Ο π. Γεώργιος Φλωρόφσκυ και η Ρωσική θρησκευτική Αναγέννηση

by Paul L. Gavrilyuk, Νικόλαος Ασπρούλης (Translator)

Νέο βιβλίο από την Εκδοτική Δημητριάδος της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου. Πρόκειται για την ελληνική μετάφραση της μελέτης Ο π. Γεώργιος Φλωρόφσκυ και η Ρωσική θρησκευτική αναγέννηση του Πωλ Γαβριλιούκ. Η σημαντική και ογκώδης αυτή μονογραφία, που προσεγγίζει τη ζωή και τη σκέψη του Φλωρόφσκυ μέσα στο ιστορικό της συμφραζόμενο, κυκλοφόρησε στα αγγλικά το 2013 από το Oxford University Press και έχει μεταφραστεί από τον Αναπληρωτή Διευθυντή της Ακαδημίας, Νικόλαο Ασπρούλη.

Στη μελέτη του, o Πωλ Γαβριλιούκ προχωρά πέρα από την επιφανειακή ανάγνωση των πραγμάτων, θέτοντας ερωτήματα για το πώς οι κοινές εμπειρίες του ξεριζωμού και της μετανάστευσης από τη Σοβιετική Ένωση μετά την επανάσταση των Μπολσεβίκων, αλλά και οι τακτικές συναντήσεις με δυτικούς θεολόγους, οδήγησαν τον Φλωρόφσκυ στη διάγνωσή του σχετικά με τις δυτικές αλλοιώσεις της σύγχρονης Ορθόδοξης θεολογίας. Στο δυτικοευρωπαϊκό συμφραζόμενο, όπου η ορθόδοξη πίστη ήταν ελάχιστα γνωστή ή συχνά γινόταν αντικείμενο παρερμηνείας, ο Φλωρόφσκυ συνέβαλε στη σφυρηλάτηση της ορθόδοξης θεολογικής ταυτότητας, θεμελιώνοντάς την στον χριστιανικό Ελληνισμό των Ελλήνων Πατέρων. Για τον Φλωρόφσκυ ο σκοπός της πνευματικής ιστορίας δεν ήταν ποτέ μονάχα ιστορικός. Οι μελέτες του στους Πατέρες της Εκκλησίας και το περίφημο έργο του Οι δρόμοι της Ρωσικής θεολογίας αποτελούσαν μια πρόσκληση στους σύγχρονούς του να εξετάσουν τις δικές τους θεολογικές παραδοχές και να αποκτήσουν μια ζωντανή και νέα προοπτική.

Tι ήταν εκείνο που έκανε το κάλεσμα του Γεωργίου Φλωρόφσκυ για την «επιστροφή στους Πατέρες» τόσο ιδιαίτερο και δυνατό; Με ποιο τρόπο η νεοπατερική του σύνθεση κατέστη το κυρίαρχο παράδειγμα στην Ορθόδοξη θεολογία κατά το δεύτερο μισό του 20ού αιώνα; Ποιοι είναι οι βασικοί άξονες της νεοπατερικής θεολογίας και ποια είναι η θέση του χριστιανικού Ελληνισμού στο όραμα του Φλωρόφσκυ; Το βιβλίο επιχειρεί να απαντήσει σε αυτά τα ερωτήματα, παρακολουθώντας τη διαδρομή του Φλωρόφσκυ από τις οικογενειακές του ρίζες στην Οδησσό ως την αποδοχή, την κριτική και τις αντιδράσεις που προκάλεσε το έργο του στο πανεπιστημιακό περιβάλλον της Αμερικής.

Ο Πωλ Γαβριλιούκ κατέχει την έδρα θεολογίας και φιλοσοφίας «Θωμάς Ακινάτης» στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου St. Thomas, στη Μινεσότα των ΗΠΑ. Έλαβε το διδακτορικό του δίπλωμα στις Θρησκευτικές Σπουδές από το Πανεπιστήμιο Southern Methodist το 2001. Ουκρανo-Αμερικανός Ορθόδοξος θεολόγος και ιστορικός, ο Γαβριλιούκ ειδικεύεται στην ελληνική πατερική θεολογία και τη σύγχρονη ρωσική θρησκευτική σκέψη, και ιδιαίτερα στο έργο του π. Γεωργίου Φλωρόφσκυ και του π. Σεργίου Μπουλγκάκωφ. Έργα του έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από οκτώ γλώσσες. Το τελευταίο του βιβλίο έχει τίτλο On Christian Leadership: The Letters of Alexander Schmemann and Georges Florovsky, και κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Ορθοδόξου Σεμιναρίου του Αγίου Βλαδίμηρου (SVS Press) στην Νέα Υόρκη το 2020. Είναι επίσης ιδρυτής και πρόεδρος της Διεθνούς Ορθόδοξης Θεολογικής Ένωσης (ΙΟΤΑ).

Εισαγωγή
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Η Ρωσική Θρησκευτική Αναγέννηση
πριν την Οκτωβριανή Επανάσταση
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Πρώιμες συναντήσεις με την Αναγέννηση
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Οι «πατέρες» και τα «παιδιά» της Αναγέννησης στη Διασπορά
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ο ευρασιατικός πειρασμός
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: Η φιλοσοφία της Ιστορίας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6: Μια νέα αξιολόγηση του Σολοβιώφ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7: Ο αντίποδας του Μπουλγκάκωφ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8: Το σοφιολογικό υπόβαθρο της νεοπατερικής θεολογίας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9: Πώς γράφτηκε το έργο Οι Δρόμοι της Ρωσικής θεολογίας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10: Ο πατερικός κανόνας και η δυτική ψευδομόρφωση της Ρωσικής θεολογίας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11: Η πρώιμη πρόσληψη των Δρόμων της Ρωσικής θεολογίας
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12: Ο χριστιανικός Ελληνισμός ως philosophia perennis
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13: Το εκκλησιολογικό και επιστημολογικό περίγραμμα της νεοπατερικής θεολογίας του Φλωρόφσκυ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 14: Η πρόσληψη του Φλωρόφσκυ στην Ορθόδοξη θεολογία
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 15: Πέρα από το πολωτικό αφήγημα
Επιλεγμένη Βιβλιογραφία
Ευρετήριο ονομάτων

Genres: Theology, Russia

478 pages, Paperback

First published January 1, 2013

Reviews

[Радостин Марчев · Rating 4 out of 5]

Това е първата книга на Гаврилюк, която чета, а Фловровски - авторът, който той разглежда - познавам подробно. Въпреки това на няколко места където навлиза в анализ на философски системи изгубих нишката поради недостатъчните си познания.
Гаврилюк пише много интересно и ерудирано като същевременно се изразява много ясно и без всякакво излишно затормозяване на езика със сложна, специализирана терминология- освен там където това наистина се налага. Ако нещо може да бъде казано просто той няма да го направи по-сложно отколкото е необходимо.
Личното ми мнение - при това на човек, който харесва Флоровски и си е направил труда да го прочете повече от веднъж- е, че книгата е справедлива. Прочита, който прави Гаврилюк е базиран на добро познаване както на съчиненията (вкл. малко известни) на Флоровски така и на неговата биография и на хората, с които общува. Критиката е ясно изказана и обективна. Разбира се, възможен е и друг прочит на Флоровски и на неговото наследство, но той ще изисква не по-малка аргументация от тази, която е представил автора.

[Thomas · Rating 4 out of 5]

This is a loving analysis of Fr. Florovsky's career, development, and spiritual journey. The work is a bit repetitive, but I suppose the repetitions have helped me understand the scope and details of the book affectively. Regardless, I disagree with some of the critiques of Fr. Florovsky's philosophy, but that may be owing to his ignorance about the details of the worldviews Florovsky was critiquing. Otherwise, I have to say that this book has definitely inspired me to undertake some projects of my own. The author highlights perfectly Fr. Florovsky's shortcomings.

[Mz · Rating 5 out of 5]

https://www.tanea.gr/print/2024/04/27...