سیروس شَمیسا (زادهٔ ۲۹ فروردین ۱۳۲۷ در رشت) استاد ادبیّات فارسی و نویسندهٔ پرکار ایرانی است که تاکنون بیش از ۴۰ اثر خلق کرده است. وی تحصیلات عالی خود را در دانشگاه شیراز آغاز کرد و چند سالی پزشکی خواند، ولی پس از چندی تغییر رشته داد و در همانجا مدرک کارشناسی خود را در ادبیّات فارسی گرفت. پس از آن وارد دورۀ دکتری ادبیات فارسی دانشگاه تهران شد و در سال ۱۳۵۷ از رساله خود به راهنمایی دکتر خانلری دفاع کرد. او در سال هشتاد یکی از چهرههای ماندگار ایران لقب گرفت. کتابهای او در بسیاری از دانشگاههای ایران تدریس می شود.
خب کتابهای شمیسا انصافاً کتابهای شسته رفته ای هستند. و این که هم جزء کتابهای درسی ماست و هم برای عده ای که صرفاً علاقمندند، گزینۀ مهمیه، یعنی موفقه تا حد زیادی میشه بهش بعضی اشکالات رو وارد کرد. اما من ترجیح میدم از شمیسا بابت زحماتی که کشیده و در خوندنی کردن ادبیات سهیم شده، ممنون باشم
برایِ آشنایی مقدماتی با انواع و گونههای ادبی کتابِ خوبیه. یک هندبوک میتونه باشه به صورتی. البته نمیشه بضی اشتباهات رو نادیده گرفت ولی به طور کل کار ارزشمندیه و برای شروع مطالعات ادبی به غایت مفید و حتّی لازم.
مقدمه و بخش حماسه بخش های محبوبم از این کتاب بودن هم به جهت روشن بودن منابع و هم به خاطر نثر خاص و اطلاعاتی که منتقل شد و من رو برای مطالعه ی بیشتر در زمینه اسطوره ها و منظومه های حماسی کنجکاو کرد. سایر بخش ها در حد یک کتاب معمولی دانشگاهی بود و به خصوص بخش داستان و رمان رو در هر کتاب آموزش رمان نویسی یا داستان نویسی به تفصیل (و حتی عمیق تر و بهتر از مطالب این کتاب) می تونید پیدا کنید.
کتاب یکی از منابع مهم فلسفهی ِِ هنره ، از اون کتابهای خوب از همه چیز یه ذرهاس که برای کسایی مثل من که سواد ادبی چندانی ندارن بهترین گزینهاس . از انواع قدیمی ادبی شروع میکنه و مختصات و جزئیاتشونو بنابه اهمیت موضوع تشریح میکنه - حماسه - غنا - کمدی و بعد هم زیرشاخههای اینارو تعریف و به صورت مختصر بازبینی میکنه بعد به بررسی خصوصیات داستان و داستان کوتاه میپردازه ، انواع نول رو میشمره و تعریف میکنه و بعد هم به بررسی قوالب شعری میپردازه . تو چند فصل اول نویسنده خیلی به فیلسوفا و منتقدین ادبی مراجعه میکنه و خیلی بار کتاب به نظر من بیشتره ، تو فصلای بعد کمتر شاهد همچین چیزی هستیم . یکی از خوبیهای این کتابه اینه که پرا از شعر و مثاله برای توضیح مفاهیم و فقط به یه تعریف ساده بسنده نکرده اما نوع محتوای کتاب هم خیلی اجازه نداده که نویسنده وارد عمق مطالب بشه و بیشتر مطالب در همون سطح میمونن . اون دید ژرفنگرانه رو فقط تو فصلای اول کتاب میبینیم و توی ادامه ی کتاب دید بینامنتنیت و یا ساختارگرایانه نویسنده از دست میره فقط بر اساس تفاسیر نویسنده یا مسائل بدون عمقی مفاهیمی مطرح میشن البته با ذکر مثال . تو 2 فصل آخر که به توضیح قوالب شعری اونم از نظر جای قافیه میپردازه کتاب کسالت بار میشه به نظر من ، حداقل من انتظار داشتم وقتی توی ِ کتاب انواع ادبی راجع به شعر و اونهم از انواع شعر ایرانی پرداخته میشه از دید شناختگرایانه و تحلیلی و استدلالی باشه یا حداقل وزن نه بر اساس جای قافیه !