What do you think?
Rate this book
Decolonising the Maltese Mind: In Search of Identity
After almost sixty years since Independence Maltese society, not surprisingly, is still living its postcolonial period. If it is to decolonise its mentality, in search of identity, it needs to recognise and own its past and then stand up to the challenge of change. Includes over 130 illustrations and a map of Valletta.
- GenresNonfiction
375 pages, Paperback
Published January 1, 2022
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 3 of 3 reviews
May 24, 2026
Reċensjoni fuq il-gazzetta ILLUM:
Ħa naqbad u ngħidha: dan il-ktieb għandu jkun fuq l-ixkaffa ta’ kull dar Maltija u Għawdxija, u jekk baqa’ xi nies fuq Kemmuna, hemmhekk ukoll.
Charles Xuereb, fil-ktieb tiegħu Decolonising the Maltese Mind: In Search of Identity (Midsea Books) għamel biċċa xogħol kruċjali għall-poplu Malti u l-identità Maltija – identità li skontu għadna qed infittxuha u nippruvaw nibnuha. Kien kapaċi jqum mir-raqda kolonjali tagħna u jixtarr l-esperjenza tagħna bħala kolonja, bla romantiċiżmu u b’riċerka reqqa – ħaġa li ftit Maltin irnexxielhom jagħmlu s’issa. Infatti, kif jgħid Xuereb, u kif wieħed jista’ jinnota b’ħarsa ħafifa lejn l-ixkafef Maltin, dawn il-gżejjer, bil-kontra ta’ bosta eks-kolonji oħrajn, ftit li xejn għandhom letteratura kontrakolonjali.
Xuereb jipprova jsib spjegazzjoni għal dan, permezz ta’ analiżi reqqa tal-istorja tagħna mimxuta mat-teorija postkolonjali ta’ diversi awturi, inkluż Edward Said, Frantz Fanon, u Ngũgĩ wa Thiong'o. Din il-kitba akkademika, iżda xorta waħda aċċessibbli, hija maqsuma f’diversi kapitli, li jibdew billi jagħtu kuntest dwar il-kolonjaliżmu fuq livell globali, sa ma jdejjaq il-lenti tiegħu għal fuq Malta, partikolarment Malta taħt l-Ingliżi u l-effetti li din għadha tħalli fuq il-Maltin illum il-ġurnata, bħal pereżempju bit-turiżmu – diskussjoni li ħafna Maltin għadhom mhumiex lesti għaliha.
Is-sottotitolu tal-ktieb jikxef ħafna mill-premessa prinċipali li jagħmel l-awtur f’kitbitu: li bħala poplu għadna qed infittxu l-identità tagħna. L-awtur jenfasizza matul il-ktieb li l-ħakkiema tagħna, partikolarment l-Ingliżi, għamlu minn kollox biex iwaqqfu l-iżvilupp tal-identità nazzjonali tagħna, sabiex isaħħu l-poter tagħhom f’artna. Dan wassal sabiex issa, iżjed minn sittin sena wara li sirna (uffiċjalment) indipendenti, għadna qed inxejru saqajna fl-arja sabiex insibu l-art taħtna u nqumu fuq saqajna.
Xuereb jispjega t-tattiċi ta’ manipulazzjoni u indottrinazzjoni persistenti li kienu jużaw l-Ingliżi, ħafna drabi bl-għajnuna tal-Maltin stess, sabiex ġabu l-Maltin f’nies defiċjenti li nsew l-identità tagħhom sabiex ikunu jistgħu jissoppravvivu taħt il-ħakma tal-barrani ‘superjuri’. Ikisser totalment l-impressjoni li għandhom ħafna Maltin li aħna konna xi ħbieb tal-Ingliżi, li fil-verità kienet relazzjoni mġennba favur il-potenti. Pereżempju, jikkwota lis-Segretarju tal-iStat għall-kolonji, William Onslow, li ddeskriva lill-Maltin bħala beżżiegħa, bla sinsla, doċli u ubbiddjenti. U dan ħadu vantaġġ minnu, anke permezz tal-ippremjar ta’ ċertu Maltin li kienu alleati tagħhom. Anzi, permezz ta’ ċertu tattiċi, pinġew lilhom infushom bħala kultura sofistikata, sa ma ċertu Maltin ippreferew ikunu “xi ftit Ingliżi” milli “sempliċement Maltin” – ħaġa li għadna narawha llum pereżempju permezz tal-lingwa, fejn ħafna Maltin m’għandhomx apprezzament lejn l-ilsien Malti, u kważi jarawh bħala xi ħaġa imbarazzanti. Il-fatt li l-Malti qatt ma rrispettajnieh fisser li qatt ma stajna nużawh bħala għodda ta’ reżistenza, jgħid Xuereb.
Tattika li pereżempju ma kelli ebda idea dwarha kienet li ssoppressaw l-ewwel Innu Malti li qatt ġie rrekordjat, tant li sfurzaw l-għeluq tat-Teatru Rjali, fejn kien ħa jindaqq għall-ewwel darba. Dan l-innu m’għadux magħna, għaliex “intilef”, jew kif jalludi l-awtur, ġie meqrud minn xi lagħaqi tal-Ingliżi.
Apparti minn hekk, l-Ingliżi tħabbew sew mal-Knisja, għaliex għarfu l-poter li kellha fuq in-nies, u tawha ċertu privileġġi materjali. B’hekk il-Knisja kienet alleata tal-Ingliżi, u ftit nies qatt qamu kontra l-ħakkiema. Tajjeb li ngħidu wkoll li Malta ġiet trattata differenti minn kolonji oħra.
Apparti li konna doċli, u aċċettajniehom b’idejna miftuħa wara li ħlisna mill-Franċiżi, aħna konna gawdejna minn kultura Ewropea u kellna klassi ta’ nobbli edukati Maltin. Dan l-Ingliżi għarfuh, u qagħdu attenti li ma jxellfuhiex wisq magħna. Apparti minn hekk, lill-Ingliżi bdejna narawhom bħala ħbieb tagħna wara li ġġilidna maġenbhom fit-Tieni Gwerra Dinjija, u l-Ingliżi bħala kolonizzaturi minflok sirna narawhom bħala l-Ingliżi bħala ġens. Apparti minn hekk, l-Ingliżi bnew memorja kolonjali permezz tal-introduzzjoni ta’ festi bħal għeluq snin ir-Re jew Reġina, l-użu ta’ ismijiet Ingliżi għat-toroq, u l-installazzjoni ta’ monumenti ddedikati lill-kolonizzatur – monumenti li għadna qas biss neħħejna, minkejja li wħud minnhom huma totalment irrelevanti għal Malta.
Jinnota wkoll kif it-turiżmu sar estensjoni tal-kolonjaliżmu – diskussjoni li ftit għadha saret fil-letteratura u fl-akkademja Maltija. Xuereb jgħid li ħloqna fantasija għat-turist li hi l-bogħod mir-realtà tal-Maltin. Infatti, meta nirrakkontaw l-istorja tagħna lit-turisti, nenfasizzaw partijiet mill-istorja u l-kultura tagħna u nimmodifikawha biex tappella lit-turisti. Anke l-fatt li pereżempju nużaw ismijiet ta’ ċertu bajjiet bl-Ingliż minflok bil-Malti bħal Golden Bay flok Il-Mixquqa jew Blue Grotto flok Il-Ħnejja – ħaġa li waqa’ għaliha l-awtur stess, meta naqas milli jsemmi x’jissejħu bil-Malti.
Infatti, ħaġa li tolqtok f’dal-ktieb hija l-lingwa użata: l-Ingliż. Fl-introduzzjoni, l-awtur jirrikonoxxi din l-ironija. Nistaqsi allura: wasal iż-żmien li dan ix-xogħol importanti jiġi tradott għall-Malti?
Xi ħaġa li ħallietli xi mistoqsijiet jien u naqra dan il-ktieb kien il-fatt li l-awtur iffoka biss fuq żmien l-Ingliżi. Infatti, ġieli jagħmel referenzi għall-Kontinent, bħallikieku għandna nixħtu ħarsitna lejh, minflok lejn il-gżira mitfugħa fuq il-Punent tiegħu. Dan jgħidu pereżempju b’referenza għall-mudell kuratorjali Ingliż adottat minn Heritage Malta, li bir-raġun għandu jiġi kritikat meta tqis li anke l-isem ta’ din l-entità tant marbuta mal-kultura u l-istorja Maltija huwa bl-Ingliż. Jipparagunaha mal-mużew MUŻA, li minflok adotta l-mudell Kontinentali. Però ikolli nistaqsi: għala għandna nixħtu għajnejna fuq eġemonija kulturali waħda u mhux oħra, minflok ma nagħmlu eżerċizzju postkolonjali iebes u nibdew inrawmu mudelli tagħna? U, għaliex qed ninvestigaw lill-Ingliżi biss? Xi ngħidu għall-ħakkiema li ġew qabilhom? Però tajjeb li ninnota wkoll li minkejja li lil Xuereb ħafna jakkużawh li huwa Frankofilu, dan ma joħroġx minn kitbitu. Fejn kellu bżonn jikkritika, ikkritika, u fejn ħass li kellu jfaħħar, faħħar, u kliemu dejjem saħħu bl-evidenza.
Dan il-ktieb huwa pass importanti ħafna fit-traġitt postkolonjali tagħna. L-awtur jipprova jifhem il-preżent permezz tal-passat, u dan jagħmlu b’suċċess, permezz ta’ mistoqsijiet iebsin u tingiż fil-laħam il-ħaj. L-għan finali tiegħu hu li nagħrfu l-passat tagħna, niddikolonizzaw lil imħuħna u nibdew niffurmaw l-identità tagħna. Però qabel nagħmlu dan, tajjeb li naqbdu ktieb bħal dan, u ninżgħu l-velu kolonjali li jkompli jtappan l-istorja tagħna.
Ħa naqbad u ngħidha: dan il-ktieb għandu jkun fuq l-ixkaffa ta’ kull dar Maltija u Għawdxija, u jekk baqa’ xi nies fuq Kemmuna, hemmhekk ukoll.
Charles Xuereb, fil-ktieb tiegħu Decolonising the Maltese Mind: In Search of Identity (Midsea Books) għamel biċċa xogħol kruċjali għall-poplu Malti u l-identità Maltija – identità li skontu għadna qed infittxuha u nippruvaw nibnuha. Kien kapaċi jqum mir-raqda kolonjali tagħna u jixtarr l-esperjenza tagħna bħala kolonja, bla romantiċiżmu u b’riċerka reqqa – ħaġa li ftit Maltin irnexxielhom jagħmlu s’issa. Infatti, kif jgħid Xuereb, u kif wieħed jista’ jinnota b’ħarsa ħafifa lejn l-ixkafef Maltin, dawn il-gżejjer, bil-kontra ta’ bosta eks-kolonji oħrajn, ftit li xejn għandhom letteratura kontrakolonjali.
Xuereb jipprova jsib spjegazzjoni għal dan, permezz ta’ analiżi reqqa tal-istorja tagħna mimxuta mat-teorija postkolonjali ta’ diversi awturi, inkluż Edward Said, Frantz Fanon, u Ngũgĩ wa Thiong'o. Din il-kitba akkademika, iżda xorta waħda aċċessibbli, hija maqsuma f’diversi kapitli, li jibdew billi jagħtu kuntest dwar il-kolonjaliżmu fuq livell globali, sa ma jdejjaq il-lenti tiegħu għal fuq Malta, partikolarment Malta taħt l-Ingliżi u l-effetti li din għadha tħalli fuq il-Maltin illum il-ġurnata, bħal pereżempju bit-turiżmu – diskussjoni li ħafna Maltin għadhom mhumiex lesti għaliha.
Is-sottotitolu tal-ktieb jikxef ħafna mill-premessa prinċipali li jagħmel l-awtur f’kitbitu: li bħala poplu għadna qed infittxu l-identità tagħna. L-awtur jenfasizza matul il-ktieb li l-ħakkiema tagħna, partikolarment l-Ingliżi, għamlu minn kollox biex iwaqqfu l-iżvilupp tal-identità nazzjonali tagħna, sabiex isaħħu l-poter tagħhom f’artna. Dan wassal sabiex issa, iżjed minn sittin sena wara li sirna (uffiċjalment) indipendenti, għadna qed inxejru saqajna fl-arja sabiex insibu l-art taħtna u nqumu fuq saqajna.
Xuereb jispjega t-tattiċi ta’ manipulazzjoni u indottrinazzjoni persistenti li kienu jużaw l-Ingliżi, ħafna drabi bl-għajnuna tal-Maltin stess, sabiex ġabu l-Maltin f’nies defiċjenti li nsew l-identità tagħhom sabiex ikunu jistgħu jissoppravvivu taħt il-ħakma tal-barrani ‘superjuri’. Ikisser totalment l-impressjoni li għandhom ħafna Maltin li aħna konna xi ħbieb tal-Ingliżi, li fil-verità kienet relazzjoni mġennba favur il-potenti. Pereżempju, jikkwota lis-Segretarju tal-iStat għall-kolonji, William Onslow, li ddeskriva lill-Maltin bħala beżżiegħa, bla sinsla, doċli u ubbiddjenti. U dan ħadu vantaġġ minnu, anke permezz tal-ippremjar ta’ ċertu Maltin li kienu alleati tagħhom. Anzi, permezz ta’ ċertu tattiċi, pinġew lilhom infushom bħala kultura sofistikata, sa ma ċertu Maltin ippreferew ikunu “xi ftit Ingliżi” milli “sempliċement Maltin” – ħaġa li għadna narawha llum pereżempju permezz tal-lingwa, fejn ħafna Maltin m’għandhomx apprezzament lejn l-ilsien Malti, u kważi jarawh bħala xi ħaġa imbarazzanti. Il-fatt li l-Malti qatt ma rrispettajnieh fisser li qatt ma stajna nużawh bħala għodda ta’ reżistenza, jgħid Xuereb.
Tattika li pereżempju ma kelli ebda idea dwarha kienet li ssoppressaw l-ewwel Innu Malti li qatt ġie rrekordjat, tant li sfurzaw l-għeluq tat-Teatru Rjali, fejn kien ħa jindaqq għall-ewwel darba. Dan l-innu m’għadux magħna, għaliex “intilef”, jew kif jalludi l-awtur, ġie meqrud minn xi lagħaqi tal-Ingliżi.
Apparti minn hekk, l-Ingliżi tħabbew sew mal-Knisja, għaliex għarfu l-poter li kellha fuq in-nies, u tawha ċertu privileġġi materjali. B’hekk il-Knisja kienet alleata tal-Ingliżi, u ftit nies qatt qamu kontra l-ħakkiema. Tajjeb li ngħidu wkoll li Malta ġiet trattata differenti minn kolonji oħra.
Apparti li konna doċli, u aċċettajniehom b’idejna miftuħa wara li ħlisna mill-Franċiżi, aħna konna gawdejna minn kultura Ewropea u kellna klassi ta’ nobbli edukati Maltin. Dan l-Ingliżi għarfuh, u qagħdu attenti li ma jxellfuhiex wisq magħna. Apparti minn hekk, lill-Ingliżi bdejna narawhom bħala ħbieb tagħna wara li ġġilidna maġenbhom fit-Tieni Gwerra Dinjija, u l-Ingliżi bħala kolonizzaturi minflok sirna narawhom bħala l-Ingliżi bħala ġens. Apparti minn hekk, l-Ingliżi bnew memorja kolonjali permezz tal-introduzzjoni ta’ festi bħal għeluq snin ir-Re jew Reġina, l-użu ta’ ismijiet Ingliżi għat-toroq, u l-installazzjoni ta’ monumenti ddedikati lill-kolonizzatur – monumenti li għadna qas biss neħħejna, minkejja li wħud minnhom huma totalment irrelevanti għal Malta.
Jinnota wkoll kif it-turiżmu sar estensjoni tal-kolonjaliżmu – diskussjoni li ftit għadha saret fil-letteratura u fl-akkademja Maltija. Xuereb jgħid li ħloqna fantasija għat-turist li hi l-bogħod mir-realtà tal-Maltin. Infatti, meta nirrakkontaw l-istorja tagħna lit-turisti, nenfasizzaw partijiet mill-istorja u l-kultura tagħna u nimmodifikawha biex tappella lit-turisti. Anke l-fatt li pereżempju nużaw ismijiet ta’ ċertu bajjiet bl-Ingliż minflok bil-Malti bħal Golden Bay flok Il-Mixquqa jew Blue Grotto flok Il-Ħnejja – ħaġa li waqa’ għaliha l-awtur stess, meta naqas milli jsemmi x’jissejħu bil-Malti.
Infatti, ħaġa li tolqtok f’dal-ktieb hija l-lingwa użata: l-Ingliż. Fl-introduzzjoni, l-awtur jirrikonoxxi din l-ironija. Nistaqsi allura: wasal iż-żmien li dan ix-xogħol importanti jiġi tradott għall-Malti?
Xi ħaġa li ħallietli xi mistoqsijiet jien u naqra dan il-ktieb kien il-fatt li l-awtur iffoka biss fuq żmien l-Ingliżi. Infatti, ġieli jagħmel referenzi għall-Kontinent, bħallikieku għandna nixħtu ħarsitna lejh, minflok lejn il-gżira mitfugħa fuq il-Punent tiegħu. Dan jgħidu pereżempju b’referenza għall-mudell kuratorjali Ingliż adottat minn Heritage Malta, li bir-raġun għandu jiġi kritikat meta tqis li anke l-isem ta’ din l-entità tant marbuta mal-kultura u l-istorja Maltija huwa bl-Ingliż. Jipparagunaha mal-mużew MUŻA, li minflok adotta l-mudell Kontinentali. Però ikolli nistaqsi: għala għandna nixħtu għajnejna fuq eġemonija kulturali waħda u mhux oħra, minflok ma nagħmlu eżerċizzju postkolonjali iebes u nibdew inrawmu mudelli tagħna? U, għaliex qed ninvestigaw lill-Ingliżi biss? Xi ngħidu għall-ħakkiema li ġew qabilhom? Però tajjeb li ninnota wkoll li minkejja li lil Xuereb ħafna jakkużawh li huwa Frankofilu, dan ma joħroġx minn kitbitu. Fejn kellu bżonn jikkritika, ikkritika, u fejn ħass li kellu jfaħħar, faħħar, u kliemu dejjem saħħu bl-evidenza.
Dan il-ktieb huwa pass importanti ħafna fit-traġitt postkolonjali tagħna. L-awtur jipprova jifhem il-preżent permezz tal-passat, u dan jagħmlu b’suċċess, permezz ta’ mistoqsijiet iebsin u tingiż fil-laħam il-ħaj. L-għan finali tiegħu hu li nagħrfu l-passat tagħna, niddikolonizzaw lil imħuħna u nibdew niffurmaw l-identità tagħna. Però qabel nagħmlu dan, tajjeb li naqbdu ktieb bħal dan, u ninżgħu l-velu kolonjali li jkompli jtappan l-istorja tagħna.
August 12, 2024
I've visited the European Mediterranean extensively, including Spain, Italy, Greece, south of France, and Portugal; therefore, I was thrilled to finally add Malta to my list. To me, it seemed like a fascinating nation. I had read about its mixture of cultures with Italian, French, North African, and Semitic influences and rich history, including the Knights of Malta, and their part in WW II. I learned phrases in Maltese in order to interact with the locals- I was ready to rock and roll! Aaaand it felt like I fell flat on my face.
The first few days in Valletta, I couldn't find traditional Maltese food (aside from pastizzi in touristic cafes). Overall, I couldn't find Maltese people. Where were they?! Outside of Valletta, I interacted with a few more locals in Rabat/Medina and Gozo, but not many. I met some local servers that were excited about their international menus, and rubbed shoulders with older Maltese people during Catholic mass.
It felt like I was visiting Italy without its Italians, or Greece without its Greek soul. There were a few instances when I got to admire Maltese culture. One time, my spouse and I, by luck, got to witness the beautiful procession of Saint Publius in Floriana. It was moving. Another time, in Gozo, we got to chat with one chef serving both traditional Maltese food and fusions. We talked local wines, and traditional cooking techniques.
It was an odd thing because part of traveling for me is not just sight seeing, but experiencing and learning from different cultures through their food, music, people, and language. Clearly, Maltese culture exists, but I was struck by how hidden it felt. I was shocked by the strong presence of British royal insignias, and many people living there who had no knowledge or care for the local culture, language, or history. Clearly, if I lived in Malta, I would find Maltese spaces to experience the culture. I was just surprised that how in a trip of 10 or so days, the islands and their culture felt a complete mystery. I would have to keep digging, and that is why I bought several books on Malta, including this one.
This book helped me better understand and processed what I saw and experienced in Malta. I am glad academics like this author are determined to have these tough conversations. These dialogues are important and I wish this author and the Maltese people all the best. Because of this book, I would definitely go back to these beautiful islands to try again with what I know now.
The first few days in Valletta, I couldn't find traditional Maltese food (aside from pastizzi in touristic cafes). Overall, I couldn't find Maltese people. Where were they?! Outside of Valletta, I interacted with a few more locals in Rabat/Medina and Gozo, but not many. I met some local servers that were excited about their international menus, and rubbed shoulders with older Maltese people during Catholic mass.
It felt like I was visiting Italy without its Italians, or Greece without its Greek soul. There were a few instances when I got to admire Maltese culture. One time, my spouse and I, by luck, got to witness the beautiful procession of Saint Publius in Floriana. It was moving. Another time, in Gozo, we got to chat with one chef serving both traditional Maltese food and fusions. We talked local wines, and traditional cooking techniques.
It was an odd thing because part of traveling for me is not just sight seeing, but experiencing and learning from different cultures through their food, music, people, and language. Clearly, Maltese culture exists, but I was struck by how hidden it felt. I was shocked by the strong presence of British royal insignias, and many people living there who had no knowledge or care for the local culture, language, or history. Clearly, if I lived in Malta, I would find Maltese spaces to experience the culture. I was just surprised that how in a trip of 10 or so days, the islands and their culture felt a complete mystery. I would have to keep digging, and that is why I bought several books on Malta, including this one.
This book helped me better understand and processed what I saw and experienced in Malta. I am glad academics like this author are determined to have these tough conversations. These dialogues are important and I wish this author and the Maltese people all the best. Because of this book, I would definitely go back to these beautiful islands to try again with what I know now.
November 27, 2025
The book makes good points with regards to what constitutes the Maltese identity, or in many aspects the lack of clarity about it. It gives historical arguments as to why this is so and sketches ideas for the future of Maltese society.
Having said the above, however, the book could do perhaps with more focus on the main arguments, less side arguments that in my opinion do not add strength to the main arguments and less repetition.
I enjoyed the book and recommend it to anyone curious and questioning who we are as a Maltese society and why we came to be why we are.
And yes the George Cross should not be on our flag.
Having said the above, however, the book could do perhaps with more focus on the main arguments, less side arguments that in my opinion do not add strength to the main arguments and less repetition.
I enjoyed the book and recommend it to anyone curious and questioning who we are as a Maltese society and why we came to be why we are.
And yes the George Cross should not be on our flag.
Displaying 1 - 3 of 3 reviews