آثار و اندیشه های زیگموند فروید

by Jean-Michel Quinodoz, علیرضا طهماسب (مترجم), مجتبی جعفری (مترجم)

ژان‌میشل کینودو در کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» در قالب نوشتاری فشرده و موجز شرحی از اندیشه‌های فروید و تحول دیدگاه‌های او به دست داده است. در کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» با زندگی و اندیشه‌ها و نظریات یکی از تأثیرگذارترین متفکران قرن نوزدهم و بیستم میلادی آشنا می‌شویم.
کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید»، با عنوان انگلیسی Sigmund Freud: An Introduction، کتابی نسبتاً جدید در معرفی فروید و اندیشه‌های اوست و متن انگلیسی آن نخستین بار در سال 2017 در انتشارات راتلج منتشر شده است. این کتاب، به دلیل نوع بیان و شیوه ساده طرح اندیشه‌های فروید، مدخلی مناسب برای کسانی است که می‌خواهند شناختی ابتدایی و در عین حال جامع و روشن و دقیق از روانکاوی فروید و سیر تکامل اندیشه‌های او و نقش و تأثیر او در تاریخ اندیشه به دست آورند.

مروری بر کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید»
کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» از درآمدی با عنوان «تفکری همواره در تحول» و شانزده فصل تشکیل شده است. در این کتاب سیرِ اندیشه‌های فروید به ترتیب تاریخی بیان شده و تحولات فکری او در دوره‌های مختلف، از جوانی تا سالخوردگی، معرفی و شرح داده شده و همچنین شرحی از زندگی فروید آمده است.
عنوان‌های فصل‌های شانزده‌گانۀ کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» عبارتند از: «زیگموند فروید از 1856 تا 1900»، «هیستری و کشف روان‌کاوی»، «خودکاوی»، «تأویل رؤیا»، «نمود ناهشیار در زندگی روزمره»، «میل جنسی در کودکان»، «عقده اُدیپ و ناهشیار»، «انتقال و فنون و جلسۀ روان‌کاوی»، «چهار مورد از مشاهدات بالینی فروید»، «فراروان‌شناسی (1917 – 1915)»، «تعارض بنیادین سائق زندگی و سائق مرگ»، «ایگو و اید و سوپرایگو»، «ترس از دست دادن عزیزان و محبوبان»، «سایکوز و انکار واقعیت و دوپارگی ایگو»، «مذهب و تمدن: بدبینی یا روشن‌بینی؟» و «زیگموند فروید، از 1900 تا 1939».
ژان‌میشل کینودو در فصل‌های مختلف کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» خطوط اصلی اندیشۀ فروید را ترسیم کرده و همچنین به معرفی آثار و نوشته‌های او که بیانگر دیدگاه‌های اصلی و مهم و اثرگذارش هستند پرداخته و راهنمایی مناسب برای علاقمندان به مطالعۀ روان‌کاوی فروید به دست داده است.
روان‌پالایی، تداعی آزاد، مبانی درمان روان‌کاوی، میل جنسی، مفهوم انتقال، نامه‌های فروید به ویلهلم فلیس، اغوای واقعی و خیالی، خودکاوی و کشف عقده اُدیپ، اصول بنیادین تأویل رؤیا، پنج مکانیسم ناهشیار تغییر شکل محتوای رؤیا، عامل سانسور و واپس‌رانی، نمادپردازی در رؤیا، تکنیک تأویل رؤیا، لغزش‌های زبانی، لطیفه و رابطۀ آن با ناهشیار، اختلالات تحول روانی‌جنسی در کودکان، میل جنسی بهنجار در کودکان، پندارهای جنسی کودکان، استعداد انحراف چندشکلی، والدکُشی، اسطوره اُدیپ و ناهشیار، افول عقده اُدیپ، تکرار به جای یادآوری، اولین نمونه از روان‌کاوی کودکان، لذت رنج، رویارویی سائق مرگ و سائق زندگی، تکرار و اجبار به تکرار و انتقال، روان‌شناسی جمعی و واکاوی ایگو، ایگو و اید، اضطراب و زبان در اسکیزوفرنی از جمله موضوعات مرتبط با نظریات فروید هستند که در کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» به آنها پرداخته شده است.
ژان‌میشل کینودو در درآمد این کتاب یادآور می‌شود که در شرح و معرفی روان‌کاوی فروید رهیافتی بالینی را انتخاب کرده است، چون به اعتقاد او «افکار فروید از سنخ نظرورزی محض نیست بلکه پیوندی تنگاتنگ با تجربۀ روزمره روان‌کاوی دارد و شرح این تجارب بالینی است.» کینودو در ابتدای درآمدِ کتاب درباره تازه ماندن اندیشه‌های فروید در عصر حاضر و رویکرد خود در شرح این اندیشه‌ها و دلیل اتخاذ این رویکرد می‌نویسد: «اندیشه‌های اصلی زیگموند فروید امروز نیز چون گذشته زنده است. اگر اندیشۀ فروید را برای خود فهم و معنا کنیم، درخواهیم یافت که از همان آغاز که از ذهن او تراویده، از پرمایگی‌شان هیچ کاسته نشده است. به همین دلیل است که آرای او را در قالب روایت اولیه و آن‌گونه که نخستین‌بار پدیدار شده عرضه خواهم کرد.»
کینودو همچنین می‌نویسد: «دفتر اندیشه‌های فروید خاتمه نیافته که هیچ، بلکه همچنان مفتوح است و به یمن دستاوردهای پیاپی فروید و پیروان او، پیوسته بر غنای آن افزوده شده است.» کینودو درباره زبانی که در این کتاب برای شرح اندیشه‌های فروید به کار گرفته می‌گوید که در نگارش این کتاب تا جای ممکن از کلمات روزمره استفاده کرده است، «زیرا فروید خود به آلمانیِ روشن و روان می‌نوشت.»
کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید» با ترجمۀ علیرضا طهماسب و مجتبی جعفری در نشر نو منتشر شده است. ترجمۀ فارسی این کتاب با پیشگفتاری مفصل از مترجمان، با عنوان «چگونه فروید بخوانیم؟»، همراه است. در این پیشگفتار به وجوه گوناگون افکار و آثار فروید، از جمله ریشه‌های تاریخی اندیشۀ او و سبک‌شناسی نوشته‌هایش، پرداخته شده و همچنین کلیدی برای درک بهتر آثار و نظریات فروید به دست داده شده است.

درباره ژان‌میشل کینودو، نویسنده کتاب «آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید»
ژان‌میشل کینودو (Jean-Michel Quinodoz)، متولد 1934، روان‌کاو سوئیسی است. از کینودو تا کنون چند کتاب و مقالات مختلفی در زمینۀ روان‌کاوی منتشر شده است. همکاری با انجمن روان‌کاوی سوئیس و انجمن روان‌کاوی بریتانیا، راه‌اندازی بولتن انجمن روان‌کاوی سوئیس و سردبیری مجلۀ بین‌المللی روان‌کاوی از فعالیت‌های علمی اوست.

Genres: Psychology, Nonfiction

215 pages, Paperback

Published January 1, 2021

Reviews

[Hossein Bayat · Rating 4 out of 5]

ژان میشل کینودو یکی از کسانی است که بارها به خاطر نشر روانکاوی و دیدگاه‌های روانکاوانه مورد تحسین قرار گرفته است. او در این کتاب، تلاش می‌کند تا به آثار و سیر فکری فروید بپردازد. مشخصاً ویژگی اصلی کتاب ایجاز آن است. اما متن در عین موجز‌ بودن یک دید کلی و چشم‌اندازی روشن از مسیری که فروید طی کرده است را در اختیارتان قرار می‌دهد. چشم‌اندازی که به خاطر کج‌فهمی‌ها و غرض‌ورزی‌ها بعضاً از کلام هیچ استادی در دانشگاه دریافت نخواهید کرد. پاشنه آشیل کتاب اما همین موجز بودن آن است. مطلبی که باعث می‌شود فصول اصلی و بنیادین کتاب پاسخگوی سوالات بی‌شمار شما نباشد. یعنی اگر کسی قصد کند که در مطالب گفته شده عمیق شود، این کتاب کفاف عطش او را نمی‌دهد اما رهنمود خوبی است تا بداند که دقیقاً باید به دنبال چه چیزی بگردد. کتابی برای شروع! (البته که خواندن یک متن متمرکز بر زندگینامه پیش از آن هم خالی از لطف نیست) شاید مطالعه این کتاب به عنوان پیش‌نیاز کتاب فروید اثر جاناتان لیر مسیر بسیار خوبی برای شناخت فروید است. مسیری که هیچ‌گاه آنچنان که بعضی می‌نمودند هموار نبوده. امتیاز دیگری که کتاب دارد، ترجمه بسیار دقیق آن است. علیرضا طهماسب که سالیان است نامش را کنار نام روانکاوی می‌شنویم به همراه مجتبی جعفری، ترجمه قابل قبولی ارائه کرده‌اند و با یک مقدمه بسیار عالی با عنوان چگونه فروید بخوانیم، سطح کتاب را ارتقا داده‌اند. به قول دوستی که می‌گفت کاش روز اول هر دانشجوی روانشناسی و مشاوره و علاقمند به فضای روانکاوی پیش از این که دل به دریای متن اصلی فروید بزند، این مقدمه را می‌خواند! علاوه بر مقدمه پیوستاری که در آن اصطلاحات مختلف روانکاوانه توضیح داده شده است وجود دارد که به شدت توصیه می‌کنم برای فهم بهتر کتاب آن را بعد از خواندن پیشگفتار مطالعه بفرمایید و بعد به سراغ متن کینودو بروید.

حالا که کتاب را تمام کردم، به صفحات متعدد یادداشت‌هایی نگاه می‌کنم که از این کتاب برداشتم و به مسیر جذابی نگاه می‌کنم که پشت سر گذاشته و به راهی که رو به رویم قرار گرفته نگاه می‌کنم. با خواندن این کتاب حداقل فهمیدم که ماجراجویی‌ام در ادامه مسیر چه رنگ و بویی خواهد گرفت.

[Amin · Rating 4 out of 5]

کتاب مختصر و بسیار خوبی است درباره مهم‌ترین مفاهیم روانکاوی موجود در آثار فروید با تکیه بر زندگی وی، مهم‌ترین آثار و مطالعات موردی قابل توجه. برای یافتن سر‌نخ‌های جدی در آثار کلیدی فروید و همچنین پرداختن به منابع مفصل‌تر نقطه شروع خوبی است و سیر تکاملی اندیشه‌های فروید مثلا از نظریه توپوگرافیک به نظریه ساختاری روان را - که امروزه شناخته‌شده‌تر است - نشان می‌دهد.

مترجمان هم یک مقدمه نوشته‌اند که خواندنش خالی از لطف نیست ولی مهم‌تر از آن واژه‌نامه‌ انتهای کتاب است که پیش از شروع متن کتاب می‌تواند خوانده شود و به توصیف معانی اصطلاحات رایج می‌پردازد.

[Mohammad · Rating 4 out of 5]

بخش پیشگفتار مترجمان عالی و مفید بود.
درمورد خود کتاب هم اینکه تا جایی که تونسته به تمامی موضوعات درمورد فروید و فضای فکری و مقالات اون پرداخته اما خب به صورت خیلی خلاصه و کوتاه.
این کتاب بیشتر یه نقشه راهی هست که چطوری شروع به خوندن آثار فروید کنیم و از چه ترتیبی استفاده کنیم.

[امیرمحمد حیدری · Rating 2 out of 5]

اگر اشتباه نکنم، این کتاب توسط نشر نو با عنوان (آثار و اندیشه‌های زیگموند فروید) به چاپ رسیده است. کتابی که می‌تواند اندکی پابه‌پای مجموعه‌ی (چگونه... بخوانیمِ) نشر نی ما را همراهی کند. مشکل کتاب، اختصار بیش از حد است. وگرنه عناوین و موضوعات عالی هستند.

[Heleen.A.H · Rating 3 out of 5]

I good option to start Freud!

[Ali Dastourani · Rating 4 out of 5]

در روزهایی که دوپارگی ایگو در بیشترین شدت خودش قرار داره، فروید به شکل کم‌نظیری وضعیت رو تفسیر و تحلیل می‌کنه.
کتاب از منظر بسط ساده‌ی مفاهیم سنگین روان‌کاوی موفق عمل کرده و جز سه فصل، باقی فصول کاملاً عامه‌فهم و روان نوشته شدن‌. برای شروع روان‌کاوی خوندن بسیار مفیده. ترجمه‌ی مهرداد پارسا در این کتاب دقیق و آگاهانه است.

[Mahdi · Rating 5 out of 5]

پیشنهادی.