Ο ερευνητής γιατρός Γεώργιος Ν. Παπανικολάου είναι γνωστός σε ολόκληρο τον κόσμο για την ανάπτυξη του διαγνωστικού τεστ που έχει σώσει αμέτρητες γυναίκες μέχρι σήμερα και φέρει τα πρώτα τρία γράμματα του ονόματός του. Ωστόσο, το τεστ ΠΑΠ ήταν ένας από τους τελευταίους σταθμούς μιας μεγάλης περιπλάνησης.
Το ταξίδι της ζωής του σπουδαίου επιστήμονα μπορεί να μας αποκαλύψει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και τα κίνητρα μιας εξέχουσας προσωπικότητας που έχει προσφέρει κάτι εξαιρετικά σημαντικό στην ανθρωπότητα.
Το κόμικ για τη ζωή του Παπανικολάου διαβάζεται ευχάριστα και απνευστί, καθώς το σενάριο του Χριστούλια είναι εξαιρετικά ισορροπημένο μεταξύ των βιογραφικών στοιχείων του ήρωά του και της επιστημονικής δραστηριότητας και συμβολής του. Το κόμικ δομείται σε τέσσερα κεφάλαια τα οποία ακολουθούν το ρου της ζωής του Παπανικολάου, απ’ την παιδική του ηλικία και τις σπουδές του στη Γερμανία, μέχρι την μεγάλη του απόφαση να ταξιδέψει με τη σύζυγό του στην Αμερική. Ο πρωταγωνιστής του κόμικ δεν παρουσιάζεται απόμακρος και δυσπρόσιτος, όσο προνομιούχα κι αν ήταν η οικογένειά του (ο πατέρας του ήταν Δήμαρχος και μετέπειτα Βουλευτής) κι όσο ξεχωριστά κι αν εξελίχθηκε η ζωή του. Αντιθέτως, ο Χριστούλιας προσπαθεί να «προσγειώσει» τον ήρωά του, εμβαθύνοντας στα βιογραφικά του στοιχεία, στις προσωπικές του σχέσεις, στον αντισυμβατικό του χαρακτήρα και στις ατομικές του φιλοδοξίες. Εξάλλου κι ο ίδιος νιώθει να υπάρχει ένας δεσμός που τον συνδέει με τον χαρακτήρα του κόμικ του, καθώς μεγάλωσε στην Εύβοια, που ήταν ο τόπος καταγωγής του Παπανικολάου.
Δίνοντας στο κόμικ τον τίτλο «Δρ. ΠΑΠ», ο Χριστούλιας δημιουργεί εξαρχής έναν χαρακτήρα με ένα ψευδώνυμο που ταιριάζει στο μέσο των κόμικς. Ο Δρ. ΠΑΠ δεν είναι βέβαια ένας κομιξικός υπερήρωας, αλλά σίγουρα είναι ένας ήρωας της πραγματικότητας, εκείνος ο επιστήμονας που συνέδεσε το όνομά του με το τεστ παπ, το διαγνωστικό τεστ που προλαμβάνει τον καρκίνο της μήτρας, αλλάζοντας με αυτό τον τρόπο τη ζωή των γυναικών της σύγχρονης εποχής. Όμως, πέρα από αυτό, υπήρξε και μία προσωπικότητα με το δικό της παρελθόν και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της, τα οποία σκαλίζει η αφήγηση αυτού του κόμικ. Κι αν μας γοητεύει ο νεαρός φοιτητής ιατρικής που αγαπάει το όμορφο ντύσιμο και βυθίζεται στις φιλοσοφικές του αναζητήσει, θα γνωρίσουμε και ορισμένες πλευρές του χαρακτήρα του με τις οποίες ίσως να μην νιώσουμε άνετα. Αυτές τις τελευταίες δεν θα προσπεράσει ο Χριστούλιας, σχολιάζοντάς τες με έξυπνα αφηγηματικά τρικς, αποφεύγοντας πάντως τους ιστορικούς αναχρονισμούς και τις άστοχες αναλογίες μεταξύ διαφορετικών εποχών.
Γίνεται, πάντως, φανερό ότι στα μέρη του έργου που αφορούν την επιστημονική συμβολή του Παπανικολάου, ο Χριστούλιας προσπαθεί να αποφύγει να κουράσει τους μη ειδικούς αναγνώστες του, χρησιμοποιώντας αρκετά προσεκτικά την επιστημονική – τεχνική ορολογία, ενώ προσπαθεί να εκλαϊκεύσει κρίσιμες επιστημονικές έννοιες, όπως εκείνη της «αποφολιδωτικής κυταρρολογίας». Πέραν της αφήγησης, ο κατάλογος των πηγών που παρατίθεται στην τελευταία σελίδα μπορεί να χρησιμεύσει για εμβάθυνση και περαιτέρω έρευνα. Ίσως, όμως, θα ήταν εξίσου βοηθητικός και ένας κατάλογος σημειώσεων στο τέλος του κόμικ, όπως υπάρχει σε πολλά αντίστοιχα κόμικς ιστορικού περιεχομένου, προκειμένου να συγκεντρωθούν ορισμένες πληροφορίες, χωρίς να χρειάζεται να ενταχθούν αυτές στην αφήγηση του κόμικ. Προσωπικά μου έλειψαν, για παράδειγμα, ορισμένες επιπλέον πληροφορίες για τον Χέκελ που θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν στην έκδοση με τη μορφή σημειώσεων.
Η ιστορία ξεκινά από τα άγουρα χρόνια στην Κύμη, όπου ο μικρός Γιώργος, γιος του Δημάρχου, αγαπούσε το βιολί κι ήταν τόσο καλός μαθητής που μπήκε στο Πανεπιστήμιο σε ηλικία 15 χρονών. Αφού υπηρετεί στο στρατό ως γιατρός κι απολύεται επιστρέφει στην Εύβοια, αλλά κάτι τον βασανίζει. Ο πατέρας του το βλέπει αυτό και τον στέλνει για μεταπτυχιακές σπουδές στη Γερμανία. Όταν γυρνάει και πάλι στην Κύμη, είναι ένας άλλος άνθρωπος και σύντομα γνωρίζει τη μέλλουσα σύζυγό του Μάχη σ' έναν αντισυμβατικό γάμο, της οποίας η συμμετοχή στην έρευνά του αργότερα θα είναι καθοριστικής σημασίας. Το νεαρό ζευγάρι σύντομα φεύγει για τη Μασσαλία, αλλά ξεσπούν οι Βαλκανικοί πόλεμοι κι επιστρέφει στην πατρίδα για να υπηρετήσει ως έφεδρος ανθυπίατρος. Όταν τελειώνουν, η Αμερική τους περιμένει. Εκεί μετά από διάφορες δυσκολίες και προκλήσεις θα γίνει ο γνωστός σε όλον τον κόσμο Δρ. Παπ. Το σχέδιο είναι πανέμορφο και το βιβλίο μας δείχνει όλη τη ζωή του μεγάλου ερευνητή με τις άγνωστες πλευρές της. Η έκδοση έλαβε τιμητική διάκριση από τα διεθνή βραβεία νεανικής λογοτεχνίας White Ravens.
Μια πολύ ενδιαφέρουσα ματιά στη ζωή του Παπανικολάου. Παρότι δεν είμαι φαν των κόμικς που γίνονται μέσω αφήγησης και κάνουν μια "σούμα" της ιστορίας, και μου έλειψαν σκηνές με διάλογο, είναι μια δουλειά πολύ καλοστημένη που διαβάζεται πολύ ευχάριστα. Πέραν του ότι η ιστορία που διηγείται είναι πολύ ενδιαφέρουσα από μόνη της, ο Χριστούλιας καταφέρνει να κρατήσει καλά τις ισορροπίες μεταξύ επιστήμης και προσωπικής ζωής του πρωταγωνιστή του. Επίσης, οπτικά είναι πάρα πολύ εντυπωσιακό. Ανάλαφρο κι επιβλητικό ταυτόχρονα, καταφέρνει να απεικονίσει καταπληκτικά το δέος των ξένων μεγαλουπόλεων στα μάτια ενός νέου από ελληνικό χωριό. Πολύ καλή δουλειά και σίγουρα από τις καλύτερες εκδόσεις της χρονιάς.
Το θέμα του βιβλίου αυτού ήταν μια ευχάριστη έκπληξη, γιατί μέχρι τώρα δεν είχα μάθει σχεδόν τίποτα για αυτόν τον σημαντικό Έλληνα γιατρό και γενικά δεν συζητείται στην Ελλάδα η ζωή του. Αυτό κάνει αυτό το graphic novel: διηγείται σύντομα την ζωή του, από τη γέννησή του, τις σπουδές του, την απόφαση να θυσιάσει μεγάλο μέρος της προσωπικής του ζωής για την επιστήμη και τη σταδιοδρομία του στην Αμερική. Ήξερα ότι, αφού ήταν του Πέτρου Χριστούλια, θα ήταν πολύ καλογραμμένο και με εξαιρετικό σχέδιο, και όντως ήταν. Το τέλος για κάποιον λόγο με συγκίνησε περισσότερο απ'όσο περίμενα. Χαίρομαι που το διάβασα και ελπίζω να το διαβάσουν πολλοί άνθρωποι με τον καιρό.
I love learning about people's lives, when I have the emotional capacity. Dr Papanikolaou was undoubtedly a hard worker, meticulous, humble and was portrayed as a good person.
I love the art style and it was so nice to get that modern person getting inspired by a historical figure structure.