What do you think?
Rate this book
Het romantisch misverstand: anders denken over liefde
Filosofische beschouwing over liefde en romantiek, en de wijd verbreide misverstanden die bestaan over de 'romantische liefde'.
- GenresPhilosophyNonfictionLove
317 pages, Paperback
First published March 1, 2011
16 people are currently reading
150 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 16 of 16 reviews
January 12, 2012
In 'Het romantisch misverstand' trekt Jan Drost ten strijde tegen de romantische idealen die zo wijdverspreid door onze cultuur, maar zeker ook door onze gedachten, geweven zijn. Precies met die instelling - het loshalen van dat draad in ons denken, omdat zij ons vermogen tot liefhebben belemmert. Vol overtuiging dat een verandering in ons denken over liefde in staat moet zijn onze verhouding tot, verwachtingen over, en daden binnen die liefde te veranderen.
Het romantisch ideaal vereist dat een mens in liefde slechts gevoelens gewaar is, geen gedachten en zeker geen, God verhoede, twijfel. Het vereist tevens volle overgave van de minnaar voor zijn geliefde - tot het niveau van volledige mentale en lichamelijke versmelting, ofwel eenwording daarmee. Het verpersoonlijkte 'geluk', als laatst, wordt dan slechts nog bedreigd door het verstrijken van de tijd. Dit laatste wordt gevangen in de wil van romantici om 'buiten de tijd' te leven, voor eeuwig te willen leven zonder veranderingen, ouder wordende vrouwen in te ruilen voor jongere, of voor altijd in liefdesverdriet te blijven steken.
Drost illustreert het voorkomen van deze idealen - 'misverstanden' - met voorbeelden uit pop-cultuur en probeert een lijn te trekken hoe deze misverstanden ons leven in kunnen sluipen. Want misverstanden - dat zijn het! Aan de hand van ideeën van filosofen als Nietzsche en Schopenhauer worden de bovengenoemde idealen met een hamer stevig bewerkt. Of, beter gezegd, worden de idealen ontmaskerd, als wordt gesteld dat ze egoïstisch, liefdeloos en onrealistisch zijn. Maar niet slechts dat. Het zou dan slechts cynisch eindigen en daar betaal ik zomaar niet voor. Het zou in zekere zin de suggestie doen wekken dat het alsnog een romantisch ideaal nastreeft - door de vaststelling dat de realiteit niet zo mooi is als ze zou moeten zijn. Drost is niet tegen liefde of geluk, en is zelfs meermalen optimistisch als hij stelt dat 'ons echte leven zoveel mooier [kan] zijn'.
Bijvoorbeeld, het ideaal van de eenwording wordt tegen het licht gehouden. Dat behelst iets als 'het onderscheid tussen jezelf en de ander opheffen'. Het vereist opoffering van één van de twee geliefden om op te gaan in de ander en werkelijk één te worden. Het vereist, in feite, het afdragen van het mensdom, van groei, grillen, dromen, het oneindig unieke van één van de twee minnaars. Want slechts dan, als je de ander volledig kent, is pas sprake mogelijk van eenwording. Tot dan bestaat er altijd die ander, die vreemde Ander. Ongrijpbaar en volledig vrij. Van wie je altijd een beeld probeert te vormen, maar die daar keer op keer toch niet volledig op lijkt, en de tweeheid soms zo voelbaar maakt, en ons ongemakkelijk maakt. Op punten als deze maakt Drost (hier aan de hand van Levinas) duidelijk dat het een denkfout betreft die ertoe kan leiden dat we een relatie om niet de beste redenen beëindigen, of 'doorhoppen' naar de volgende 'ware', omdat het gevoel van tweeheid niet betekent dat er iets mis is! Het romantisch ideaal zadelt ons op met een volslagen onvervulbare en onwenselijke eis. Het is in zekere zin een egoïstisch ideaal dat de Ander het voortbestaan ontzegt. De romanticus is het liefst alleen met zijn beeld van de geliefde. Want daarin bestaat de macht, de eenheid, de eeuwigheid, amen.
Daar tegenover stelt Drost juist het geluk dat de onkenbaarheid van de Ander kan betekenen. Een oneindige zoektocht, waar 'hard to get' spelen niet meer nodig is. Je kunt de ander dan wel nooit volledig kennen, je kunt wel op ontdekkingstocht blijven. De eenmalige veroveringstocht, die z'n glans verliest zodra het van ons is en ons weer door laat zoeken naar een volgend persoon, wordt vervangen door een ontdekkingsreis die nooit af kan zijn, ons door kan laten hunkeren. De acceptatie dat we de ander nooit kennen, maar wel elke dag dieper kunnen doordringen... het stemt hem hoopvol.
"De rijkdom van het echte. Daar kan onze fantasie in de verste verte niet tegenop. De werkelijkheid, het leven met elkaar, is zo aanwezig, zo overal, zo oneindig in zijn nuances en verwikkelingen, dat zou toch met het grootste gemak in staat moeten zijn onze ideale wereld te verlichten - dat gedroomde leven van ons, dat altijd alles dreigt te overschaduwen en dat vaak zo oppervlakkig en armetierig en in elkaar geflanst oogt. Als een soort derderangs script onder de gesel van een derderangs regisseur."
Het ideaal schetst een liefde waarin alles vanzelf en met het grootste gemak gaat. Zo is het nou eenmaal niet, zegt Drost, en wees blij met de rijkdom je daarvoor terugkrijgt! Verrassing na verrassing na verrassing, en liefde die tot elk hoekje van het leven voert.
Zo worden meerdere onderwerpen beschreven. Het denken over liefde, sex, eenheid, tijd en toekomst, de beeldvorming tussen de minnaars, de verhouding tussen 'ik' en 'de ander' en de ruimte die daarin voor beiden is weggelegd. Drosts bespreking van de plaats die 'ik' en 'de ander' hebben ten opzichte van elkaar was mij te abstract en te vaag. Waar de andere delen van het boek werden gekenmerkt door een filosofisch licht dat werd geworpen op de realiteit dat mij tevens realistisch aandeed - werd de complexe verhouding tussen 'ik' en 'de ander' mij zo abstract dat ik het niet meer aan vond sluiten op de werkelijkheid. Het denken oversteeg daarbij volledig wat ik er ooit bij heb gevoeld, en laten we wel wezen, liefde zonder gedachten is verwerpelijk - dat geldt ook voor liefde zonder gevoel.
Al met al toch een mooi boek en het heeft me behoorlijk aan het denken gezet. De schrijfstijl is soms verwarrend, drijft nogal eens te lang door, maar wordt dan weer afgewisseld met glasheldere besprekeingen. Vooral de bespreking van Nietzsche, over de machtsrelatie, het eenheidsideaal, zelfontplooing en de vreugde van het leven zonder God, waren buitengewoon! Drost weet het existentialisme, waarmee dit boek doordrenkt is, los te praten van de bezwaren of zwaarmoedigheid die ik er vaak bij voel. Sterker nog, het is een euforisch 'ja!' voor alle openliggende wegen van ons leven, voor liefde, en voor een goed gesprek.
Het romantisch ideaal vereist dat een mens in liefde slechts gevoelens gewaar is, geen gedachten en zeker geen, God verhoede, twijfel. Het vereist tevens volle overgave van de minnaar voor zijn geliefde - tot het niveau van volledige mentale en lichamelijke versmelting, ofwel eenwording daarmee. Het verpersoonlijkte 'geluk', als laatst, wordt dan slechts nog bedreigd door het verstrijken van de tijd. Dit laatste wordt gevangen in de wil van romantici om 'buiten de tijd' te leven, voor eeuwig te willen leven zonder veranderingen, ouder wordende vrouwen in te ruilen voor jongere, of voor altijd in liefdesverdriet te blijven steken.
Drost illustreert het voorkomen van deze idealen - 'misverstanden' - met voorbeelden uit pop-cultuur en probeert een lijn te trekken hoe deze misverstanden ons leven in kunnen sluipen. Want misverstanden - dat zijn het! Aan de hand van ideeën van filosofen als Nietzsche en Schopenhauer worden de bovengenoemde idealen met een hamer stevig bewerkt. Of, beter gezegd, worden de idealen ontmaskerd, als wordt gesteld dat ze egoïstisch, liefdeloos en onrealistisch zijn. Maar niet slechts dat. Het zou dan slechts cynisch eindigen en daar betaal ik zomaar niet voor. Het zou in zekere zin de suggestie doen wekken dat het alsnog een romantisch ideaal nastreeft - door de vaststelling dat de realiteit niet zo mooi is als ze zou moeten zijn. Drost is niet tegen liefde of geluk, en is zelfs meermalen optimistisch als hij stelt dat 'ons echte leven zoveel mooier [kan] zijn'.
Bijvoorbeeld, het ideaal van de eenwording wordt tegen het licht gehouden. Dat behelst iets als 'het onderscheid tussen jezelf en de ander opheffen'. Het vereist opoffering van één van de twee geliefden om op te gaan in de ander en werkelijk één te worden. Het vereist, in feite, het afdragen van het mensdom, van groei, grillen, dromen, het oneindig unieke van één van de twee minnaars. Want slechts dan, als je de ander volledig kent, is pas sprake mogelijk van eenwording. Tot dan bestaat er altijd die ander, die vreemde Ander. Ongrijpbaar en volledig vrij. Van wie je altijd een beeld probeert te vormen, maar die daar keer op keer toch niet volledig op lijkt, en de tweeheid soms zo voelbaar maakt, en ons ongemakkelijk maakt. Op punten als deze maakt Drost (hier aan de hand van Levinas) duidelijk dat het een denkfout betreft die ertoe kan leiden dat we een relatie om niet de beste redenen beëindigen, of 'doorhoppen' naar de volgende 'ware', omdat het gevoel van tweeheid niet betekent dat er iets mis is! Het romantisch ideaal zadelt ons op met een volslagen onvervulbare en onwenselijke eis. Het is in zekere zin een egoïstisch ideaal dat de Ander het voortbestaan ontzegt. De romanticus is het liefst alleen met zijn beeld van de geliefde. Want daarin bestaat de macht, de eenheid, de eeuwigheid, amen.
Daar tegenover stelt Drost juist het geluk dat de onkenbaarheid van de Ander kan betekenen. Een oneindige zoektocht, waar 'hard to get' spelen niet meer nodig is. Je kunt de ander dan wel nooit volledig kennen, je kunt wel op ontdekkingstocht blijven. De eenmalige veroveringstocht, die z'n glans verliest zodra het van ons is en ons weer door laat zoeken naar een volgend persoon, wordt vervangen door een ontdekkingsreis die nooit af kan zijn, ons door kan laten hunkeren. De acceptatie dat we de ander nooit kennen, maar wel elke dag dieper kunnen doordringen... het stemt hem hoopvol.
"De rijkdom van het echte. Daar kan onze fantasie in de verste verte niet tegenop. De werkelijkheid, het leven met elkaar, is zo aanwezig, zo overal, zo oneindig in zijn nuances en verwikkelingen, dat zou toch met het grootste gemak in staat moeten zijn onze ideale wereld te verlichten - dat gedroomde leven van ons, dat altijd alles dreigt te overschaduwen en dat vaak zo oppervlakkig en armetierig en in elkaar geflanst oogt. Als een soort derderangs script onder de gesel van een derderangs regisseur."
Het ideaal schetst een liefde waarin alles vanzelf en met het grootste gemak gaat. Zo is het nou eenmaal niet, zegt Drost, en wees blij met de rijkdom je daarvoor terugkrijgt! Verrassing na verrassing na verrassing, en liefde die tot elk hoekje van het leven voert.
Zo worden meerdere onderwerpen beschreven. Het denken over liefde, sex, eenheid, tijd en toekomst, de beeldvorming tussen de minnaars, de verhouding tussen 'ik' en 'de ander' en de ruimte die daarin voor beiden is weggelegd. Drosts bespreking van de plaats die 'ik' en 'de ander' hebben ten opzichte van elkaar was mij te abstract en te vaag. Waar de andere delen van het boek werden gekenmerkt door een filosofisch licht dat werd geworpen op de realiteit dat mij tevens realistisch aandeed - werd de complexe verhouding tussen 'ik' en 'de ander' mij zo abstract dat ik het niet meer aan vond sluiten op de werkelijkheid. Het denken oversteeg daarbij volledig wat ik er ooit bij heb gevoeld, en laten we wel wezen, liefde zonder gedachten is verwerpelijk - dat geldt ook voor liefde zonder gevoel.
Al met al toch een mooi boek en het heeft me behoorlijk aan het denken gezet. De schrijfstijl is soms verwarrend, drijft nogal eens te lang door, maar wordt dan weer afgewisseld met glasheldere besprekeingen. Vooral de bespreking van Nietzsche, over de machtsrelatie, het eenheidsideaal, zelfontplooing en de vreugde van het leven zonder God, waren buitengewoon! Drost weet het existentialisme, waarmee dit boek doordrenkt is, los te praten van de bezwaren of zwaarmoedigheid die ik er vaak bij voel. Sterker nog, het is een euforisch 'ja!' voor alle openliggende wegen van ons leven, voor liefde, en voor een goed gesprek.
January 22, 2021
in dit boek wordt - door het aanhalen van filosofische denkers (boeiend) en cultuur (e.g. liedjes poëzie; boeiender) als boiled down versie van onze beeldvorming - tegen romantiek en vóór ware liefde geargumenteerd. het wij-zijn is zoveel meer dan voortplantingsdrang, beelden van onszelf en 'de Ander' en tweezijdig bezit. had niet zo veel met het veelvuldig gebruik van woorden zoals "het 'ware' denken" en ook de stijl was zo nu en dan volledig dedraadkwijtraakbaar. opvallend voor mij: je bent zelf verantwoordelijk voor het vertrouwen in de oprechtheid en toekomst, of dat wederzijds is, valt onder verantwoording van de ander. ook: als je liegt tegen een geliefde, ontzeg je jezelf een relatie met die persoon, aangezien je diegene dan een relatie laat hebben met een onwerkelijke versie van jezelf. ja. wel interessant.
August 14, 2024
eindelijk klaar
October 19, 2018
Hoe je dit boek leest is ongetwijfeld afhankelijk van de situatie waarin je je bevindt. Al vraag ik me anderzijds af hoeveel mensen dit boek lezen terwijl hun partner gelukkig naast hen zit op de bank. Ik vond het boek in ieder geval confronterend en indringend en voelde me ernstig aangesproken wanneer Dost het over de tragische ‘romantische held’ had. Ik heb dus veel inzichten aan dit boek overgehouden en hopelijk kan ik over een tijdje zeggen dat ik er veel van heb geleerd. Had het boek dan geen hogere waardering verdiend? Ik had het de schrijver, die ik een paar keer ‘live’ heb gezien bij een lezing, graag gegund, want het is een enorm sympathiek en bescheiden mens. Maar ik vond het boek niet erg evenwichtig - dat wil zeggen, de schrijfstijl en het taalgebruik varieerden per hoofdstuk en behandeld thema nogal en vooral het hoofdstuk over de Ander (het langste hoofdstuk nota bene) vond ik niet om door te komen. Droog, taai, conceptueel.
En dat terwijl het boek zo veelbelovend begon. En ook mooi eindigde, met een helder en streng pleidooi. Je merkt dat de schrijver betrokken is en iedereen de liefde lijkt te gunnen. Dankzij het boek heb ik kennis gemaakt met veel filosofen en hun theorieen. Ik zeg het met enige schroom, maar het boek had wel wat populairder en minder bespiegelend gemogen. Op sommige dagen sloeg ik het open, terwijl ik mompelde ‘Goed, weer aan het werk!’ En ik had de schrijver gegund dat ik meer plezier beleefde aan zijn tour de force. Misschien had ik de schrijver vooral een betere redacteur gegund, die toon en consistentie beter bewaakte. In een van de laatste hoofdstukken gaat de schrijver ineens gedichten duiden en ontleden. Op zich heel interessant, maar daardoor werd het boek meer een soort egodocument, een verzameling willekeurige verhandelingen, dan een boek dat consistent toewerkt naar een conclusie. Maar die conclusie trekt Drost wel en die luidt dat het leven nu is, dat romantische gedachten over een ideale liefde en partner niet constructief zijn en dat liefde vooral ook werken is - maar dat is het zeker waard, aldus Dost.
Een boek hoeft geen leuke of makkelijke boodschap te hebben om vier sterren te scoren en ook een boek dat je treurig stemt omdat het confronterend is, kan juist een goed en nuttig boek zijn, maar ik heb het idee dat de zeggingskracht en de stoet van a ha-erlebnissen nogal te lijden heeft onder de inconsistentie in stijl en toegankelijkheid en het gebrek aan een duidelijke leidraad. En dus toch maar twee sterren
En dat terwijl het boek zo veelbelovend begon. En ook mooi eindigde, met een helder en streng pleidooi. Je merkt dat de schrijver betrokken is en iedereen de liefde lijkt te gunnen. Dankzij het boek heb ik kennis gemaakt met veel filosofen en hun theorieen. Ik zeg het met enige schroom, maar het boek had wel wat populairder en minder bespiegelend gemogen. Op sommige dagen sloeg ik het open, terwijl ik mompelde ‘Goed, weer aan het werk!’ En ik had de schrijver gegund dat ik meer plezier beleefde aan zijn tour de force. Misschien had ik de schrijver vooral een betere redacteur gegund, die toon en consistentie beter bewaakte. In een van de laatste hoofdstukken gaat de schrijver ineens gedichten duiden en ontleden. Op zich heel interessant, maar daardoor werd het boek meer een soort egodocument, een verzameling willekeurige verhandelingen, dan een boek dat consistent toewerkt naar een conclusie. Maar die conclusie trekt Drost wel en die luidt dat het leven nu is, dat romantische gedachten over een ideale liefde en partner niet constructief zijn en dat liefde vooral ook werken is - maar dat is het zeker waard, aldus Dost.
Een boek hoeft geen leuke of makkelijke boodschap te hebben om vier sterren te scoren en ook een boek dat je treurig stemt omdat het confronterend is, kan juist een goed en nuttig boek zijn, maar ik heb het idee dat de zeggingskracht en de stoet van a ha-erlebnissen nogal te lijden heeft onder de inconsistentie in stijl en toegankelijkheid en het gebrek aan een duidelijke leidraad. En dus toch maar twee sterren
September 3, 2023
Niet boeiend. Het leek mij interessant omdat ik, net zoals dit boek doet vermoeden denk dat we in een liefdesrelatie soms te veel verwachtingen hebben die geschept worden door o.a. hollywood, boeken en verhalen die wijzelf romantiseren. "Het romantisch misverstand" zoals het boek dan ook heet wordt uitgelegd door allemaal verschillende filosofen te citeren. Ik leg niet snel een boek halfgelezen weg, maar hiervoor maak ik graag een uitzondering.
February 11, 2019
Over de liefde is er al heel wat inkt gevloeid, en toch is dit een boek dat ik graag ettelijke jaren eerder had toegestopt willen krijgen. Een ware eyeopener!
Read
December 23, 2020DNF - Dit boek lag echt iets té ver boven mijn intelligentie, vrees ik. Ik zou het niet aanraden voor mensen (z)onder een academisch denkniveau want ik voelde me vooral dom tijdens het lezen. De wollige schrijfstijl, saaie vormgeving en blokkerige indeling van de teksten dragen absoluut niet bij tot een vlotte leesbaarheid van de sowieso (te) zware inhoud. Krijg ik een versie 'for dummies' aub? Jammer!
November 9, 2018
Mijn eerste kennismaking met de filosofie en nog wel iets wat mij zeer aan het hart (letterlijk) gaat. Bijzonder om mijn geest met de filosofen mee te laten gaan om tenslotte uiteindelijk bij mijn eigen 'filosofie' uit te komen. Inmiddels heb ik 2 andere boeken aangeschaft, die de schrijver in zijn betoog aankaart!
May 15, 2018
Weinig opzienbarende blik op de liefde aan de hand van enkele gekende filosofen.
Veel minder goed dat Drosts latere boek "Als de liefde voorbij is", waarin hij een veel meer persoonlijke kijk op de liefde geeft.
Veel minder goed dat Drosts latere boek "Als de liefde voorbij is", waarin hij een veel meer persoonlijke kijk op de liefde geeft.
November 13, 2021
Interessant! Vooral veel voorbeelden van filosofen hun kijk op liefde.
August 11, 2024
Accurate filosofische onderbouwing van waarom romantiek een zwak fundament is voor het bouwen van stevige verbindingen geeft een constructief alternatief en zet lezers hopelijk aan het denken en anders handelen in hun eigen relaties.
October 31, 2015
Interessante reflecties op verwachtingen die men kan hebben van de liefde, maar soms lijkt Drost niet in staat te zijn de lezer uit te tillen boven alle gedachtespinsels van denkers en van hemzelf. Er ontbreken duidelijke formuleringen van de onderwerpen die hij behandelt en ook is er een gebrek aan een gerichte opzet.
Desalniettemin zet hij aan het denken. Zijn pleidooi voor een meer realistisch beeld van de liefde, want alleen dan kan het overleven, is een must-read voor de romantici onder ons en heeft in ieder geval in onze filosofiegroep genoeg gespreksstof opgeleverd.
Desalniettemin zet hij aan het denken. Zijn pleidooi voor een meer realistisch beeld van de liefde, want alleen dan kan het overleven, is een must-read voor de romantici onder ons en heeft in ieder geval in onze filosofiegroep genoeg gespreksstof opgeleverd.
January 2, 2016
Ik vind dit een verfijnd boek waarin de auteur met passie ingaat op het begrip liefde. Veel belangrijke filosofen die over dit onderwerp spraken, passeren de revue. Af en toe wat zware kost, maar niet storend. Natuurlijk ga je je ook afvragen 'Hoe zit het met mij en de liefde?' en hoewel daar ook met dit boek (gelukkig?) geen definitief antwoord op komt, heeft dit boek me wel tot een meer genuanceerde blik of gevoel gebracht. De auteur neemt je al onderzoekend mee naar een dieper niveau.
December 11, 2012
Goed algemeen boek over liefde, wel wat vaak herhaling en soms lastig te volgen.
Drost lijkt duidelijk stelling te nemen tegen het alleen leven en hier geen enkel voordeel in te zien. Dat kan natuurlijk, maar er zijn meer soorten liefde dan de romantische.
Drost lijkt duidelijk stelling te nemen tegen het alleen leven en hier geen enkel voordeel in te zien. Dat kan natuurlijk, maar er zijn meer soorten liefde dan de romantische.
August 15, 2016
Voor mij persoonlijk niet zo een goed boek. Ik werd werkelijk depri van de ballonnetjes die doorprikt werden. Heb het boek dan ook niet helemaal uitgelezen. Ik wil niet anders denken over liefde maar romantiseer het al te graag omdat ik weet dat dat echt bestaat.
This entire review has been hidden because of spoilers.
August 15, 2015
Interessante alternatieven om ons denken over liefde te benaderen.
Displaying 1 - 16 of 16 reviews