Verloren oorlogskind

by Thomas Sijtsma

'Er mist iemand.' Het zijn drie woorden die op elke verjaardag van de overgrootmoeder van Thomas Sijtsma vallen. Iedereen weet wie er niet is, maar niemand weet exact waar hij wel verblijft.
Het gaat om Harry Davids. Een joodse jongen die in de oorlogsjaren wordt geboren in Amsterdam. Als onderduiker komt hij terecht bij Berend en Jeltje Bakker, de overgrootouders van Sijtsma. Ze brengen hem groot, voeden hem op en beschermen hem tegen de Duitse bezetter.
In de familie wordt daarna weinig meer gesproken over de onderduiker en de vele andere daden van verzet. Dat zou te pijnlijk zijn en onnodig wonden openscheuren. Het leven gaat door, vooruitkijken is het devies.
Als zijn oma in 2018 komt te overlijden, start Sijtsma samen met zijn oom Harry - genoemd naar de onderduiker - de zoektocht naar de geschiedenis.
De uitkomst is omvattender dan gedacht. Dit boek gaat over twee paar ouders die dezelfde zoon verloren, over mensen die tegen beter weten in moedig durven te zijn, over onvoorwaardelijke liefde en over een levenslange gevangenis van gemis en verdriet.


Thomas Sijtsma (Dokkum, 1985) kwam na zijn universitaire studie geschiedenis terecht in de journalistiek. Hij schrijft sindsdien onder andere voor de verzetskranten Trouw en Het Parool. Verloren oorlogskind is zijn derde boek, eerder verschenen de wielerboeken Renner met rede (2017) en Het Beest (2018).


'Verloren oorlogskind is een prachtig boek. Een aangrijpende familiegeschiedenis, een reconstructie van tragische gebeurtenissen en een fascinerende zoektocht naar een klein joods jongetje dat de oorlog overleefde in Noord-Friesland. Thomas Sijtsma levert een journalistieke topprestatie.'
Bert Wagendorp

303 pages, Kindle Edition

Published April 26, 2022

Reviews

[Gerbrand · Rating 3 out of 5]

“In totaal gaat het om 25.000 joden die zich verstoppen voor de bezetter, op een totaal van ongeveer 140.000. Ruim 80 procent volgt dus wel de orders van de bezetters op. Van die 25.000 verstopte joden wordt uiteindelijk een derde deel nog gevonden en getransporteerd naar de vernietigingskampen in Polen.”

Dit boek gaat over 3 van die 25.000. Over Alfred en Lilly Davids en hun zoontje Harry. Een oorlogskind, geboren in 1942. En het gaat over Berend en Jeltje Bakker. Wederom een familie Bakker uit Friesland, in dit geval uit Engwierum. Onlangs las ik Je mag wel bang zijn, maar niet laf van Toni Boumans over de familie Bakker uit Buitenpost maar zover ik kan nagaan geen directe familie. Op twee punten komen beide verhalen even bij elkaar. Altijd bijzonder. Lilly is namelijk werkzaam bij Hirsch & Cie in Amsterdam alwaar ook Sjoerd Bakker werkzaam was. En we belanden nog even op station Buitenpost.

Berend en Jeltje Bakker zijn de overgrootouders van de schrijver. Mooi dat hij het op zich heeft genomen dit verhaal na zo veel jaren op papier te zetten. Iets te persoonlijk qua stijl naar mijn smaak. De afscheidsbrief voor zijn oom aan het eind is daar een voorbeeld van.

Bij vlagen boeiend en interessant. Wel vrij veel herhalingen. In elk hoofdstuk wordt melding gemaakt van het onderzoeksproces, dat zou ik liever in de verantwoording hebben gelezen.

[Gusta · Rating 4 out of 5]

Gaaf boek over een baby’tje dat afgestaan werd door zijn Joodse ouders. Geschreven door de achterkleinzoon van de pleegouders die dit baby’tje in de oorlog als eigen kind hebben verzorgd en na de oorlog weer af moesten staan. Ik blijf het vreselijk vinden hoe wij mensen oorlog blijven voeren en elkaar vreselijke dingen aandoen en dan ben ik blij dat er soms helden zijn en dat één kind gered is.

[Charlotte Dieteren · Rating 5 out of 5]

In dit boek word je meegenomen in de zoektocht van Thomas naar het onderduikkind Harry van zijn overgrootouders. Het is een meeslepend en tragisch verhaal over verraad en liefde. Verschillende settings worden prachtig beschreven. Kortom een enorme aanrader als je opzoek bent naar een persoonlijk verhaal.

[Aukje Kuipers · Rating 5 out of 5]

Een indrukwekkend en aangrijpend verhaal. Over de kleine Harry die als baby tijdens de 2e wereldoorlog in Friesland belandt waar hij liefdevol wordt opgevangen door een gezin. Dat waren de overgrootouders van de schrijver en hij gaat samen met zijn oom die vernoemd is naar Harry op zoek naar Harry en doet onderzoek naar het leven in een klein Fries dorpje tijdens de 2e wereldoorlog. Met tranen in mijn ogen het boek uitgelezen. Zoveel verdriet en liefde.

[Catharina Hart · Rating 2 out of 5]

Dit boek had scherper, puntiger en korter gekund. Soms ontstijgt het verhaal het particuliere, maar vaak verliest de schrijver zich in details die het verhaal niet per se vooruit helpen en herhalingen. En dat is jammer, want zijn boodschap en familieverhaal zijn belangrijk en niet alledaags.

[Mathilda Rypma · Rating 5 out of 5]

Prachtig geschreven verhaal over het verloren oorlogskind. Deze verhalen, nog zoveel, zijn nog niet verteld maar wel indrukwekkend.

[Aileen · Rating 5 out of 5]

Prachtig boek. Thomas Sijtsma is er in geslaagd de geschiedenis van Harry Davids, een joods kindje wat ondergedoken zit bij zijn overgrootouders, uit te pluizen en op een hele prettig leesbare manier op papier te zetten. Het boek bevat naast het verhaal van Harry, veel aanvullende informatie over wat er gaande was in de tweede wereldoorlog. De overgrootouders van de schrijver zijn -samen met een heel ander verzetsnetwerk in Friesland- enorm dapper. Ze hebben de kleine Harry in hun hart gesloten. Hun verdriet is dan ook groot als Harry na de oorlog naar familie in Zuid Afrika gaat.

[Kim Vroege · Rating 4 out of 5]

Natuurlijk is het hartverscheurend hoe Harry moest opgroeien zonder zijn ouders maar het is voor mij wel een dubbel gevoel dat hij niet bij de mensen mocht blijven die hem hebben veilig gehouden maar veel belangrijker van hem gehouden hebben. Wel snap ik dat hij naar zijn familie terug moest. WO 2 kent zoveel slachtoffers en zoveel tragedies dat ik niet snap waarom mensen vandaag de dag nog oorlog willen voeren. Ik zal dit boek zeker aanraden aan iedereen.

[Koos Hofman · Rating 5 out of 5]

Op aanraden van een vriend dit boek gaan lezen. Het is een mooi geschreven boek en doordat het verhaal zich afspeelt in Friesland is het verhaal voor mij tastbaarder en kan ik mij makkelijker inleven dan bij andere boeken in dit thema. Daarbij wil ik ook de auteur die bloed, zweet en tranen in dit werk heeft gestoken belonen met 5 sterren.