Köprü

by Ayşe Kulin

Köprü... Olağanüstü bir bürokratın, otuz yıl bekledikten sonra kavuşulan bir köprünün ve doğunun töreye teslim olmuş insanlarının öyküsü. Ayşe Kulin'in kaleminden.

Genres: Turkish Literature, Turkish, Roman, Fiction, Novels

240 pages, Paperback

First published April 1, 2001

About the author

Ayşe Kulin is a Turkish contemporary novelist and columnist.
Kulin graduated in literature from the American College for Girls in Arnavutköy. She released a collection of short stories titled Güneşe Dön Yüzünü in 1984. A short story from this called Gülizar was made into a film titled Kırık Bebek in 1986, for which she won a screenplay award from the Turkish culture ministry. Kulin worked as a screen writer, cinematographer and producer for many films, television series and advertisements. In 1986, she won the Best Cinematographer Award from the Theatre Writers association for her work in the television series Ayaşlı ve Kiracıları.

In 1996, she wrote a biography of Münir Nureddin Selçuk titled Bir Tatlı Huzur. With a short story called Foto Sabah Resimleri she won the Haldun Taner Short Story Award the same year and the Sait Faik Story Prize the next year. In 1997, she was chosen as the "Writer of the year" by the İstanbul Communication Faculty for her biographical novel Adı Aylin, She won the same award the next year for her short story Geniş Zamanlar. In November 1999, she wrote a novel called Sevdalinka about the Bosnian Civil War and in 2000, a biographical novel called Füreyya. In June 2001, she put out a novel titled Köprü about drama in Turkey's eastern provinces and how they shaped the republic's early history.

In May 2002, Kulin wrote a novel titled Nefes Nefes'e about the Turkish diplomats who saved in the lives of Jews during the holocaust in World War 2.

She has married twice, her latest novels Hayat and Huzun describe her life with her spouses, Mehmet Sarper and Eren Kemahli. Both ended in divorce but she bore 4 sons from the marriages.

Reviews

[Ibrahim Niftiyev · Rating 5 out of 5]

Su kimi axıb gedən bir digər roman. Ayşe Kulinin oxuduğum ilk romanı və təəsüratlarım çox yüksəksidr. "Köprü" romanı mənim qəlbimə, Türkiyənin yaxın tarixi və şərq bölgələrində olan adi həyat tərzini təsvir edərək bir çox problemi göstərməsiylə körpü çəkə bildi. Roman Anadoluda yaşanan tragik həyat hekayasi üzərinə qurulmuşdur. Roman Türkiyə və eləcə də, bizim cəmiyyətimizin bir güzgüsüdür. Bu əsərdə Türkiyənin şərq bölgəsinin tarixi, mədəniyyəti, insanlar arası münasibəti öz əksini tapmışdır.

Ərzincan yaxınlarında Fərat çayının üzərində tikilməyə çalışılan körpünün aqibəti və bu körpünü tikdirə bilmək üçün çalışan bürokratdan (vali – Recep Yazıcıoğlu) və yerli əhalidən söhbət açan romandır. Kitabda hakim olan ən təməl fikir, etdiyimiz işi əzmlə etməli olduğumuz və nəticələrini səbrlə gözləməli olduğumuzdur. Romanda olan hadisələr tamamilə real, olmuş tarixi hadisələrdir ki, Türkiyə həqiqətlərini əks etdirir. Bu hadisələrin bədii dillə çox ustalıqla anlatılması romana məndə xüsusi münasibət yaratdı. Romanı iki alt başlıq üzərindən izah etməyə çalışacam. Həyatın içindən acılı amma bir o qədər ümid dolu bir roman.....

Türk – Kürd Münasibətləri: Romanda bu mövzu şişirdilmədən bizlərə çatdırılır. Biz çox vaxt televizorda eşidirik ki, PKK filan yerdə teror hadisəsi törətdi və ya PKK üzərinə Türkiyə ordusu bəzi əməliyyatlar keçirdi. Bunu biz bu gün də eşidirik və bu günün Türkiyəsi dünənin Türkiyəsi deyil. Hadisələrin kökü isə 1925-ci illərə gedib çıxır. Çox detallı danışmayacam sadəcə demək istədiyim romanda bu hadisələrin neçə-neçə insanların gözünü yaşlı qoymasıdır. Şeyx Səid üsyanı xüsusiylə vurğulanıb. Terorçuların zaman-zaman dağlardan daşlardan enib adi kənd insanlarına necə soyqırım törətdikləri mənə çox təsir etdi. Ermənilərin bizlərə etdiklərindən fərqlənmir. Sülh içində yaşayan Kürdlər də var. Terrora, öldürməyə qarşı olan. PKK-nın onları aldadıb necə özlərinə silahdaş etməsi də mənə ayrıca təsir etdi.

Recep Yazıcıoğlu – Vali – İnsansevər Bürokrat: Romanı bitirdikdən sonra kaş belə bürokratlar bir əlin barmaq sayı qədər yox, çox olsaydılar deyə düşündüm. Vətənimizdə də bu problem var. Bürokratlar havalanıb o qədər şişirlər ki, uçmamaq üçün ayaqlarına ağırlıq taxmalı olurlar! Halbuki günlük həyatımızı əmələ gətirən problemləri həll etmək onlara "tapşırılıb". Əslində burda təəcüblü və çox fərqli bir vəziyyət olmamalıdır. Vali eləməli olduğunun edib. Sadəcə çoxları bizi o qədər aldadır ki, şəxsən mən belə əhvalatlar eşitdikdə müəyyən qədər fərqli hisslər keçirirəm. İnsan niyə bu qədər digər insanların uğur qazanmağından qorxur ki? Əgər ortaq məqsədlərimiz, arzularımız olsaydı vahidlik, bütünlük hissi bizə hakim olsaydı, biz bu gün daha fərqli məkanda yaşayardıq. Yəni romanda həsəd mədəniyyəti özünü yaxşı göstərib. Həm Türkiyə, həm də bizim cəmiyyətimiz ciddi bir özünəinam spazması içindədir. Vali bütün enerjisini və vaxtını körpünün alınması üçün xərclərkən, bəzi digər bürokratlar, xüsusiylə yuxarıda oturub indiyə qədər ciddi işə imza atmayanlar, özlərini dəyərsizləşmiş kimi hiss etməyə başlayırlar. Bu da öz növbəsində zərər vermək prosesinə start verir. Valiyə dəstək olanlar da var, amma azdır. Vali isə bütün bu ruh düşkünlüyü yaradacaq məsələlərdən sarsılmır. Amma mən sarsılıram. Valinin dözümü, səbri, inamı qarşısında sarsılıram. Vali sarsılmır, uğuru əzmiylə qazanır. Bugünkü cəmiyyətimizin problemi də elə budur. Bir az çətinlik olan kimi təslim olub özünə qapanmaq. Bu hissləri müəyyən qədər vali də yaşadı. Buna baxmayaraq, qalib gəlməyi də bacardı. Körpünün uğurla nəticələnməsini sual altına qoyan teror, paxıl bürokratlar, şübhə, qorxu, ümidsizlik qarşısında vali sarsılmır. Ağlına bir şeyi (cəmiyyətə faydalı) qoyub ona çatan insanların şəxsiyyətinə böyük hörmət bəsləyirəm. Körpü sadəcə Fəratın iki sahilini bir birinə yox, eyni zamanda müxtəlif taleləri bir birinə bağlayır (Obrazların əhvalatları) Növbədə isə dağları, daşları dəlib yol çəkmək var. Bizim isə gözlərimiz belə insanların yolunu çəkir.

[Suzi]

PKK'nın yöre halkına verdiği zararı, oradaki gençleri kullanarak yaşattığı acıları, köprünün inşası sırasında yaşanan aksilikleri çok akıcı bir dille anlatan yazara teşekkürler. Kendisine verilen yetkileri çıkarı için kullanmayıp sorumlu olduğu insanların huzuru ve mutluluğu için kullanan insanların hayat hikayelerinin daha çok ele alınması ve onların bu yaptıklarının bizden sonraki nesillere de anlatılması şart diye düşünüyorum.

[Gülay Akbal · Rating 5 out of 5]

çok beğendim. ve okumak için niye bu kadar geç kaldım diye kendime kızıyorum😳

[Jeyan · Rating 3 out of 5]

Ayşe Kulin'in en iyi romanı değil belki, ama anlattığı hikayenin gücü insanı etkilemeye yetiyor. Tarihi bilgileri yumuşatmak, sıkıcılıktan kurtarmak için insan hikayelerine bağlaması, zaten sık başvurduğu bir yol; ama bu romanda biraz dikkat dağıtıcı olmuş. Türkiye'nin yakın tarihine dair, çok güçlü bir hikaye.

[Burcu · Rating 3 out of 5]

Çok fazla işlenmiş konular...

[tripswithbooks · Rating 4 out of 5]

Ayşe Kulin, biyografik romanlar konusunda başarılı.
Köprü'de de yaşanmış bir hikayeyi kurguluyor. 30 yıl beklenilen bir köprünün hikayesini bir bebeğin, idealist bir valinin, töreden kaçan insanların hayatları üzerinden bize aktarıyor.
Olayların geçtiği coğrafya nedeniyle okurken, hem güncel olayları ve yıllardır yaşadığımız ülke gerçeklerini gözden geçireceksiniz hem de o yöreye ve yörenin insanlarının yaşadıklarına dair daha çok bilgi araştırma ihtiyacı duyacaksınız.
Ayşe Kulin betimlemelerde boğulmayan, sade ve akıcı diliyle sizi enfes bir yolculuğa davet ediyor bu kitapla.

[Adnan · Rating 4 out of 5]

İdealist Vali Recep Yazıcıoğlu'nun hikâyesidir Köprü. Erzincan'da otuz yıldır yapıl(a)mayan bir köprünün, yöre halkının, terör sorunlarının, Başbağlar katliamının perde arkasında Vali'nin mücadelesi anlatılır.

Vali Yazıcıoğlu, içki içmeyip içine saygı duyan, bürokratik engellere takılıp kalmayan, halkın haklı taleplerini kendi hayatından üstün görerek, tek tip görüşlere meydan okuması, böyle hizmet adamları da varmış dedirtti bana.

Okuduğum ilk Ayşe Kulin romanı. Bir solukta okunabilecek bir eser olmasına rağmen beş güne yaymam tamamen benim yoğunluğumdan.

[Perihan · Rating 4 out of 5]

'Ulaşamadığın yer sana ait değildir Hoş Ali. Oysa Başpınar ve Köyleri harita üzerinde bana ait gözükmekteler...'

Recep Yazıcıoğlu'nun hayatından esinlenerek yazılmış bir kitap. Yıllardır köprüsü olmadığı için şehirle ilişkisi kesilmiş insanların hikayesi.
Sonuçta o köprüye kavuşurlar ama çekilen zahmetler de böyle bir romana konu olacak kadar çoktur.
Yazarın dili de zaten bilindik; sade ve akıcı.

[Mert Tuzer · Rating 5 out of 5]

Alevi-sünni, kürt-türk, 2likler, 3lükler, zıtlıklar, çatışmalar..
Anadolu insanı için hepsi yalan; araya 'köprü' kurmak, her zaman 1 olmaktır aslolan bu romanda da olduğu gibi..

[Arife Turan · Rating 4 out of 5]

Çok güzel bir kitap köprü sürecini ve bunu anlatırkende erzincan köylerinin hayat hikayesini çok güzel bağlamış birbirine...

[Nizami Alisoy · Rating 4 out of 5]

Başda Hacıbala Abutalıbov olmaqla, bütün İcra başçılarının oxuması vacib olan bir kitab.

[Ozge · Rating 5 out of 5]

Kitapta konu edilen köprünün inşa edilmesi için varını yoğunu seferber eden isimsiz valinin Recep Yazıcıoğlu olduğunu tahmin etmek zor değil. Ayşe Kulin’in kaleminin ne kadar etkileyici, güçlü ve gerçekçi olduğunu bir kez daha tattım. Harika bir hikaye.

[Serhat Abay · Rating 5 out of 5]

Bir köprü yapımı üzerinden doğu insanın yaşadıklarını, bürokrasinin işlevsizliği, Doğunun göz ardı edilmesi ve terör başlıklarını hikayeleştirerek harika anlatmış. Okurken öğreniyorsunuz bir çok şeyi. (Recep Yazıcıoğlu üzerinden anlatışmış bir hikaye)

[Meltem · Rating 4 out of 5]

Erzincan dolaylarında geçen trajik bir yaşam öyküsüdür. İdealist bir bürokrat olan Vali Recep Yazıcıoğlu'nun doğuda; halkın cehaletiyle ve geri kalmışlıkla baş edişi bir köprünün inşa edilmesi bağlamında anlatılır. Zaman zaman valinin İnönü'yle hesaplaşan içsel yüzleşmesi çok manidardır. Ayrımcılığın ve terörün insan hayatlarını acı tesadüflerle nasıl yaralayabildiği gözler önüne serilmiş.
Kesinlikle okunması gereken bir kitap. O talihsiz olayların gerçekliği, ve daha nicelerinin yaşanmış ve yaşanıyor oluşu benim yüzüme tokat gibi çarpmıştı. Bu sebeple doğuyu benim gibi televizyonlardan ve kitaplardan tanıyanlar için etkisi büyük olacaktır.

[E. Gülşah Akın · Rating 4 out of 5]

rahmetli vali recep yazıcığlunun hayatına dikkatleri çeken -bence- her zmn süper yazan bir ayşe kulin romanı. ölümünün üzerndeki giz sırrını korusada kitabı okuyan her Türk evladı idealistliğin ölmediğini görücektir. bunu okuduktan sonra doğuyu neden unuttuk denilir genelde. ben dedim.

[Hande · Rating 5 out of 5]

''Ne tuhaf şu insan denen mahluk. Yüksekte uçan kartal olabilecekken, ağaçkakan kalmayı tercih ediyor.''

[Dilek Geçit · Rating 5 out of 5]

Çok güzeldi. Vali Recep Yazıcıoğlu ve mücadelesini anlatıyor. Türkiye'nin Yazcıoğlu çok iznsanlara ihtiyacı var

[Gamze · Rating 5 out of 5]

First book I have read by Ayşe Kulin, seems like I made a good choice!

[Elossoles · Rating 5 out of 5]

Harika bir kitap. Kişiler olaylar gerçek olduğu için insanı daha çok etkiliyor.

[Ekin Açıkgöz · Rating 5 out of 5]

Vali Recep Yazıcıoğlu'nun Erzincan Kemaliye Başpınar'da yaptırdığı köprünün öyküsü olduğunu bilirdim de, nedense okuyasım yoktu. Kütüphanemde var diye Storytel'den dinleyeyim dedim. Allah önyargıdan saklasın! Tahmin ettiğimden çok beğendim.

Kitapta valinin isminin anılmıyor olmasına kitap boyu anlam verememiştim, kitabın sonunda Bayram ve Öksüz'ün yaptığı jest ile bunun da arkasında sanatsal bir amaç olduğu anlaşıldı.

Kitap Kemaliye'yi, doğasını, Fırat'ı, manzaraları, yerel adetleri, yemekleri o kadar güzel anlatıyor ki; çok gidip göresim geldi. Ayşe Kulin anlatığı her sahneyi okura yaşatarak anlatmayı iyi başarıyor. PKK'nın köy baskını çok iyi yazılmış bir sahneydi mesela.

İşin başından itibaren yerinde monte edileceği bilinen köprünün nasıl taşınacağının taşınacağı güne kadar hiç düşünülmemiş olması, suların alçalmakta olduğunun tam da köprü monte edilecekken fark edilmesi (mevsimsel çekilme olacağı bilinmesine rağmen) gibi Türk tipi proje yönetimi zaafları bana okurken çok tanıdık geldi.

Bana hitap etmeyen tek tarafı, vermek istediği mesajlarda fazla didaktik olması oldu. Sunni sevgilisiyle evlenmek isteyen Alevi Elmas'ın durup durup "ne farkımız var ki" demesi veya Vali'nin Ecevit büstü ile yüzleşmesi...

Storytel'de Özlem Zeynep Dinsel seslendirmiş. Bugüne kadar Storytel'de çok kitap dinledim, dinlediklerim arasındaki en iyi seslendirmeydi. Özlem Zeynep Dinsel tüm ağız ve lehçeleri son derece doğal bir şekilde yaparak mükemmel seslendiriyor. Eminim bunun da kitabı beğenmemde etkisi büyük oldu.

[Zeynep Çamlı · Rating 5 out of 5]

Bu kitabı her Türkiye Cumhuriyeti vatandaşının okuması zorunlu olsa keşke. Savaşı, çok objektif bir gözle ve her iki tarafın da verdiği kayıpları hikayeleştirerek anlatması çok etkileyiciydi. Bir romanın içinde yakın dönem Türkiye tarihini okudum sanki. Bu da Ayşe Kulin’in ne kadar büyük bir yazar olduğunu gösteriyor.

Bu kitabı aynı zamanda solcu arkadaşlarımızın da okumasını çok isterdim. Süper Vali olarak ün salmış Recep Yazacıoğlu’nun anısına yazılmış bu kitap, sağ bir liderin azmini, hırsını, tuttuğunu koparmak için her türlü pratik çözümü nasıl denediğini, tezcanlılığını, öfkesini, işkolikliğini, yeniliklere olan açıklığını ve uyumadan gece gündüz nasıl çalıştığını çok güzel anlatıyor. Valinin, Bayram’ın gıyabında “İş bulduk, beğenmiyor da bebek bakıcılığı mı yapıyor,” diye çıkıştığı paragraf, başkahraman hakkında öyle çok bilgi veriyor ki...
Sağ yönetim anlayışının özellikle yerel idarelerde halktan yana büyük menfaatler sağlayabildiğine de çok güzel bir örnek teşkil ediyor bu hikaye.

Hem hikaye, hem kurgu, hem üslup... Gerçekten çok güzel bir kitap. Keşke Ayşe Kulin’in sonsözü de olsaydı. Bazı karakterler muhtemelen kurgudur diye düşünüyorum, keşke sonunda bu bilgi ve gerçek karakterlerin resimleri yer alsaydı bir de.

⭐️⭐️⭐️⭐️⭐️

[masal · Rating 4 out of 5]

İlk defa Ayşe Kulin'in kaleminden çıkmış bir kitap okudum. Çok akıcı bir anlatımı var direkt içine alıyor okuyucuyu. Kırdığım puanın sebebi son 30-40 sayfanın girdiği paradokstan dolayı. Okur her "Evet olacak artık" diye düşündüğü seferde başka bir aksilik çıkıyor. Bunların her bir detayla ve valinin, mühendisin, birçok insanın o an yaşadığı duygularla anlatılması; köprü bittiğinde sadece Kemaliye'lilerin değil, kitabı okuyan tüm okuyucuların aynı sevinci paylaşması içindi sanırım. Ama sinirlenmekten kendimi alamadım.

Diğer bir nedense, kitap yarım gibiydi. Örneğin köprü işini yapacak olan Gürcü baba ve oğlu birden kayboldu. Geçmişte de nedensiz yere terk edilmiş bir köprü projesi vardı. Ben tüm bu sebepsizliklerin bir noktaya bağlanacağını düşünerek okumuştum. Köprünün tamamlanmasıyla kitabın bitmesi kesinlikle çok saçmaydı.

[Öykü Coşkun · Rating 5 out of 5]

bazı kitapları okuduktan sonra 'ben artık önceki halimden farklıyım, büyüdüm' mentalitesine sahip olmayı engelleyemiyorum. özellikle türk yazarları okurken bu hissiyat daha fazla vuku buluyor. o hikayenin içinde bir kahraman oluyorsun ve sen de yaşıyorsun onlar ne yaşarsa, tüm olaylar senin de tanık olduğun bir hatıraya dönüşüyor.

Köprü'de Vali'nin dönemin şartlarına, yaşananlara rağmen kararlılığını, azmini herkes görse de keşke örnek alsa. inanılmaz dokundu bana. sadece Halit'in hikayesini neden okuduk çok anlam veremedim, havada kalmış gibiydi ama Bayram-Elmas-Öksüz ekibinin hikayesi ne kadar mutlu sonla bitse de çok üzücüydü. doğu türk köylerinin gerçekleri...

[Aygül Güçlü · Rating 5 out of 5]

Türkiye’nin doğusunda yaşanan hayatı, şanssız coğrafyayı, zorlukları, terörü, karmaşayı ve görevini hakkıyla yerine getirmek isteyen idealist bir devlet adamının hikayesini çok akıcı bir dille anlatmış yazar. Bölge insanının öğrenilmiş çaresizliğini, nasıl olsa olmayacak başaramayacak diye düşünen, başarısız olsa da biz de haklı çıkıp sevinsek diye hesaplar yapan, aslında tüm başarısızlıkların yalnızca kendi hayatlarını zorlaştıracağını göremeyen, acıdan ve şiddetten beslenen biraz saf biraz cahil zihniyeti gerçekçi bir şekilde ortaya koyuyor. Değişmesi ümidiyle içim acıyarak okudum.

[Ragif · Rating 5 out of 5]

Siyasi engellere rağmen halkına hizmet etmeye çalışan örnek bir valinin hikayesi. Recep Yazıcıoğlu'nun hayatından esinlenerek yazılmış kitapta yöre halkının dertleri, zorlukları, terörle mücadeleleri yer alıyor. Yazar alevi-sünni, Türk-Kürt, asker-pkk arasında sıkışıp kalan halkın acılarılını, çaresizliğini uslatıkla kaleme almış.
Kitaptan ilham alarak çekilmiş bir dizi (Köprü) ve bir film (Vali) var.
Herkesin okuması gereken kitaplardan birisidir bence. Özellikle görevleri halka hizmet olan siyasetçilerin, memurların.

[Elif Derin · Rating 4 out of 5]

kitaptaki siyasi ve toplumsal meselelerle ilgili bakışaçısına ve yorumlarına hiçbir şekilde katılmamakla birlikte, bunların edebiyata yansıtılmasının çok kıymetli olduğunu düşünüyorum. Kulin'in diğer kitapları kadar etkileyici olmasa da, diğer romanlarından bağımsız değerlendirildiğinde etkileyici ve kıymetli bir hikayedir.

[Hüsna Kefelioğlu · Rating 5 out of 5]

Ayşe hanım nasıl güzel anlatmışsınız gercekten hayran kalmamak elde değil. Hikayesini az çok bildiğim bu olayın Ayşe Kulin'den okumak için geç kaldığımi kitabı bitirince anladım. O anları size dakika dakika anlatıyor. Özellikle de köprünün montajı sırasında gerçekleşen bir çok sıkıntıyı okurken adeta oradaymissiniz gibi hissediyorsunuz..

[Şeyma Reyhan Gözen · Rating 5 out of 5]

90lar ne kadar uzak, yaşanan dramlar ne kadar tanıdık. Bürokrasiye, terörizme, fırsatçılara inatla Fırat Nehrinin iki yakasını birbirine kavuşturan bir köprü hayali. Bu hayale inananlar ve köprüsüzlüğün yakıp yıktığı hayatlar.
Yöresel dil kullanımı çok etkileyici, insan ve insana dair herşey, sürükleyici bir anlatım. Kalemine kuvvet Sevgili Ayşe Kulin...

[Kadir Beytut · Rating 5 out of 5]

Keşke içerik kurgu olsaydı. Ne yazık ki değil. Bir kaç kere ağlayacak oldum. Küçük bebek anasız kalınca, PKK bebek ve sivilleri öldürünce burnumun direği sızladı. 1993 Başbağlar köyü baskınını, Vali Recep Yazıcıoğlu’nun Erzincan’da yaşadıklarını ve Köprünün yapılışını anlatıyor. Başkasının acısını hissedebiliyorsanız okuması çok zor bir kitap.

[Atilla · Rating 4 out of 5]

Yüksek bir beklenti ile okumazsanız güzel vakit geçirebileceğiniz bir kitap. Karakterlerin ve olayların işlenişi yüzeysel. Yakın dönemin ve bölgenin belli sorunlarına kısa kısa değinen ve bunu Vali'nin hayatı üzerinden yapan bir kitap. Farklı insanların, ülkemizin gerçek sorunlarıyla yoğrulmuş hikayelerini -yüzeysel geçilmiş de olsa- okumak güzeldi.