Άνοιξη του 1792. Το πανίσχυρο οθωμανικό στράτευμα που πολιορκεί το ανυπόταχτο επί αιώνες Παλιόκαστρο δεν έχει για στόχο του την απλή υποταγή αυτής της μικρής ηπειρώτικης πολιτείας. Η Υψηλή Πύλη έχει δώσει άλλου είδους διαταγές: το Παλιόκαστρο πρέπει να γκρεμιστεί συθέμελο· όλοι του οι κάτοικοι να εξοντωθούν· να ανασκαφτεί και να ισοπεδωθεί το κοιμητήρι του· να εξαλειφθεί και το παραμικρό ίχνος που θα μπορούσε κάποτε ν' αποκαλύψει στους μεταγενέστερους Έλληνες την αλλοτινή ύπαρξη αυτής της πόλης και την ιστορία της. Μα τι λογής κίνδυνο αποτελεί το μικρό και άσημο Παλιόκαστρο για την τεράστια οθωμανική αυτοκρατορία; Γιατί οι Τούρκοι παίρνουν απόφαση να το εξαφανίσουν τόσο από τη γη, όσο κι από την Ιστορία; Γιατί θέλουν να σβήσουν ακόμα και τη θύμησή του από τη μνήμη των Ελλήνων;
Σήμερα, δυο αιώνες αργότερα, ο συγγραφέας-αφηγητής ξεκινάει μια συναρπαστική έρευνα, συμβουλεύεται αρχεία, μελετάει παλιά έγγραφα και πολύτιμα χειρόγραφα στη βιβλιοθήκη ενός μοναστηριού της περιοχής. Ανασταίνει το παρελθόν της αφανισμένης πόλης, δίνει σύγχρονες προεκτάσεις στη συγκλονιστική ιστορία του «Κάστρου της μνήμης» και τη συνδέει αριστουργηματικά με τις πιο σημαδιακές περιόδους της Ιστορίας μας, καθώς και με τα καίρια ερωτήματα που απασχολούν τη σημερινή Ελλάδα. Συνταιριάζοντας πρωτότυπα κι αριστοτεχνικά το ιστορικό γεγονός, το ντοκουμένο και τη μαρτυρία με την προφορική παράδοση, το παραμύθι και τη λαϊκή εποποιία, Το κάστρο της μνήμης –το πιο πολυδιάστατο μυθιστόρημα του Άρη Φακίνου– ανοίγει νέους δρόμους στη λογοτεχνία μας, δίνοντας παράλληλα εντυπωσιακή παγκοσμιότητα στους ποικιλόμορφους αγώνες των Ελλήνων για τη διαφύλαξη της συλλογικής τους μνήμης, της ταυτότητας και της γλώσσας τους.
Το διάβασα με την καρδιά μου,το λάτρεψα....βαθιά ελληνικό μα όχι εθνικιστικό...η αξία της Ιστορίας στην ζωή,στην επιβίωση,στη διατήρηση,στον προσδιορισμό,στη συνέχεια ενός έθνους....
σ.230 "Στις μέρες μας οι θρησκείες ενοχλούν,γιατί κάνουν τους ανθρώπους να ελπίζουν κ να προσδοκούν.Αυτός που σέβεται κ αγωνίζεται για το αόρατο δύσκολα δέχεται να προσκυνήσει το ορατό."
Αυτό το βιβλίο (από τότε που το πήρα) φροντίζω να το διαβάζω μια φορά το χρόνο, να απολαμβάνω τη γραφή του Φακίνου και να θαυμάζω τα μηνύματά του, πάντα επίκαιρα και διδακτικά. Ίσως από τα μοναδικά βιβλία που τολμώ να πω θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σαν αναγνωστικό στο σχολείο. Το μόνο δυσάρεστο είναι ότι πλέον έχει εξαντληθεί και δεν μπορούμε να το κάνουμε δώρο...
Μέσα από την επινοημένη ιστορία της πολιορκίας του Παλιόκαστρου, ο Φακίνος συμπυκνώνει όλη την ελληνική πολεμική και όχι μόνο ιστορία. Αλλεπάλληλοι αγώνες, διαψεύσεις και προδοσίες φίλων και συμμάχων, περηφάνια για την πνευματική κληρονομιά, ηρωισμός στο πεδίο της μάχης μαζί με εγωισμό, ξεροκεφαλιά και διχόνοια. Ένα παραμύθι για το έθνος μας.
Κάτι που ξεχώρισα: 'Ποιος ξέρει...Μπορεί αργότερα, όταν δε θα υπάρχουν πια ούτε τα κόκαλά μας, όταν η γη θα έχει χωνέψει ακόμα και τη σκόνη μας, να μην έχουν οι άνθρωποι τέτοια προβλήματα, ίσως ο κόσμος να'χει γίνει ένα και μοναδικό ντοβλέτι με την ίδια εξουσία παντού, με την ίδια γλώσσα, με την ίδια θρησκεία, να πέφτει σ'όλη την οικουμένη ο ίδιος βούρδουλας.'
Νοιώθω μεγάλη ευχαρίστηση που είχα την τύχη να το διαβάσω. Ελπίζω να πέσει στα χέρια πολλών αναγνωστών, νέων και και μεγαλύτερων σε ηλικία. Ύμνος στην οικογένεια, στην πατρίδα, στις παραδόσεις, στην φιλία, στην ανδρεία, στη γυναίκα, στα γράμματα, στην ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ.