Γουρούνια στον άνεμο

by Νίκος Νικολαΐδης

Στη ζωή του δεν κατάφερε και σπουδαία πράγματα, εκτός από τα λιγνιτωρυχεία και τις χειροβομβίδες κι ίσως γι' αυτό να φταίει το ότι γεννήθηκε μες στο Ροζικλαίρ και κάτω απ' το πλανητικό σύστημα του Γκλεν Μίλλερ και του Μπέννυ Γκούντμαν, που τον βομβάρδισε με μπόλικο σεληνόφως, κορνέτες, σαξόφωνα και τόνους πορφυρού λίπστικ...

Όλα άρχισαν σε κάποιο καλοκαίρι της ασετιλίνης, τότε που πέθαιναν άνυδρες οι σαύρες πάνω στα πεζούλια και τα κορίτσια που αγάπησε είχανε πια χαθεί μαζί με τις έρημες πλατείες και τις στέρνες, την εποχή που ο Σταύρος άρχισε να παίζει με το δίκαννο του πατέρα του, ο Μιχάλης ο Βιθέντε μπήκε μούτσος για το Κολόμπο, ο Ντόντος με τον Κώστα πιάστηκαν στην Πάτρα έτοιμοι να μπαρκάρουν για τη Λεγεώνα των Ξένων, ενώ παράλληλα κυκλοφορούσε κι ο πρώτος Ρόνσον στο σχήμα της Κάντιλλακ, κι αυτός ξόδευε απερίσκεπτα τους μύθους του σαβουρογαμώντας εδώ κι εκεί. Βέβαια ποτέ του δεν αρνήθηκε ότι ήταν ένα άτομο με μειωμένες αντιστάσεις και υποβαθμισμένη πνευματικότητα, γεγονός όμως που του επέτρεπε να σιχαίνεται τους χιπάδες με τα σταμπωτά μπλουζάκια, τα φρικιά που παλαντζάρανε ανάμεσα Αστερίξ και Πύλες της Ενόρασης, τους μουσάτους με τ' αμπέχωνα τύπου Βιετνάμ-τροπικάλ και υφάκι τσεγκουεβάρα, και ιδιαίτερα τις γκόμενες που χύνανε ακούγοντας τον παράνομο Ντώυτσε Βέλλε.

Το σίγουρο όμως είναι ότι έπρεπε να βρει ένα γρήγορο εισιτήριο, που θα τον έδιωχνε μακριά απ' αυτή τη σκατούπολη.

Genres: Greece

316 pages, Paperback

First published January 1, 1992

About the author

Ο Νίκος Νικολαΐδης ήταν σκηνοθέτης και συγγραφέας. Γεννήθηκε στην Αθήνα όπου έζησε και δούλεψε μέχρι το θάνατό του. Ήταν ο ίδιος σεναριογράφος και παραγωγός των ταινιών που σκηνοθετούσε, ενώ για αρκετά μεγάλο διάστημα δούλεψε και στη διαφήμιση. Από το κινηματογραφικό του έργο ξεχωρίζουν οι ταινίες Πρωινή περίπολος , Γλυκιά συμμορία και Τα κουρέλια τραγουδάνε ακόμα , ενώ από τα βιβλία του ο Οργισμένος Βαλκάνιος έχει επανεκδοθεί πολλές φορές.

Οι ταινίες του έχουν διχάσει πολλές φορές κοινό και κριτικούς. Σε πλήρη αντίθεση με τις καθιερωμένες επιλογές στο σενάριο, τη θεματολογία και τον τρόπο κινηματογράφησης, έχουν γνωρίσει από την πολλαπλή βράβευση μέχρι την απαγόρευση προβολής. Οι χαρακτήρες του είναι συνήθως άνθρωποι στα όρια, σε παράλογες ή ακραίες καταστάσεις, που παίζουν το τελευταίο τους, συνήθως καμένο, χαρτί. Τα θέματα που συναντά συχνά κανείς στις ταινίες του Νικολαΐδη είναι η δεκαετία του '50 και το φιλμ νουάρ, το παιχνίδι μεταξύ σεξ και θανάτου, η συντροφικότητα κι ο έρωτας, η πάλη με κάθε λογής εξουσίες αλλά και με φαντάσματα του παρελθόντος.

Τον Νοέμβρη του 2005, μετά την ολοκλήρωση της ταινίας The Zero Years , ο Νίκος Νικολαΐδης δήλωσε την πρόθεσή του να σταματήσει να κάνει κινηματογράφο προκειμένου να ασχοληθεί με τη μουσική.

Reviews

[Marginalia Σημειώσεις στο περιθώριο]

Η κριτική του Κώστα Περούλη για το βιβλίο (και τον Νίκο Νικολαΐδη ως λογοτέχνη) στο τρίτο μας τεύχος:
https://marginalia.gr/arthro/o-logote...

[Γιώργος Σταφυλάς · Rating 5 out of 5]

Όλα ξεκίνησαν ένα καλοκαίρι της Ασετυλίνης τότε που πέθαιναν άνυδρες οι σαύρες... Ο Συμεών Αστράς ή αλλιώς ο Σπόρος από το ''Μια στεκιά στο μάτι του Μοντεζούμα'' δέκα χρόνια μετά. Αν και ο Νικολαϊδης έγραψε τα γουρούνια 15 χρονια πριν από τον Μοντεζούμα πρέπει να διαβάζονται μετά από αυτόν. Πρόκειται για την εξέλιξη της ζωής του Σπόρου και της παρεας του Γκρην Παρκ δεκα και πλεον χρονια μετά τα γεγονότα του 55, μετα τις διαδηλώσεις για το κυπριακό, επί χούντας. Επιτέλους μαθαίνουμε ότι το περίφημο Στέκι της παρέας του Σπόρου ειναι το Γκρην Παρκ της Μαυροματαίων, μυθικό Αθηναίικό κέντρο που έστεκε στα γερασμένα του πόδια και λειτουργούσε μεχρι την δεκαετία του 90 τουλάχιστον, ως καφε και που εγω ο ίδιος ανυποψίαστος για το ροκ εν ρολ παρελθον του το ειχα επισκεφτει με τον καθηγητή μου Νίκο Σεβαστάκη για μια φιλοσοφική συζήτηση παρεα με φραπέ και τσιγάρο. Επιτέλους επίσης μαθαίνουμε πως απέκτησε ο Μίμης το παρατσούκλι Μπογκομόλετς και γενικώς συνατάμε τα ίδια πρόσωπα που έρχονται συχνα στο όνειρο ή την φαντασία του συγγγραφέα και ξαναδιηγούνται τις παλιές περιπέτειες μερικές εκ των οποίων εχουν αλλάξει ελάχιστα μόνο σε ονόματα και τοποθεσίες. Το στόρι ειναι απλό: Ο Συμεων Αστράς παρακολουθείται από την ασφάλεια της Χούντας. Δεν ξέρει γιατι. Κανείς δεν ήξερε άλλωστε. Σε μια χωρα που οι μισοι ειναι ρουφιάνοι και οι άλλοι μισοι χέστες, δεν χρειάζεται λογος για το ''περαστε από την ασφάλεια για φιλική κουβεντούλα''. Αρκουσε ενας γειτονας ή ενας ταρίφας( οι καλύτεροι συνεργάτες στης χούντας) ή ο θυρωρός της πολυκατοικίας σου να πει: ''αυτός ειναι συγγραφέας''. Αν ήσουν συγγραφεας έπρεπε σύμφωνα με την τετράγωνη μπατσική λογική να είσαι και κομμουνιστής εκτός από αυτούς που εκδίδονται από το βιβλιοπωλείο της ΕΣΤΙΑΣ και τους Ακαδημαϊκούς. Στο μεταξύ πεθαίνει και ο γέρος του Συμεών και ο Συμεών Αστρας δλδ ο ίδιος ο Νικολαϊδης( ολα του τα κειμενα ειναι σε μεγαλο βαθμό αυτοβιογραφικά) δεν ξέρει τι να κάνει με το πτωμα. Καπου μπλέκεται και μια γκόμενα ψιλοαντιστασιακιά καπου και ενα ραντεβου για φυλάδια στο σινε Ροζικλαιρ καπου κι ενας απολαυστικός διάλογος με εναν μπάτσο που γουστάρει κι αυτος τους αναπτήρες Τρίπλεξ(ΙΜΚΟ TRIPLEX Αυστριακοι φτιάχνονται ακομα από το 1918) κάπου μπλέκεται και ένα πάρτι οπου βλεπουμε την εξέλιξη μια γενια μετα το ροκ εντ ρολ οπου τα κοστουμια και τα φορεματα με τα φουρω εχουν αντικατασταθεί με χιπικη μπίχλα μουσια ταγαρια λαχουρια και τα πικαπ αντι για Φατς Ντόμινο και Λιτλ Ριτσαρντς και Ντιουκ ΈΛιγκτον παίζουν τωρα ψυχεδελεια Ντόρς και η ομήγυρη καπνιζει χασισάκι και κουβεντιάζει για τον Μάη του 68 με υφος Τσε Γκεβάρα και κάπου ο Συμεων Αστρας νιωθει μια βαθια αποστροφή και εξομολογείται πως πηγαινει σε τέτοια παρτι μονο και μονο για να τους πηδάει τις γκόμενες. Τελικά ο Συμεων Αστρας επιλέγει την φυγή. Το τελευταίο κεφάλαιο ειναι υπέροχα συγκινητικό και το ποιημα που το ολοκληρωνει συμβολικο. Μια γενια που φευγει χωρις πολυ θόρυβο που ''δεν κατάφερε και πολλά εκτός από τα λιγνιτωρυχεία και τις χειροβομβίδες και που ίσως γι αυτό να φταίει ότι γεννήθηκε στον αστερισμό του Μπένυ Γκούντμαν και βομβαρδίσηκε με τόνους ....και πορφυρό λιπ στικ''. Και φεύγει μαζι με όλα εκείνα τα παιδια που μαζέυονται να αποχαιρετήσουν τον Συμεων Αστρα αφου έχουν ανοίξει για μια τελευταια φορα το Γκρην Παρκ (που ομως πια δεν εχει Τζουκ Μποξ) και πιει ακόμα μερικά τελευταία Βερμουτ και καπνίσει κάποια τελευταία λαθραία Τσεστερφιλντ. Κι όμως ενω η γενια αυτή φεύγει μαζι με τον Συμεων Αστρά παραμένει εκεί πάντα κοντα κάπου στο Γκρην Παρκ και οπως λέει ο συγγραφέας: ''Και περιμένω ακόμα εκεί που σε περίμενα κάθε Σάββατο απόγευμα όταν σχόλαγες νωρίς απ την δουλειά σου και κατηφόριζες κουρασμένος τον δρόμο της ασετυλίνης με την εφημερίδα στην μασχάλη και το τουήντ σακάκι σου ριγμένο άτσαλα στον ώμο.'' ...

[Takisx · Rating 4 out of 5]

Ο Νικολαΐδης σε μεγάλα κέφια, σε ενα βιβλίο, μάλλον υποτιμημένο.

[Νίκος Ηλιάδης · Rating 5 out of 5]

Αν ο Μπουκόφσκι ζούσε στην Αθήνα των 50's και 60's, τότε πιθανόν το alter ego του θα σύχναζε στο Green Park και το Ροζικλαίρ, θα άναβε με αναπτήρα Τζούνιορ Τρίπλεξ και θα έμενε σε κάποιο παλιό σπίτι με φωταγωγό, στην οδό Ηπείρου, όπως ο Συμεών Αστράς. Όμως ο Νικολαΐδης σε αυτό το βιβλίο, παρότι ίσως έχει επιρροές από τον Μπουκόφσκι, καταφέρνει να δημιουργήσει κάτι μεγαλύτερο: Έναν νοσταλγικό αποχαιρετισμό στη γενιά του, "μια γενιά που πέθανε στα Ιουλιανά και εξαφανίστηκε στη δικτατορία". Δεν περιγράφει απλώς μια ζωή του περιθωρίου, αλλά σκηνοθετεί με ατμόσφαιρα αμερικάνικου νουάρ κάθε σελίδα, συνδυάζοντας λαϊκή αργκό με ποιητική πρόζα. Γράφει για τους Χαμένους και τους Οργισμένους, που είδαν τη ζωή σαν ένα μεγάλο ροκ εν ρολ πάρτι, και για μια παρέα που σκόρπισε και χάθηκε για πάντα, αφού κάποιοι επέλεξαν την απομόνωση, κάποιοι τη φυγή και κάποιοι το θάνατο. Εκείνος όμως τους θυμάται πάντα νέους και όμορφους, φωτεινά δεκαεφτάχρονα πρόσωπα "που δεν ξέρανε για το ροκ εν ρολ που πέθανε, το Green Park που ερήμωσε, το σινεμά Νινόν που γκρεμίστηκε κι ακόμα πώς έγινε και χαθήκαμε και δεν συναντηθήκαμε ποτέ πια".

Στα Γουρούνια στον άνεμο, ο Νικολαΐδης ανακατεύει το παρόν με το παρελθόν, την πραγματικότητα με τις ταινίες και τα χειρόγραφα του πρωταγωνιστή, τον αληθινό κόσμο με εκείνο των ονείρων. Ο Συμεών Αστράς, που γεννήθηκε σε μια κλινική της οδού Κυβέλης, μιλάει με πεθαμένους και φαντάσματα της νιότης του, ζει με το πτώμα του πατέρα του, προσπαθώντας να τον "αφήσει πίσω", και αποχαιρετά τα κορίτσια που αγάπησε, μαζί και την Κιμ Νόβακ, θέλοντας να ξεφύγει από την υγρή, γκρίζα πόλη και τους χαφιέδες του συστήματος. Το παρελθόν όμως καμιά φορά είναι η μεγαλύτερη παγίδα.

Με ψυχολογικές, κοινωνικές και πολιτικές προεκτάσεις, τα Γουρούνια στον άνεμο είναι μια ιστορία απώλειας και ένα βιβλίο-σταθμός στην ελληνική "underground" λογοτεχνία.

Καλή αντάμωση.

[Tassos Adve · Rating 4 out of 5]

ίσως το 2ο αγαπημένο μου του Νικολαΐδη μετά τη Στεκιά. Πιο "δουλεμένο" και μάλλον υποτιμημένο καθώς κυριολεκτικά με "ρούφηξε" και δεν ήθελα να το αφήσω κάτω.

[Nektarios kouloumpos · Rating 5 out of 5]

Κρίμα που δεν ζει ο Νικολαιδης και ο Σπυριδάκης για να δημιουργήσουν ένα ακόμη αριστούργημα..

Πρώτο μυθιστόρημα που διαβάζω από τον Νικολαιδη και είμαι ενθουσιασμένος. Πολύ Μπουκόφσκι και λίγο από Roth και Palahniuk. Όλα αυτά μαζί στην Αθήνα του 60 με πολύ τζαζ μουσική,φιλμ νουαρ,κυνηγητό με αστυνομία και ΕΣΑ,γυναίκες,φίλους,αυτοκίνητα και ατάκες της εποχής.
Με όλα αυτά σε ταξιδεύει στην εποχή και γίνεσαι ένα μαζί της και με τον ελεύθερο και ωραίο ήρωα της ιστορίας!

Συστήνεται ανεπιφύλακτα,καλή ανάγνωση.

Υ.Γ στη σελίδα 214 υπάρχει μια παράγραφος που μόνο γιαυτήν αξίζει να διαβάσετε το βιβλίο..

[Γιώργος Μαντάς · Rating 5 out of 5]

Αν κάτσω να γράψω τι νιώθω για τα γραπτά του Νικολαϊδη θα πρέπει να βγάλω βιβλίο.
Κι άλλο ένα για τις ταινίες του.
Ας σκεφτούμε μόνο πόσο διαφορετικός θα ήταν ο ελληνικός κινηματογράφος αν τον στήριζαν ώστε να κάνει ταινίες και τα βιβλία του, όπως τον ''Βαλκάνιο'' ή τούτο εδώ.
Δεν πειράζει.
Βάζει το κείμενο στις σελίδες, οι πιστοί φανταζόμαστε την εικόνα.
Άλλωστε γράφει κινηματογραφικά. Όπως έζησε δηλαδή. Αναμενόμενο.