Á lus do candil

by Ánxel Fole

A descuberta dun escritor que na súa obra unía a tradición literaria moderna coa raiceira popular. A Biblioteca de autor que Galaxia dedica ao autor lugués inclúe este libro que é fundamental para entender a evolución da literatura galega do século XX. A cuberta do libro reproduce un cadro de Carlos Maside e conserva o limiar que para a primeira edición fixera Salvador Lorenzana. Publicado no 1953, Á lus do candil é unha colección de quince relatos nos que a imaxinación e o humor xogan un papel importante á hora de desenvolver as sorprendentes historias de misterio que xorden da vida cotiá. Coma os contos que se comparten o carón da lareira, as narracións de Fole conservan toda a frescura e espontaneidade, toda a graza e lixeireza que autores coma Italo Calvino consideran unha das virtudes fundamentais das obras literarias. Este libro foi unha contribución esencial ao rexurdimento da narrativa galega de posguerra. A descuberta dun mundo máxico que se confunde co real, onde por tras das aparencias xorden historias insospeitadas, contos de aparecidos, de lobos, de premonicións e soños fantásticos... Un libro que hoxe continúa a ofrecer aos lectores e lectoras toda a intensidade e toda a forza de sedución da gran literatura.

168 pages, Paperback

First published January 1, 1953

About the author

Ánxel Fole, nado en Lugo o 11 de agosto de 1903 e finado na mesma cidade o 9 de maio de 1986, foi un escritor en galego e castelán que cultivou tódolos xéneros literarios (narrativa, poesía, teatro e ensaio), aínda que a súa sona lle vén fundamentalmente dos seus libros de contos, recollidos en catro volumes.
En 1997 foille adicado o Día das Letras Galegas.

https://gl.wikipedia.org/wiki/Ánxel_Fole

Reviews

[Rocío Prieto]

O lume crepita, o vento zoa fóra e un sente que algo antigo esperta cando as palabras de Fole comezan a debuxar sombras na memoria. Ler «A lus do candil» é escoitar a fala viva da montaña, ese galego inzado de voltas, cheo de ritmo e de retranca, que fai que cada conto soe coma un segredo compartido entre veciños nunha noite de inverno. É unha viaxe ao Courel profundo, ao corazón mesmo da oralidade, onde as historias non se len, senón que se contan ao carón do lume mentres o luar tinguía de prata os vales e as corredoiras.

Hai contos que deixan pegada por como se contan, e outros polo que contan; Fole consegue ambas cousas. A súa mestría non reside só nas historias, senón na atmosfera. Cada páxina está impregnada de cheiro a cera e a lareira, de camiños mollados e de rezos medio esquecidos. Esa sensación de estar a piques de crer en meigas, lobos ou aparecidos sen perder nunca o sorriso. Por momentos, lembra a serenidade inquietante dos vales do Miño, onde o real e o imaxinario se confunden coa mesma naturalidade coa que se confunde o eco dun conto co sopro do vento.

Hai quen di que Fole é un clásico, pero é máis ca iso: é un cronista da alma galega, un conservador das súas supersticións e unha ponte entre o medo e a memoria. O seu galego non normativo non é unha dificultade, senón un encanto, un testemuño vivo do tempo no que as palabras se gardaban nas voces, non nos libros. Ler «A lus do candil» é acender unha candea para que non se apague esa lingua da que vimos os galegos.

Non fai falla ser do Courel para sentir o latexo destas historias. Abonda con ter pasado unha noite longa na aldea, ou ter escoitado algunha vez un conto contado en voz baixa mentres zoaba o vento. A quen lle guste o misterio, a literatura feita de verdade e tradición, e o pracer de ler como quen escoita, atopará aquí un lume que non se apaga.

[Silvia]

Menciona o Val Miñor✨10/10 Fole.

[Óscar Trobo]

Relectura. En "Á lus do candil" cuatro señoritos van a la casa-torre familiar en O Courel para cazar y quedan atrapados en la torre por la nieve. Por la noche, en la cocina se van contando historias de meigas, de lobos, de aparecidos, de tesoros escondidos.

Todo es perfecto en este libro: las historias, la sabiduría narrativa de Fole, la traslación al papel que hace de la lengua gallega hablada en la zona, la descripción de los paisajes de O Inicio, O Courel o Quiroga, ...

Te sientes uno más de los asistentes a estas sesiones de "contos a carón do lume", escuchando maravillado, con un escalofrío recorriendo de tanto en tanto la espalda.

[Maria Lago]

Escrito no galego de antes da normativa, esta recopilación é unha estupenda mostra dos contos de tradición oral que existen dende que o mundo é mundo. Para que esteamos traquilos, que o gusto por dar medo vennos de lonxe.
Tamén me gusta o xeito que teñen estes contos de lembrarmos como en cada recuncho rural da terra hai elementos comúns: tabernas, xogos de cartas, lendas, supersticións, terra, animais e ganas de leria. Seica os contos son unha proba de que as culturas son variacións da mesma humanidade.

[Maikel Nuñez]

Es una colección de cuentos de miedo y populares que se lee muy bien. Escrito en gallego no normativo, que lo hace más especial aún.
Por el apego familiar y personal que le tengo O Courel, me ha resultado muy hermoso.

[isaac]

uma antologia de contos mais como obra salientável da literatura galega e i'm losing my shit no paran no paran no paran !!

[Marta]

Dame pena pero non foi para min

[Iriana Gil Rodríguez]

Colección de contos galegos de medo que recordan de certo modo a escritores como Edgar Allan Poe pero con elementos tradicionais galegos asociados ao medo: lobos, cadaleitos, aparecidos...Entretido e doado de ler. Sorprendeume.

[Meduss142]

Á lus do candil de Ánxel Fole es un libro de relatos escrito en gallego, en la que cuatro hidalgos reunidos a la luz de una hoguera cuentan historias llenas de misterio y de terror; lobos, aparecidos, premoniciones...
Todo ello con la presencia y la sensibilidad de Fole para describir la naturaleza gallega... Y humana.
💚🌼🐴💚🌼🐴💚🌼🐴

Es un libro que al principio me parecía un poco parado, pero a medida que iba avanzando los relatos se ponían cada vez más interesantes y no podía dejar de leerlos hasta el final.

[Luis Andrés Serrallé Marentes]

Marabilla, millor de como o lembraba. Divertido, lerchán e cheo de mestría. Unha gozada leelo mil e unha veces. Historias de pantasmas, lobos, aparicións e meigallos nas terras do Courel. Dádelle.


🦈🦈🦈🦈🦈

[Vanessa Fernández]

“As noites de inverno soio son boas para os trasgos, pra as meigas, pra os lobos... E para quen escoita contos de medo sentindo romba-lo vento.”

[H. Alvarez]

Si habláis gallego y queréis asustar y hacer reír a los niños al mismo tiempo, este es el libro. Prometido, lo hizo mi madre con nosotros.

[Carmen]

Un bo libro para ler preto dunha cheminea un día ventoso de outono...

[Gala]

Éche lixeiro de ler e ta entretido. Ao final son historias estilo disque pasou isto que llo contaron ao meu veciño os da aldea do lado.

[Irene Curra]

Vale a pena lelo, contos moi interesantes dunha Galiza rural moi arraigada ao misticismo e ao folclore. Conto favorito: “O traxe do meu tío”

[Eiroa Raimúndez]

2 y media en realidad, al final no fue tan terrible

[sara]

me lo tuve que leer para clase, podían escribirlo con palabras mas normales q luego tengo q hacer un examen de esto

[Octavia]

Unha lectura para conmemorar as 'Letras Galegas' e volver o universo oral e misterioso de Fole.
“Os lobos” 🌘🐺🐺 e “A caixa do morto” ⚰️ os meus favoritos.

[SSARA]

é un gusto ler historias q veñen da tradición oral popular galega, é un gusto ler unha obra onde os dialectalismos están tan presentes, é un gusto ler esta especie de oda q se lle fai á cultura do courel... sen dúbida ánxel fole foi unha das maiores descubertas deste ano <3

[Félix Rivera]

Lo he disfrutado mucho. Creo que este ha podido ser el primer libro que he leído de Fole y me parece soberbio. La ambientación de muchas de las historias es un punto fuerte, muy al estilo de las novelas románticas.

El gallego que utiliza es fresco y lleno de expresiones populares que me recuerdan a las que utilizaban mis abuelos y que tan buenos recuerdos me traen.

[Paloma.]

MEH.

[otaku aries basukeiro]

Refresko. Moi trad, darksie pero coñero. É coma comer chourizos afumados en outubro cun vaso de viño