Vrijgezel op kamers. Verzameld werk

by Jan Arends

Dutch

Genres: Poetry, Fiction

582 pages, Hardcover

First published January 1, 1984

About the author

Johannes Cornelis (Jan) Arends (1925-1974) wrote a small body of work that consists of prose and poetry. On the day his collection 'Lunchpauzegedichten' (Lunchbreakpoems) was published, he committed suicide by jumping out the window of his room in Amsterdam. Arends suffered of depressions for most of his life, about which he wrote in Keefman (1972) one of the most impressive testimonies. When he was not staying in psychiatric hospitals, Arends worked alternately as a writer, a copywriter for advertising agencies and as a servant for older women.

In his prose and poetry a suffocating and desolate atmosphere are combined with an unique wit. In autobiographical pieces, he writes about his youth, including the Catholic boarding school where he lived from the age of thirteen. In 1984, ten years after his death, his Collected Works was published. A tribute to a great writer who knew how to evoke strong reactions with his readers.

Reviews

[David Troch]

Wie
kan zo mager
praten
met de taal
als ik?

Vooral die regels van Jan Arends kende ik. En nog wat andere gedichten. Zijn verzameld werk lonkte al een tijd naar me. Nu verslond ik het, maar niet van rug tot rug. Eerst vrat ik de gedichten op, pas dan knabbelde ik aan het proza vooraan, met als toetje het ene bedrijf van z’n toneelstuk. Conclusie: mijn god, wat hou ik van magere Jan.

[Jan Blondeel]

Het Verzameld werk van Jan Arends is een bundeling van proza en poëzie die leest als een inkijk in een gekwelde, maar vlijmscherpe geest. Arends schreef met een ontwapenende eerlijkheid over zijn leven aan de rafelranden van de maatschappij: psychiatrische instellingen, armoede, eenzaamheid – maar altijd met een ondertoon van zwarte humor en een feilloos gevoel voor taal.

Wat me trof, is hoe actueel zijn werk nog steeds aanvoelt. Zijn observaties over bureaucratie, sociale uitsluiting en de absurditeit van het dagelijks bestaan zijn pijnlijk raak en vaak verrassend geestig. Zijn stijl is kaal, direct, maar nooit leeg – elke zin lijkt gewogen, elke stilte betekenisvol.

Een van zijn bekendste uitspraken – “Ik schrijf niet om gelezen te worden, maar om niet gek te worden” – vat zijn werk perfect samen. Dit is literatuur die schuurt, maar ook ontroert. Een aanrader voor wie houdt van compromisloze, eerlijke en literaire stemmen die je niet snel vergeet.

[Olivier Watteyn]

Het onderdanige, indolente karakter van het hoofdpersonage, die je tijdens het lezen als een steeds dieper in de maag geduwde vuist te verwerken krijgt, leest als een waarschuwing voor elk, zichzelf respecterende maatschappij. De karikatuur van het nevenpersonage is pervers en grotesk in haar nalatigheid. In de wetenschap dat dhr. Arends zelf in de marge van de samenleving leefde, ligt de polsslag van dit verhaal tussen beklijvend en cynisch.

[Arvid]

Kortverhalen fantastisch, gedichten soms