What do you think?
Rate this book
De Bourgondische vorsten
Dit kleurrijke en samenhangende synthesewerk toont de Bourgondische vorsten tegen de achtergrond van hun tijd en heeft oog voor alle facetten van hun samenleving. Je leert meer over de politieke en maatschappelijke context, maar ook over de pracht en praal van het hofleven en tal van artistieke exploten. Je maakt kennis met het dagelijkse leven, maar ook met grote, soms spectaculaire gebeurtenissen zoals de pest, de honderdjarige oorlog, de kruistochten, huwelijken en begrafenissen, tornooien en moordpartijen.
Schitterende illustraties van miniaturen, schilderijen, beeldhouwwerk en sieraden brengen de rijkdom van een van de meest hoogstaande periodes uit ons cultureel erfgoed in beeld. Overzichtelijke stambomen en kaarten vullen aan. Een pracht van een cadeauboek dat kunst- en geschiedenisliefhebbers niet mogen missen.
Schitterende illustraties van miniaturen, schilderijen, beeldhouwwerk en sieraden brengen de rijkdom van een van de meest hoogstaande periodes uit ons cultureel erfgoed in beeld. Overzichtelijke stambomen en kaarten vullen aan. Een pracht van een cadeauboek dat kunst- en geschiedenisliefhebbers niet mogen missen.
247 pages, Hardcover
First published September 1, 2011
107 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 14 of 14 reviews
Read
March 7, 2023A readable and straightforward political narrative of the Grand Dukes of Burgundy, which means that it mostly deals with mostly marriages, inheritance, and military campaigns. Battles are unusual and much of the campaigning is what in a different time might have been called pacification, today one might look for a word closer to terrorism to describe it as mostly it consists of burning down buildings and stealing stuff.
Ok the title is a bit of a give away that there won't be much if anything about the culture and society of the period, it's maybe a bit curious that there is nothing about the mechanics of power, administration and law making. One feature that emerges is that everything is highly personal, court life and the household, not just of the Grand Duke but those too of his wife and his (legitimate) children are a way of weaving the great and the good of the regions that they had acquired into loyal service.
The Dukes migrated in a manner of speaking from their ancestral base in Burgundy down into the area of modern Belgium and Northern France as this was where the big towns and the money was. Occasionally the relationship between the grand Duke and a town might breakdown, or at least enter a confrontation phrase, marked by the town holding the Ducal representative or heir, hostage. This reminded me of the phrase "Oligarchy tempered by riot" as a historian once described eighteen century Britain. The structure of power did not allow for regular and formalised discussion between the Grand Duke and his non-noble subjects leaving only such methods of direct action or on the ducal side joyeuse entree - displays of Ducal pageantry and power. Such hostage taking was fairly formal with strong cultural expectations on both sides - that the hostage should be honourable treated, equally that they should not be rescued by force or guile. On at least one occasion the hostage ended up fighting on the side of his captors because he felt that the authorities had not behaved appropriately.
It covers naturally much the same ground as De Bourgondiers, but in an easier to read way, without digressions about the French revolution, and sadly without illustrations and for these reasons did not have the same positive reception as that book.
Bart van Loo in the above mentioned De Bourgondiers argued that the Burgundian Dukes were forming a unitary state, or beginning to lay the foundations of a unitary state. De Maesschalck does not make such a claim, but interestingly to my eyes at least what Charles the Bold dies trying to achieve through hard power is constructed by his Hapsburg descendants through soft power - ie the famed 'Spanish road' that allowed the Hapsburgs to send military supplies and men over land from Italy to the Netherlands. Also one notices the same family names crop up under different rulers, the Egmonts, Hornes, and Gattinaras are active under the Grand Dukes (in some if not all cases descendants from Philip the Good, who had so many illegitimate children that they ended up married to all and sundry, and later under the Hapsburgs, perhaps many of them felt that they had a better idea of the interests of their region and the proper and appropriate way to govern than Philip II far away in Spain.
Ok the title is a bit of a give away that there won't be much if anything about the culture and society of the period, it's maybe a bit curious that there is nothing about the mechanics of power, administration and law making. One feature that emerges is that everything is highly personal, court life and the household, not just of the Grand Duke but those too of his wife and his (legitimate) children are a way of weaving the great and the good of the regions that they had acquired into loyal service.
The Dukes migrated in a manner of speaking from their ancestral base in Burgundy down into the area of modern Belgium and Northern France as this was where the big towns and the money was. Occasionally the relationship between the grand Duke and a town might breakdown, or at least enter a confrontation phrase, marked by the town holding the Ducal representative or heir, hostage. This reminded me of the phrase "Oligarchy tempered by riot" as a historian once described eighteen century Britain. The structure of power did not allow for regular and formalised discussion between the Grand Duke and his non-noble subjects leaving only such methods of direct action or on the ducal side joyeuse entree - displays of Ducal pageantry and power. Such hostage taking was fairly formal with strong cultural expectations on both sides - that the hostage should be honourable treated, equally that they should not be rescued by force or guile. On at least one occasion the hostage ended up fighting on the side of his captors because he felt that the authorities had not behaved appropriately.
It covers naturally much the same ground as De Bourgondiers, but in an easier to read way, without digressions about the French revolution, and sadly without illustrations and for these reasons did not have the same positive reception as that book.
Bart van Loo in the above mentioned De Bourgondiers argued that the Burgundian Dukes were forming a unitary state, or beginning to lay the foundations of a unitary state. De Maesschalck does not make such a claim, but interestingly to my eyes at least what Charles the Bold dies trying to achieve through hard power is constructed by his Hapsburg descendants through soft power - ie the famed 'Spanish road' that allowed the Hapsburgs to send military supplies and men over land from Italy to the Netherlands. Also one notices the same family names crop up under different rulers, the Egmonts, Hornes, and Gattinaras are active under the Grand Dukes (in some if not all cases descendants from Philip the Good, who had so many illegitimate children that they ended up married to all and sundry, and later under the Hapsburgs, perhaps many of them felt that they had a better idea of the interests of their region and the proper and appropriate way to govern than Philip II far away in Spain.
July 30, 2019
Prachtig vormgegeven boek over de Bourgondische hertogen... Wel duidelijk waar Bart Van Loo zijn inspiratie heeft gehaald. Soms frappant.
January 8, 2023
Edward De Maesschalck is doctor in de geschiedenis en werkte ook al jaren bij de VRT, de Belgische staatstelevisie, als programmamaker en programma-adviseur. Nu schrijft hij fulltime. Hij bracht over de jar en een vierluik uit waarin hij chronologisch de geschiedenis van de lage landen (Vlaanderen, Nederland) en omringende landen als Frankrijk, Engeland en Duitsland beschrijft.
De Bourgondische Vorsten was oorspronkelijk het eerste boek in de reeks maar later schreef De Maesschalck nog over ‘De Graven van Vlaanderen (861-1384)’ en werd dat de voorloper van dit boek en werd de geschiedschrijving completer voorgesteld.
Intussen verschenen de vier boeken in nieuwe edities en in 2022-2023 kregen ze een nieuw jasje naar aanleiding van de serie ‘Het Verhaal van Vlaanderen’, een programma dat begin 2023 op tv verscheen met presentatie van Tom Waes! (Later zal ik het boek dat hoort bij deze serie ook nog reviewen!)
Edward De Maesschalck heeft een heel eigen manier van vertellen en legt heel mooi de feiten weer in zijn boeken, zonder veel af te wijken van de chronologie.
Ook Bart Van Loo raadpleegde dit boek en de voorloper voor zijn alomprezen ‘De Bourgondiërs: Aartsvaders van de Lage Landen’ en hoewel ze beiden hetzelfde verhaal brengen hebben ze een heel eigen stijl van vertellen.
Ik ben momenteel heel geboeid door deze geschiedenis en kijk er naar uit om de andere boeken in de reeks verder te lezen (zie foto in het begin van de review voor de andere titels. Intussen zag ik ook al een boek van de auteur verschijnen over vrouwen in de Middeleeuwen (voornamelijk de Bourgondische tijd), waar ik ook heel hard naar uitkijk te lezen! (Dit boek heet ‘Moed en Tegenspoed: Edelvrouwen in de Bourgondische Tijd’)
Dus De Maesschalck is duidelijk op dreef en eerlijk gezegd, hij doet het ook goed en verdient het succes dat zijn boekenreeks heeft.
Zoals gezegd heeft De Maesschalck een heel duidelijke visie op zijn manier van hoe hij het wil vertellen aan zijn lezers: te beginnen met een chronologische overbrenging van de gebeurtenissen (hier en daar overlapt het wel eens maar dat is onvermijdelijk) en hoewel hij in de streek blijft waar hij zijn verhaal over wil vertellen (in dit geval: het gebied dat dat hertogen van Bourgondië over heersten, iets wat veranderlijk was afhankelijk van welke hertog), komt hij toch met kleine verhalen die zich op dat moment ook afspelen ‘elders’! Onvermijdelijk want alle gebeurtenissen in het verhaal hebben invloed op wat er met de hertogen gebeurt…
Oorlogen, huwelijken (aangaan en ook terug ontbinden), kinderen die op heel jonge leeftijd uitgehuwelijkt worden (ondenkbaar nog in onze tijd in onze contreien!), de Fransen vs. de Engelsen (en Bourgondië, Vlaanderen en de hertogen daar tussenin gewrongen), de Honderdjarige oorlog, Jean d’Arc, opstandig Brugge, opstandiger en vooral koppig Gent, moord en bloedvergieten, zeeslagen, niet uit te voeren kruistochten, koningen, keizers en graven… alles komt langs in de bijna 200 jaren waarin de Bourgondische vorsten regeerden over het gebied dat zich uitstrekte van het huidige Noord-Nederland (Zeeland, Holland) tot in Frankrijk (Franche-comté, Champagne, Elzas) over de Vlaamse steden, Brabantse velden en Noordfranse gebieden… De opkomst van steden, Vlaamse primitieven, (uiterlijke) pracht en praal…
Van Filips de Stoute en Margareta van Male naar Jan zonder Vrees, langs Filips de Goede en zijn geliefde Isabella van Portugal tot Karel de Stoute… en uiteindelijk via Maria van Bourgondië naar Filips de Schone om dan over te gaan naar de Habsburgers en bij Karel V (aka Keizer Karel) terecht te komen…
In het kader van de verhalen uit deze boeken (en uit die tijd) ben ik begonnen ook met een tocht door de streken te doen en de vermelde gebouwen te bezoeken die allemaal belangrijk waren toen. Eén daarvan is te Rijsel (Frans-Vlaanderen), nl. le musée de l’hospice comtesse! Zeker een aanrader voor hen die de portretten van de hertogen willen zien maar ook om het gebouw en zijn binnenplein zelf natuurlijk!
Kortom, deze boeken wekken mijn interesse naar de geschiedenis op en zetten me op weg naar mijn eigen zoektocht (kruistocht?) naar het verleden. 2023 wordt alvast het jaar waar dit soort boeken een grote rol zullen spelen in mijn leeshonger!
http://looneybooks79.blog/2023/01/08/...
De Bourgondische Vorsten was oorspronkelijk het eerste boek in de reeks maar later schreef De Maesschalck nog over ‘De Graven van Vlaanderen (861-1384)’ en werd dat de voorloper van dit boek en werd de geschiedschrijving completer voorgesteld.
Intussen verschenen de vier boeken in nieuwe edities en in 2022-2023 kregen ze een nieuw jasje naar aanleiding van de serie ‘Het Verhaal van Vlaanderen’, een programma dat begin 2023 op tv verscheen met presentatie van Tom Waes! (Later zal ik het boek dat hoort bij deze serie ook nog reviewen!)
Edward De Maesschalck heeft een heel eigen manier van vertellen en legt heel mooi de feiten weer in zijn boeken, zonder veel af te wijken van de chronologie.
Ook Bart Van Loo raadpleegde dit boek en de voorloper voor zijn alomprezen ‘De Bourgondiërs: Aartsvaders van de Lage Landen’ en hoewel ze beiden hetzelfde verhaal brengen hebben ze een heel eigen stijl van vertellen.
Ik ben momenteel heel geboeid door deze geschiedenis en kijk er naar uit om de andere boeken in de reeks verder te lezen (zie foto in het begin van de review voor de andere titels. Intussen zag ik ook al een boek van de auteur verschijnen over vrouwen in de Middeleeuwen (voornamelijk de Bourgondische tijd), waar ik ook heel hard naar uitkijk te lezen! (Dit boek heet ‘Moed en Tegenspoed: Edelvrouwen in de Bourgondische Tijd’)
Dus De Maesschalck is duidelijk op dreef en eerlijk gezegd, hij doet het ook goed en verdient het succes dat zijn boekenreeks heeft.
Zoals gezegd heeft De Maesschalck een heel duidelijke visie op zijn manier van hoe hij het wil vertellen aan zijn lezers: te beginnen met een chronologische overbrenging van de gebeurtenissen (hier en daar overlapt het wel eens maar dat is onvermijdelijk) en hoewel hij in de streek blijft waar hij zijn verhaal over wil vertellen (in dit geval: het gebied dat dat hertogen van Bourgondië over heersten, iets wat veranderlijk was afhankelijk van welke hertog), komt hij toch met kleine verhalen die zich op dat moment ook afspelen ‘elders’! Onvermijdelijk want alle gebeurtenissen in het verhaal hebben invloed op wat er met de hertogen gebeurt…
Oorlogen, huwelijken (aangaan en ook terug ontbinden), kinderen die op heel jonge leeftijd uitgehuwelijkt worden (ondenkbaar nog in onze tijd in onze contreien!), de Fransen vs. de Engelsen (en Bourgondië, Vlaanderen en de hertogen daar tussenin gewrongen), de Honderdjarige oorlog, Jean d’Arc, opstandig Brugge, opstandiger en vooral koppig Gent, moord en bloedvergieten, zeeslagen, niet uit te voeren kruistochten, koningen, keizers en graven… alles komt langs in de bijna 200 jaren waarin de Bourgondische vorsten regeerden over het gebied dat zich uitstrekte van het huidige Noord-Nederland (Zeeland, Holland) tot in Frankrijk (Franche-comté, Champagne, Elzas) over de Vlaamse steden, Brabantse velden en Noordfranse gebieden… De opkomst van steden, Vlaamse primitieven, (uiterlijke) pracht en praal…
Van Filips de Stoute en Margareta van Male naar Jan zonder Vrees, langs Filips de Goede en zijn geliefde Isabella van Portugal tot Karel de Stoute… en uiteindelijk via Maria van Bourgondië naar Filips de Schone om dan over te gaan naar de Habsburgers en bij Karel V (aka Keizer Karel) terecht te komen…
In het kader van de verhalen uit deze boeken (en uit die tijd) ben ik begonnen ook met een tocht door de streken te doen en de vermelde gebouwen te bezoeken die allemaal belangrijk waren toen. Eén daarvan is te Rijsel (Frans-Vlaanderen), nl. le musée de l’hospice comtesse! Zeker een aanrader voor hen die de portretten van de hertogen willen zien maar ook om het gebouw en zijn binnenplein zelf natuurlijk!
Kortom, deze boeken wekken mijn interesse naar de geschiedenis op en zetten me op weg naar mijn eigen zoektocht (kruistocht?) naar het verleden. 2023 wordt alvast het jaar waar dit soort boeken een grote rol zullen spelen in mijn leeshonger!
http://looneybooks79.blog/2023/01/08/...
March 23, 2025
Een aangenaam geschreven synthesewerk over de Bourgondische vorsten met een focus op de verhalen van sterke vrouwen.
Naar mijn mening een aanrader om het tijdperk van de Bourgondische vorsten binnen te stappen.
Naar mijn mening een aanrader om het tijdperk van de Bourgondische vorsten binnen te stappen.
October 10, 2021
'De Bourgondische vorsten (1315-1530)' is het vervolg op De Maesschalcks schitterende 'De Graven van Vlaanderen (861-1384)', dat in 2019 in een herziene editie heruitgebracht werd. Je kunt mijn recensie hier lezen.
In deze paperbackheruitgave van 'De Bourgondische vorsten (1315-1530)' werd ook begonnen met een 'Woord vooraf', maar keek De Maesschalck nog eens achterom, naar hoe de laatste gravin verging alvorens de macht over te laten aan de Bourgondiërs. Kwestie van de aansluiting beter te kaderen.
Indeling:
01) De laatste hertog van Bourgondië uit het geslacht der Capetingen
02) Filips de Stoute, de stamvader
03) Jan zonder vrees, de geweldenaar
04) Filips de Goede, de overwinnaar
05) Karel de Stoute, de verliezer
06) Maria van Bourgondië, de erfgename
07) De kinderen van Maria: Fiiips en Margaretha
(zie ook o.a. Wikipedia)
Dit vervolg is iets minder dik, gezien de Bourgondiërs ook minder lang geregeerd hebben over Vlaanderen, Brabant, Bourgondië, delen van Nederland, en nog enkele verspreide gebieden. Dat is het grote verschil met bijv. Frankrijk: het Bourgondische rijk was versnipperd, geen samenhangend geheel. Elk hertogdom of gebied had een eigen cultuur. Vlaanderen =/= Brabant =/= Henegouwen =/= Franche-Comté =/= Spanje =/= Oostenrijk, enz. Ook was niet iedereen steeds de toenmalige Bourgondische heerser(s) gunstig gestemd.
De Bourgondiërs brachten dan wel welvaart, maar waren eveneens tuk op machtsuitbreiding, taksen om hun oorlogen en eigen levensstandaard te bekostigen, en meer. Zoals gewoonlijk betaalde de werkende klasse het gelag.
Ook werd er vaak getrouwd, hertrouwd, uitgehuwelijkt, verhuisd, ... Dochters (en dus toekomstige gravinnen/hertoginnen/koninginnen/...) en zonen (toekomstige graven/hertogen/koningen/...) werden al op zeer jonge leeftijd uitgehuwelijkt. Als een huwelijk door omstandigheden niet kon doorgaan, dan werd snel gezorgd dat men zoon of dochter aan een andere politiek interessante partij kon linken. Liefde was, afgaande op het boek, in veel gevallen van ondergeschikt belang.
Vrouwen waren ook van ondergeschikt belang. Op politiek vlak mochten ze dan wel mee de onderhandelingen voeren of zelfs regeren, maar echt leiderschap was nog steeds iets voor mannen. Ook lidmaatschap van bepaalde ordes - bijv. het Gulden Vlies, Orde van de Kouseband, ... - was enkel voor mannen weggelegd.
De leefomstandigheden waren niet altijd ideaal. Sommige troonopvolgers stierven een vroegtijdige dood, hetzij door een miskraam, hetzij door ziekte, hetzij door een ongeval. Cruciaal voor de verdere opvolging was dat er minstens één zoon geboren werd. Een dochter of geen kinderen betekende verlies van eigendom, tenzij men via-via (neef of een ander mannelijk familielid) de eigendom kon overdragen. Mij kwam het vaak voor dat de kinderen wellicht geen echt gelukkige jeugd hebben beleefd; ze waren immers van bij de geboorte al voorbestemd om te trouwen met (vul aan), en als dat niet lukte, dan werd voor hen naar een andere partner gezocht. M.a.w., ze werden geleefd.
O ja, elke hertog(in) had ook een enorm (tientallen tot zelfs honderdtallen) gevolg aan personeel, aan hofmeesters, dienaren, en dergelijke meer. Voor henzelf én voor hun kind(eren). Maar ook die dienaren/assistenten/... - al naargelang de functie - hadden ondergeschikten. Geen wonder dat de belastingen erg hoog waren.
Engeland en Frankrijk bleven Vlaanderen en co. in de tang houden. Vlaanderen bleef afhankelijk van de Franse kroon - de leenheer -, maar was economisch (en politiek) ook afhankelijk van Engeland. Meermaals kwam Engeland - zoals voorheen - tussen, in het nadeel van Frankrijk. Andermaal was het mét Frankrijk tegen de toenmalige Bourgondische heerser, wanneer gedeelde belangen in gevaar kwamen. Zeker toen men uitbreiding zocht in gebieden van het Heilige Roomse Rijk.
Verder hadden de Honderdjarige Oorlog en eventuele Kruistochten mede hun stempel gedrukt op het politieke beleid doorheen de eeuwen.
Maar eind goed, al goed... want Vlaanderen verkreeg uiteindelijk zijn onafhankelijkheid, bevrijd van het Franse juk, al heeft het veel bloed, zweet en tranen gekost.
Hoewel het boek niet zo dik is als 'De Graven van Vlaanderen', is het minstens zo interessant, zij het bij momenten wat droog; wellicht dat ene Bart Van Loo het iets toegankelijker naar voor brengt. ;-) Bepaalde stukken zijn immers een opeenvolging van data en namen. Uiteraard wordt hier enkel/hoofdzakelijk de politieke kant van de geschiedenis belicht en de impact op de economie, bijvoorbeeld. Voor gedetailleerdere informatie over het dagelijkse leven en andere aangelegenheden, moet je natuurlijk andere boeken en websites raadplegen. Een groot deel daarvan kun je terugvinden in de lijst met vermelde werken achteraan het boek.
In de bijlagen bevinden zich ten slotte de noodzakelijke stambomen, zonder dewelke je het overzicht nogal snel kunt kwijtraken. Indertijd was men immers niet zo origineel in het geven van namen: Jan, Maria, Margaretha, Karel, Filips, Hendrik, Isabella, Lodewijk, ... passeren meermaals de revue, maar de ene Lodewijk is de andere niet, net zo min als de tig Karels of Hendriken. Of maar te zwijgen over variaties.
----------
Enkele decennia later zouden in Frankrijk dan de godsdienstoorlogen losbarsten.
----------
Edward De Maesschalck zette zijn reis door de geschiedenis verder in 'Oranje tegen Spanje (1500-1648)', dat onlangs (augustus 2021) heruitgegeven werd.
----------
Gerelateerde boeken, i.v.m. de Honderdjarige Oorlog, de Kruistochten, ...:
* Le Bâtard de Kosigan van Fabien Cerutti:
Boek 1: L'Ombre du pouvoir (mijn recensie)
Boek 2: Le Fou prend le Roi (mijn recensie)
Boek 3: Le Marteau des sorcières (mijn recensie)
Boek 4: Le Testament d'involution (mijn recensie)
Kortverhalen: Les secrets du premier coffre (nog te lezen)
* Grail Quest van Bernard Cornwell:
Boek 1: Harlequin (nog te lezen)
Boek 2: Vagabond (nog te lezen)
Boek 3: Heretic (nog te lezen)
Boek 4: 1356 (nog te lezen)
* Azincourt, eveneens van Bernard Cornwell (mijn recensie)
* A Brief History of the Hundred Years War van Desmond Seward (nog te lezen)
* De Brethren-trilogie van Robyn Young:
Boek 1: Ridder van de Tempeliers (nog te lezen)
Boek 2: Kruistocht van de tempeliers (nog te lezen)
Boek 3: Requiem voor de tempeliers (nog te lezen)
* The Crusades: The War for the Holy Land van Thomas Asbridge (nog te lezen)
In deze paperbackheruitgave van 'De Bourgondische vorsten (1315-1530)' werd ook begonnen met een 'Woord vooraf', maar keek De Maesschalck nog eens achterom, naar hoe de laatste gravin verging alvorens de macht over te laten aan de Bourgondiërs. Kwestie van de aansluiting beter te kaderen.
Indeling:
01) De laatste hertog van Bourgondië uit het geslacht der Capetingen
02) Filips de Stoute, de stamvader
03) Jan zonder vrees, de geweldenaar
04) Filips de Goede, de overwinnaar
05) Karel de Stoute, de verliezer
06) Maria van Bourgondië, de erfgename
07) De kinderen van Maria: Fiiips en Margaretha
(zie ook o.a. Wikipedia)
Dit vervolg is iets minder dik, gezien de Bourgondiërs ook minder lang geregeerd hebben over Vlaanderen, Brabant, Bourgondië, delen van Nederland, en nog enkele verspreide gebieden. Dat is het grote verschil met bijv. Frankrijk: het Bourgondische rijk was versnipperd, geen samenhangend geheel. Elk hertogdom of gebied had een eigen cultuur. Vlaanderen =/= Brabant =/= Henegouwen =/= Franche-Comté =/= Spanje =/= Oostenrijk, enz. Ook was niet iedereen steeds de toenmalige Bourgondische heerser(s) gunstig gestemd.
De Bourgondiërs brachten dan wel welvaart, maar waren eveneens tuk op machtsuitbreiding, taksen om hun oorlogen en eigen levensstandaard te bekostigen, en meer. Zoals gewoonlijk betaalde de werkende klasse het gelag.
Ook werd er vaak getrouwd, hertrouwd, uitgehuwelijkt, verhuisd, ... Dochters (en dus toekomstige gravinnen/hertoginnen/koninginnen/...) en zonen (toekomstige graven/hertogen/koningen/...) werden al op zeer jonge leeftijd uitgehuwelijkt. Als een huwelijk door omstandigheden niet kon doorgaan, dan werd snel gezorgd dat men zoon of dochter aan een andere politiek interessante partij kon linken. Liefde was, afgaande op het boek, in veel gevallen van ondergeschikt belang.
Vrouwen waren ook van ondergeschikt belang. Op politiek vlak mochten ze dan wel mee de onderhandelingen voeren of zelfs regeren, maar echt leiderschap was nog steeds iets voor mannen. Ook lidmaatschap van bepaalde ordes - bijv. het Gulden Vlies, Orde van de Kouseband, ... - was enkel voor mannen weggelegd.
De leefomstandigheden waren niet altijd ideaal. Sommige troonopvolgers stierven een vroegtijdige dood, hetzij door een miskraam, hetzij door ziekte, hetzij door een ongeval. Cruciaal voor de verdere opvolging was dat er minstens één zoon geboren werd. Een dochter of geen kinderen betekende verlies van eigendom, tenzij men via-via (neef of een ander mannelijk familielid) de eigendom kon overdragen. Mij kwam het vaak voor dat de kinderen wellicht geen echt gelukkige jeugd hebben beleefd; ze waren immers van bij de geboorte al voorbestemd om te trouwen met (vul aan), en als dat niet lukte, dan werd voor hen naar een andere partner gezocht. M.a.w., ze werden geleefd.
O ja, elke hertog(in) had ook een enorm (tientallen tot zelfs honderdtallen) gevolg aan personeel, aan hofmeesters, dienaren, en dergelijke meer. Voor henzelf én voor hun kind(eren). Maar ook die dienaren/assistenten/... - al naargelang de functie - hadden ondergeschikten. Geen wonder dat de belastingen erg hoog waren.
Engeland en Frankrijk bleven Vlaanderen en co. in de tang houden. Vlaanderen bleef afhankelijk van de Franse kroon - de leenheer -, maar was economisch (en politiek) ook afhankelijk van Engeland. Meermaals kwam Engeland - zoals voorheen - tussen, in het nadeel van Frankrijk. Andermaal was het mét Frankrijk tegen de toenmalige Bourgondische heerser, wanneer gedeelde belangen in gevaar kwamen. Zeker toen men uitbreiding zocht in gebieden van het Heilige Roomse Rijk.
Verder hadden de Honderdjarige Oorlog en eventuele Kruistochten mede hun stempel gedrukt op het politieke beleid doorheen de eeuwen.
Maar eind goed, al goed... want Vlaanderen verkreeg uiteindelijk zijn onafhankelijkheid, bevrijd van het Franse juk, al heeft het veel bloed, zweet en tranen gekost.
Hoewel het boek niet zo dik is als 'De Graven van Vlaanderen', is het minstens zo interessant, zij het bij momenten wat droog; wellicht dat ene Bart Van Loo het iets toegankelijker naar voor brengt. ;-) Bepaalde stukken zijn immers een opeenvolging van data en namen. Uiteraard wordt hier enkel/hoofdzakelijk de politieke kant van de geschiedenis belicht en de impact op de economie, bijvoorbeeld. Voor gedetailleerdere informatie over het dagelijkse leven en andere aangelegenheden, moet je natuurlijk andere boeken en websites raadplegen. Een groot deel daarvan kun je terugvinden in de lijst met vermelde werken achteraan het boek.
In de bijlagen bevinden zich ten slotte de noodzakelijke stambomen, zonder dewelke je het overzicht nogal snel kunt kwijtraken. Indertijd was men immers niet zo origineel in het geven van namen: Jan, Maria, Margaretha, Karel, Filips, Hendrik, Isabella, Lodewijk, ... passeren meermaals de revue, maar de ene Lodewijk is de andere niet, net zo min als de tig Karels of Hendriken. Of maar te zwijgen over variaties.
----------
Enkele decennia later zouden in Frankrijk dan de godsdienstoorlogen losbarsten.
----------
Edward De Maesschalck zette zijn reis door de geschiedenis verder in 'Oranje tegen Spanje (1500-1648)', dat onlangs (augustus 2021) heruitgegeven werd.
----------
Gerelateerde boeken, i.v.m. de Honderdjarige Oorlog, de Kruistochten, ...:
* Le Bâtard de Kosigan van Fabien Cerutti:
Boek 1: L'Ombre du pouvoir (mijn recensie)
Boek 2: Le Fou prend le Roi (mijn recensie)
Boek 3: Le Marteau des sorcières (mijn recensie)
Boek 4: Le Testament d'involution (mijn recensie)
Kortverhalen: Les secrets du premier coffre (nog te lezen)
* Grail Quest van Bernard Cornwell:
Boek 1: Harlequin (nog te lezen)
Boek 2: Vagabond (nog te lezen)
Boek 3: Heretic (nog te lezen)
Boek 4: 1356 (nog te lezen)
* Azincourt, eveneens van Bernard Cornwell (mijn recensie)
* A Brief History of the Hundred Years War van Desmond Seward (nog te lezen)
* De Brethren-trilogie van Robyn Young:
Boek 1: Ridder van de Tempeliers (nog te lezen)
Boek 2: Kruistocht van de tempeliers (nog te lezen)
Boek 3: Requiem voor de tempeliers (nog te lezen)
* The Crusades: The War for the Holy Land van Thomas Asbridge (nog te lezen)
December 29, 2014
Een ideaal vervolg op de Maesschalk zijn werk "De Graven van Vlaanderen". De auteur besteedt zelfs wat tijd aan de voorgeschiedenis van het Bourgondische huis om uiteraard uit te komen op het huwelijk van de laatste telg van de Vlaamse graven, met name Margaretha van Male. Deze stapt in het huwelijk met Filips de Stoute. Hoewel het Bourgondische huis heel nauw is verbonden met het Franse koningshuis, evolueren Vlaanderen-Artesië en Bourgondië zich snel tot een gesel voor het Franse koninkrijk. Midden in de 100-jarige oorlog kan Engeland ook gebruik maken van sterke bondgenoten. De geopolitieke tegenstelling blijft echter bestaan. Ook Jan zonder Vrees, Filips de Goede en Karel de Stoute maken handig gebruik van verdeeldheid aan het Franse Hof om Parijs en zijn militaire arm af te houden. Ze zijn bovendien handige diplomaten die Brabant, Henegouwen, Brabant, Limburg en Holland voor zich weten te winnen via familiebanden en strategische huwelijken. De Bourgondische landen zijn niet enkel politiek en militair machtig, maar laten ook graag hun rijkdom tonen.
Als Karel de Stoute enkel een dochter krijgt, Maria van Bourgondië wordt zij meteen de meest begeerde bruid van Europa. Maximiliaan van Oostenrijk wint het pleit en zo komt Vlaanderen nog wat minder in het hart te liggen van de politieke besluitvorming. De sterke steden als Brugge en Gent zullen zijn autoritaire houding maar matig waarderen. Wie met meer respect voor de politieke tradities regeert, zoals Filips de Schone (zoon van Maria van Bourgondië) en zijn zus, regentes Margaretha van Oostenrijk zijn wel populair.
Overgoten met de nodige aandacht voor de persoonlijke karakters van de vorsten en hun respectievelijke, soms complexe stamboom en mooie illustraties, is het boek bijzonder lezenswaardig. Zeker voor wie zijn/haar vaderlandse geschiedenis en een van zijn hoogtepunten wil herbeleven.
Als Karel de Stoute enkel een dochter krijgt, Maria van Bourgondië wordt zij meteen de meest begeerde bruid van Europa. Maximiliaan van Oostenrijk wint het pleit en zo komt Vlaanderen nog wat minder in het hart te liggen van de politieke besluitvorming. De sterke steden als Brugge en Gent zullen zijn autoritaire houding maar matig waarderen. Wie met meer respect voor de politieke tradities regeert, zoals Filips de Schone (zoon van Maria van Bourgondië) en zijn zus, regentes Margaretha van Oostenrijk zijn wel populair.
Overgoten met de nodige aandacht voor de persoonlijke karakters van de vorsten en hun respectievelijke, soms complexe stamboom en mooie illustraties, is het boek bijzonder lezenswaardig. Zeker voor wie zijn/haar vaderlandse geschiedenis en een van zijn hoogtepunten wil herbeleven.
December 28, 2023
Zeer levendig geschreven samenvatting van het doen en laten van de Bourgondische Valois-hertogen, voornamelijk in hun Nederlandse machtspolitiek maar ook een beetje daarrond. Zeer fijn om te lezen in parallel met De Maesschalck's werk Moed en Tegenspoed, en/of een naslagwerk over de honderdharige oorlog voor meer context
April 1, 2024
Een stuk feitelijker dan de Bourgondiërs van Bart van Loo maar daarom net ook wat minder ophemelend. Er wordt een realistisch beeld geschetst van de belangrijkste figuren die in de hoogdagen van Vlaanderen regeerden en dat weet ik wel te waarderen. Sommigen onder hen waren geboren leiders, anderen wreedzuchtige tirans en dat wordt niet verbloemd. Mooi naslagwerk.
May 9, 2023
Superinteressant, goed gestructureerd, heel leesbaar, fijne details.
May 20, 2023
Excellent history of the Burgundian dukes.
March 2, 2024
Het blijft gewoon fascinerende geschiedenis
May 15, 2024
Bart van loo wie?
October 23, 2011
Super !!!
Perfect voor leuke anekdotes, en ook schitterend naslagwerk !!!
Perfect voor leuke anekdotes, en ook schitterend naslagwerk !!!
November 7, 2022
Bijzondere geschiedenis, vooral omdat de protagonisten ongekende praal- en oorlogszucht ten toon spreiden en de auteur ons hiermee onbedoeld een spiegel toont naar de tegenwoordige tijd.
Displaying 1 - 14 of 14 reviews