Dans les règles de l'art

by Makis Malafékas

L’écrivain Michalis Krokos arrive à Athènes pour la parution d’un ouvrage sur John Coltrane. Mais en ce caniculaire été 2017, il n’est pas le seul à se rendre dans la capitale grecque. La Documenta, exposition internationale d’art contemporain, a drainé dans la ville un flux inédit de touristes et d’amateurs d’art. Krokos comprend vite que cet événement culturel incontournable va contrarier ses plans. La belle Kris le met dans le secret d’une affaire en apparence anodine : le vol d'un tableau sans valeur artistique lors d’une soirée mondaine à Hydra, chez un ami commun, Harry, collectionneur excentrique. Le problème est que l’œuvre en question renferme une information capitale sur un hacktiviste lanceur d’alerte, à même de faire trembler le monde de l’art sur ses fondations…Né à Athènes en 1977, Makis Malafékas a fait des études d'histoire de l'art à Paris, avant de se consacrer au dessin et à l'écriture. Il collabore régulièrement avec les éditions des Beaux-arts de Paris, tout en publiant ses articles en Grèce et en France (Libération, Médiapart, etc.). Il est l'auteur de cinq livres, dont une série de néo-polars athéniens qui met en scène son alter ego : l'écrivain Michalis Krokos. Il travaille actuellement sur le troisième volet de la série.

238 pages, Paperback

First published June 1, 2018

Reviews

[Vassilis MJ · Rating 3 out of 5]

Ο Μιχάλης Κρόκος είναι συγγραφέας που θέλει να εκδώσει βιβλίο για τον σαξοφωνίστα Τζον Κολτρέιν. Είναι όμως και ντετέκτιβ με το στανιό. Ένας αντισυμβατικός, αντικομφορμιστής και όλα τα -αντι ήρωας που μπλέκει σε απίθανες; καταστάσεις, μέσα στον καύσωνα της Αθήνας, η οποία αλλάζει μορφές με πρωτεϊκή συνέπεια και μυθοπλαστική φαντασία. Στο πλαίσιο της διεθνούς καλλιτεχνικής έκθεσης Documenta 14, μέσα από ιλαροτραγικές και νουάρ περιπλανήσεις, αντιλαμβανόμαστε ότι και ο Μαλαφέκας είναι ένας αντι-συγγραφέας, που αποδομεί τη λούμπεν διανόηση της δηθενιάς και της επίδειξης, όχι για να αναδειχθεί ο ίδιος ως διαπρύσιος προφήτης της new age λογοτεχνίας, αλλά για να προβληματίσει μέσα από έξυπνη (αν και λίγο αδούλευτη σε κάποια σημεία) πρόζα, που ρέπει εμφανώς προς το pulp.

Μία νουβέλα με δωρική, δυνατή, σκωπτική γραφή και μια πένα που γράφει όχι για να γεμίσει σελίδες αλλά για να αφήσει τον αναγνώστη να γεμίσει την πλοκή με συμπεράσματα και υποσημειώσεις και να νιώσει ότι χαλαρώνει βλέποντας Ταραντίνο. Με στοιχεία αστυνομικού νουάρ, αλλά και κυβερνοπάνκ μυθιστορημάτων, αφορμάται από την «πιασάρικη» και διεθνούς φήμης έκθεση και αποδομεί τους επιτηδευμένα διανοούμενους και τα κλισέ μιας αυτοαποκαλούμενης ιντελεκτουέλ κάστας. Καλοδουλεμένη ειρωνεία, η οποία ωστόσο θα μπορούσε να είναι λίγο στοχευμένη ώστε να κατευθύνει και καλύτερα τον αναγνώστη.

Θυμίζει σε κάποια σημεία το «Εκκρεμές του Φουκώ» με την ατέρμονη αναζήτηση στοιχείων τα οποία μας οδηγούν σε αυτό που θέλουμε να δούμε και όχι στην πραγματική λύση του αινίγματος (εν είδει αυτοεκπληρούμενης προφητείας). Εναλλακτικό, ιδιαίτερα ενδιαφέρον έργο, βγαλμένο από καλό χαρμάνι και από έναν δημιουργό που δείχνει ότι έχει υψηλό συγγραφικό ταβάνι. Για όσους δεν αποθαρρυνθούν από το στενό θεματολογικό εύρος και ενθουσιαστούν από το γενικότερο concept της Documenta, προτείνεται ως παράλληλο ανάγνωσμα το μεταμοντέρνο (και απαιτητικότερο) βιβλίο του Vila Matas «Στο Κάσελ δεν υπάρχει λογική».

[Makis Dionis · Rating 4 out of 5]

Άξονας η Ντοκουμέντα, για μια επιφανειακή σάτιρα της pop art νομενκλατούρας.

Μια ιστορία , στην καλοκαιρινή Αθήνα του σήμερα, ειπωμενη όπως ακριβώς πρέπει να διαβαστεί

[George K. · Rating 3 out of 5]

Βαθμολογία: 7/10

Δυο χρόνια μετά την κυκλοφορία του, αποφάσισα να το αγοράσω και στο καπάκι να το διαβάσω, μιας και ήθελα ένα καλοκαιρινό νουάρ ανάγνωσμα από Έλληνα συγγραφέα. Δεν απογοητεύτηκα, αν μη τι άλλο πρόκειται για ένα κουλ μυθιστόρημα, για ένα μοντέρνο νουάρ με μια κάποια παλπ αισθητική, φουλ ευκολοδιάβαστο και ψυχαγωγικό, που εκτός των άλλων ειρωνεύεται με έξυπνο τρόπο τις δηθενιές και τις ψαγμενιές του μικρόκοσμου της μοντέρνας τέχνης. Το δυνατό στοιχείο του βιβλίου, αυτό δηλαδή που ανεβάζει το επίπεδο και το κάνει να διαφέρει σε ύφος και στιλ από άλλα ελληνικά νουάρ, είναι σαφέστατα η γραφή, έτσι στακάτη και κοφτή όπως είναι, με τους ολοζώντανους διαλόγους και με τις απολύτως απαραίτητες περιγραφές να καταφέρνουν να μεταφέρουν στον αναγνώστη το άγχος και τις αγωνίες του πρωταγωνιστή, με την περιπλάνησή του στην Αθήνα εν μέσω καύσωνα, σε ψαγμένα στέκια και βρώμικα μπαρ, σε πάρτι και σε κάθε είδους εκθέσεις τέχνης, μέχρι να βγάλει μια άκρη και να ξεμπλέξει. Βέβαια, η πλοκή δεν με έπεισε απόλυτα, κάποια πράγματα μου φάνηκαν κάπως φλου, ενώ δεν μπορώ να πω ότι η ιστορία με καθήλωσε εκατό τοις εκατό, πάντως μου φάνηκε ενδιαφέρουσα και τίμια. Η αλήθεια είναι ότι βρίσκομαι σε μεγάλο δίλημμα σχετικά με τη βαθμολογία, από τη μια λόγω της γραφής θέλω να βάλω τέσσερα αστεράκια, από την άλλη νιώθω ότι αξίζει περισσότερο τρία αστεράκια από μένα. Άτιμο Goodreads, που δεν έχεις μισά αστεράκια για να γλιτώνουμε από τέτοια διλήμματα (θα του έβαζα δίχως σκέψη τριάμισι). Τέλος πάντων, πάω με το τρία, για να μην αδικήσω άλλα βιβλία. Το μόνο σίγουρο είναι ότι θα προμηθευτώ άμεσα το "Μεσακτή", όπου εμφανίζεται ξανά ο συμπαθέστατος Μιχάλης Κρόκος.

[Leonidas Moumouris · Rating 5 out of 5]

Διαβάζοντας το Δε Λες Κουβέντα σκεφτόμουν τους ήρωες των άλλων μυθιστορημάτων αστυνομικών, μυστηρίου που έχω διαβάσει. Οι περισσότεροι μιλούν λες και είναι φιλόσοφοι και σίγουρα είναι ψαγμενα ατομάκια. Έναν από αυτούς ακολουθώ με αγάπη ( Ρέμπους).
Εδώ ο Μαλαφέκας επιτέλους βάζει τους ήρωες του να μιλούν όπως εμείς. Καθημερινά. Με τα μπινελικια τους τις χριστοπαναγίες τους, να αναφέρονται στον Λοβέρδο όπως του αρμόζει ( ξέρεις).
Υπάρχει με τα πολλά μια αληθοφάνεια στους διαλόγους που εντάξει, δε σημαίνει πως υπάρχει και στο στόρι. Αλλά αυτό ουδόλως με ενόχλησε γιατί το βιβλίο επιτελεί στο έπακρο τον στόχο του. Να περάσω καλά.
Πέντε για το ακομπλεξάριστο, ανεπιτήδευτο γεμάτο χιούμορ γράψιμο του που κόβει χωρίς ίχνος διακριτικότητας τον φεικ καλλιτεχνικό χώρο και τα ινσταλέισια τους.
Κύριε Μάκη με έπεισες. Θα διαβάσω κι άλλο δικό σου.

[Bookfreak · Rating 5 out of 5]

Μπόμπα!

[είναι η θεία Κούλα · Rating 5 out of 5]

Πεντάστερο, έχει πέντε φορές τη λέξη Μπρότιγκαν πίριοντ.

[Lazaros Karavasilis · Rating 5 out of 5]

Δεν λες κουβέντα, κρατάς κρυμμένα μυστικά και Documenta

Η αλήθεια είναι πως το λογοπαίγνιο δεν έγινε άμεσα αντιληπτό καθώς όταν ακούς τις πρώτες τρεις λέξεις του τίτλου, ο νου σου πηγαίνει στη Σωτηρία Μπέλλου και στο τραγούδι της. Και αυτό είναι ένα πολύ ωραίο τέχνασμα, καθώς το ίδιο το βιβλίο σε οδηγεί σε φαινομενικά φανερά μονοπάτια, αλλά κράτα καλά τα κρυμμένα μυστικά του και τα αποκαλύπτει μόνο όταν αυτό θέλει. Και το κυριότερο, με τον ρυθμο που θέλει.

Ο Μαλαφεκας μας εισάγει σε αυτό που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί αθηναϊκό νεο-νουαρ (τοποθετημένο εν μέσω της οικονομικής κρίσης), δημιουργώντας μια μίξη καλοκαιρινής σύγχυσης, αστικού άγχους και αδυσώπητης κριτικής προς την κατάσταση της σύγχρονης τέχνης. Η ιστορία εκθέτει τον σχεδόν αλλόκοτο χαρακτήρα που λαμβάνει ο καλλιτεχνικός κόσμος και δη σε ένα πλαίσιο που μπορεί να μεγεθύνει αυτόν τον χαρακτήρα, δηλαδή την έκθεση Documenta. Ο πόνος στο σύγχρονο κόσμο γίνεται τέχνη, εκθειάζεται για την αυθεντικότητα του και εν τέλει επισκιάζει το πραγματικό γεγονός. Τα λεφτά και η μπίζνα πίσω από αυτό το αλισβερίσι υπολογίζονται στα δις, η προσπάθεια καλλιτεχνικής αναρρίχησης και καταξίωσης αφήνει πίσω θύματα, και όλα αυτά υπό την ταμπέλα 'τεχνη' σε μια προσπάθεια εξομάλυνσης των κάθε άλλο αγαθών σχέσεων τόσο των καλλιτεχνών όσο και των υπολοίπων γύρω από το χώρο.

Ο Μαλαφεκας δεν παραλείπει φυσικά να κλείσει το μάτι στους παλιούς του νεο-νουαρ και του Πολαρ (Jean-Patrick Manchette, Paco Ignacio Taibo II, κ.α.) και να πατήσει πάνω τους για να δημιουργήσει κάτι μοναδικό και έναν υπέροχο, εξωφρενικό, αλλά όχι τόσο μακρινό κόσμο.

Το βιβλίο ήταν στην κατηγορία 'προτασεις από φίλους' και πραγματικά χαίρομαι γιατί μερικές φορές είναι ωραίο να λαμβάνεις προτάσεις για βιβλία που δεν ήξερες πως ήθελες να διαβάσεις. Όπως έμπλεξε ο πρωταγωνιστής του βιβλίου Μιχάλης Κρόκος, μάλλον έμπλεξα και εγώ με τις ιστορίες του και ανυπομονώ να δω τη συνέχεια.

[Corto Maltese · Rating 4 out of 5]

An amazing-cool pulp novel taking place in Athens, recommended for summer.

[Margarita · Rating 5 out of 5]

Θέλω κι άλλα βιβλία του Μαλαφέκα. Αυτό.Δεν είναι το πιο χρήσιμο review του κόσμου αυτό εδώ, αλλά τον κύριο Μαλαφέκα τον προτείνω ανεπιφύλακτα.Για καλοκαίρι, για χειμώνα, για όποτε!

[Maria Lianou · Rating 3 out of 5]

3,5*

[Bxnbooks · Rating 2 out of 5]

Moui.. Le synopsis avait tout pour me plaire mais alors j'ai été perdue dans tout les sens je n'avais aucun repère pour m'accrocher.
Malheureusement beaucoup de moment assez vulgaire pour rien..
Le dénouement final est un peu "tout ça pour ça".
Déçue parce qu'il y avait vraiment du potentiel et dès qu'on parlait réellement du tableau j'étais à fond.

[Torteleni · Rating 4 out of 5]

3.8 ⭐
Η συντροφιά του Μαλαφέκα για ένα ακόμη καλοκαίρι δεν με απογοήτευσε. Γραφή απλή, ιστορία λιγάαακι τραβηγμένη και ο Κρόκος πάντα σε ετοιμότητα να γίνει πρωταγωνιστής κάθε τρέλας.

[Marginalia Σημειώσεις στο περιθώριο · Rating 4 out of 5]

«Ο Μάκης Μαλαφέκας έχει γράψει με το «Δε λες κουβέντα», ένα αστυνομικό μυθιστόρημα που το διαβάζεις με μιαν ανάσα. Αυτή είναι η γνώμη δύο φίλων μου, το κριτήριο των οποίων εμπιστεύομαι. Η δική μου αναγνωστική εμπειρία, ωστόσο, ήταν διαφορετική. Την πρώτη φορά διάβαζα μάλλον αργά, άφηνα το βιβλίο μετά από κάποιες, όχι πολλές, σελίδες και επέστρεφα μετά από κάποιες ώρες ή και την επόμενη ημέρα· μέχρι να φτάσω στα μισά περίπου· γιατί, από εκεί και έπειτα, κάπου στο κεφάλαιο 27 … «πολύ μεγάλη υπόθεση η αδρεναλίνη», όπως λέει κι ο αφηγητής Μιχάλης Κρόκος, λίγο αργότερα: στο δεύτερο μισό δεν άφησα το βιβλίο από τα χέρια μου. Όλες τις επόμενες φορές που διάβασα το «Δε λες κουβέντα» προσπαθούσα κυρίως να καταλάβω γιατί το διάβασα με τον τρόπο που το έκανα την πρώτη φορά.»
https://marginalia.gr/arthro/kathesto...

[Vasilis Kalandaridis · Rating 5 out of 5]

Εντελώς τυχαία έπεσα πάνω στο όνομα Μαλαφέκας,μια συζήτηση στον Εν Λεφκώ,μια παλιά συνέντευξη με τον Κώστα Μανιάτη,άρχισα να τον ψάχνω γιατί μου κίνησε άγρια το ενδιαφέρον.Το βιβλίο είναι μια απίστευτα διασκεδαστική και έξυπνη ιστοριούλα στη σύγχρονη Αθήνα,ο λόγος ρέει σαν γλυκό κρασί και γω ανυπομονώ να αρχίσω το επόμενο του.

[Mikered · Rating 5 out of 5]

Nεο-νουάρ φιγούρες στην Αθήνα του σήμερα. Αναφορές σε Μανσέτ, Λιντς που φανερώνουν αρκετά για την πολύ ιδιαίτερη και κοφτερή ματιά του συγγραφέα..

[Sofia · Rating 3 out of 5]

Φρέσκο, διασκεδαστικό με κομμάτια της Αθήνας που αγαπάμε.

[Stelios Fot · Rating 5 out of 5]

Εξαιρετικό αστυνομικό με φόντο την Αθήνα της μετακρισης. Το συστήνω για τους λάτρεις του είδους αλλά και για όσους όσες θέλουν να δοκιμάσουν την φαντασία τους.

[Anne Sophie · Rating 4 out of 5]

A slightly different reading from what I usually read but which I ultimately enjoyed a lot.

Mikhalis Krokos leaves Paris to return to Athens and publish his next book, a biography of a jazz musician. But in town, everyone is talking about Documenta, a big contemporary art exhibition. He also meets up with his friends, especially the pretty Kris who will drag him into an investigation in spite of himself.

First of all, I really liked Makis Malafékas' writing. Very short chapters full of suspense but above all very cinematic writing. I think this novel would make a very good adaptation into a film or series.

I liked Kroskos, he's a bit of an anti-hero, the character you absolutely wouldn't imagine embarking on an investigation but ultimately, he does pretty well.

But above all the novel, in addition to being a thriller, is above all a beautiful satire on contemporary art, on the enormous sums of money at stake, on the elitism of the speculating milieu, on money laundering.

Finally, I liked discovering "another Greece": far from hotels, beaches, islands. Here, we suffer from the heatwave with Krokos, we take advantage of the nights to drink vodka and go to dodgy bars or drink overpriced cocktails to be seen with the organizers of the Documenta. This did not discourage me and I still dream of one day discovering Athens.

[Γιάγκος Πλατής · Rating 4 out of 5]

Είχα πολλές προσδοκίες από την τριλογία του Μαλαφέκα με όλη αυτή την προβολή που επικρατεί στα social media. Ομολογουμένως, ο συγγραφέας έχει πολλά στοιχεία που μου αρέσουν. Μου αρέσουν πολύ η γραφή, τα σκηνικά, ο χαρακτήρας που άλλοτε μοιάζει συνηθισμένος και άλλοτε μποέμ, η καταγραφή του τώρα... Ωστόσο, δεν μπορώ να πω ότι με "έπιασε" η πρώτη ιστορία ιδιαίτερα. Επιπλέον, με μπερδεύει το ύφος του, διότι μου φαίνεται σαν να μιλάει πολύ έντονα ο ίδιος μέσω του Κρόκου και να γίνεται υπερβολικά επικριτικός με το παρόν, λες και προσπαθεί να πείσει τον αναγνώστη ότι το παρελθόν ήταν καλύτερο. Αυτή η έλλειψη αποστασιοποίησης, τουλάχιστον όπως την αντιλήφθηκα εγώ, με "χάλασε" αρκετά. Ωστόσο, νομίζω ότι τα καλά υπερτερούν εν τέλει ή απλά μου "ταιριάζουν" πολύ ώστε να αφήσω στην άκρη τα κακά και να βάλω αρκετά υψηλή βαθμολογία.

[AndreasRaptis · Rating 4 out of 5]

Ήρθα κι απόψε στα σκαλοπάτια σου Μάκη Μ. Η βαθιά καχυποψία μου για τους Έλληνες συγγραφείς ευτυχώς γκρεμίστηκε για δεύτερη φορά τα τελευταία χρόνια (είχε προηγηθεί το Γκιακ του Παπαμάρκου, προ δεκαετίας). Αφού μου συστήθηκε με τη χαστούκα του Deepfake, ήταν θέμα προτεραιοτήτων πότε θα έπιανα το πρώτο του νουάρ. Να πούμε εδώ ότι ο όρος αυτός αδικεί έτσι, νετοσκέτος, το υπερπλήρες νοητικών βαρβιτουρικών λογοτεχνικό σύμπαν του Μαλαφεκα. Αν υπάρχει μια ψύχραιμη γκρίνια ας πούμε ότι έχει να κάνει με το πολύ εστέτ βασικό θέμα του βιβλίου, που ίσως διώξει ένα ευρύτερο κοινό στο οποίο επιβάλλεται να φτάσει όμως ο ιερός τούτος λόγος (ψυχραιμία λέμε). Γαμάει, τέλος.

[Hamoir Léonard · Rating 2 out of 5]

Si le livre n’étais pas aussi grossier ça aurait été un bouquin pour enfants. Le scénario est pas très intéressant et les retournements de situation prévisibles. Livre ok pour une lecture d’été mais pas très captivant.

[Ragesdad · Rating 4 out of 5]

Το τελείωσα σχεδόν σε 24 ώρες. Δυνατό pageturner

[George Touros · Rating 4 out of 5]

Υπέροχο καλοκαιρινό αθηναϊκό νουάρ. Χιούμορ, κλισέ, σφιχτή πλοκή και κινηματογραφική ατμόσφαιρα, ό,τι πρέπει για ανάγνωση κάτω από την ομπρέλα, δίπλα στο κύμα.

[Lamprini · Rating 3 out of 5]

Δεν μου άρεσε όσο το Deepfake και η Μεσακτή, αλλά γέλασα πάρα πολύ. Σε κάποια σημεία βαρέθηκα και με κούρασαν οι πολλές ξενικές λέξεις, όμως το τέλος μου άρεσε πολύ.

[Giannis Ieremia · Rating 2 out of 5]

Ακραία και μη πειστική δράση, πολύ και μη πειστικό σεξ, ο Μαλαφέκας φαίνεται ότι ξέρει να γράφει αλλά το σύνολο δεν επιβεβαιώνει τις αρετές των μερών.

[Petros Kyriakou · Rating 4 out of 5]

Θέλω ένα καλοκαίρι σαν του Μιχάλη Κρόκου.

[Amalia Giannoutsou · Rating 2 out of 5]

Ήθελα πολύ να μου αρέσει αλλά δυστυχώς το βαρέθηκα. Η πλοκή δεν ήταν κακή, μου άρεσε που σατίριζε τους δηθενιαριδες κουλτουριαρηδες και που ξεμπροστιαζε την τέχνη που καπηλευεται τον πονο αλλά δεν μπόρεσα με τίποτα να συμπαθήσω τον (αντί)ήρωα. Μου έμοιαζε με μια καρικατούρα, κακέκτυπο των ηρώων του Ουελμπέκ, και καλά εναλλακτικός, διαφορετικός, ευαίσθητος από τους υπόλοιπους ελιτιστες δηθενιαρηδες (νοτ).Οι διάλογοι ήταν ρηχοί, απομιμήσεις του πώς φαντάζεται ο συγγραφέας να μιλάνε οι νέοι μεταξύ τους, η λέξη "μαλακας" να πετάγεται κάθε λίγο και λιγάκι. Γενικά λίγο επιτηδευμένα προχω.

[Gelly Gryntaki · Rating 2 out of 5]

Ωραία η συζήτηση για την τέχνη και την αγορά και τα κυκλώματα και τις εγκαταστάσεις ωραία κι η Αθήνα και τα μπαρς και το νουάρ και τα λογοπαίγνια και τέλος πάντων εύκολα διαβάζεται, ρέει καμία προσπάθεια ό,τι πρέπει για ταξιδάκια θαλασσίτσα ανεμελιά κοκτέιλς και γελάκια πάνω στο ευφυές του τίτλου. Ανετίλα

[Val Heed · Rating 3 out of 5]

Je le donne 3 et demi étoiles.
L'histoire part dans tous les sens et je me suis perdue entre les noms grec! Au début il y a un vol de tableau qui n'est pas juste un peinture- il cache des secrets d'un blanchiment d'argent dans le monde de l'art. Alors le livre n'est de rien exceptionnel mais ça change de lire un livre basé en Grèce.

[Nikos Litsas · Rating 4 out of 5]

Ενα υπεροχο βιβλιο που παρουσιαζει την Αθηνα του σημερα μεσα απο μια ιστορια μυστηριου. Γενικα ειναι πολυ καλογραμενο και παρουσιαζοντας τα γεγονοτα μεσα απο μια αισθητικη που εμενα με προσωπικα με αφορα. Περιμενω επομενα βιβλια του.