Under the Autumn Star

Vandrer-trilogien #1

by Knut Hamsun, Oliver Stallybrass (Translator), Gunnvor Stallybrass (Translator)

In Under the Autumn Star, Nobel prize-winning author Knut Hamsun writes a novel magically permeated with the air and light of fall. The narrator, Knut Pedersen (Hamsun's real name) first joins forces with Grindhusen, a man blessed with the faith that "something will turn up," and later with Lars Falkenberg, whose dubious talents include the tuning of pianos. Knut and Lars fetch up as workmen on the estate of Captain Falkenberg (no relation to Lars), with whose wife each falls or fancies himself in love - though this does not prevent either from doing "night duties" in other quarters. In time, Knut is laid off and, in futile pursuit of the woman with whom he is by now helplessly infatuated, finds himself sucked back into the city life he had fled.

Genres: Fiction, Classics, Nobel Prize, Literature, Scandinavian Literature, Novels, Literary Fiction

116 pages, Paperback

First published January 1, 1906

About the author

Novels of Norwegian writer Knut Hamsun (born Knud Pedersen), include Hunger (1890) and The Growth of the Soil (1917). He won the Nobel Prize for literature in 1920.

He insisted on the intricacies of the human mind as the main object of modern literature to describe the "whisper of the blood, and the pleading of the bone marrow." Hamsun pursued his literary program, debuting in 1890 with the psychological novel Hunger.

Reviews

[Mahdi Lotfi · Rating 2 out of 5]

از متن کتاب:
سالیان درازی است که چنین آرامشی نداشته‌ام... وقتی از جاده‌ای که گیاه بر آن می‌روید قدم به جنگل می‌گذارم قلبم بر اثر نوعی شادی که زمینی نیست به لرزه در می‌آید. نقطه‌ای از ساحل شرقی دریای خزر را که زمانی در آن به سر می‌بردم به خاطر می‌آورم . قدم به جنگل گذاشتم ، به حدی که اشک به دیدگان آورده‌ام به هیجان آمدم ، مگر قبلا به آنجا آمده بودم ، ولی به طور حتم می‌باید در زمانی دیگر به چنین جایی آمده باشم، هرچه فکر می‌کنم یادم نمی‌آید و اکنون من اینجایم . سرشار از امید، اکنون دیگر بار از هیاهوی شهر گریخته‌ام و....

[Aslı Can]

Nevrasteni. Nevrasteni. Nevrasteni.
Knut Hamsun edebiyatına ve karakerlerine sinmiş hissin güzel bir tasviri; nevrasteni. Bunu kitapta da sık sık tekrarlıyor kitabın karakteri olan Knut kendisi için. Knut Hamsun'un bu nevrasteniyi anlatırken okuru da nevrasteniye kaptıracak derecede başarılı olduğu açık. Özellikle Açlık'da çok belirgindi bu hal, Sonbahar Yıldızlar Altnda'nın nevrastenisi daha yumuşak, daha kontrollü ve daha az çoskulu. O yüzden Açlık'ı okurken olduğu gibi yormadı beni.

[Paula Abreu Silva · Rating 4 out of 5]

4,5 *

[Steven R. Kraaijeveld · Rating 4 out of 5]

”My dear sir, I said to myself, weren’t you the one who was going to seek out the quiet life and healthy people, and regain your peace of mind?”

Knut Pedersen is a middle-aged man from the city who, after some misfortune, probably at the hand of a woman, retreats into the countryside. He wanders from place to place, accepts whatever job happens to be on offer at the local farms, meets a variety of people, sticks with some while leaving others behind, wandering, wandering, wandering, only to end up in the city again because of a woman. It might sound dull, but out of Hamsun’s pen, it shines.

[Jan · Rating 3 out of 5]

What a delightful wanderer-fantasy this is, wherein the main protagonist is roaming the Norwegian countryside looking for work mostly on a farm and getting easily distracted by young females and later on by Mrs. Falkenberg. But the unrest lingers on in his mind. Hamsun emphasizes Knut’s attention for the details of the surrounding nature respectfully. On the other hand he tries to behave in the biotopes of his employers and their families as well, while never feeling quite at home in society. Hamsun tells his story in a simple way, directly and a little lightheartedly. JM

[charta · Rating 4 out of 5]

La vita come bolla
Sebbene vituperata dalla maggior parte dei lettori, questa è un'opera paradigmatica, che a latere rientra a pieno titolo nel genere consigliato dagli "psi" (psicologi e/o psichiatri, fate voi) ad amici delusi o pazienti in via di guarigione.
Voluta e autobiografica cattedrale del fascinoso mito del viandante, mostra con toni di grande poesia la fallacia del perenne itinerare. Paradossalmente più si mostra il sublime dell'incessante fantasticare del protagonista, il suo bambino stupirsi davanti alla bellezza di un frullo d'ali, di un suono sconosciuto, di un colore acceso o della forma di una mano, più questo, nella rapida capacità di passare oltre mostra l'essenza vampira di chi, per essere, ha bisogno di succhiare costantemente il nuovo e l'inatteso senza costruire, senza trasformar(si), ma solo collocandolo, una volta resolo scheletro, in un personale museo.
Non c'è una fantasia che rielabora immagini portando intuizioni e scoperte, ma un perenne fantasticare che cerca oggetti (animali, cose, persone, edifici, luoghi: tutto diviene res con Knut) con cui cibare le proprie aprioristiche e fameliche aspettative, con cui riempire le proprie idealizzazioni (Knut non vede davvero chi o cosa ha davanti a sé ma lo ridisegna secondo il proprio gusto).
Il libro gronda romanticismo che sa arrivare al volo pindarico, ma restando astratto e freddo. Amore che è solo personale idea dell'amore, in cui incastonare, letteralmente, l'umana di turno che - per sua sfortuna - ha colpito l'occhio e la fantas(ticher)ia del nostro.
Ossatura del tutto è la ribellione, purtroppo velleitaria e apparente perché solo mal mascherata in verità è fuga da sé stesso, occasionalmente travestita da nichilismo.
Si avverte la profonda castrazione di chi non si mette mai realmente in gioco, mai sposa una causa, mai si batte per qualcosa ma resta ai margini, terrorizzato dal timore che un suo autentico agito possa fallire e insieme beandosi dell'interesse iniziale che questa illusoria figura di outsider sa creare.
Scorrono però incessanti le primavere: Knut cerca di fermare il tempo aggrappandosi a gioventù femminili che, consumata la vampirizzazione, collocherà nella sua galleria di ricordi, spolverata con cura maniacale, e ostentando un cinismo che maschera il timore di un corpo che inizia a perdere colpi.
Una storia ben scritta, apparentemente sconclusionata e molto triste perché spesso vera.
L'autore ha rappresentato magistralmente un campione diffuso di (maschile) umanità.

[Andrés Cabrera · Rating 3 out of 5]

No es de lo mejor que he leído de Knut Hamsun, pero ciertamente permite vislumbrar algunas de las características más loables de la prosa del escritor noruego. Tras el relato de Knut Pedersen (alterego del noruego en su vida de vagabundo errante y miserable), se esconde el genio de alguien que ha decidido esquivar la vida para enfrentarse de lleno a sí mismo: a lo que resta por hacer y pensar. ¿Cuánto puede vivir un hombre a la deriva? ¿En qué momento las olas dejan de ser esquivas y golpean la carne? ¿En qué momento la suerte se pierde en el camino, y los hombres se encuentran de frente con sus temores y esperanzas marchitas? Hamsun sabe que sólo es posible contestar a lo anterior si la pregunta se despliega sobre un plano, sobre un campo humano que permita dar cuenta de la misma. Antes que contestar con contundencia, las preguntas existenciales más fuertes adquieren su fuerza en la medida en que son asumidas con toda la seriedad, hasta el punto de sentirlas roer la piel. Las metáforas, al menos en su obra, son indicativos de las afecciones del personaje: en cierto modo, no sorprende que suela recurrirse a figuras de la naturaleza (aves, bosques, árboles, etc) para reflejar un pensamiento, una manera de ser en medio de la gente. Antes que racionales, los humanos son tristes animales temerosos, confundidos, perdidos en la espesura de sus propias almas (rasgo primero del Romanticismo del noruego). Como Fausto, sabio pero temeroso, Pedersen confía en sus capacidades racionales; mas se sabe imperfecto, estúpido, arrogante a la par que derrotado. Entiende que sus sueños no serán más que ilusiones perdidas, y que sus pasos derivan en un camino en el que el sosiego no encuentra cobijo sino es en la soledad de la labor cotidiana.

Aspiro a leer algo más de Hamsun en estos días de vacaciones.Eso sí, me daré un pequeño respiro con algo un poco menos cargado en términos afectivos: leer a Hamsun implica comprenderse, cada vez, un poco más envilecido. Y eso, al menos para mí, me parece fundamental. La sinceridad implica comprenderse como sobrevivientes antes que como héroes. Y, en el caso de los humanos comunes y corrientes (como lo soy yo), lo anodino termina por quebrantar buena parte de los ánimos de rebelión y esperanza. Si algo comprende Hamsun, es que la cobardía es un valor tan importante como la entereza, y que sólo bajo ciertas circunstancias el segundo puede llegar a cultivarse más que el primero. No es que exista una tendencia ni una predisposición biológica a ser mejor o peor: cada hombre traza su rumbo. A pesar del camino y aferrado al último de los sueños. Lo importante es tener certeza de quién se es, y darlo todo por aquello que se espera ser.

[Nguyet Minh · Rating 4 out of 5]

Luôn là những khu rừng, những điền trang và những công việc nông điền xuất hiện trong những tác phẩm của Knut Hamsun. Tôi đã từng vô cùng yêu thích “Phúc lành của đất” của ông. Và bây giờ, một lần nữa gặp lại giọng văn ấy ở đây, trong một cánh rừng với một kẻ lang thang phiêu bạt với nhiều trăn trở.

Cuộc sống có biết bao tạo vật tốt xấu mà ta có thể chọn yêu và đồng hành. Và tâm tưởng chúng ta thì luôn chất chứa cả hoài bão lẫn hoài vọng. Đó là giấc mơ cho ngày mai và sự phấn khích trong niềm vui của hiện tại “Dù trong tiếng gọi thực sự của mình, tôi cố xoay sở để đạt tới giấc mơ kế tiếp đẹp nhất trong mọi giấc mơ.” Hoá ra, việc thú nhận, chối từ và cả tổn thương chẳng qua là những cuốc đi dạo của nếm trải và bao dung. Cuộc sống lang bạt chính là sự trốn chạy trên những con đường cô quạnh nhưng không từ bỏ hy vọng để tìm đến bình an “Lần này mọi thứ sẽ đi đúng chỗ”. Quá trình lao động miệt mài với đốn cây xẻ gỗ, với đồng áng và những chuyến đi xa thể hiện hết vào đôi tay, là thứ duy nhất chưa từng bỏ rơi ta kể cả khi khó khăn nhất. Khu rừng, mặt trời, ánh sao, con đường là những tạo hoá và tạo vật đáng để hoà vào và dấn thân “Tôi cất tiếng hát với sự thỏa mãn về những gì tôi đã làm.”

Bỏ qua những quan điểm chính trị có phần tiêu cực trong việc ủng hộ Đức Quốc Xã của Knut Hamsun, không thể phủ nhận những tác phẩm văn học của ông rất đẹp và rất truyền cảm hứng. Ở đó, ta thấy được sự cần cù lao động, ý thức xây dựng cuộc sống ổn định, tình yêu thiên nhiên con người và cả sự bao dung. Trên tất cả là niềm hy vọng vào một tương lai tươi sáng trước những vất vả và nghịch cảnh của cuộc đời.

[Gert De Bie · Rating 4 out of 5]

Hoewel 'Honger' al jaar en dag op ons (cult)leeslijstje staat, is Onder de herfstster het eerste boek van de Noorse Nobelprijswinnaar dat we lezen. Dit eerste deel van zijn Zwervertrilogie werd bijna 120 jaar geleden gepubliceerd maar is lang niet versleten.

Een man van middelbare leeftijd verlaat de stad en gaat op het platteland al zwervend op zoek naar innerlijke rust. Hij slaapt links op een hooizolder, rechts in een knechtenkamer en biedt zich overal aan als werkkracht. Hij houdt van de natuur en het buitenleven, maar snakt evenzeer naar menselijk gezelschap.

Het eenvoudige verhaal kabbelt gezapig en gezellig voort in behapbare hoofdstukken vol korte, krachtige zinnen geschreven in klare, heldere taal. Op bijna dezelfde wijze passeren de kleine drama's en innerlijke worstelingen van de zwervende ziel zonder veel poeha of tromgeroffel de revue en net daarin lijkt de kracht van Onder de herfstster te liggen.

Het worstelen van de zwerver met de wereld en zichzelf is herkenbaar: hij vlucht, keert op zijn schreden terug, verlangt gezelschap en stoot dat af, wordt verliefd omdat het niet kan en twijfelt voortdurend aan zichzelf.
Dat hij soms actief toneelspeelt, niet willende dat de plattelandsbewoners de gegoede stadsmens in hem herkennen, lijkt een uitvergroting van hoe we allemaal een rol spelen in onze zoektocht naar onszelf.

Schoon in alle eenvoud en veelzeggend en tijdloos tussen de lijnen.

[Mary 🍀 · Rating 4 out of 5]

Instagram.com/marco_ketab‌‌

داشتم به اولین پست های کانال تلگرامم نگاه میکردم یاد آیت کتاب افتادم سال ۲۰۱۹ خوندم و چندسال پیش که با خوندن "گرسنه" بیشتر شیفته هامسون شدم مخصوصن نویسنده کشور محبوبم هست. گشتم این کتاب تو هیچ سایتی موجود نبود و منم همون سال ها که خونده بودم هدیه داده بودمش. الان که پست رو دیدم بهانه ای شد بیام اینجا ثبتش کنم و بازم افتاد باید یه جوری دوباره پیدا کنم بخونمش چون هیچی ازش یادم نیست 🤦🏻‍♀️

📖 برشی از کتاب ☕️

📌 کمترین شکی وجود نداشت ، او منقلب بود از جانب من نگران بود ، می ترسید چیزی بگویم، کاری بکنم، بار دیگر رو گرداند ، ولی سینه اش را که به سنگینی بالا و پایین می رفت دیدم. در فکرم گفتم :"آرام باش"، کلمه ای هم از دهان بی نوای من بیرون نمی آید



📌 به هیاهوی شهر و فشارش، روزنامه هایش، مردمش، بازگشته بودم ، و چون از آخرین باری که آنجا بودم ماه ها گذشته بود قلبا بدم نمی آمد. آیا به اندازه ی کافی بخت یارم بود که دیگری را هم ملاقات کنم ؟ ... بیش از این نباید دنبالم بیایید.



📙 زیر ستاره پاییزی
نویسنده: کنوت هامسون
مترجم: قاسم صنعوی

telegram.me/marco_ketab

[Swarthout · Rating 5 out of 5]

Episodic novel which is really just a series of (autobiographical?) vignettes about an itinerant laborer wandering from place to place. Each section ends in a "punch line" that I found dry and funny in an understated way (which also elevated it above a typical dull fin a siecle era novel. Like most of Hamsuns work, this one felt way more modern than 1907). The protagonist is also similar to his great work Hunger: this one is also pitiful and long suffering and broke and not so great with the ladies, but has a lot going for him even though its not so obvious (to anyone else at least). in other words a highly relatable guy.

[Paco Serrano · Rating 4 out of 5]

"Brillaban la luna y las estrellas: pero yo prefería caminar a tientas por el bosque, por sus más recónditos lugares, y sentarme, envuelto por la oscuridad. Además, en el bosque se estaba más abrigado. ¡Qué gran calma reinaba en la tierra y en el espacio!... Ha comenzado el frío; la llanura está cubierta de nieve; de vez en cuando se oye el seco crujir de las hierbas: chilla un ratoncillo; una corneja bate sus alas sobre las frondas de los árboles... después, nuevamente el silencio. Todo ha enmudecido..."

[Andy · Rating 4 out of 5]

Disturbed, poetic, visionary, and idiotic. No, not a description of myself, an attempt to summarise this book. It tracks the history of a man in search of solitude, meaning and peace, but led astray by infatuations, distractions, and life in general. Again, starting to sound like a description of myself. But it’s not honestly.

[Jim · Rating 3 out of 5]

I expect if someone has read anything by Hamsun it will’ve been Hunger and I did indeed read it back in my twenties. But what to tackle next? I’d always thought of Hunger as a bit of a one hit wonder. Whether that’s doing the author an injustice or not I do not know but when I chanced upon a copy of Under the Autumn Star I picked it up without knowing anything about it other than it was written by Hamsun. Of course after thirty-odd years I can’t remember much about Hunger other than I enjoyed it so really I’d nothing in my head to compare Under the Autumn Star to. In tone I was reminded of The Sorrows of Young Werther despite the fact the Hamsun’s narrator is at least twice his age and this is perhaps because Pedersen acts like a callow youth when around women.

For a book with a first person narrator I found it odd that we learn so little about Pedersen. He talks little about the past or even what’s driven him from the city. All he says is, “I was really a man of good family, led astray by desperation over an unhappy love affair, and now taking to drink.” What he did in the city is unclear but he obviously has an engineering background—we can see that from how he provides tap water to the vicarage and also his design for a crosscut saw—but he’s not averse to manual labour and seems to be able to turn his hand to most things. I suppose the idea is much like that explored in The Year of the Hare; the note Vatanen leaves in his hotel room says simply, “Leave me in peace,” whereas Pedersen writes, “[T]his time I am resolved. Peace I will have, at any cost.” It’s a spiritual quest although not a religious one despite the fact he says at one point

If possible, too, I would see and arrive at some feeling of respect for the sacredness of the church and terror of the dead; I had still a memory of that rich mysticism from days now far, far behind, and wished I could have some share in it again.

He wants to be young again to return to a state of wide-eyed wonder so rather than a coming of age novel this is something of a counter-Bildungsroman. He’s like Gatsby in that respect. Maybe he doesn’t want to repeat the past but he does want to reclaim it—he’s responding to a “calling” (one translation says “summons”) from his youth—but we all know you can’t step into the same river twice; he’s not the same man and it’s not the same river.

Unfortunately Pedersen doesn’t go far enough if he’s looking for peace from women and ends up having a number of minor sexual encounters but his main problem arises when he falls in love with the mistress of the house he works in the longest, Mrs Falkenberg. To her credit she offers him no encouragement. When he leaves the estate after his work’s done he writes to her and she replies, “Do not write to me,” which he reads (as any besotted teenager might) as, “But you can visit me.” So he does only to learn that she’s fled to the city to avoid him. So what does he do? He sheds his itinerant labourer persona and pursues her as the gentleman he truly is only to be thwarted by her at every opportunity. Eventually when he realises all is hopeless he goes on a binge. He’s back to square one.

This is the first book in what turns out to be a trilogy of novels. That this is not the end of Pedersen’s adventures is suggested by the book’s last line:

One day I suppose I shall grow tired of this unconsciousness, and go out and live on an island once again.

By “this unconsciousness” he’s talking about his attempts to hide from reality through excessive drinking. It’s interesting that the book I read before this one was Factotum by Charles Bukowski. I would’ve never have imagined that Hamsun’s and Bukowski’s alter egos would’ve had much in common but there’s more there than you might expect. Another thing Hamsun has in common with Bukowski—at least as far as these novels go—is that he polarises opinion. I’ve seen one-star and five-star reviews for both authors and I can see why. Not much happens in either book. They wander from menial job to menial job without any clear goal in mind. They drink. They have casual sex. They avoid thinking as much as possible.

The big difference is Bukowski is funny. Boring can be funny—just look at Waiting for Godot—but Hamsun isn’t. He’s a little too earnest for my tastes and his narrator keeps going on about his damned neurasthenia. Having suffered from depression all my life you’d think I’d be more sympathetic than most but there were times when I wanted to give this bloke a slap and tell him to pull himself together.

Hamsun can write. Whether the Stallybrass translation does him a disservice is another matter. I suspect it might from what I’ve picked up from other translations whilst writing these notes. A part of me is tempted to look for the next book. Having read a bit about what happens— Pedersen returns to the Falkenberg’s estate years later—I’m curious to see how things develop but maybe not quite curious enough to actually read any more if his style is going to be like this.

I didn’t hate the book but three stars suggests I liked it. I really didn’t but two stars would’ve been niggardly. I’ve rounded up from two and a half.

[Bjorn · Rating 5 out of 5]

just as lovingly written as Growth of the soil. the tender style of writing has something undefinably forgiving and seems merciful toward the protagonist without being condescending. it’s as though the narrator admires the protagonist’s way of living and does not pity him for his unfortune but rather regards him with a certain acquiescense. it’s mainly this outlook on the narrative that makes this book so addictive, so peaceful and inspiring to read, and that makes me long strongly for the other two volumes in the trilogy.

[Roman Helinski · Rating 4 out of 5]

Hamsun schrijft onnavolgbaar goed, ook hier weer.

[Milou · Rating 4 out of 5]

Echte cijfer: 3.8
Het hoofdpersonage uit Honger keert weer terug. Door dat boek ben ik vorig jaar echt meegevoerd, en nog steeds denk ik er vaak aan terug. Misschien had ik daarom zulke hoge verwachtingen. Maar helaas. Pas na twee derde kwam Hamsun in Onder de herfstster tot waar ik de hele tijd op hoopte. Alleen niet zo volmaakt als in zijn debuutroman.

[Telma Castro · Rating 4 out of 5]

4,5⭐

[LaCitty · Rating 3 out of 5]

Non è proprio il mio genere di romanzo.
L'alter ego di Hamsun, Knut come lui, vaga nella campagna norvegese alla ricerca di...
Se non avessi letto l'introduzione (dopo il romanzo, rigorosamente!) non l'avrei capito perché Hamsun non lo esplicita mai. È chiaro che il vagabondo è un giovane di buona famiglia, ma cosa cerca? Il contatto con la natura? Quello con i "villici"? L'amore?
Però lui è un nevrastenico (così si definisce) e sul più bello si sottrae sistematicamente. Questo succede soprattutto con le donne per quanto, secondo me, con la signora Falkenberg qualcosa accadr, tra le righe si intuisce.
È comunque una lettura scorrevole e piacevole che non mi sento di bocciare solo perché io non sono in "sintonia" col protagonista.

[Minh · Rating 5 out of 5]

Ra mắt vào năm 1906 và là phần đầu tiên trong bộ ba Wanderer cùng hai phần sau đó là A Wanderer Plays on Muted Strings và The Last Joy; Dưới ánh sao thu một phần nào đó có thể coi như là một bán tự truyện của Knut Hamsun, khi khớp vào cuộc đời ông một cách kì lạ. Đó thể là cố ý từ chi tiết cái tên trùng khớp giữa nhân vật chính và ông; hay mang tính tiên đoán tương lai, với chứng loạn thần kinh sau Đệ nhị thế chiến cũng như lối sống về vùng thôn quê, mà sau năm 1917 ông đã sống ẩn dật ở một điền trang miền nam Na Uy.

Xoay quanh nhân vật Knud Pedersen và hành trình tìm lại chính mình không biết lần thứ bao nhiêu, Knut Hamsun trong tiểu thuyết này vẫn bám theo phần lớn chủ đề trong các tác phẩm của ông, hướng về sự giao hòa hài hòa với thiên nhiên, ca ngợi đức tính lao động cần cù, chăm chỉ; bằng những miêu tả vừa tinh tế mà sâu sắc đạt đến trình độ bậc thầy.

Với Dưới ánh sao thu, Knut Hamsun lại một lần nữa cho người đọc thấy tài năng của mình trong việc mô tả một cách thuần khiết những diễn biến nội tâm cũng như những gì thuộc về con người là bản nguyên nhất. Giọng văn của ông trẻ trung, đẹp đẽ, ngây thơ như một lời ru rớt xuống từ bầu trời rộng với những vì sao, trong một đêm thu lạnh lẽo, u tịch; và con người quẩn quanh trong những giấc mộng lớn và vĩ đại của mình. Một khe hở, một cảm xúc và những nắm bắt vô cùng tinh vi.

[Gerbrand · Rating 3 out of 5]

“Ja, nu heb ik het lawaai en de drukte en de kranten en de mensen uit de stad achter me gelaten, ik ben het allemaal ontvlucht omdat ik weer werd geroepen vanuit het landschap en de eenzaamheid waar ik vandaan kom. Je zult zien dat het goed komt! Denk ik en ik ben vol goed moed. Ach, ik heb een dergelijke vlucht al eens eerder ondernomen en ben weer teruggekeerd naar de stad. En weer gevlucht.”

Dit is alweer mijn vierde Hamsun. Zeker na het voortreffelijke Honger waren de verwachtingen hoog gespannen. Mede omdat Onder de herfstster in een nieuwe vertaling is verschenen. Wel een andere vertaler dan die van Honger. Ik denk niet dat het daaraan ligt overigens maar ik was minder onder de indruk van dit verhaal. Het personage lijkt dezelfde als in Honger uit 1890 maar de lezer krijgt wat minder te zien van zijn psychologie, van zijn gekte. Maar ook nu weer is de ik-figuur impulsief en volkomen onnavolgbaar. Als dagloner op het platteland trekt hij van werkgever naar werkgever. Om weer te eindigen in de stad.

Dit boek is uit 1906 en onderdeel van een trilogie. Ik ben benieuwd of uitgeverij Oevers die ook opnieuw gaat uitgeven.

[Tuva Kongshaug · Rating 3 out of 5]

Nå begynner vi å snakke her! Dette er den første boken i den såkalte Vandrer-triologien til Hamsun. Kult og friskt språk, spennende tematikk, spennende psykologiske og samfunnsmessige betraktninger, og spennende karakterer. Var også mye mer handling i denne boken, men det var fortsatt litt kjedelig. Men nå begynner Hamsun virkelig å nærme seg noe, gleder meg til å lese neste bok i triologien! 3,75🌟

[Michael FJ · Rating 3 out of 5]

Ay, for I've not got over my neurasthenia yet.
The timber saw is in my room. But I cannot put it together, for the bulk of the wooden parts I left behind at a vicarage in the country. It matters little now, my love for the thing is dulled. My neurasthenic friends, believe me, folk of our sort are useless as human beings, and we should not even do for any kind of beast.
One day I suppose I shall grow tired of this unconsciousness, and go out and live on an island once again.

[toan · Rating 3 out of 5]

mấy vị bắc âu có phong cách giống nhau thật

[ST · Rating 4 out of 5]

Nghe cái tên sách trữ tình thế mà đọc buồn bã chán ngán làm sao. Tâm trạng y chang gã nhân vật xưng Tôi.

[Sini · Rating 4 out of 5]

Het recent vertaalde “Onder de herfstster” (1906) van Nobelprijswinnaar Knut Hamsun (1859- 1952) is het eerste deel van de “Zwerverstrilogie”. Deel 2, “Con Sordino”, is ook al vertaald, en de vertaling van deel 3 (“De laatste vreugde”) volgt binnenkort. Ik las dit eerste deel met veel plezier, met dank aan de mooie vertaling van Marianne Molenaar. En ik zie uit naar de volgende delen.

Hamsun kreeg zijn Nobelprijs voor “Hoe het groeide”, maar hij werd vooral beroemd door zijn vroege werken “Honger”, “Mysteriën” en “Pan”. Door die drie boeken ben ik zelf ook een verstokte Hamsum- fan, want er zijn naar mijn smaak maar weinig schrijvers die zo geniaal hebben geschreven over zulke grillige, existentieel dolende en wispelturige personages. Zijn hoofdfiguren behoren tot de meest complexe, paradoxale, intens irrationele, en door innerlijke tegenstrijdigheden verscheurde romanfiguren die ik ooit heb gezien. En dat zijn ze omdat in Hamsuns universum geen enkel houvast bestaat en geen enkel richtsnoer. Alle personages zijn daardoor helemaal losgezongen van de waarden en normen van de gemeenschap, en hun ervaringen zijn zo extreem individueel dat alles wat er voor anderen herkenbaar aan is helemaal wegvalt. Bovendien betwijfelen en betwisten zij alle door de gemeenschap erkende zekerheden, met koortsachtige opstandigheid. Ze zijn dus helemaal teruggeworpen op zichzelf, als volkomen uniek en van anderen afwijkend individu. Bovendien zijn ze niets meer dan de speelbal van ook voor henzelf ongrijpbare en onvoorspelbare stemmingen, emoties en affecten. Dat verklaart misschien deels hun ongehoorde ongeremdheid, hun onversneden intensiteit, hun irrationele heftigheid. Brave burgers als u en ik laten ons in toom houden door de waarden en normen van onze omgeving, en geloven in de vaste kern van onze identiteit. Maar Hamsuns personages hebben dergelijke rustgevende richtsnoeren niet, en willen die ook niet hebben. Vaak lijken het bijna kinderen, want zij weigeren elke remming van hun emoties en verwerpen elk gezond verstand van volwassenen. Vaak zoeken zij bovendien de grenzen op van waanzin en ongetemde bezetenheid. Met een frenetiek vuur dat soms zelfs nog feller lijkt te branden dan in de koortsachtige en waanzinnige romans van Dostojevski, een van Hamsuns grote helden. Dat alles maakt zijn vroege romans erg onvoorspelbaar, verrassend, enerverend en fascinerend. Temeer omdat hij de zo gevarieerde affecten en stemmingswisselingen van zijn personages zo meeslepend op papier weet te zetten. Want hij maakt hun intens schrijnende zielenpijn net zo pregnant voelbaar als hun uitzinnig extatische gejubel. En hij dompelt ons helemaal onder in hun peilloze wanhoop en desillusie, maar ook in hun extatische vreugde- uitbarstingen, en in hun aanstekelijk juichende en lyrische beschouwingen over de oneindige schoonheden van de natuur.

Ook de ik- figuur en hoofdpersoon van “Onder de herfstster” is een rusteloze en wispelturige zoeker. En volkomen onaangepast, veel vrijer en veel sterker van alle conventies losgezongen dan ik ooit zal zijn. Niettemin is hij lang niet zo intens- irrationeel als Hamsuns vroege personages. En Hamsuns vroege romans zijn beduidend grilliger en enerverender dan “Onder de herfstster”. Veel lezers (en de schrijvers van de flaptekst) denken weliswaar dat de hoofdpersoon dezelfde is als die van “Honger”, op latere leeftijd, maar in “Honger” is de existentiële wanhoop dieper, is de afwijzing van de burgerlijke wereld veel radicaler, en is de jubel aanstekelijker en extatischer. Hamsun was kortom in zijn vroegere zo geniaal- intense werk duidelijk beter op dreef dan hier. En toch vond ik ook “Onder de herfstster” heel aangenaam om te lezen. Ik kan mij zelfs voorstellen dat sommige lezers het prefereren boven zijn vroegere werk, omdat het lichtvoetiger is en niet zo extreem intens, geëxalteerd en grillig. En ja, de vroege personages zijn allemaal jeugdige en koortsachtige “rebels without a cause”, wat heel aanstekelijk is, terwijl de ik-figuur van deze latere roman ouder is en berustender. Maar die soms serene berusting heeft ook wel zijn charmes. Bovendien, de desillusie in “Onder de herfstster”, die bij het ouder worden hoort, is minder spannend dan de jeugdige opstandigheid in Hamsuns vroege werk, maar is tegelijk wel ontroerend. Temeer omdat het oudere personage nauwelijks wijzer lijkt geworden, en nog steeds opvallend rusteloos is. Hij is dus nog steeds veel onvoorspelbaarder en grilliger dan brave burgers als u en ik. Wat nog versterkt wordt doordat er geen enkele alwetende verteller is die ons iets meer uitlegt over deze ik- figuur, en doordat de ik- figuur nauwelijks op zichzelf reflecteert. Duiding ontbreekt dus nagenoeg geheel, waardoor je als lezer sterk de indruk krijgt dat de grilligheid van de ik- figuur gewoon niet te duiden of te verklaren valt.

Het lyrische begin van deze roman is heel poëtisch, en ook aandoenlijk, omdat de ik- figuur zich daarin helemaal één voelt met de hem omringende natuur. Hij lijkt zichzelf soms bijna als reïncarnatie van een bloem of kever te zien: “Misschien was ik een bloem in het bos, misschien was ik een kever die thuishoorde in een acaciaboom. […] Het kan zijn dat ik een vogel was en het hele stuk heb gevlogen. Of dat ik een pit ben geweest in een of andere vrucht door een Perzische koopman gestuurd….”. Weldadig vindt hij hoe dan ook dat hij het lawaai en de onrust van de stad ontvlucht is, “omdat ik weer werd geroepen vanuit het landschap en de eenzaamheid waar ik vandaan kom”. Zijn geluksgevoel daarover wordt aanstekelijk beschreven. Die rust is echter maar tijdelijk, want hij zwerft van hooizolder naar hooizolder, van boerderij naar boerderij, van het ene tijdelijke werk naar het andere, en van de ene stemming naar de andere. Ook trouwens van de ene opmerkelijk vluchtige liefde naar de andere, zo vluchtig dat de vrouwen die hij liefheeft nauwelijks meer vorm krijgen dan ijle schimmen. Alsof ze geen vastere vorm kunnen krijgen in zijn wispelturige en veranderlijke hoofd. Wat dan wel kinderlijk- verrukte zinnen oplevert als “Ik heb het hier goed en gezellig, het is ochtend, de zon schijnt door het raam naar binnen en Olga en haar moeder hebben zulke natte, gladde haren dat het een lust is”. Want op Olga en haar moeder is hij verliefd, vrij hevig zelfs, zij het maar voor heel even.

Ingrijpender echter is zijn verliefdheid op mevrouw Falkenberg, de vrouw des huizes in een van de boerderijen waar hij tijdelijk werkt. Soms wordt hij zelf door die verliefdheid overvallen en verrast, zelfs als hij ver van haar vandaan is. Wat voelbaar gemaakt wordt met zinnen als “Toen gebeurde het dat ik op een avond de volgende brief schreef: O, was ik maar daar waar u was, dan zou ik werken voor twee”. Een brief die hem “gebeurde”, zo impulsief dus dat hij hem zelf verrast, alsof hij zelf geen enkele invloed had op zijn eigen keuze om die brief te schrijven. Haar antwoord per brief verrukt hem overigens zeer, op een voor de lezer wel heel verrassende wijze: “En het is alsof er muziek in mijn oren klinkt. Ik loop snel naar buiten, maak de brief open, en lees: Schrijf me niet - Zonder naam, zonder adres, maar zo heerlijk en zonneklaar. Het eerste woord was onderstreept”. En, iets later: “Dat mooie kleine blad papier en die haastige, sierlijke letters! Haar handen hadden deze brief vastgehouden, ze had haar blik erop gericht, ze had erop geademd. En hij eindigde met een gedachtestreepje, dat kon van alles betekenen”. Bijna kinderlijk, ook dit. Al was het maar door zijn aanstekelijke geluksgevoel over zoiets onaanzienlijks als een gedachtestreepje. En over alle beloften die dat simpele gedachtestreepje inhoudt. Iets wat in onze ogen gewoon een afwijzende brief is, is alleen al door dat gedachtestreepje voor hem vol van vreugdevolle belofte. En zelfs een van de allermooiste brieven in de hele wereld. Althans, voor hem, op dat ene moment. Maar als lezer voel je: dit kan niet duren. Al benijd je die ik- figuur wel, want tot zulke ongeremde pret om zoiets kleins zijn brave burgers als wij allang niet meer in staat.

Een heel boek lang verrast de ik- figuur ons én zichzelf met zijn onnavolgbare vreugdes en zijn onvoorspelbare stemmingswisselingen. En dus ook met zijn treurnissen, of met wat hij zelf zijn “neurasthenie” noemt: zijn neurotische overgevoeligheid waardoor hij ineens geen orgelmuziek meer kan verdragen, zijn zenuwzwakte waardoor hij hypernerveus wordt en hele rare dingen gaat doen. Door zijn rare en ook voor hemzelf onverwachte acties ondergraaft hij bovendien steeds de rust en geborgenheid waar hij tegelijk zo innig naar verlangt. Al kan het ook zijn dat hij wel naar die rust verlangt, maar dat het verlangen naar rusteloos zwerven nog dieper in zijn bloed zit. Bovendien verrast hij de lezer met bizarre invallen als: “Bovendien zocht ik naar de nagel van een lijk. Die nagel had ik nodig, dat was een inval, een leuk klein aardigheidje. Ik had een mooi stukje wortel van een berk gevonden waaruit ik een pijpenkop wilde snijden in de vorm van een gebalde vuist; de duim moest het deksel worden en ik wilde daar een nagel in voegen om hem bijna echt te laten lijken. Rond de ringvinger wilde ik een kleine gouden ring buigen”. En niet minder verrassend is hoe de ik- figuur hard werkt aan een volgens hem revolutionaire uitvinding, maar er nauwelijks mee lijkt te zitten dat de man van mevrouw Falkenberg met de eer lijkt te gaan strijken. Al wordt het nooit helemaal duidelijk of dat laatste ook echt zo is. En ook niet of die uitvinding (een nieuw soort boszaag) echt wat voorstelt. Zoals het ook niet duidelijk wordt of mevrouw Falkenberg wellicht toch ‘iets’ voelt voor de ik- figuur, en zo ja, wat dan. En evenmin hoe de ik- figuur zou reageren als mevrouw Falkenberg zijn liefde op wat voor manier dan ook zou beantwoorden.

Dit is nog maar het eerste deel van de trilogie, dus er kan nog van alles gebeuren. Maar ik hoop dat deze ik- figuur mij ook in de volgende twee delen blijft boeien met zijn stemmingswisselingen, met zijn diepe droefheden, met zijn aanstekelijke jubel, en met zijn eindeloze zwerftochten door de natuur en in zijn eigen hoofd. Dus ik ga nu meteen verder met “Con Sordino”. En zodra “De laatste vreugde” verschijnt zal ik het meteen gaan lezen.

[Dennieh · Rating 5 out of 5]

een meesterverteller

[Mark · Rating 3 out of 5]

Weer een roman gelezen van Knut Hamsun. In ‘Onder de herfstster’ ontvlucht de hoofdpersoon, Knut Pedersen, de stad, aan de verlokkingen van wiens etablissementen hij slecht weerstand kan bieden, en gaat naar het noorden van Noorwegen. Zo opent de roman:

‘Gisteren lag de zee erbij als een spiegel zo glad en zo glad als een spiegel is zij vandaag. Het is nu Indian Summer en het is warm op het eiland - o, die heerlijke milde warmte! - en toch is er geen zon.
Het is jaren geleden dat ik me zo vredig heb gevoeld, misschien wel twintig of dertig jaar, misschien wel in een voorgaand leven. Ik moet deze rust ooit eerder hebben meegemaakt, denk ik, want ik loop hier te neuriën en ben in verrukking en bekommer me om iedere steen en elk grassprietje en die schijnen zich ook om mij te bekommeren. We zijn bekenden van elkaar.’

En even later:

‘Goed beschouwd brengt de dag van morgen wel raad, net zoals dat vandaag het geval was. Ik heb in twee weken geen krant ingezien en leef nog steeds, voel me goed, wat mijn innerlijke rust betreft gaat het elke dag beter.’

Pedersen verdient de kost met allerhande klusjes bij een dominee, een boer en een landdrost. Daarbij laat het vrouwelijk schoon hem niet onberoerd. En andersom, want in deze afgelegen streken blijft de komst van andere mannen niet onopgemerkt.

Hij doet zich dan wel voor als zwervende dagloner, hij heeft veel meer in zijn mars (Pedersen is - toevallig of niet - de echte naam van Hamsun). Zo zegt hij tegen de dochter van de dominee, Elisabeth, na een kort verblijf in hun salon: ‘Duizendmaal dank voor uw bekoorlijkheid, schone dame!’ Kom daar nog maar eens om, anno 2015.

Hamsun speelt dit spel, van de outsider, die juist omdat hij outsider is, en ook omdat hij een bepaalde wijsheid heeft, de vrouwen intrigeert, op een uitzonderlijke wijze in veel van zijn werk. Hoewel ‘Onder de herfstster’ zeker niet zijn beste werk is, blijft zijn stijl uniek en tilt hij daarmee iedere vertelling uit boven de middelmaat. Hij is de ‘meester van de aanduiding’, van de ambiguïteit. Neem deze scene, die volgt nadat de vrouw van de dominee hem heeft gevraagd haar met ‘iets’ te helpen, boven:

‘Ik wil het het bed ergens anders hebben,’ zei mevrouw. ‘In de winter staat het te dicht bij de kachel, dat is zo warm.’
We zetten het bed bij de kachel.
‘Vind je niet dat het hier beter staat? Koeler?’ vroeg ze. Ik keek haar toevallig aan, ze had weer die schuinse blik van opzij. Jeminee! En opeens was ik een en al onbeheerst vlees en bloed, ik hoorde haar zeggen: ‘Ben je gek! Nee maar, lieve God - de deur - '
Daarna hoorde ik dat mijn naam een aantal malen werd gefluisterd…

Er zijn prachtige natuurbeschrijvingen, een uitdagen van het geloof in een God (Pedersen meent ’s nachts te worden bezocht door een lijk, nadat hij een nagel van een dode heeft gebruikt bij het maken van een pijp, maar op het laatst vertelt Elisabeth hem dat zij hem ’s nachts, terwijl hij sliep heeft toegedekt - waren Pedersens visioenen nu wel of niet echt?), en dit zijn enkele regels aan het einde:

‘En dan wordt het meer wijn en dan wordt het whiskey. En dan worden het liters whiskey. En dan zuip ik er eenentwintig dagen op los waarin er een gordijn voor mijn aardse bewustzijn wordt neergelaten.’ ‘Mijne heren zenuwlijders, wij zijn slechte mensen en we deugen ook niet om de rol van welk dier dan ook te spelen. Op een goeie dag wordt het misschien wel te saai om nog langer bewusteloos te zijn en dan vertrek ik weer naar een eiland.’

[Med Ghanfari · Rating 3 out of 5]

le narrateur de Sous l'étoile d'automne est un "vagabond par essence", un héros romantique et solitaire, troublé par le doux passage d'une jeune fille et toujours en quête de sérénité.
De ferme en ferme, nomade mélancolique, il sait tous des saisons, de l'arrivée lente de l'hiver, du vol bruissant des oies sauvages, du crissement de la gelée blanche sous les pas. La nature le rassure et le sauve.

[Aleksandar Milincic · Rating 5 out of 5]

Snažna emocija u pogledu lutalice izbija poput vulkana kroz površinu nordijske hladnokrvnosti.
Knjiga koja ne dopušta da se napravi pauza u čitanju, zanimljivog stila i izrazito pitka.
Preporučujem svim zaljubljenicima književnosti 19. i 20. veka.