Atlas dziur i szczelin

by Michał Książek

Przyroda, która przejmuje miasto, zaczyna od najmniejszych pęknięć w betonie.

Rodzina sikorek zamieszkała w Warszawie pod adresem Metro Świętokrzyska 02.

Pewien szpak umościł sobie gniazdo w bombowcu z Muzeum Lotnictwa.

Wróble wprowadziły się do starego neonu Teatr Dramatyczny.

Przyroda wcisnęła się w najmniejsze szczeliny miasta i znalazła szpary w zabudowanych metropoliach. Zazieleniła dziury chodnikowe, o które potykamy się śpiesząc do pracy.

Ten świat, którego nie dostrzegamy na co dzień, oczarowuje jeśli tylko znajdziemy chwilę, żeby go odkryć. Michał Książek zabiera nas na spacer po dobrze znanych ulicach i zachęca, by patrzeć uważniej. Tropi sekretne życie ukryte wśród betonu i schowane za neonami wielkich miast. Z przewrotnym poczuciem humoru opowiada o nieoczywistych przestrzeniach miejskich, w których rozgościła się natura.

Bar, gdzie pije się nalewkę, ławki, gdzie pije się wódkę oraz krzak za przystankiem, gdzie się sika. Wszystkie okazują się czymś innym... Wyśpiewanym terytorium, wyszukanym domem, starannie wybranym spośród wielu miejscem. Terytorium lęgowym. Samiec sikory modrej śpiewa w ciągu dnia nawet pięć godzin, by wyśpiewać sobie dom.

Atlas dziur i szczelin to hymn na cześć miejskiej przyrody.

Genres: Nonfiction, Nature, Birds, Audiobook, Reportage, Polish Literature, Poland

304 pages, Hardcover

First published June 12, 2023

Reviews

[☆ maria · Rating 4 out of 5]

mega przyjemna lektura

[Zosia Kuflikowska · Rating 4 out of 5]

4 / 5
Książkę kupiłam od samego autora podczas spaceru. Michał Książek zabrał nas na godzinę uważności do pobliskiego skweru. Szukaliśmy dziupli, obserwowaliśmy ptaki, zachwycaliśmy się małymi porostami i mchami na pniach.
Książka była napisana właśnie tak: z uważnością i wyczuwalnym zachwytem. Jednocześnie przez to, że czytałam w ostatnim czasie wiele książek przyrodniczych, wiem, że niektóre czytało mi się lepiej - dlatego 4 gwiazdki.
Książka bardzo ładna. Forma jest ciekawa, wplata czasem przyrodnicze lub biologiczne pojęcia, próbuje nauczyć, ale i uwrażliwić. Przyjemna lektura. Olśniło mnie, że chyba chciałabym zasadzić trochę roślin i zadbać o bliskie mi drzewa ;))

[Magdalena · Rating 5 out of 5]

4,5 - jedyne czego brakuje tej książce to ilustracji. Naprawdę wciągająca niczym najlepsza intryga, a to książka - spacer po 4 porach roku w Warszawie i innych miastach w poszukiwaniu życia i jego braku. Chyba najbardziej uwiodły mnie fragmenty o owadach, tak mało wiemy i ich życiu.

[lokalna gienia · Rating 5 out of 5]

ta książka sprawiła, że prawie się popłakałam ze wzruszenia na widok łąki za blokiem. coś pięknego

[echo]

musisz najpierw wiedzieć, że możesz coś zauważyć, żeby to zauważyć

w swojej książce Książek daje nam podstawowe narzędzia do obserwacji miasta, garść informacji, które mają stanowić przyczynek do własnych poszukiwań, szczyptę pasji, której nie da się przeoczyć w krótkich, skaczących od tematu do tematu rozdziałach, które przypominają rozbiegane myśli przewodnika-zajawkowicza

czytam atlas dziur i szczelin i słucham bogatek za oknem, spoglądam dół i widzę, że kaczki bawią się w spływ rzeką, widzę, jak grzywacz bada teren rozkopany pod budowę kolejnego bloku lub ulicy - plany pozostają niejasne - i myślę o parze gołębi, która upodobała sobie balkon mojej mamy, o trzmielicy, która zniknęła pod kamieniem na działce dziadków, i czuję, że miasto żyje nie tylko ludzkim życiem, ma mieszkańców, których idee zamieszkiwania różnią się od siebie, i mam ochotę wystawić na parapet doniczkę z wodą, żeby robaczki mogły się w niej taplać i bogatki z mazurkami pić z niej, jeśli zapragną, i chcę rozglądać się po drzewach, szukać łamiącego płciowe schematy schizophyllum, nauczyć się znajdować gniazda, a przede wszystkim chodzić delikatnie, zrobić miejsce, bo w mieście musimy się zmieścić

urocza książka, każdy wyalienowany mieszczuch powinien ją przeczytać

[Joanna · Rating 3 out of 5]

Nie wiedziałam, że czytanie o larwach może być tak przyjemne.

+ dzięki tej książce pobrałam sobie aplikację do rozpoznawania ptaków po dźwiękach!

[Ela Żychlińska · Rating 4 out of 5]

Gdybym miała w jednym zdaniu opisać tematykę książki, powiedziałabym „co w mieście piszczy”. Dokładnie o tym jest reportaż Michała Książka, który ciekawy sposób opisuje przyrodnicze zjawiska, jakie (cały czas) mają miejsce w aglomeracjach miejskich. Zadziwiające jest, jak wiele życia znajduje się między łączeniami chodników czy w dziurach ścian budynków. Miejsca zupełnie nieoczywiste, są tak pełne życia i bogactwa, że spokojnie można określić to zjawisko jako małego kosmosu w miejskim wszechświecie. Okazuje się, że fauna i flora jest niezwykle bogata, co pokazuje nam siłę i determinację tych porostów, mchów i innych roślin. Z rozdziałów „Atlasu dziur i szczelin” śledzimy również niełatwe życie miejskich ptaków. Nie zdawałam sobie zupełnie sprawy, ile gatunków skrzydlatych stworzeń otacza ludzi w mieście. Lekturę książki często przerywałam, aby wyszukać w sieci zdjęć np. bogatka czy modraszki. Podobnie zresztą było gdy opowieść dotyczyła „społeczeństwa edafonu glebowego” ;)
Autor świetnym, gawędziarskim tonem opowiada, w jaki sposób przeróżne gatunki muszą walczyć o przetrwanie, zapewnienie sobie i potomstwu jako takich warunków do przeżycia na przestrzeniach składających się głównie z asfaltu, betonu i szkła. To dzięki sposobowi opowiadania książkę czyta się tak przyjemnie. Poza informacjami ściśle naukowymi pan Michał wtrąca własne dygresje, które nadają wypowiedzi lekkiego i często żartobliwego tonu. Tym właśnie cechuje się świetnie napisany reportaż. Gdyby nie było tych zabawnych epizodów, treść prawdopodobnie nabrałaby charakteru encyklopedycznego, a to mogłoby znużyć czytelnika.
„Atlas dziur i szczelin” to książka dla mnie nietypowa, bo zakres zainteresowań czytelniczych mam jednak nieco inny. Rzadko czytuję reportaże i z pewną dozą niepewności podchodziłam do lektury tej książki. Pierwszym wrażeniem było to, że nie da się jej przeczytać jak klasyczna powieść. Musiałam rozbijać lekturę na rozdziały, a czas czytania wydłużył się znacznie, zanim spokojnie usiadłam  napisania tej opinii.
Podsumowując, książka jest naprawdę dobra. Zawiera w sobie wiele informacji i zwraca uwagę czytelnika na wiele aspektów, nad którymi zazwyczaj się nie zastanawiamy. Przyjemnie zrobić sobie taką odskocznię i zmienić gatunek literatury.
Zachęcam Was do zapoznania się z tą pozycją. Jest naprawdę ciekawa.
Książkę przeczytałam dzięki uprzejmości Wydawnictwa Znak, za co bardzo dziękuję.

[weronika · Rating 4 out of 5]

czytanie takich książek ma zawsze dwa bieguny: zachwyt nad przyrodą oraz smutek, bo człowiek to taka psuja!!

[Gabcia · Rating 3 out of 5]

3.5
Przyjemne połączenie obserwacji przyrody, ciekawostek i pewnej takiej prostej miłości i troski wobec otaczającego nas świata. Duży plus za ten aspekt ekologiczny i uświadamianie, że na przykład wycinanie drzew nie służy przyrodzie (może ktoś jeszcze tego nie wie).

Jedyny problem z tą książką wynikał z tego, że autor jest z wykształcenia przyrodnikiem i momentami ciężko mi było połapać się w tych wszystkich nazwach porostów, owadów, czy części roślin.

Ale no. Poza tym fajna, przyjemna i wartościowa.

[Marieta · Rating 4 out of 5]

dziuro
ile cię trzeba cenić
ten tylko się dowie
kto cię stracił

[Kat]

ciekawy temat, ale realizacja zupełnie mi nie podeszła.

[Ika Grela · Rating 4 out of 5]

Książka do niespiesznego czytania.
Opisy przyrody, ptaków, owadów a to wszystko w miejskiej scenerii. Niezastąpionym doświadczeniem jest przeczytanie jakiegoś fragmentu, a później z zafascynowaniem obserwowanie kałuży doszukując się opisywanych zjawisk.
Natomiast sposób prowadzenia narracji określiłabym jako medytacyjno-liryczny. Kiedy się skupiłam na treści byłam w stanie przez nią płynąć i ją chłonąć, a następnie obserwować świat wokoło w poszukiwaniu dziur, szczelin i innych miejsc które są tuż obok nas.
Polecam jako sposób na wyciszenie i otwarcie się na naturę która nas otacza nawet wtedy kiedy wydaje nam się, że dookoła jest tylko beton.

[Królowa · Rating 5 out of 5]

To była naprawdę świetna książka. Można się też dużo z niej dowiedzieć ciekawostek o faunie i florze naszych wielkich miast 🏙️ 🐛 🌲 🌴 🌳

[Agnieszka Hofmann · Rating 5 out of 5]

Znakomite. Nigdy bym nie sądziła, że książka o modraszkach, prosionkach i topolach tak mnie wciągnie i da tyle emocji! Michał Książek jest utalentowanym opowiadaczem i wielkim znawcą materii, ale to, co czyni "Atlas" wyjątkowym, to skierowanie uwagi i uwrażliwienie na to, co żyje razem z nami, mieszczuchami, obok nas, często pomijane wzrokiem, ignorowane, a jeszcze częściej plenione i niszczone, żeby było "ładnie". Książek traktuje to biologiczne życie z wielkim szacunkiem i niemal czułością, a w "Atlasie" znajdziemy nie tylko informacje, ale i gorzką ironię połączoną z refleksją o destrukcyjnym potencjale człowieka. I jego bezbrzeżnej głupocie.

[julia dusza · Rating 4 out of 5]

Bardzo czułe obserwacje przyrody w miescie, czasem tylko gubiłam się w nazewnictwie biologicznym.

[Artur Majer · Rating 3 out of 5]

Jako że nie jestem ornito- ani żadnym innym -logiem, czytałem tę książkę jak poezję. Ma swój urok, zwłaszcza językowy - rytm i redakcja zrobione.

[Piotr · Rating 3 out of 5]

Dużo wiedzy zmieszczone w krótkiej książce. Ciekawe spojrzenie na drzewa w mieście i związane z nimi rośliny i zwierzęta. Sporo przybijających anegdot o betonowaniu i niszczeniu przyrody. Gdyby książka była dłuższa, mogłaby być męcząca, ale w takiej formie jest ok.

[Kalina · Rating 4 out of 5]

przyjemne! odpoczęłam czytając

[Pebro · Rating 5 out of 5]

Gdzie można się wybrać, aby obserwować przyrodę? Większość zapewne odpowie: na łąkę, w ostępy leśne, nad staw, w niezdobyte góry. W książce autor zabiera nas na niemalże roczną podróż (od maja do marca) po mieście (właściwie kilku) i pokazuje przyrodę. Okazuje się, że w mieście jest co obserwować. Jest wiele zwierząt, roślin, na które nie zwracamy uwagi. Opowieść snuje się poprzez różne pory roku, różne ptasie i robacze rodziny. Autor pokazuje nam ten niezwykły, wbrew pozorom bogaty świat flory i fauny. Pokazuje w sposób niezwykle barwny i ciekawy.
Czytanie książki było dla mnie wielką przyjemnością. Szczególnie z kubkiem kawy na tarasie, gdzie początkowo towarzyszyły mi brzęczenia owadów i śpiew ptaków. Nawet wróbelek na chwilę przycupnął na balustradzie, niestety odwrócenie mojej głowy go spłoszyło i poleciał dalej. Normalnie pewnie nie zwróciłbym uwagi na to, że koło południa dźwięki przyrody umilkły. Ale dzięki lekturze zacząłem zastanawiać się, jaka jest tego przyczyna? Może temperatura zrobiła się zbyt wysoka.
Za przedpremierowy egzemplarz do recenzji dziękuję Wydawnictwu.

[Adrianna · Rating 4 out of 5]

Piękna i czuła, choć pełna żalu do pozaprzyrodniczego świata.

[mommy_and_books · Rating 5 out of 5]

Pierwszy raz miałam do czynienia z twórczością Michała Książka. W swoim najnowszym reportażu "Atlas dziur i szczelin" porusza bardzo ważne tematy dotyczące przyrody i środowiska. Nie miałam pojęcia, że w szczelinach, dziurach i dziuplach mogą znajdować się tak interesujące żyjątka, mówię tutaj między innymi o roślinach, robakach, owadach, gryzoniach i ptakach.
Podobnie jak autor, uwielbiam podglądać przyrodę. Poza wczesnym rankiem uwielbiam słuchać śpiewu ptaków. Lubię obserwować, jak ptaszki przylatują do karmnika i skubią sobie specjalnie dla nich przygotowane ziarna. Uwielbiam patrzeć, jak z budki wylatują młode ptaszki. Panicznie boję się gryzoni, dlatego unikam ich jak ognia.
W tej książce poznacie między innymi szpaka, który w nietypowym miejscu zrobił sobie gniazdo. Dowiecie się również o innych dziwnych miejscach, które ptaki wybrały sobie na gniazdo. Wszystko, to obserwował Michał Książek.
W tym reportażu poznałam mnóstwo ciekawostek. Nie wiedziałam, że po opuszczenia gniazda przez pisklęta, budkę lęgową należy całkowicie opróżnić. W nowym roku ptaki zrobią sobie w niej nowe gniazdo. Nigdy nie czyściłam budek lęgowych. Dziękuję autorowi za uświadomienie.
Myślałam, że autor swoje obserwacje prowadził tylko w zatłoczonej Warszawie, ale miło mnie zaskoczył. Dlaczego? Dowiecie się, czytając ten ciekawy reportaż.
Drogowcy często stawiając krawężniki, wycinają korzenie starych i nowych drzew. Nie wiedząc o tym, że w ten sposób przyczyniają się do ich śmierci. Oczywiście nie następuje to od razu, tylko po jakimś czasie. A takie drzewa są mieszaniem innych stworzonek małych i dużych. Gdyby nie Michał Książek, to nawet nie zwróciłabym uwagi na ten olbrzymi problem. Po raz kolejny dziękuję za uświadomienie.
Wycinka lasów, to kolejny problem, ale o nim nie będę się rozpisywała.
"Atlas dziur i szczelin", to roczna obserwacja przyrody Michała Książka. Dzięki temu, co robi, dużo osób zaczęło interesować się przyrodą. Brawo.
Pamiętajcie, nawet w betonowym mieście znajdzie się szczelina, w której istnieje życie. Warto się temu przyjrzeć z bliska.
Początek książki mnie rozczulił. Dowiedziałam się, jakie ptaki najdalej latają w poszukiwaniu jedzenia, a które z nich pokonują najkrótszą odległość. Dlaczego to robią? Muszą nakarmić swoje pisklęta.
Czy wiecie co to jest trypofobia? Nie martwcie się, ja też tego nie wiedziałam. Teraz, dzięki "Atlasowi dziur i szczelin" znam odpowiedź na to pytanie. Nie wytłumaczę wam tego, ponieważ autor doskonale to wyjaśnia.
Podoba mi się forma tego reportażu. Znalazłam tutaj krótkie rozdziały, które pozwoliły mi lepiej zrozumieć omawiane tematy.
Dzięki tej książce jeszcze bardziej pokochałam przyrodę. I co jest najlepsze? Wychodząc z domu, wypatruję dziur, szczelin, dziupli i norek. Zastanawiam się, kto aktualnie je zamieszkuje.
Uwielbiam obserwować wiewiórki. W Polsce są rude, a w Anglii szare. Szare wiewiórki są agresywniejsze i wygryzły rude. Przykre, ale niestety prawdziwe.
Bardzo podobał mi się rozdział poświęcony pszczołom. Nie wiedziałam, że królowe matki są aż tak bardzo zabójcze. Co takiego robią? Po odpowiedź odsyłam was do tej książki.
Poznałam również mnóstwo mniej lub bardziej przydatnych informacji, ale o tym już musicie przeczytać sami.
Podsumowując: jeżeli kochacie przyrodę i chcecie poznać nowe fakty i ciekawostki na ten temat, to śmiało sięgnijcie po tę książkę. Nie zawiedziecie się.
Wiadomo, że nie każdemu z was przypadnie ona do gustu. Mimo wszystko polecam.
Czytając ten reportaż, miałam wrażenie, że oglądam program na kanale National Geographic. Pozytywne uczucie.

Polecam "Atlas dziur i szczelin" Michała Książka.


Ps.

Na uwagę zasługuje również cudowna okładka, która przyciąga wzrok. 

[Kamila Mianowicz · Rating 5 out of 5]

Proszę państwa, co to jest za przewspaniała, czuła, uważna, piękna książka przyrodniczo-filozoficzna! Jeśli podobał się wam Pawilon małych ssaków Patryka Pufelskiego, to jest duża szansa, że i Atlas dziur i szczelin wam się spodoba bo obie pozycje odwołują się do tych samych pokładów wrażliwości na przyrodę i umiejscawiają człowieka we właściwym jego miejscu: tam, gdzie hasło "pan wszelkiego stworzenia" brzmi jak nieśmieszny żart.

Człowiek to machina niszcząco-porządkująca, która zapomniała, skąd się wywodzi, i skąd wypożycza - na krótką chwilę przecież - budulec dla swojej postaci, i która marzy o wieczności dla samej siebie. Więc tworzy miasta, które są tak nieprzyjazne życiu! Za to proste, uporządkowane, schludne - i odcinające nas od natury, natury naszej własnej i natury jako przyrody. Ale jednak można w nich wytropić życie, które wykorzystuje każdą niedoskonałość, każdą szczelinę, dziurę, załom, nierówność, pęknięcie. To są dla mnie te szczeliny istnienia, o których pisała Jolanta, córka Ireny, wnuczka Bronisławy, prawnuczka Ludwiki. Książek przepięknie i z wielką czułością pisze o mieszkańcach tych dziur i szczelin. U niego każdy porost, skoczogonek i ptak jest pełnoprawnym mieszkańcem miasta. Naprawdę można się popłakać ze wzruszenia podczas lektury.

No i jest to rzecz piękna językowo! Nadaje nazwy obiektom, procesom i zjawiskom przyrodniczym, na które nazw nie ma. Wnosi do języka potocznego nazwy naukowe i robi to z wielką swadą. To wielka wartość bo nazwanie często unaocznia istnienie tych obiektów, procesów i zjawisk, które istnieją, ale których nie zauważamy. Wierzę, że dzięki temu więcej ludzi zacznie je dostrzegać i zabiegać o ochronę ich istnienia.

Lektura obowiązkowa.

[Marcelina · Rating 5 out of 5]

„Przez dziesięć minut nie dzieje się nic, o czym można by opowiedzieć światu.”
Piękna i wzruszająca!💚🌳🌱
Bardzo lubię czytać lub oglądać wszystko, co przypomina, że każde życie na Ziemi toczy się swoim rytmem, a równolegle do świata ludzkiego trwa ten pozaludzki. Kiedy my biegniemy przez miasto do pracy, w tym samym czasie w dziupli drzewa, które mijamy sikorka wije sobie gniazdko na przyszły lęg, pszczoła przemierza dzielnice w poszukiwaniu pyłku, mysz ucieka do norki w cieniu ledwo żywej kępki zieleni, a gdzieś pod zapomnianą, lekko osuniętą płytą chodnikową, w wilgotnej ziemi bezpiecznie chowają się dżdżownice.
Autor z wyjątkową wrażliwością i uważnością opowiada o zwierzętach i roślinach żyjących razem z nami w miastach, o stworzeniach, które mimo coraz bardziej niesprzyjających warunków, dalej szukają miejsc dla siebie i próbują dostosować się do dyktowanych przez człowieka warunków. Więcej betonu, więcej budynków, więcej sztywnych ram. Mniej drzew, mniej wody, mniej swobodnego istnienia.
Na pierwszą myśl książka wydaje się być przyjemną opowieścią o tym, z kim dzielimy miejską przestrzeń (i taka też jest!). Natomiast po sprowadzeniu tych wszystkich, często naprawdę pogodnych, historii do jednego wspólnego wniosku, okazuje się być mocno dającą do myślenia relacją z ludzkiej niechęci do zadbania o coś innego niż wygoda własnego gatunku.

No system but the ecosystem!🐾🖐🏼🌿🪱🐦‍⬛🦔🍄‍🟫

„Modraszka też, podobnie jak ludzie wokół, ma tutaj coś do załatwienia, jakąś potrzebę do zrealizowania. Czyni to ją równoprawnym uczestnikiem tej sumy indywidualnych dążeń, jaką po południu wydaje się miasto. Jej nikłość wobec reszty świata budzi szacunek, jej bezbronność troskę i niepokój. Jej status mieszkanki jest niepodważalny.”

[Książkolandia · Rating 4 out of 5]

Książka zupełnie inna od tych jakie czytam na co dzień.
Pierwsza moja myśl – książka przyrodnicza? Eeee… chyba nie dla mnie, nawet programów przyrodniczych z głosem Krystyny Czubówny nie oglądam, bo mnie to nudzi. Ale zachęciło mnie to, że autor w sposób przystępny i żartobliwy opowiada o naszych sąsiadach – tych, których mijamy na każdym kroku, a nie dostrzegamy. Kto by pomyślał, że w betonowych dżunglach, pod – a właściwie nad naszym nosem, pochowane w każdych możliwych dziurkach żyją kolejne „społeczności”. Że nie tylko las ma swoich dzikich mieszkańców, ale także metropolie, gdzie wydawałoby się nic prócz szczurów i karaluchów się nie uchowa.
Dzięki tej lekturze przechodząc przez Centrum, w okolicach Pałacu Kultury inaczej będę patrzeć na otoczenie. Zacznę obserwować, czy wrony, które zwłaszcza zimą bezceremonialnie sadowią się na barierce mojego balkonu na 10tym piętrze bloku, są już faktycznie w stanie mnie rozpoznać i będą zaglądać czy jestem w domu i ich nie wygonię. Ale przykro jest czytać o tym, jak bardzo wszechobecny beton zabija drzewa, do których korzeni nie jest w stanie dotrzeć woda z największej nawet ulewy. A przecież warto się do tych drzew przytulić, podziękować za to, że w trakcie upału zapewniają cień i wytchnienie. To właśnie tu są nam potrzebne.

Książka, dzięki której wiemy więcej i na otaczający świat patrzymy inaczej.
Warte przeczytania.

[Antek · Rating 4 out of 5]

Książka dająca tyle radości co smutku czy wręcz gniewu. Trochę więcej przypisów by było dobre, ja akurat znam sporo roślin, ptaków czy owadów, ale już mchów nie, a nawet gdyby, to mam taki staroświecki pogląd, że książka powinna być sama w sobie zrozumiała dla czytelnika. No ale przypisy są teraz przerażającymi stworami i albo się je wstydliwie wrzuca na koniec książki, albo nie robi w ogóle. Chwilami porównania autora były dla mnie naciągnięte, moim zdaniem ludzie nie wrzucają butelek czy niedopałków do dziur w drzewach bo chcą zatkać niepokojącą dziurę, tylko po prostu są strasznymi syfiarzami i odkładają swoje śmieci gdziekolwiek dookoła, jakby nie było tam drzewa, rzuciliby na ziemię.
Ale to tylko drobiazgi, ogólnie to jest dobra książka. Tylko bardzo smutna.

[Witoldzio · Rating 5 out of 5]

Rewelacja, książka której się nie zapomni. Pisana prostym naturalnym językiem, uczy nas miejskiej przyrody. Ładna też od strony estetycznej. A w niej, odkrywamy ile się dookoła nas w mieście dzieje. Uczymy się przepięknych nazw przeróżnych stworzeń (czytajmy z komputerem by zobaczyć ich zdjęcia). Czytamy o ich cierpliwych wysiłkach przetrwania w dziwnych trudnych i nieprzewidywalnych warunkach miejskich. To jest historia codzienności stworzeń bardzo małych, średnich i dużych, jak i historia drzew i krzewów, Zadziwia nas ile przyrody jest w mieście. Jest też trochę terminologii naukowej.
No i też jest delikatny smutek spowodowany destrukcyjnością naszego ludzkiego charakteru, naszą bezdusznością.
Skromność jest cechą arcydzieł i ta skromność tego arcydzieła jest po prostu wzruszająca.
To jest książka pisana z mądrością i z miłością. I bez sentymentalizmu.

[Dominika Witkowska · Rating 4 out of 5]

Zabrałam ostatnio książkę na spacer. I to niebylejaką książkę, bo taką o naturze (walczącej o przetrwanie) w mieście. Poszłam z nią do parku i szukałam dziur, szczelin, dziupli i życia, które zwykle chowa się przed naszymi oczami. Znalazłam dużo miejsc, które niestety nie są przyjazne ptakom i owadom ale też kilka takich, gdzie drzewa mają się świetnie.

Ten Atlas czytałam w ramach zerowania swoich półek i wyczytywania książek, które mam już w domu. To z jednej strony piękna lektura, napisana z ogromną wrażliwością i opatrzona świetnymi szkicami. A z drugiej strony ogromnie smutna, bo umówmy się - miasta nie są przyjazne dzikiej naturze a my chcemy je tylko mocniej betonować. Mimo (a może dzięki?) To zachęcam do lektury.

[Agnieszka Kloc · Rating 5 out of 5]

Jaka to była wspaniała i inspirująca lektura, mogę nawet powiedzieć, że w jakiś sposób zmieniła mi życie (a przynajmniej każdy mój wioseny spacer). Niesamowite, ile rzeczy się dzieje w przyrodzie, również w miejscach, w których tak ciężko było mi ją dostrzec. Książka jednocześnie smutna i tak bardzo napełniająca radością, że mimo tego, jakim niszczycielem jest człowiek, przyroda dalej żyje, w każdym nawet najbardziej nieprzyjaznym jej zakamarku. Na koniec nie mogłam się powstrzymać od przytulenia papieru. Dziękuję autorowi za ten promyk nadziei.

[Melany Vilchynska · Rating 5 out of 5]

This book enables human-nature contact and allows all cosmopolitans to become a bit more aware of the vulnerable surroundings in the big cities.

Nature is a big part of our lives if not our life itself in some sense. Getting to know it equals getting to know our inner selves and the world around us. 🍃

[Ania Belka · Rating 5 out of 5]

Kocham te książkę ❤️ Jest tak bardzo moja w sensie czucia przyrody, aż wzdychałam z ulgą, że nie jestem w tym sama. Autor tak pięknie i wrażliwie opowiada o ptakach, owadach i roślinach, że „Atlas dziur i szczelin” to lektura obowiązkowa dla wszystkich, dla których przyroda to coś więcej niż idealny, skoszony trawnik bez ździebka innych roślin!