Loont den bode : De geschiedenis van de post in Purmerend, Beemster en De Rijp

by John Dehé

Bijna 150 jaar geleden beroofde Gerrit Molenaar, voor hij met paard en postkar naar Purmerend vertrok, een prostituee in een Alkmaars bordeel. Zijn buit: een tas met naaigerei, een pepermuntdoosje, een zakje met witte klontjes, een goed gevulde portemonnee en een peer.
In dezelfde tijd rommelde de ‘brievengaarder’ van De Rijp met postwissels en frankeerde hij zijn brieven met reeds gebruikte zegels. ‘Met de post was het in die dagen treurig gesteld’, schreef de historicus Verhoofstad.
Dit boek is een combinatie van postgeschiedenis en streekgeschiedenis. Het gaat over oude brieven en de wijze waarop het postbedrijf rond Purmerend in vroeger tijden georganiseerd was. De schippers der trekschuiten verzorgden het oudste postvervoer in Waterland. Hun activiteiten en de postale gebruiken uit vroeger eeuwen worden uitvoerig belicht. In de Franse tijd werden de schippers ‘beroofd van het vervoer der brievenzakken’ en kreeg Purmerend zijn eerste postkantoor. In de jaren die volgden, zou dat kantoor op veel verschillende plaatsen in de binnenstad gevestigd zijn. Die panden worden in dit boek beschreven, maar ook de mensen die er werkten: de directeuren, hun assistenten, de postiljons en de postboden, die iedere dag, door weer en wind, over moeilijk begaanbare wegen, de brieven overbrachten.
Met de komst van de stoomtrein en -tram begon ook voor Purmerend de moderne tijd. In enkele hoofdstukken wordt de groei beschreven van de PTT naar het moderne bedrijf dat we nu kennen.
De posthistorie van de Beemster en De Rijp, ook postaal gezien altijd nauw met Purmerend verbonden, wordt in twee afzonderlijke hoofdstukken belicht.

346 pages, Paperback

First published December 1, 1997