Met de kennis van toen: Actuele problemen in het licht van de geschiedenis

by Rutger Bregman

Het verleden staat voortdurend in het middelpunt van onze belangstelling – en de aandacht ervoor lijkt almaar toe te nemen. Toch weten we weinig van vroeger. Er zijn zelfs historici die beweren dat je van de geschiedenis niet eens kunt leren. Maar tegelijkertijd spannen politici, columnisten en andere profeten het verleden steeds weer voor hun karretje.

De jonge historicus Rutger Bregman bindt de strijd aan met de moderne geschiedvervalsers. Hij laat juist zien dat het verleden vol zit met waardevolle lessen. Met de kennis van toen gaat hij voorbij het hobbyisme, zet hij academische scrupules aan de kant en gaat hij provocerend op zoek naar de echte eyeopeners die het verleden biedt. Van pedofielen tot straatterroristen, van islamisering tot secularisering, van de Arabische lente tot WikiLeaks, van Geert Wilders tot Job Cohen – Bregman komt steeds weer met originele dwarsverbanden en verrassende conclusies. Verplichte kost voor iedereen die verder wil gaan dan de waan van de dag.

Genres: History, Politics, Nonfiction

256 pages, Paperback

First published February 23, 2012

About the author

Rutger Bregman (born April 26, 1988) is a Dutch historian and author. His books Humankind: A Hopeful History (2020) and Utopia for Realists: How We Can Build the Ideal World (2017) were both Sunday Times and New York Times Best Sellers and have been translated in 46 languages.


In 2024, he co-founded The School for Moral Ambition, a non-profit organization inspired by his latest book Moral Ambition (2025) that wants to help as many people as possible to take the step towards a job with a positive impact.

Reviews

[Marc Lamot · Rating 2 out of 5]

42 korte stukjes over de Nederlandse en de wereldactualiteit. Lang niet alles is even interessant of voldoende uitgewerkt en onderbouwd, maar Bregman weet regelmatig te verrassen met knappe inzichten. Wat opvalt is vooral de lef waarmee deze jongeman tegen de dingen aankijkt, af en toe slaat hij de bal wel eens mis, en wordt geschiedenis er een beetje bijgesleept, maar och kom, een kniesoor die daar aanstoot aan neemt.

[Flo! · Rating 3 out of 5]

Natuurlijk interessant om het eerste boek van hem te lezen na 'Gratis geld voor iedereen' en 'De meeste mensen deugen'. Ik vind het daadwerkelijk ook een wat slechter geschreven boek vergeleken met die twee anderen en dat is grappig om te zien. Dit boek zelf bevat alleen kleine geschiedenisverhaaltjes met een duidelijke afkeer tegen het populisme van rond 2010. Het boek heeft het dan ook over Job Cohen en Alexander Pechtold, twee voormalige politici waarvan je nooit meer van hoort. Daarbij wordt er vaak de draak gestoken met Geert Wilders, ongeveer tien jaar geleden relevant. Dit boek is dus ironisch gezien ook een beetje geschiedenis dat actuele zaken van toentertijd belicht met geschiedenisbeschrijving zoals wij van Bregman bekend zijn. Dat is op zich wel leuk en er komen zeker interessante zaken aan bod, maar enorm geweldig is dit boek ook weer niet. Aangezien het boek bestaat uit korte verhalen die ieder op zich staan, is het een ideaal boek om bijvoorbeeld op het toilet te laten liggen.

[Levi Claes · Rating 3 out of 5]

Lees dit boek als je beknopte en duidelijke inzichten wil hebben in hedendaagse gebeurtenissen of gewoonten. Goed door zijn variatie aan topics en beknoptheid. Lastig door zijn hoeveelheid aan topics en het gebrek aan connectie of verhaallijn tussen deze.

[Hko · Rating 3 out of 5]

De manier waarop verleden en nu met elkaar in verband worden gebracht en de visie van de schrijver daarbij, geven een aardig perspectief op vraagstukken van nu. Je hoeft het er niet mee eens te zijn maar je denkt er wel over na.

[Hubert · Rating 3 out of 5]

Het eerste boek van Rutger Bregman. Je merkt al dat hij heel leesbaar schrijft en geschiedenis op een mooie manier gebruikt. Het bevat korte verhalen waarin hij hedendaagse problemen (anno 2012) in een historische context zet.
Niet alle verhalen hebben evenveel niveau, maar ik kan het boek van harte aanraden. Het helpt om zaken even los van de waan van de dag te bekijken.

[Saskia · Rating 3 out of 5]

Ik twijfelde over 2 of 3 sterren.
Het voorwoord waarschuwt al voor een zeer persoonlijke en 'niet volgende de historische regels' correcte kijk. Ik vind het prettig dat de schrijver niet teveel pretenties heeft en juist een boek zonder poe ha wil schrijven. Dit doet hij in sommige stukjes erg creatief en slim, andere delen van het boek ergerde ik me aan het feit dat er weer een stukje op Geert Wilders betrokken werd, of in een ander stukje, soms uit het niet, Wilder weer genoemd werd. Nu begrijp ik dat Wilders een hot issue is, maar soms had ik het gevoel dat het boek de ondertitel 'ik haat Geert Wilders' had moeten hebben. Ben zelf absoluut geen fan, maar de manier waarop Wilders aan gs werd gekoppeld, en sommige andere onderwerpen daarbij, waren voor mij te geforceerd. Zelf ben ik geschiedenis docent in opleiding, dus sommige stukjes waren niks nieuws, toch kon het boek ook mij nieuwe perspectieven bieden.
Ik geef het boek dus toch 3 sterren, omdat ik het idee achter het boek zeker de moeite waard vind en ik het voor leken zeker zou aanraden.

[Diana Willemsen · Rating 2 out of 5]

Prikkelende titels van soms goed geschreven, min of meer doordachte stukjes van een auteur die vooral makkelijk lijkt te willen scoren bij de oude-jongens-krentenbrood-afdeling.

Voorbeeldje:
“ Een andere vrouw ‘verkrachtte’ hij, toen zij sliep. Ik wil niet ontkennen dat Assange foute dingen heeft gedaan (ik heb geen idee), maar ‘verkrachting’ roept bij mij toch heel andere associaties op.”

Seks hebben terwijl iemand niet instemt/kan instemmen is verkrachting. Hoe historisch onderbouwd seksueel misbruik ook moge zijn. Maar goed, de auteur heeft zijn doel bereikt, zijn matige boek houdt me nu al langer bezig dan sommige prachtige poëziebundels.

Foei, Diana!

[Willemf · Rating 3 out of 5]

Af en toe scherpe observaties.

[Marieke]

aanwezig in depot bibliotheek