Anahtar

Roman #1

by Refik Halid Karay

Refik Halid Karay bu romaninda Perihan ve Kenan ciftinin bir anahtar merkezinde farkli boyutlar kazanan evlilik hayatini ele aliyor; gerceklik ve algi kavramlarinin insan psikolojisi uzerine etkilerine odaklaniyor; keskin gozlem gucu ve tasvir yetenegiyle donem Istanbul'unun sosyal yasantisi ve dokusunu okuyucuyla bulusturuyor.

Genres: Roman

272 pages, Paperback

First published January 1, 1947

About the author

Mudurnu'dan İstanbul'a göçen Karakayış ailesinden Maliye Başveznedarı Mehmed Halit Bey'in oğlu olarak 15 Mart 1888’de İstanbul’da doğdu. Galatasaray Sultanisi'nde ve Hukuk Mektebi'nde okudu. Maliye Nezaretinde memur olarak çalıştı. II. Meşrutiyet'in ilanından sonra gazetecilik ile uğraşmaya başladı; Tercüman-ı Hakikat gazetesinde mütercimlik ve muhabirlik yaptı. Yazıları yüzünden ilk önce Sinop'a daha sonra Çorum, Ankara ve Bilecik'e sürgün olarak gönderildi. İstanbul'a dönünce bir süre Türkçe öğretmenliği yaptı. PTT (Posta Telefon Telgraf) Genel Müdürlüğü'ne getirildi. Bu sırada Hürriyet ve İtilaf Fırkası'na üye oldu ve İstiklal Savaşı aleyhine yazdığı yazılarından ötürü vatan hainliği suçuyla yüzellilikler listesine girerek Beyrut ve Halep'te sürgün hayatı yaşadı.

Atatürk'e yazdığı şiir ve mektuplarla 150'likler listesindekilerin affedilmesinde çok büyük rol oynadı. Af kanunu ile yurda döndü, daha önceden çıkardığı Aydede adlı mizah dergisini tekrar yayınladı. Türk Edebiyatı'nda ilk defa Anadolu'yu tanıtan eserleri ile ismini duyurmuş, yergi ve mizah türündeki yazıları ile de ün yapmıştır. Gözleme dayanan eserlerinde, tasvirler, portreler, benzetmeler kullanarak, sade, akıcı dili, güçlü tekniği ile 20. yüzyıl romancıları arasında seçkin bir yere sahip olmuştur. İstanbul'u bütün renk ve çizgileriyle yansıtarak Türkçeyi ustalıkla kullanan Refik Halit, Türk edebiyatına birçok eser kazandırmıştır.

Yazar 18 Temmuz 1965’te İstanbul’da yaşamını yitirdi.

Reviews

[Korcan Derinsu · Rating 4 out of 5]

Anahtar, Doğu–Batı, modern–geleneksel çatışmasını büyük fikirler üzerinden değil; bir evlilik, bir çift ve aldatma ihtimali üzerinden son derece incelikli bir biçimde anlatan bir roman. Kenan’ın zihninde büyüyen kuşku, sadece bireysel bir kıskançlık değil modern akıl ile içgüdü, güven ile kontrol ihtiyacı arasındaki gerilimin küçük ama çok etkili bir temsili. Roman boyunca somut bir gerçeğe asla tam olarak ulaşamamak metni daha da güçlü kılıyor. Perihan’ın suskunluğu ve muğlaklığı, Kenan’ın zihnindeki modern erkek kimliğini yavaş yavaş çözüyor. Aldatmanın kendisinden çok, aldatılma ihtimalinin insanı nasıl içten içe kemirdiğini anlatan, psikolojik olarak çok sağlam ve bugün hâlâ geçerli bir roman. Çok ama çok sevdim.

[Terken · Rating 4 out of 5]

R. H. Karay'dan yine çok tatlı bir romancık.
Elimizdeki anahtarla acı ve kederin kapısını zorlamak mı, mutluluk kapısını açmak mı; seçim bizim elimizde.

[Züleyha Apaydın · Rating 5 out of 5]

it is a good story book. refik halid karay is important author in turkish literature. the book has understandable language. it is about a man and his wife and they marriage. man thinks his wife is cheating on him and he is starting to research it.

[Behçet Necatigil]

Refik Halit Karay’ın romanı (1947)

Karısının çantasında bulduğu yabancı bir anahtardan şüphelenen genç, zengin bir banka müdü­rü; durumdan habersiz karısına açıklamadığı bunalımlarından gene ancak karısımn yardımıyla kurtulur: Kadın, mutluluklarının, oturmakta oldukları Taksim’deki lüks apartmandan ötürü karardığı düşüncesiyle, onu tekrar Bomonti’deki eski eve taşınmaya razı etmiş ve banka müdürü, karısındaki netameli anahtarın, o eski evden bir hâtıra diye saklanagelen anahtar oldu­ğunu neden sonra anlamıştır.