van het zuiden verloren hebben en noordwaards naar Holland getrokken zijn. Mijn aanvoelen in het verhaal geeft een zekere noodzaak om een mijmering te herkennen die zich afvraagt of indien Vlaanderen, brabant en limburg bij die republiek hadden kunnen zijn. Geen wonder ook gezien dit net het moment is van die splitsing.

Voor volwassenen is het niet het meest spannende of complexe boek, maar het is zeker ook niet kinderlijk geschreven. Ik vond het leuk voor nostalgische en lerende redenen maar ook zonder dat denk ik dat het de moeite waard is om op een verloren momentje te lezen.

[Ilse Andringa · Rating 4 out of 5]

Dit boek valt in het genre historische verhalen. Het speelt zich af in Brussel in 1565. De hoofdpersoon is Crispijn Matsijs en hij is eigenaar van bierbrouwerij en taveerne ‘Au Brasseur’. Hij wordt geholpen door dienstmeid Stina en haar dochter Eva. De Spaanse Inquisitie houdt huis omdat steeds meer mensen zich verzetten tegen het katholieke geloof. Ook Crispijn moet op een gegeven moment vluchten en hij sluit zich aan bij de bosgeuzen. Crispijn voelt zich niet thuis in het ruwe gezelschap en hij mist het leven in Brussel, maar ook Eva krijgt hij niet uit zijn gedachten.

De hoofdfuncties van dit boek zijn de ontspannende en de informatieve functie (Coillie, blz.18). Direct in het begin krijgt de lezen historische feiten voorgeschoteld en het komt daarmee tegemoet aan de nieuwsgierigheid van de (jonge) lezer (Coillie, blz 22). Het verhaal is realistisch. Het had waargebeurd kunnen zijn. Dat in combinatie met de historische feiten was voor mij een reden dat ik het leuk en interessant vond om te lezen. Het leest makkelijk weg maar de jonge lezer maakt ook kennis met woorden uit die tijd: baljuw, hagenpreken, lutherse schepenen, deken, wambuismaker, gelagkamer etc. Het is interessant om (opnieuw) te leren over een deel historie van Nederland en België. Ook kan je je door de romanvorm (ontspannende functie) beter inleven in hoe het geweest zou zijn voor de mensen die toen leefden. Daarmee heeft het boek ook een zingevende functie. Je gaat als lezer nadenken over hoe het leven was ten opzichte van het leven nu.

De auteur houdt de spanning erin door de contante dreiging van de Spaanse Inquisitie. Op een gegeven moment moet Crispijn vluchten, wordt hij gevangen genomen en gemarteld. Daardoor leef je met hem mee in de hoop dat alles goed komt en hoop je dat Crispijn terugkeert naar Brussel en dat hij en Eva weer bij elkaar komen.

Ik zou dit boek aanraden aan kinderen vanaf 12 jaar.

[Maartje · Rating 4 out of 5]

Ik heb dit boek al eens eerder gelezen, maar dat is denk ik al een jaar of 10 geleden. Ik wist er niet veel meer van, maar ik weet dat de historische (jeugd)romans van Simone van der Vlugt mij altijd boeien.

Ook dit boek was interessant, er zat een hoog tempo in en de personages kwamen voor mij tot leven door de gedetailleerde beschrijvingen. Als lezer voelde ik echt mee met de hoofdpersoon Crispijn en ik voelde me betrokken bij wat hem overkwam; van de bloedstollende martelingen tot het optrekken met de bosgeuzen en alles daartussenin. Van der Vlugt slaagt er goed in om de vage omtrekken te schetsen van de nog te vormen Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. Je merkt aan alle personages in het boek dat er grote veranderingen op komst zijn, en die spanning blijft het hele boek voelbaar.

Ik heb het boek in een halve middag uitgelezen omdat ik het zo boeiend vond, maar het is dan ook niet zo’n dik boek.

Al met al vind ik dit boek een mooie historische jeugdroman die goed omschrijft hoe de ‘ketters’ op een waanzinnige manier werden vervolgd en vermoord. Ik denk dat het ook nu nog een relevant boek is, in tijden waarin door verschillende politici wordt getwijfeld aan het recht om jezelf te zijn, of dat nu om religie of om andere dingen gaat.

[Sanskruti Shinde · Rating 4 out of 5]

Truly a beautiful story 💖

[Louise · Rating 3 out of 5]

Eerste keer in járen dat ik weer iets van Simone van der Vlugt lees. Is wel gewoon echt een icoon. Ze gaat ook echt geen enkel onderwerp uit de weg zeg, ook voor een ouder publiek is dit boek gewoon spannend, ontroerend en pakkend.

[Serge Timmers · Rating 5 out of 5]

Een boek dat zich kadert tegen een correcte historische achtergrond heeft, wat mij betreft, meestal wel een streepje voor op andere. In dit geval is dat niet anders, zeker aangezien de dialogen in het taalgebruik van die tijd geschreven zijn. Daarnaast heeft een groot aantal van de hoofdfiguren echt bestaan. Het boek speelt zich af in de 16de eeuw, een tijd waar religieuze conflicten en de kloof tussen arm en rijk de bovenhand hebben. Op zich maakt dat het boek ook weer brandend actueel.

Het is een tijd waar aanhangers van Luther en Calvijn gearresteerd, gefolterd en terechtgesteld worden door de inquisitie van de Katholieke Kerk. Hieruit groeien de geuzenopstanden en vernielingen van alles wat Katholiek is. De hoofdrolspeler sluit zich aan bij de bosgeuzen en komt terecht in een wervelstorm van geweld, ontbering en wanhoop.

De Bastaard van Brussel is vooral interessant omwille van de historische omkadering. Dit stukje van de geschiedenis komt dan ook niet al te veel aan bod. Het boek leest vlot en blijft op elk moment interessant. Er zijn weinig nodeloos gedetailleerde beschrijvingen waardoor de fantasie van de lezer mee het werk mag doen. Een aanrader voor iedereen die iets meer wil leren over de woelige tijd van halverwege de 16de eeuw.

[Shana Van · Rating 4 out of 5]

Dit was een boek dat ik voor school moest lezen. Ik had er niet zo'n goede verwachtingen bij, omdat boeken voor school vaak niet zo leuk zijn. Maar ik was er deze keer echt wel blij mee! Ik ben er laat in begonnen, omdat ik het gevoel had dat het een stom boek zou zijn, dus ik heb het echt wel in 2 dagen moeten uitlezen om op tijd klaar te zijn met het boek.

Het verhaal is heel interessant en spannend. Elke keer als je je boek wil wegleggen, is er weer iets spannends aan de gang waardoor je toch wilt blijven verder lezen! Het boek komt in het begin wel nogal traag op gang, maar als je in het verhaal zit, wordt het super! Sommige dingen worden zo gedetailleerd uitgelegd, dat je zelfs bijna de pijn voelt die de personages hebben. Echt om rillingen van te krijgen!

Een echte aanrader!

[Maddy Lanslots · Rating 4 out of 5]

Ook dit boek heb ik weer eens herlezen en ook dit boek vind ik nog steeds erg goed. De manier waarop de tijdsperiode en het leven van de mensen beschreven wordt, is realistisch en geeft een goed beeld van hoe het er daadwerkelijk aan toeging. Fictie wordt vermengd met geschiedenis, zelfbedachte personages met gebeurtenissen uit het daadwerkelijke verleden, verzonnen verhalen met de waargebeurde verhalen van personen die werkelijk hebben bestaan. De personages zijn stuk voor stuk sympathiek, met goede en minder goede karaktereigenschappen; ze maken fouten en verkeerde keuzes, maar hun motivaties zijn begrijpelijk in het licht van de dingen die ze hebben meegemaakt en de situaties waarin ze zich bevinden. Een indrukwekkende historische jeugdroman.

[Nicky · Rating 3 out of 5]

First of all: this book is meant for teenagers (14 years and older) which makes it a quick read.

I liked the story for it paints a picture of an interesting time in history accompanied by a clear explanation of the events that occur (such as the iconoclasm).

[Sanne · Rating 3 out of 5]

Je zou kunnen zeggen dat dit boek in de vorm van een bloedstollend geuzenavontuur verklaart waar toch eigenlijk het Nederlands volkslied vandaan komt. En dat is ongelofelijk interessant. Zoals alle historische boeken van Simone van der Vlugt is deze moeilijk weg te leggen; het leest als een trein.

[Alie (Aalbes) Holtmark van Dijkerhof - Zaat · Rating 4 out of 5]

Brilliant! I started reading this story ‘blindly’, as in; I’ve read other books by Simone van der Vlugt, and checked the genre (history, yeah!).

I loved the story!
And even more when nearer to the end I came across the details about this story being historical authentic.

[Elyse · Rating 2 out of 5]

I read this for my history subject. It gives a good example how it was during the time the book is set.

[Bo · Rating 3 out of 5]

3.5

[Stip · Rating 4 out of 5]

Het was precies wat ik hoopte dat het was.

[Milou de Bruijn · Rating 3 out of 5]

Mijn favoriete genre als kind; historische jeugdromans. De Bastaard van Brussel luisterde lekker weg, maar Simone van der Vlugt heeft wel betere boeken geschreven. Ze beschrijft wel een interessante periode uit de vaderlandse geschiedenis: de tijd vlak vóór de Nederlandse Opstand en bovendien vanuit de zuidelijke Nederlanden, dat lees je ook niet zo vaak!

Simone van der Vlugt geeft de spanning, onrusten, angsten en dilemma’s uit de periode vlak voor het losbarsten van de Tachtigjarige Oorlog mooi weer, het is gemakkelijk om je te verplaatsen in het de schoenen van Crispijn. Het eerste deel van het boek leest daarom vlot en sterk, met als climax de gevangenneming en marteling van Crispijn. Daarna gaat het verhaal wat kabbelen en verliest het wat van zijn spanning. Dit komt misschien ook omdat ik als geschiedenisdocent natuurlijk precies weet hoe het afloopt, onder andere met de graven van Egmond en van Hoorn. Desalniettemin blijft het een vermakelijk boek en had ik het vlot uit.

De relatie tussen Crispijn en Eva en tussen Crispijn en Leonora vind ik niet zo sterk geschreven. Er lijkt een wat romantische ondertoon in deze twee relaties te zitten, wat verwarrend is. Eva is een heel jong meisje en een relatie met Crispijn lijkt niet onmogelijk, zeker in die tijd, maar voelt toch wat ongepast voor een jeugdroman. Leonora is Crispijn halfzus, wat de romantische zweem nog vreemder maakt. Maar goed, misschien lees ik hun contacten als volwassene gewoon ‘verkeerd’.

Over het algemeen een informatief en vermakelijk boek. Zeker aan te raden voor tieners om op een mooie manier meegezogen te worden in de roerige tijden van onze vaderlandse geschiedenis.

⭐️⭐️⭐️💫

[Marloes D · Rating 4 out of 5]

Crispijn is bierbrouwer in het Brussel van 1565. Je bent er verplicht rooms-katholiek en lutheranen en calvinisten worden gemarteld en terechtgesteld. Crispijn is de bastaardzoon van de graaf van Egmont en het duurde even voor ik doorhad dat het gaat om DE graaf van Egmont (van de graven van Egmont en Horne).

Het is een goed geschreven verhaal voor jongeren maar wel rauw. Bovendien geeft het inzicht in de aanloop naar de Tachtigjarige Oorlog; het is nog maar de vraag of WvO een gewapende opstand was begonnen als er geen edelen zoals hijzelf waren terechtgesteld als ketter.

Ik heb dit boek gekocht van een bon die ik voor mijn verjaardag heb gekregen en heb het 's avonds in een keer uitgelezen. Dat geeft aan hoe spannend en interessant het was. Als het geen jeugdboek was geweest had ik het misschien wel vijf sterren gegeven.

[Mariëlle · Rating 4 out of 5]

Eigenlijk een 'jeugdboek', maar toch best serieus qua thema/gebeurtenissen. Als lezer word je direct in het verhaal getrokken, en wat het begin van het boek betreft deed dit boek me sterk denken aan De amulet, dat, als ik het me goed herinner, met eenzelfde gebeurtenis begint.

Ook dit was weer een prettige en leerzame historische roman van Simone van der Vlugt, en hoewel het dus is uitgekomen als jeugdboek, is het ook voor volwassenen die van dit genre houden een aanrader. Zeker als je interesse hebt in de geschiedenis van de Nederlanden, en met name de aanvang van de 80-jarige oorlog (maar niet zo houdt van droge feiten).

[Grada (BoekenTrol) · Rating 4 out of 5]

A very interesting book. I enjoyed reading it. The way of writing reminded me of the Thea Beckman books.
Subject was a part of history about which I have heard quite a bit, but which has been so long ago that I don't remember exactly.(Uprising of the new religions by Luther, Calvijn. The right against the division of very rich vs. very poor.)

Now this is of course fiction and therefore not necessarily 'the' truth, but events and some persons are real.

[Sylvie · Rating 3 out of 5]

Op zich wel een waardevol jeugdboek, denk ik, dat een mooi portret schetst van Vlaanderen in de 16de eeuw. Maar een volwassen lezer die smulde van 'Wildvrouw' kan daar zijn pap niet meer mee koelen. Als ik dat boek had gelezen als 14-jarige, had ik er wel van genoten. Voor alles is een tijd...

[Paul · Rating 4 out of 5]

Een ontspannende vertelling, die ons er nog eens aan herinnert hoe gruwelijk en hardvochtig de inquisitie wel was onder de IJzeren Hertog Alva
Het verhaal zelf heeft niet veel om het lijf, maar het is gemakkelijk om lezen en het heeft een happy end
Goed als tussendoortje

[Pieter Serrien · Rating 4 out of 5]

Perfect historisch jeugdboek, gebaseerd op heel interessante en realistische historische gebeurtenissen. Ik maak er een doorgeefboek van voor mijn leerlingen 😊

[Lisanne Elst · Rating 4 out of 5]

Prachtig boek! Wel veel lugubere stukken (over martelingen), dus niet gelijk aanraden aan basisschoolleerlingen.

[Sharzar · Rating 5 out of 5]

9/10
What a gem. I had this on my shelves for years. If only I knew it was this good

[Eva Spekschoor · Rating 3 out of 5]

Weer een historisch boek van Simone van der Vlugt over de jaren voor de Tachtigjarige Oorlog. Interessant, het is handig om enige kennis over deze periode te hebben voordat je het boek gaat lezen.

[Bert · Rating 4 out of 5]

Goed om aanzet tot 80 jarige oorlog te beleven in deze historische roman.