Στο Παρίσι του 1939 ο νεαρός Γάλλος δημοσιογράφος Φιλίπ Τεμπό αναζητά στοιχεία για το παράνομο ειδύλλιο μιας Ισπανίδας δούκισσας και ενός Έλληνα εμπόρου όπλων. Η ζωή του τελευταίου γεννά πολλά ερωτηματικά για την καταγωγή του, τη δράση και την πολιτική επιρροή του. Ποιος ήταν εντέλει ο άνθρωπος που μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο θεωρήθηκε ο πλουσιότερος στον πλανήτη;
Την απάντηση δίνει ο παλιός αναρχικός Μιγκέλ Θαραμπόν. Μέσα από τις διηγήσεις του αναδεικνύεται ένας κόσμος συνωμοσίας, παρασκηνιακής πολιτικής και άνομου κέρδους. Μια κοινωνία σκιών γράφει ιστορία ερήμην των απλών ανθρώπων, και γεγονότα που σημάδεψαν τον εικοστό αιώνα, όπως η Μικρασιατική Καταστροφή, φαντάζουν εμπνεύσεις ενός αμείλικτου πρωταγωνιστή.
Ο μυστηριώδης Έλληνας δίνει το "παρών" σε κάθε μεγάλη στιγμή: νέα όπλα, αποικιακοί πόλεμοι, πολιτικά σκάνδαλα, μυστικές υπηρεσίες, αγώνας για την αναγέννηση της Ελλάδας. Η σκοτεινή του διαδρομή στις μητροπόλεις του κόσμου φωτίζεται μονάχα από έναν ανεξήγητο πατριωτισμό και το πάθος του για μια γυναίκα...
Μια μυθιστορηματική αναδρομή στα χρόνια που προανήγγειλαν την εποχή μας, όπου ο έρωτας και η ιστορία, η πολιτική και η κατασκοπεία, ο ρομαντισμός και ο κυνισμός διεκδικούν το δικό τους μερίδιο.
Dimitris Stefanakis (Greek: Δημήτρης Στεφανάκης) is a fiction writer and translator. In 2011 his novel Days of Alexandria (Greek: Μέρες Αλεξάνδρειας; Spanish: Los días de Alejandría ; French: Jours d'Alexandrie) was awarded the French "Prix Méditerranée étranger" and the ""International Cavafy Award for prose." He has translated contemporary literature (Saul Bellow, John Updike, Margaret Atwood, E.M. Forster, Joseph Brodsky) into Greek.
Αδύναμη η δομή, μια και ο Στεφανάκης δεν μπορεί να αποφασίσει τι θέλει να γράψει: ιστορική βιογραφία ή λογοτεχνικό μυθιστόρημα. Η παράλληλη αφήγηση δεν πείθει για την σκοπιμότητά της, και δεν προσφέρει απολύτως τίποτα στην εξέλιξη της δράσης, οι διάλογοι πολλές φορές ηχούν ξύλινοι και "κατευθυνόμενοι" στην προσπάθεια του Στεφανάκη να γράψει τελικά ένα μυθιστόρημα. Στα συν, η αψογη χρήση της ελληνικής γλώσσας, η εις βάθος έρευνα που φαίνεται ότι έχει κάνει ο συγγραφέας, και το φως στην ενδιαφέρουσα και ξεχασμένη προσωπικότητα του Ζαχάροφ. Ομως όλα αυτά θα είχαν βρει καλύτερη έκφραση σε μία ιστορική βιογραφία, που είναι αυτό που τελικά θα ήθελα να διαβάσω. Ο τίτλος επίσης, "πιασάρικος' μεν, άσχετος του περιεχομένου δε.
Πολύ ενδιαφέρουσα και κατατοπιστική μυθιστορηματική βιογραφία, που αναπτύσσεται σαν καλογυρισμένη αστυνομική ταινία, με παιχνίδια κατασκόπων, πολιτικών και δημοσιογράφων, καθώς και έναν πανταχού παρόντα δυνατό έρωτα, από την εξαιρετική πένα του Δημήτρη Στεφανάκη, με ωραία, σωστά ελληνικά.
Αναφέρεται σε ένα μυστηριώδες, σημαντικό και αμφιλεγόμενο πρόσωπο, στο οποίο έχουν αποδοθεί διάφορα επίθετα και χαρακτηρισμοί (έμπορος όπλων, πράκτορας, αμοραλιστής, φιλοχρήματος, εκδικητικός, θρασύς, τολμηρός, ριψοκίνδυνος, φιλόδοξος) και για το οποίο όλοι συμφωνούν ότι κατηύθυνε τις τύχες του κόσμου, όντας δαιμόνια προσωπικότητα και ο πλουσιότερος άνθρωπος του κόσμου.
Θεωρώ άθλο του συγγραφέα την πραγματοποίηση της έρευνας η οποία του απέφερε το υλικό, και πολύ περισσότερο την επιλογή του υλικού του και τον τρόπο παρουσίασης στους αναγνώστες. Η παρουσίαση αυτή είναι οργανωμένη στην εντέλεια και με σωστά τοποθετημένες παρεμβολές του αφηγητή, ώστε όχι μόνο δεν κουράζει, αλλά εξάπτει την περιέργεια και προκαλεί αδημονία για τη συνέχεια.
Προσωπικά, είχα μια μικρή δυσκολία στην αρχή με το πλήθος των ονομάτων των προσώπων, πόλεων, κρατών, υπηρεσιών, και των γεγονότων. Καταλάβαινα ότι οι πληροφορίες που μου δίνονταν ήταν σημαντικές και έπρεπε να τις θυμάμαι, αλλά φοβόμουν πως η μνήμη μου θα με πρόδινε, επειδή, πρέπει να ομολογήσω, μόνο ακουστά είχα τον Ζ.Ζ. , τον μυστηριώδη Έλληνα. Στη συνέχεια, όμως, στο ξετύλιγμά του, βρήκα το «Φιλμ νουάρ» ελκυστικό και απολαυστικό, όσο και ενημερωτικό.
Θα ήθελα μόνο δύο πράγματα διαφορετικά. Περισσότερο συναίσθημα, αν και αντιλαμβάνομαι ότι κάτι τέτοιο θα διακινδύνευε την αντικειμενικότητα του συγγραφέα ως προς τον κεντρικό χαρακτήρα του έργου, και λιγότερες αναφορές στην τσίκλα των ερωτικών σκηνών του αφηγητή, οι οποίες μου θύμιζαν περισσότερο ένα σύγχρονο ζευγάρι και μου γέννησαν το ερώτημα αν υπήρχαν τόσο μοντέρνες γυναίκες το 1939. Φαίνεται πως ναι.
Πέρα από την απόλαυση της ανάγνωσης και τις πληροφορίες που μου παρείχε, το «Φιλμ νουάρ» του Δημήτρη Στεφανάκη, μου υπενθύμισε ότι όταν εγώ, ο απλός πολίτης μιας οποιασδήποτε χώρας, κοιμάμαι, κάποιοι άλλοι γράφουν ιστορία, και ότι πολλές φορές δεν έχει σημασία πόσο εγώ, ο απλός πολίτης, επιθυμώ την ειρήνη και μόνο την ειρήνη, ο πόλεμος θα έρθει και θα έχει τη μορφή τους - αυτών που τον προγραμμάτισαν.
Λοιπόν... Μ' αυτό το βιβλίο συνέβη το εξής: Από τη μέση περίπου κι έπειτα, έτρεχα τις σελίδες σαν τον Γιουσέιν Μπολτ για να τελειώσει επιτέλους αυτό το ρημάδι το βιβλίο. Αντιλαμβάνεστε ότι αυτό δεν είναι και πολύ καλό σημάδι.
Αλλά ας μην σας προκαταβάλω. Το "Φιλμ νουάρ" είναι ένα ιστορικό μυθιστόρημα με ΠΟΛΛΗ δουλειά από πίσω του καθ' ότι βασίζεται κατ' εξοχήν σε πραγματικά γεγονότα όπως κατάλαβα από την -τετρασέλιδη- βιβλιογραφία. Κρίνω ότι κάποιος που είναι αρκετά διαβασμένος στην ιστορία θα το εκτιμήσει περισσότερο από εμένα. Εγώ έχω μια γενική γνώση της ιστορίας του τέλους 19ου - αρχές 20ου στον κόσμο, αλλά όλες αυτές οι λεπτομέρειες και οι πολύπλοκες διασυνδέσεις του πρωταγωνιστή με όλο το δυτικό κόσμο, με κούρασαν και σίγουρα δεν με δίδαξαν εξαιτίας του όγκου και της πυκνότητάς τους.
Όλα αυτά ίσως απλώς να τα προσπερνούσα αν με κέρδιζε η πένα του συγγραφέα. Έλα που δε με κέρδισε όμως! Λείπει ο παλμός, το συναίσθημα νομίζω. Κι αυτές οι λεπτομερείς ερωτικές περιγραφές κάπου-κάπου είναι τόσο άκυρες! Προφανώς ήταν μια προσπάθεια του συγγραφέα για να ξυπνήσει ο αναγνώστης. Μερικές ροζ παράγραφοι όμως δεν αρκούν για να φωτίσουν ένα γκρίζο βιβλίο...
ΥΓ: Θα μου πείτε, αφού δε σ' άρεσε γιατί δεν το παράταγες από τη μέση; Ε, όσο να 'ναι θες να δεις πώς τελειώνει και η ζωή του διαβόητου Βασίλειου Ζ. και τη αφήγηση του Φιλίπ Τεμπώ.
Κουραστικό βιβλίο. Αλλού σου τράβαγε το ενδαιφέρον και αλλού σε απωθούσε. Φαινόταν αναποφάσιστος ο συγγραφέας, σαν να μην είχε καταλήξει στο είδος του βιβλίου που ήθελε να γράψει και φαίνεται σαν να έγραψε κάτι απλώς για να γράψει.
Περίμενα κάτι καλύτερο απο τον Στεφανάκη, καθώς και ο τίτλος είναι πολύ εμπορικός.
Η απόψή μου μπορεί να εκφραστεί από μία παράγραφο του βιβλίου. "Πηδούσε από το ένα γεγονός στο άλλο, εμφάνιζε πρόσωπα για τα οποία δεν είχα ξανακούσει, άφηνε υπόνοιες για ένα σωρό πράγματα, έκανε συσχετισμούς που μου φαίνονταν αυθαίρετοι. Από ένα σημείο καιπέρα αδυνατούσα να τον παρακολουθήσω"
Ένα βιβλίο που σε κρατάει μαζί του και δύσκολα μπορείς να το αφήσεις. Αφηγείται την ιστορία του σερ Μπέιζιλ, του ελληνικής καταγωγής Βασίλειου Ζαχάροφ, ενός Ωνάσση του 19ου αιώνα. Ενός ανθρώπου που τα ήθελε όλα και τα κατέκτησε όλα. Ο πλουσιότερος άνθρωπος του πλανήτη μετά τον Μεγάλο Πόλεμο (Α' ΠΠ). Το παρόν βιβλίο είναι μυθιστόρημα, καθώς φαίνεται να αφηγείται την ιστορία του Ζαχάροφ ένας φανταστικός χαρακτήρας ενός Ισπανού αναρχικού της εποχής, ο Μιγκέλ Θαραμπόν, στον δημοσιογράφο Φιλίπ Τεμπό. Υπάρχουν σημεία που η ιστορία του Βασιλείου περιπλέκεται πολύ, δύσκολα μπορεί κανείς να παρακολουθήσει όλα τα πρόσωπα και τις μυστικές υπηρεσίες στις οποίες συμμετείχε. Ο Στεφανάκης παρόλα αυτά φαίνεται ότι έκανε εις βάθος έρευνα για το πρόσωπο του Ζαχάροφ καθώς παρατίθενται ένα σωρό πηγές στο τέλος του βιβλίου.
Η γνώση των ιστορικών γεγονότων της περιόδου από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι και την αρχή του Β' ΠΠ, θα βοηθήσει τον αναγνώστη να αντιληφθεί καλύτερα αυτά που περιγράφει ο συγγραφέας.
Προσωπικά, δεδομένης της ιστορικής περιόδου, περίμενα περισσότερα από το βιβλίο και ομολογώ ότι από ένα σημείο και μετά βαρέθηκα να διαβάζω τα ίδια και τα ίδια χωρίς καμιά ουσιαστική ανατροπή ή πρόοδο στην πλοκή. Είναι σίγουρα ενδιαφέρουσα η επιχειρούμενη θέαση της ιστορίας από τα παρασκήνια και η παρουσίαση του κεντρικού ήρωα ως του αόρατου χεριού που κινεί τα νήματα αλλά μετά από λίγο χάνεται το ενδιαφέρον του θέματος και αρχίζει να θυμίζει συνωμοσιολογία. Καλή είναι η έμμεση στηλίτευση των διαφόρων συμφερόντων σε παγκόσμιο επίπεδο αλλά το βιβλίο μη έχοντας να προσφέρει πολλά άλλα τραβά αχρείαστα σε μάκρος.
αν θυμάμαι καλά αυτό το βιβλίο πρέπει να το διάβασα το 2013 ή 2014. ήταν η πρώτη μου επαφή ως ανάγνωσης με τον Δημήτρη Στεφανάκη. ουσιαστικά ήταν μια πρόταση βιβλίου που μου έκανε ένας βιβλιοπώλης στην Κατερίνη ο κύριος Νέστωρ. θα πρέπει να ομολογήσω πως όταν αγόρασα το βιβλίο δεν ήμουν και τόσο σίγουρος για την επιλογή μου, το συγκεκριμένο θέμα δεν ήταν από τα αγαπημένα μου.... Φλεβάρης του 2021 θυμάμαι τόσο έντονα περιγραφές, από το καφέ, από το σπίτι από ... από ... από ....
Δεν κατέχω την ιστορία του Α’ παγκοσμίου πολέμου και ό,τι προηγήθηκε οπότε το διάβασα σαν ένα μυθιστόρημα, το οποίο μου φάνηκε πολύ κουραστικό λόγω των άπειρων ονομάτων και διασυνδέσεων. Με εντυπωσίασε ομως η χρήση της γλώσσας, ειδικά οι μεταφορές του καθώς και οι λέξεις (σπάνιες, πανέμορφες και καθόλου επιτηδευμένες ή επιτηδευμένα τοποθετημένες στην αφήγηση). Ίσως γι’ αυτο συνέχισα να το διαβάζω, είμαι σίγουρη ότι ο συγγραφέας είναι αξιολογότατος, θα ήθελα να διαβάσω και πιο απλά βιβλία του.
Ένα συναρπαστικό ιστορικό βιβλίο που σε ταξιδεύει και σε μαγεύει! Οι χαρακτήρες σωστά τοποθετημένοι, αυτή η πλευρά της ιστορίας τελείως άγνωστη στους περισσότερους μα η πέννα του Δημήτρη Στεφανάκη μας οδήγησε τόσο όμορφα που τώρα πια το ιστορικό βιβλίο εξαιτίας του πήρε τη θέση που του αξίζει!