Het stadspaleis aan het Spaarne

by Marja Visscher

De historische roman ‘Het stadspaleis aan het Spaarne’ van topauteur Marja Visscher vertelt het leven van Keetje Hodshon (1768-1829), de markante eigenaresse van het Hodshon Huis in Haarlem.

Haarlem, 1780. Keetje Hodshon is nog geen twaalf als ze het grootste deel van haar familie al heeft verloren. Ze erft een vermogen. Haar voogden stellen een echtpaar aan dat voor veel geld uit de erfenis Keetje en haar broers opvoedt. Keetje raakt bevriend met een van hun dochters, Manon, en vindt troost bij haar. Ze droomt ervan om een stadspaleis te bouwen. Zodra ze volwassen is geworden, zet ze haar plan in werking. Via brieven blijft ze in contact met Manon, waardoor ze een hechte band ontwikkelen. Manon wordt echter geplaagd door stemmingswisselingen en ook Keetje weet zich met haar gevoelens geen raad. In haar weelderige huis zal ze haar eigen, eenzame weg naar volwassenheid moeten vinden. Auteur Marja Visscher raakte gefascineerd door Keetje Hodshon omdat er ondanks haar vermogen en het imposante stadspaleis bijna niets over haar bekend is. Op levendige wijze haalt zij in deze historische roman de markante dame uit de schaduw van haar tijd.

207 pages, Kindle Edition

First published February 8, 2023

About the author

Marja Visscher (1951) is journalist en woont sinds haar huwelijk in Klaaswaal. Zij heeft zich ontpopt tot een professional en freelancer. Vanaf 1983 -2016 was zij directeur bij Uitgeverij Deboektant met als specialisme topografische/historische uitgaven. Daarnaast was Marja Visscher uitgever van Hoeksche Waard Magazine/Polder Glossy. Verder schreef ze een aantal kinderboeken. Nu verlegt zij haar interesse naar het schrijven van fictieve verhalen over historische personen waarbij Marja’s uitgebreide en gedegen research merkbaar in de romans terug te vinden zijn.

Reviews

[Lauri van Oosterom · Rating 3 out of 5]

Een mooie, historische roman. Hoewel ik het wat lastig vond om me in te leven in de gigantisch rijke Keetje, is het verhaal erg beeldend opgeschreven, waardoor je toch door blijft lezen.

Ik vond het jammer dat het grotendeels draait om Manon en minder om hoe Keetje haar dagelijks leven ervaart. Hoe ging zij om met haar personeel? Wat deed zij in het dagelijks leven? Welke boeken las ze?

Daarnaast wordt meerdere keren aangestipt dat ze een filantroop was, maar tegelijkertijd bouwt ze een enorm stadspaleis en heeft ze een buitenhuis, terwijl andere mensen in deze tijdsperiode enkel wat vodden bezitten. Ik vraag me af of ze niet wat vrijgeviger had kunnen zijn. Dat had er wel voor gezorgd dat ik meer waardering had gehad voor Keetje.

Al met al zeker een fijn boek om te lezen.

[Silke · Rating 3 out of 5]

Marja Visscher heeft reeds heel wat historische romans op haar naam staan. Vaak stelen vrouwen de hoofdrol in haar werk, maar ook mannen staan soms in de schijnwerpers. Zo schreef ze bijvoorbeeld recentelijk nog Benjamin Franklin. Als geschiedenisliefhebber was ik wel benieuwd naar de boeken van Marja Visscher en aangetrokken door de mooie cover van Het stadspaleis aan het Spaarne begon ik gretig het verhaal over Keetje (Cornelia Catherina Hodshon) te lezen.

Eind 18de eeuw, Haarlem, de twaalfjarige Cornelia Catherina Hodshon verliest haar vader, nadat ze eerder ook haar moeder verloren had. Samen met haar twee broers erft ze een vermogen die beheert zal worden door haar voogden. Die beslissen bovendien dat het echtpaar Delprat zal instaan voor de opvoeding van Keetje en haar broers.
Manon, de dochter van het echtpaar, raakt bevriend met Keetje. Samen dromen ze ervan om ooit in een stadspaleis te wonen. Hun vriendschap groeit doorheen de jaren en hun band wordt steeds sterker. Wanneer ze beiden volwassen zijn kan Keetje eindelijk over haar eigen geld beschikken. Ze beslist om te beginnen met de bouw van haar eigen stadspaleis aan het Spaarne. Maar het gaat niet goed met Manon, die last heeft van stemmingswisselingen door de slechte band met haar ouders. Wanneer Manon beschuldigd wordt van een misdaad en opgesloten wordt in een dolhuis zal Keetje er alles aan doen om haar hartsvriendin te helpen.

Er is niet zoveel bekend over Keetje Hodshon, hoewel ze een heus stadspaleis bezat en vermogend was. Dit fascineerde de auteur en zette haar aan om deze roman te schrijven. Doordat er niet zoveel terug te vinden is over mevrouw Hodshon heeft de auteur heel wat aangevuld met haar eigen fantasie. Het stadspaleis aan het Spaarne brengt ons het verhaal hoe Marja Visscher denkt hoe het zou kunnen zijn gegaan in de 18de eeuw.

Zonder spoilers te verklappen deed het verhaal mij denken aan de serie Gentelman Jack over Anne Lister. Hoewel Keetje niet zo vrij en onbezonnen lijkt als Anne zijn er toch wel wat overeenkomsten met beide personages. Het verhaal speelt zich af met op de achtergrond Nederland van eind 18de eeuw. De historische feiten die de auteur aanhaalt uit deze periode worden weinig gekaderd, waardoor het voor een Belgische lezer toch af en toe wat moeilijk was deze te begrijpen. Hier en daar heb ik toch even mister Google geraadpleegd voor wat meer duiding. Ik kan me voorstellen dat Nederlandse lezers hier geen moeite mee zullen hebben gezien het tot hun algemene kennis zal horen.

Marja Visscher heeft een fijne, eenvoudige schrijfstijl. Het stadspaleis dat centraal staat in het verhaal, wordt mooi in beeld gebracht. Ik had onmiddellijk zin om deze even een bezoekje te brengen en met eigen ogen te bewonderen wat Keetje ervan gemaakt heeft. Er is bitter weinig terug te vinden over het leven van Keetje en dit kon je ook merken aan het verhaal. Soms kreeg ik het gevoel dat alles rond Manon draaide en de relatie die zij had met haar ouders. Wat een beetje jammer is, de auteur had zoveel meer uit het verhaal van Keetje kunnen halen. Het moet niet eenvoudig geweest zijn voor een vrouw om op haar eigen benen te staan, zonder man om zich heen in een samenleving die dit wel vereiste. Ik had graag geweten hoe haar omgeving naar haar keek? Hoe was haar relatie met de bouwheer, haar boekhouder, … en hoe keken zij naar haar? Hadden ze wel respect voor haar? De auteur had hier zoveel meer mee kunnen doen, gezien het interessante onderwerpen zijn om uitgediept te worden.
Dit neemt niet weg dat het verhaal van Manon mij fascineerde en mij diep raakte. Deze wordt op een harde, realistische en voor mij herkenbare manier in beeld gebracht.

Het stadspaleis aan het Spaarne is een mooie, onderhoudende historische roman. Het is vooral een boek over onvoorwaardelijke vriendschap tussen twee sterke vrouwelijke personages. 3.5 ster.

[Kim · Rating 3 out of 5]

De eerste +/- 100 pagina’s (van de 378 op e-reader) moet je echt even doorheen. En ik had gehoopt op meer beschrijvingen van Haarlem. 3,5 ster omdat het ook wel heel boeiend is om een losjes op de waarheid gebaseerd verhaal over het Hodshon Huis te lezen. Met Open Monumentendag maar eens langs om in het echt te bekijken!

[Danielle · Rating 2 out of 5]

Leuk om te lezen over de bouw van het stadspaleis, maar het boek vond ik wat eentonig

[Emmy de Reus · Rating 3 out of 5]

Cornelia Catharina ('Keetje') Hodshon erft op 12-jarige leeftijd, na het overlijden van haar vader en kort daarna van haar favoriete tante Maria, kinderloze weduwe) een vermogen, waarover ze op volwassen leeftijd zelfstandig zal kunnen beschikken.
Ondertussen zijn voor haar, haar twee jaar oudere broer Albertus en vier jaar jongere broertje Isaac, een gouverneur en gouvernante aangesteld, het echtpaar Delprat uit Berlijn, dat de minderjarige kinderen tot hun volwassenheid zal onderwijzen en opvoeden in alles wat in hun kringen noodzakelijk en wenselijk is. Als mevrouw Delprat voorstelt dat Keetje een briefwisseling start met haar dochter Manon, leidt dat tot een hechte vriendschap tussen Keetje en de één jaar oudere Manon...
Als Keetje meerderjarig wordt, beschikt ze over maar liefst 1,9 miljoen gulden en staat niets haar in de weg haar grote droom te vervullen: het bouwen van een stadspaleis aan het Spaarne voor haar en Manon, indachtig de woorden van haar tante Maria destijds:

‘Door deze erfenis kun je later een heerlijk leven leiden, maar er vooral ook een deftige levensstijl op nahouden, Keetje,’ vertrouwt ze mij toe. ‘Je kunt blijven doorleven zoals je dat van huis uit gewend bent. Er komt een tijd, dan heet je geen Keetje meer, maar dan noemen ze je met veel respect jonkvrouw Cornelia Catharina Hodshon. Dan kun je er, net als ik heb gedaan, een mooi huis van laten bouwen. Een huis onder architectuur, helemaal naar eigen inzicht en met net zoveel vertrekken als jij maar wilt.’

In 1794 start, onder architectuur van de beroemde Adriaan van der Hart, de bouw van wat later bekend zou staan als het Hodshon Huis.

[Astrid de Bruin · Rating 3 out of 5]

Een onderhoudend verhaal, waarbij de (bouw-)historische achtergrond duidelijk gebaseerd is op bronnen als rekeningen, inventarislijsten, testamenten, bouwtekeningen, etc. Dat maakt dat de beschrijving van de gebouwen een soort opsomming wordt van ieder bouwhistorisch detail. Daardoor wordt het verhaal met het interssante uitgangspunt van de liefdesrelatie tussen Kaatje en Manon, soms hinderlijk onderbroken door de bouwkundige details van het stadspaleis of vice versa. Als stadshistoricus heb ik het boek met interesse gelezen, tegelijk is het boek een wat ongemakkelijke spagaat tussen bouwhistorie en het fictieve verhaal over de liefdesrelatie tussen 2 vrouwen.

[Carmel · Rating 3 out of 5]

Leuk dat het een echte verhaal is maar ik vond het repetitief en langzaam. Met historische romans, het is beter dat je creëert iets dat is niet waar dan dat alles is feitelijk maar saai. Denk aan wat Lin Manuel Miranda heeft gedaan met “Hamilton” (de meerderheid van dat verhaal is helemaal niet feitelijk (er was geen “liefde driehoek tussen Eliza en Alex en Angelica) maar wat een leuk verhaal, en dicht genoeg tegen de waarheid.

[Marleen van Mier · Rating 3 out of 5]

Deze schrijfster heeft prachtige boeken geschreven. Dit boek vind ik wel een van haar mindere: de relatie tussen twee vrouwen staat centraal, verder gebeurt er weinig. Het was mooier geweest als het verhaal ook in ging op de relatie met anderen rondom de bouw van het paleis bijvoorbeeld. Het boek voelde een beetje gekunsteld. Het leest lekker weg, maar haar andere boeken zou ik eerder aanraden.

[Tara Coppoolse · Rating 1 out of 5]

Tot 1/3 gekomen. Misschien ligt het aan mij, maar de schrijfstijl ligt me niet.
Dezelfde zinnen worden woord voor woord herhaald. Het is ook raar hoe we zogenaamd worden meegenomen in de gedachten van de hoofdpersoon. Het komt niet geloofwaardig over en het loopt niet. Misschien wordt het boek wel beter, maar ik zal er niet achter komen. Ik denk dat ik de boeken van deze auteur even laat liggen.

[Vera · Rating 3 out of 5]

Dit boek trok mijn aandacht omdat het zich in mijn 'stadje' Haarlem afspeelt. Hoewel fictief, wel boeiend om zo wat meer te lezen over het leven van Keetje. In het begin moest ik er wel even inkomen, uiteindelijk lekker weggelezen.

[Nicole Hagenaars · Rating 3 out of 5]

Geschiedenis en mijn voorliefde voor Haarlem maken dit een boek wat bij mij past. Het feit dat het deels fictief is doet daar iets aan af en ik had graag wat meer Haarlemse plekjes beschreven zien worden. Al met al een lekker boek tussen de thrillers door.....

[Jitsje · Rating 2 out of 5]

Ik vond dit boek wat minder, vooral de eerste helft vond ik moeizaam verlopen. Ik heb mij door die hoofdstukken heen moeten bijten. Het verhaallijn vond ik ook niet heel interessant genoeg om volop van het boek te genieten. De laatste paar hoofdstukken lazen wat makkelijker

[Davinia Coryn · Rating 3 out of 5]

3,5 stars

[Anneke · Rating 2 out of 5]

Historisch bouwkundige beschrijvingen verpakt in een anachronistisch fictieverhaal.

[Manon · Rating 2 out of 5]

Het verhaal op zich was interessant maar ik vond het boek niet lekker weg lezen, het was vooral een opsomming van feiten.

[Linda Bestebreur · Rating 3 out of 5]

Niet geweldig vlot door te lezen, maar wel interessant genoeg om uit te lezen.

[Djoeke · Rating 5 out of 5]

Verrassend en verfrissend.

[Tannien · Rating 4 out of 5]

Als audiobook geluisterd via Spotify.
De roman speelt zich af in Haarlem en omgevingen, waar ik zelf woonachtig ben. Ooit in het Hodshon huis een barok concert bijgewoond. Heel bijzonder!

[Mathilde · Rating 2 out of 5]

Had gehoopt op historisch inzicht in periode die ik interessant vind. Bleek vrij oppervlakkig met cliches en literair niet zeer interessante schrijfstijl.