Hoezo vrije wil?

by Maureen Sie

'Is de evolutieleer strijdig met de vrije wil? Wat is er zo idioot aan de gedachte dat wij ons brein zijn? Klopt het dat we voornamelijk onbewust en automatisch reageren op wat ons overkomt? Zo ja, wat zijn dan de gevolgen voor strafrecht, moraal en politiek? Kunnen die wel zonder vrije wil? Maakt twijfel aan de vrije wil ons niet tot slechtere mensen?' - Maureen Sie

Stel dergelijke vragen aan een filosoof en het antwoord is een wedervraag: Wat bedoel je precies met 'de vrije wil'? Dit boek legt uit waarom die wedervraag wordt gesteld. Zo'n uitleg is hoognodig, want er gaat nauwelijks een dag voorbij zonder dat de wetenschappers claimen te hebben aangetoond dat 'de vrije wil niet bestaat', omdat 'ons brein voor ons beslist' of aanwijsbare oorzaken in onze omgeving ons doen en laten bepalen'.
Hoog tijd voor een grondig en genuanceerd boek waarin verschillende opvattingen over de vrije wil worden uitgelegd in hun samenhang met hedendaagse wetenschappelijke discussie en de maatschappelijke praktijk. Vooraanstaande filosofen en wetenschappers als Ger Groot, Ybo Buruma, Pauline Kleingeld en Bert Keizer maken duidelijk - ieder vanuit de eigen expertise - dat een gefundeerde visie op de vrije wil ongemeen relevant is voor de samenleving van nu. Hoezo vrije wil? biedt een rijkdom aan inzichten en dwarsverbanden, samengesteld en ingeleid door de filosoof Maureen Sie.

Genres: Philosophy

295 pages, Hardcover

First published February 1, 2011

Reviews

[Maikel · Rating 4 out of 5]

Elk hoofdstuk van het boek heeft een andere auteur. Dit kent (altijd) nadelen: overlap tussen hoofdstukken of juist ontbrekende onderlinge verbanden. Het voordeel ervan wordt in dit boek echter ook volledig benut: de auteurs komen van veel verschillende disciplines en bieden allen relevante perspectieven voor het debat over de vrije wil. Een historisch, een conceptueel, een (gedrags-)wetenschappelijk, een juridisch en een biologisch/evolutionair perspectief: het zit er allemaal in. Dan heb ik nog niet eens gesproken over de rijkdom aan filosofen die de revue passeren: antieke denkers, Kant, Schopenhauer, Sartre, Frankfurt, Dennett, Kane, Nagel, Strawson en Habermas. Samensteller Sie stelt in haar inleiding dat het doel van het boek is dat de lezer de vraag 'Bestaat de vrije wil?' overtuigend kan beantwoorden met een wedervraag om de vraag te preciseren. Dat doel heeft zij bereikt.