Tylko Beatrycze

by Teodor Parnicki

Arcydzieło polskiej powieści historycznej, ewenement niemający sobie podobnych w całej literaturze światowej.

Akcja rozgrywa się na początku XIV w. (w czasach Władysława Łokietka, o którym również jest w powieści mowa). Rozpoczyna się dochodzenie w sprawie spalenia wieleńskich mnichów, które powoli przekształca się w subtelną psychoanalizę pełną teologiczno-filozoficznych odniesień. Niemal przy okazji Teodor Parnicki zadaje kłam potocznemu mniemaniu, jakoby średniowiecze było czasem ciemnoty i zabobonu.

Na treść składają się głównie dialogi pomiędzy papieżem Janem XXII a pewnym diakonem Stanisławem. Jeden z wątków dotyczy obsesji Stanisława związanej z czeską księżniczką, którą ten widział w dzieciństwie. Stanisław zakochuje się w niej, koresponduje przez lata i chyba ma nawet romans (jako dojrzały mężczyzna), ale być może jest on tylko ofiarą zabawy dwórek i własnej pomyłki. Historię i literaturę wiąże tytułowa Beatrycze - królowa Ryksa zwana Reiczką, córka zamordowanego w 1296 r. króla Przemysła II. Według świadectw historycznych była to kobieta o nieprzeciętnej urodzie i talentach politycznych, a barwne koleje jej losu aż się proszą o ujęcie jej biografii w ramy pełnego tajemnic historycznego romansu.

Książka wybitna, prawdziwa uczta dla intelektu, z ciekawą fabułą i nietypową formą.

Tylko Beatrycze szczególnie dobrze pełni rolę wprowadzenia do twórczości Parnickiego - konstrukcja utworu jest podobna do misternie tkanej pajęczej sieci, w której splatają się powracające wątki, obrazy i obsesje.

Tytuł nawiązuje do frazy: „Nie ma nieba ni ziemi, otchłani ni piekła, / Jest tylko Beatrycze. I właśnie jej nie ma.” (Jan Lechoń, "Spotkanie").

Genres: Historical Fiction

427 pages, Hardcover

First published January 1, 1962

Reviews

[Kocicaba · Rating 2 out of 5]

Nie wiem czemu się z nią męczyłam, na początku chciałam odkryć tajemnicę, później chciałam już tylko dotrzeć do końca

[Przemysław Zając · Rating 5 out of 5]

Nie spodziewalibyście się po książce historycznej takiej maestrii.

[Wojtek Konieczny · Rating 4 out of 5]

(Audiobook), 7/10
Lektor - 5/6
Sama książka przedziwna, nieoczywista, ale słuchowisko - zjawiskowe!

[Tebe · Rating 4 out of 5]

4.5

[Marceli.Szpak.]

Polecajka Natalia Klub Książki

[Amelia Łabuz · Rating 5 out of 5]

Ciekawe czy Parnicki lubił wąskie stopy.

[Karolina · Rating 4 out of 5]

O „Tylko Beatrycze” trudno pisać – to jedna z tych książek, które trzeba przeczytać, by przefiltrować je przez pryzmat własnego intelektu i wrażliwości. Głębia przesłania odsłania się jedynie przez osobistą lekturę, wymagając refleksji i cierpliwości.