Θέλει κότσια να μπορείς να αντέξεις τα χτυπήματα της μοίρας και να μη λυγίσεις απ’ τον πόνο. Θέλει κουράγιο να μπορείς να χαμογελάς ακόμα και μες στη μαυρίλα της φτώχειας, της αρρώστιας, του θανάτου. Ακόμα περισσότερο, θέλει λεβεντιά κι αντρειοσύνη να μπορείς να κάνεις τον καημό σου χορό και τραγούδι. Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας είναι ένα βιβλίο θάρρους και λεβεντιάς. Η Κατίνα μάς παίρνει ανάλαφρα απ’ το χέρι και μας ταξιδεύει από τη Ραμόνα της Θεσσαλονίκης στις φτωχογειτονιές του Πειραιά και στα κρυφά μονοπάτια της ζωής της. Γελάμε και κλαίμε μαζί της, τη θαυμάζουμε και την αγαπάμε, της χτυπάμε παλαμάκια στο ζεϊμπέκικό της… Η Κατίνα είμαστε εμείς…
Η ΠΕΝΥ ΠΑΠΑΔΑΚΗ γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη αλλά μεγάλωσε στον Πειραιά. Σπούδασε λογιστική και ασχολήθηκε με το αντικείμενο των σπουδών της για είκοσι πέντε χρόνια, δίχως να επιτρέψει στους αριθμούς να επηρεάσουν το ανήσυχο πνεύμα της. Εργάστηκε επίσης για επτά χρόνια στον τομέα του μάρκετινγκ, μέχρι το 2011, οπότε και συνταξιοδοτήθηκε. Μιλά αγγλικά και γερμανικά. Το 2007 έγινε μέλος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών. Τα τελευταία χρόνια καταπιάνεται και με τη στιχουργία. Στίχους της έχουν ερμηνεύσει η Λένα Αλκαίου και ο Θοδωρής Νικολάου. Ύστερα από αρκετά χρόνια που ασχολείται με τη συγγραφή εξακολουθεί να πιστεύει πως η μεγαλύτερη δημιουργία της ζωής της είναι τα δύο παιδιά της, στα οποία σχεδόν πάντα αφιερώνει τα βιβλία της.
Τι να πω για το βιβλίο σας αυτό κα Παπαδάκη... Τα συναισθήματα που μου γεννήθηκαν διαβάζοντάς το είναι συγκλονιστικά.... Μαθήματα ζωής πέρνω κάθε φορά που διαβάζω κάτι δικό σας......Συγχαρητήρια!!
Γράφει στην αρχή η συγγραφέας:"Έχουμε σηκωθεί εδώ και χρόνια από το τραπέζι της παιδικής μας ζωής, αλλά κανένας δε μάζεψε τα ψιχουλάκια της ψυχής του. Συνηθίζεται να τα μαζεύει ο τελευταίος. Κι εγώ, που ήμουν τελευταία, τα μάζεψα, αλλά αντί να τα πετάξω στα σκουπίδια έφτιαξα ένα καρβέλι και αποφάσισα να το κόψω και να σας το μοιράσω. Για άλλους θα ’ναι πικρό και για άλλους γλυκό, αλλά έτσι είναι η ζωή. Άλλωστε, αυτά είναι τα ψίχουλα του καθενός μας".....ε λοιπόν μάλλον δεν έγινε καρβέλι αλλά κουλουράκια Θεσσαλονίκης χαχαχαχαχα! Συγνώμη,σοβαρά τωρα,σαν βιβλιο,σαν γραφή,σαν ιστορία ήταν εξαιρετικο αλλά ήταν περιγραφικό, σεναριακό,σαν εκθέσεις μαζεμένες στο τέλος με τον ίδιο τίτλο... λίγο αυτό,λίγο εκείνο....άρα το ζυμάρι δεν έφτασε για καρβέλι αλλά για κουλουράκια..... Πάμε όμως να δούμε ότι έχουμε,την Κατίνα,στυλοβάτης της οικογένειας με μεγάλη δύναμη ψυχής,μια φιγούρα εξαιρετικά συνηθισμένη βέβαια τα χρόνια εκείνα και οικεία σε πολλούς από μας...μ Ειναι όλες αυτές οι γυναίκες που οι άντρες τους όσο κι αν τις αγαπούσαν, ήξεραν ότι η μοίρα τους ήταν να έρχονται πάντα δεύτερες, δίνοντας όμως απεριόριστη αγάπη στα παιδιά τους... Το ζεϊμπέκικο είναι χορός ταυτισμένος με το θάρρος,την αντρειοσυνη, τη γενναιότητα, τη τιμιότητα και τη λεβεντιά και εδώ η Κατίνα τον χόρεψε έτσι ακριβώς κάνοντας τον καημό της χορό και τον πόνο χαμόγελο (όπως ήταν το καλύτερο της χαρακτηριστικο)γιατί θελει πολύ κουράγιο να μπορείς να χαμογελάς ακόμα και μες στη μαυρίλα της φτώχειας, της αρρώστιας, του θανάτου... Ένα σπουδαίο οδοιπορικό στην μεταπολεμική κυριως Ελλάδα αν και σύντομο με πολλές αλήθειες που δεν τις μαθαμε εμείς οι μεγαλύτεροι στα βιβλια... Ο σύνδεσμος από το τραγούδι που φτιάχτηκε για αυτό το βιβλίο....https://youtu.be/tbC_wYaW-eo
Η Κατίνα, κόρη προσφύγων από την Πέργαμο της Μικράς Ασίας, μεγαλώνει ελεύθερη και ανεξάρτητη στη θεσσαλονικιώτικη φτωχογειτονιά της Ραμόνας. Στα δεκαέξι της η μάνα της της βρίσκει γαμπρό κι εκείνη, από πείσμα, κλέβεται με τον άντρα που αγαπάει πραγματικά. Αυτή είναι η αρχή μιας σειράς περιπετειών και ιστοριών που θα ατσαλώσουν την Κατίνα, θα τη μεγαλώσουν και θα την οδηγήσουν σε μονοπάτια δύσβατα και σκληρά όσο η μελωδία του δικού της ζεϊμπέκικου θα την ακολουθεί παντού.
Το μυθιστόρημα ξεκινάει το 1939 με τους κατοίκους της Ραμόνας να είναι μια μεγάλη οικογένεια, να έχουν κοινά βάσανα και κοινές ελπίδες, να γίνονται ένα τα βράδια γυρίζοντας την πλάτη τους στα κακόφημα μαγαζιά της περιοχής, η οποία θεωρούνταν η Βαβέλ της Θεσσαλονίκης, μιας και φιλοξενούσε όλες τις φυλές του Ισραήλ. Εκεί κατέφυγε το 1922 με τον άντρα της, Γιάννη, η κυρα-Παγώνα, παλιά αρχόντισσα της Περγάμου και επιβλητική προσωπικότητα. Ξεκινάνε από την αρχή και ζουν μες στη φτώχεια με τα παιδιά τους. Η Παγώνα θα μπορούσε να είναι μια γυναίκα ταπεινή, να καταλάβει το μέγεθος της οικονομικής και ψυχολογικής τους καταστροφής, αυτός όμως ο πόνος δυστυχώς μετέστρεψε αλλιώς τη συμπεριφορά της, την έκανε υπολογίστρια, άτεγκτη και με πρόσχημα «το καλό των παιδιών της» δεν παύει να φτιάχνει τις ζωές όλων κατά το «τι θα πει η γειτονιά», να υπολογίζει και να μετράει τα πάντα, γίνεται συμφεροντολόγα και σκληρή, έτοιμη για πόλεμο και πισώπλατες μάχες. Τ’ αγόρια της και η αδελφή της Κατίνας δε σηκώνουν κεφάλι, είναι πειθήνια και υπάκουα, η ηρωίδα του βιβλίου όμως: «Είναι ένας άνεμος αυτό το κορίτσι. Και ο άνεμος δε φυλακίζεται» (σελ. 17).
Όταν έρχεται η ώρα να αποφασίσουν οι γονείς της Κατίνας στα 16 της για τον υποψήφιο γαμπρό, γίνεται μια μεγάλη έκρηξη. Η μάνα δε ζητάει τη γνώμη της γι’ αυτόν τον γάμο, ο πατέρας παραμένει άβουλος και τα αδέλφια σιωπηλά οπότε η Κατίνα αρχίζει μια έντονη επανάσταση, αντιμιλάει, αυθαδιάζει: «-Εγώ θα πάρω όποιον αγαπήσω, όχι όποιον μου δώσεις εσύ… Στην Πέργαμο θαρρείς ότι βρίσκεσαι ακόμα; Ξύπνα, μάνα, το όνειρο τελείωσε. Στους φτωχομαχαλάδες της Θεσσαλονίκης ζεις. Εδώ ζούμε όλοι μας» (σελ. 50). Γι’ αυτό και τελικά το σκάει με τον Πέλοπα, τον φίλο του αδελφού της, Γιώργου, με τον οποίο ερωτεύτηκαν κεραυνοβόλα. Πρόκειται για έναν περήφανο και θαρραλέο, δίκαιο, μπεσαλή και όμορφο άντρα που έβγαλε κουτσά-στραβά το σχολείο. Με αυτήν την «αποκοτιά» του ζευγαριού ξεκινάει ένα συναρπαστικό οικογενειακό χρονικό γεμάτο ανατροπές, ολοζώντανες σκηνές και σωστούς διαλόγους.
Η Πένυ Παπαδάκη καταφέρνει μέσα σε μόλις 260 σελίδες να καταγράψει την ιστορία μιας οικογένειας που αυξάνεται και πληθύνεται όσο περνάνε τα χρόνια, να φέρει στο φως χιλιάδες μικρά και μεγάλα περιστατικά, να μας συστήνει διαρκώς νέους χαρακτήρες, τους οποίους και ωριμάζει από σελίδα σε σελίδα όσο έχουμε στο φόντο τα ιστορικά γεγονότα της Κατοχής, του Εμφυλίου, ακόμη και της Δικτατορίας του 1967. Πρόκειται για την ιστορία μιας γυναίκας που πάλεψε με τα «πρέπει» και τα «θέλω» της κοινωνίας όπου μεγάλωσε και βγήκε νικήτρια. Η Κατίνα έκανε αυτό που επιθυμούσε και βίωσε τις συνέπειες χωρίς να βαρυγκωμάει. Το κείμενο χαρίζει στιγμές ανθρωπιάς δοσμένες σε εποχές πόνου και σκληρότητας, ρίχνει άπλετο φως σε μια ζωή υπόγεια, ποτισμένη με την ιδεολογία του κομμουνισμού και κυνηγημένη ακριβώς γι’ αυτήν. Η Κατίνα δουλεύει παντού, κάνει ό,τι μπορεί για να φροντίσει την οικογένειά της όσο ο Πέλοπας κρύβεται στο βουνό συμμετέχοντας στον Εμφύλιο, συλλαμβάνεται, φυλακίζεται, εξορίζεται στη Μακρόνησο κι όλα αυτά του στοιχίζουν την υγεία και μπαινοβγαίνει στο σανατόριο («Στη ζωή του είχε παλέψει για πολλά ιδανικά. Και η αγάπη είναι κι αυτή ένα ιδανικό και μάλιστα το ωραιότερο. Δεν αξίζει λοιπόν κι αυτή τον αγώνα της;», σελ. 154). Δευτεραγωνιστές και πρωταγωνιστές περιτριγυρίζουν την Κατίνα, την ατσαλώνουν και την προδίδουν, την αγκαλιάζουν και την εκμεταλλεύονται, την επηρεάζουν και τους επηρεάζει. Κι ο άντρας της ο αγωνιστής, που δεν κατάφερε να είναι κοντά της στις κρίσιμες στιγμές της, όταν θα είναι πλέον ελεύθερος, θα μετατραπεί σε βάναυσο, θρασύδειλο αγρίμι και θα υποστεί τις συνέπειες των επιλογών του. Τι θα κάνει λοιπόν; Θα σταθεί στα πόδια του ή θα λιποψυχήσει; «Γιατί θέλει τσαμπουκά αυτή η ζωή η σκρόφα για να τα βγάλεις πέρα μαζί της» (σελ. 257).
Η οικογένεια που δημιουργεί η Κατίνα μεγαλώνει, αναπτύσσεται, διακλαδίζεται και δημιουργεί μια συναρπαστική ιστορία, μέσα από την οποία ξεπηδάνε τρυφερές μα και σκληρές στιγμές, διαχρονικές αλήθειες και αδρά σκιαγραφημένοι χαρακτήρες που όσο κι αν αυξάνονται (και μειώνονται) ούτε χάθηκα όσο διάβαζα ούτε κουράστηκα, μιας και όλοι αποτελούν ένα καλοφτιαγμένο λιθαράκι μιας αρραγούς ιστορίας. Χιλιάδες ιδέες και σκέψεις με συντρόφευαν όσο διάβαζα το μυθιστόρημα αυτό: Πόσο σημαντικά είναι τα παιδιά στη ζωή μας και πόσο πολύ πρέπει να γαντζωνόμαστε πάνω τους; Πόσο έτοιμοι είμαστε να βιώσουμε τις συνέπειες των επιλογών μας και πόση δύναμη θέλει για να έρθουμε αντιμέτωποι με τις πραγματικές μας επιθυμίες; Πώς μπορεί να χαθεί σταδιακά ο ηρωισμός, η ανεξαρτησία, η γενναιότητα για χάρη της αγάπης και να δώσουν τη θέση τους στην υπακοή, στο προγραμμένο της μοίρας, στην ίδια τη ρουτίνα; Πόσο λάθος είναι να μη δείχνουμε αυτό που αισθανόμαστε και πώς θα επηρεάσει αυτό τη ζωή μας; Προλαβαίνουμε να αλλάξουμε;
«Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας» είναι μια συναρπαστική ιστορία με ενδιαφέρουσες προσωπικότητες, καλούς και κακούς χαρακτήρες, που μπαινοβγαίνουν στη ζωή της Κατίνας, την αγκαλιάζουν ή τη διώχνουν, την κοροϊδεύουν ή την αγαπούν, τη στηρίζουν ή την προδίδουν. Ενδιαφέροντα και διαχρονικά νοήματα φωτίζουν τον δρόμο τους και παρουσιάζονται ολοκληρωμένοι, ρεαλιστικοί, με ατέλειες και λάθη, ακριβώς όπως όλοι οι άνθρωποι του κόσμου. Από το 1939 έως περίπου τα τέλη της δεκαετίας του 1980 διάφορα γεγονότα ξεδιπλώνονται με τέχνη και φωτίζουν τις καλές και τις κακές στιγμές μιας οικογένειας που δημιουργήθηκε από μια γυναίκα που δε δίστασε να ακούσει την καρδιά της και να κάνει την επανάστασή της σε μια εποχή που αυτό ήταν κάτι ��διανόητο. Μια γυναίκα που χορεύει το δικό της ζεϊμπέκικο όσο τη χειροκροτούν φίλοι αγαπημένοι μα κι εχθροί, την Κατίνα. Ένα όμορφο ταξίδι σε εποχές και ανθρώπους που ίσως ανήκουν στο παρελθόν, η σκέψη τους, τα ψυχογραφήματά τους, οι πράξεις τους όμως ταιριάζουν απόλυτα με την εποχή μας και είναι πιο επίκαιρα από ποτέ.
Η Άνεμος εκδοτική κάνει ένα δυνατό ξεκίνημα την νέα σεζόν με την προσθήκη -στο ήδη υπάρχοντα κι αξιόλογο συγγραφικό της δυναμικό- της συγγραφέως Πένυς Παπαδάκη, με την επανακυκλοφορία του κοινωνικού της μυθιστορήματος, με τίτλο ''Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας". Ένα μυθιστόρημα βασισμένο σε αληθινά γεγονότα που έρχεται να μας δείξει μερικές από τις πτυχές της καθημερινής ζωής των προσώπων που θα πρωταγωνιστήσουν μέσα στην ιστορία της οποίας θα γίνουμε κοινωνοί διαβάζοντάς την. Κι όσο κι αν αγαπώ να διαβάζω έργα που βασίζονται σε αληθινές ιστορίες, άλλο τόσο αισθάνομαι μικρή ώστε να μπορέσω να μιλήσω για αυτά και κατ'επέκταση για τις ζωές και τις πράξεις άλλων ανθρώπων. Διότι, μπορούμε να κρίνουμε την γραφή ενός/μίας δημιουργού, μα δεν έχουμε κανένα δικαίωμα να εκφέρουμε άποψη για τη ζωή και τις επιλογές οποιουδήποτε άλλου ανθρώπου. Οπότε, θα ήθελα να έχετε αυτό κατά νου, διαβάζοντας τα όσα θα μοιραστώ μαζί σας για το βιβλίο.
Όπως κάθε είδος μουσικής, έτσι και κάθε χορός, τα βήματα και ο ρυθμός του μοιάζει σαν να ακολουθούν και να ''υποκύπτουν'' στους νόμους όχι της φυσικής, αλλά όλων των συναισθημάτων των προσώπων που επιλέγουν να τον χορέψουν. Σαν μία έκφραση όλων όσων ζουν τη δεδομένη στιγμή. Όσων τους/τις προβληματίζουν. Όσων μπορεί να ταιριάζουν με τις εμπειρίες της ζωής τους. Ή θα μπορούσε να θεωρηθεί ως και μία εξομολόγηση έρωτα, λαθών, ακόμη και εσωτερικής μάχης με τον ίδιο τους τον εαυτό. Ίσως, πάλι να είναι μία ιδιότυπη σύζευξη όλων των παραπάνω, που προσαρμόζεται κάθε φορά στην ψυχική διάθεση του ατόμου που θα σηκωθεί και θα χορέψει.
Σκεπτόμενη όλα τα παραπάνω, προσπάθησα να κάνω τους όποιους συνειρμούς μπορούσα σε σχέση πάντα με τον τίτλο του βιβλίου. ''Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας''. Προφανώς και η γυναίκα που φέρει το όνομα Κατίνα στον τίτλο είναι και η βασική πρωταγωνίστρια. Όμως, δεν πίστευα ότι αυτό το ζεϊμπέκικο θα μπορούσε να το χορεύει μόνη της. Θεωρούσα -προτού καν διαβάσω το βιβλίο- ότι θα το έκανε μπροστά σε κόσμο. Σε έναν κόσμο που -καλώς, ή, κακώς- έχει συνδέσει τον βαρύ και στακάτο χορό του ζεϊμπέκικου μόνο με άνδρες με λεβέντικο παράστημα και ψυχή. Μα γιατί να μην το κάνει και μία γυναίκα; Μήπως η συγγραφέας με αυτόν τον τρόπο αποδεικνύει ότι υπήρχαν, υπάρχουν και θα υπάρξουν γυναίκες με τόση λεβεντιά, ντομπροσύνη και γενναιότητα ψυχής που πήγαν, πάνε και θα πηγαίνουν κόντρα στα όποια κατεστημένα που έχουν επιβληθεί και μεταλαμπαδευτεί από γενιά σε γενιά γύρω από τη θέση της γυναίκας και τα δικαιώματα αυτής; Έχοντας αυτόν τον προβληματισμό ως πρωταρχική σκέψη στο μυαλό μου, ξεκίνησα την ανάγνωση του βιβλίου.
''Με τα χέρια απλωμένα σαν τον αετό που θέλει να πετάξει. Με τα πόδια να χτυπούν τη γη σαν να θέλει να την κυριεύσει. Με μια ψυχή ελεύθερη που δεν τιθασεύεται και μια καρδιά δοσμένη σε έναν άντρα που ήταν και δεν ήταν δικός της, αφού τον μοιράστηκε με μία δύσκολη αντίπαλο. Την ιδεολογία του. Από τη Ραμόνα της Θεσσαλονίκης στις φτωχογειτονιές του Πειραιά, μια ζωή σ’ ένα φόντο μελανό και μια αγάπη που την έζησε με δόσεις. Έτσι πορεύτηκε η ηρωίδα του βιβλίου. Στα δύσκολα, που ήταν πολλά, άναβε το τσιγάρο της και σηκωνόταν σε ένα βαρύ ζεϊμπέκικο. Αυτός ο χορός της ταίριαζε εξάλλου. Μοναχικός, λεβέντικος, αυτοσχεδιαστικός και ελεύθερος. Σαν την Κατίνα." (Από το οπισθόφυλλο)
Η συγγραφέας εξ αρχής κάνει σαφές ότι έχοντας ως ''αφετηρία'' την ιστορία ζωής της ηρωϊδας της Κατίνας -μαζί με των λοιπών γυναικείων φιγούρων- θα μιλήσει για τις γυναίκες, τη θέση τους μέσα στην κοινωνία, τα ''πρέπει'' και τους κανόνες που τις ακολουθούσαν μαζί με μία προδιαγεγραμμένη και επιβεβλημένη από τρίτους πορεία ζωής. Μία ζωή για την οποία δεν είχαν δικαίωμα να εκφράσουν τις επιθυμίες τους, ή, να τη ζήσουν ελεύθερα. Μία ζωή γεμάτη κανόνες -κυρίως άγραφους- που βάραιναν μόνο τους γυναικείους και ποτέ τους ανδρικούς ώμους. Μία ζωή γεμάτη διάφορες κακουχίες, πόνο, προδοσία, αντοχή, υπομονή και επιμονή, αδικία, αγόγγυστη προσφορά, υποχρεώσεις κι έναν εαυτό σε δεύτερη μοίρα...
Ένα βαρύ και επώδυνο για τον νου και την ψυχή ζεϊμπέκικο ήταν η ζωή όχι μόνο της Κατίνας, αλλά και των λοιπών προσώπων του βιβλίου που έπρεπε να βρουν τις ισορροπίες βάσει της θέσης τους μέσα στην κοινωνία με τα όποιο πολύπλευρο πολιτικό, οικονομικό, ηθικό και ιστορικό πλαίσιο, όπου προέβαινε στους όποιους διαχωρισμούς κατά το δοκούν. Οικογενειακές σχέσεις με τα όποια θετικά κι αρνητικά συντροφεύουν αυτές, έρωτας, ανάγκη για ελευθερία,, ένας ευρύτερος ύμνος στη δύναμη που κρύβουν όλες οι γυναίκες μέσα τους και μπορούν να διεκδικήσουν ό,τι επιθυμούν, αρκεί να πιστέψουν σε εκείνη, καθώς και αρκετά ακόμη είναι μερικά από τα βασικά στοιχεία του βιβλίου που αξίζει να συγκρατήσουμε. Όχι, ο δρόμος δεν ήταν, δεν είναι κι ούτε θα είναι πάντα στρωμένος με ροδοπέταλα. Τα αγκάθια θα μας τσιμπούν και θα μας πληγώνουν, μα ο πόνος θα μας δείχνει ότι είμαστε ακόμη εδώ και ότι δεν πρέπει να τα παρατάμε.
Εν κατακλείδι, ''Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας'' είναι ένα καλογραμμένο μυθιστόρημα με την χαρακτηριστική ευγενική και καθάρια γραφή της συγγραφέως Πένυς Παπαδάκη. Μία συγγραφέας που φαίνεται ότι νοιάζεται τόσο για το αναγνωστικό κοινό όσο και για τα πρόσωπα που θα πρωταγωνιστήσουν μέσα στα έργα της είτε εκείνα είναι υπαρκτά είτε όχι. Άλλωστε, πάντα εκεί έξω θα υπάρχει μία, ή, και παραπάνω γυναίκες σαν την Κατίνα, όπως και σαν τα λοιπά πρόσωπα της ιστορίας. Αναζητήστε το! Καλή ανάγνωση.
Δυστυχώς το βιβλίο αυτό δεν μου άρεσε. Το βρήκα υπερβολικό. Με το ζόρι να κλάψουμε δηλαδή... Ε, όχι, δεν είναι απαραίτητο να κλάψουμε... Αλήθεια, δεν έχω κάτι άλλο να σχολιάσω, ίσως εγώ δεν είμαι όσο ευαίσθητη θα έπρεπε... Δεν ξέρω! Όσοι όμως ενδιαφέρονται για ιστορίες που αφορούν χιλιοχτυπημένες από τη ζωή και της μοίρα γυναίκες, να το διαβάσουν οπωσδήποτε, γιατί θα το λατρέψουν!
Η υπόθεση του βιβλίου δεν μπορώ να πω ότι με ενθουσίασε ιδιαίτερα γιατί εχω διαβάσει πολλά σχετικά βιβλία για γυναίκες έξυπνες, θαρραλέες και ικανές για όλα. Το μόνο που με κανει να αναρωτιέμαι οταν διαβάζω τετοια βιβλία είναι το πως θα αντιδρούσα εγώ σε τέτοιες καταστάσεις.
Πέργαμος. Μικρασιατική Καταστροφή. Η απόλυτη φρίκη και ο πόνος ανείπωτος. Καπνός από φωτιές και αίματα, άψυχα κορμιά να κείτονται παντού. Ο ξεριζωμός όσων απέμειναν ζωντανοί με προορισμό μια άγνωστη πατρίδα με σημαία την ελπίδα και την ανάγκη για επιβίωση.
Ανάμεσα σε αυτούς τους ανθρώπους βρίσκεται και η Παγώνα με την οικογένειά της, όπου καταλήγουν στη Ραμόνα της Θεσσαλονίκης. Τα χρόνια που ακολουθούν είναι πολύ δύσκολα, αλλά η Παγώνα είναι η προσωποποίηση της κλασσικής Ελληνίδας μάνας. Αγωνίζεται για ένα μέλλον καλύτερο για τα παιδιά της και ειδικότερα για τα κορίτσια της, θέλοντας εκείνες να ζήσουν μια ζωή καλύτερη από την δική της.
Η κόρη της, η Κατίνα, στα 16 της χρόνια ερωτεύεται παράφορα τον Πέλοπα. Δεν υπολογίζει τίποτα και κανέναν παρά μόνο την καρδιά και τα αισθήματά της. Κανείς και τίποτα δεν είναι ικανός να σταθεί εμπόδιο στη ζωή που εκείνη θέλει να ζήσει με τον άνθρωπο που επέλεξε, με όποιο κόστος. Και η αλήθεια είναι πως η ζωή δεν «της χαρίστηκε» και το αντίτιμο που πλήρωσε ήταν πολύ ακριβό.
Θέλει κότσια και μαγκιά για να κάνεις τα χαστούκια που σου δίνει η ζωή χαμόγελο και τον πόνο χαρά. Και η Κατίνα είχε ��πίστευτη δύναμη ψυχής, θάρρους, λεβεντιάς και γενναιότητας. Δεν παραδόθηκε στη μοίρα της παρά τα απανωτά χτυπήματα, αγάπησε βαθιά, αγωνίστηκε, πάλεψε, εναντιώθηκε, σήκωσε το ανάστημά της, δεν λάκισε, δεν γονάτισε και έκανε τα πάντα για να μεγαλώσει τα παιδιά της με αγάπη, αξιοπρέπεια και με το κεφάλι ψηλά.
Κι όταν έρχονταν δύσκολες στιγμές, η Κατίνα δεν το έβαζε κάτω, είχε την λύση. Ένα ποτήρι κόκκινο κρασί, ένα τσιγάρο και ένα ζεϊμπέκικο. Το ζεϊμπέκικο είναι ένας χορός μοναχικός, αλλά τόσο εκφραστικός. Σηκωνόταν από την καρέκλα της, η ψυχή και τα συναισθήματά της όριζαν τις κινήσεις της, τα χέρια και τα πόδια της. Ένας χορός που η Κατίνα αγαπούσε και χόρευε σε εξαιρετικές περιπτώσεις. Και το έκανε καλά, με όλη της την ψυχή! Έτσι… για να εκτονωθεί, για να εκφραστεί, για να ξεσπάσει!!
Την κ. Πένυ Παπαδάκη την γνώρισα συγγραφικά αυτό το καλοκαίρι, μέσα από το εξαιρετικό της πόνημα «Πολυξένη». Έκτοτε αναζήτησα και τα προγενέστερα έργα της, κάνοντας την αρχή με το πρωτόλειό της «Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας». Πρόκειται για ένα βιβλίο με ολοζώντανες αφηγήσεις και παραστατικές περιγραφές που σε κάθε γύρισμα της σελίδας τα μάτια σου τα νιώθεις υγρά από την συγκίνηση. Ένα βιβλίο που σου διδάσκει πολλά, ένα μάθημα ζωής, θάρρους και γενναιότητας.
Θερμά συγχαρητήρια κ. Παπαδάκη και ευχαριστώ πολύ για το υπέροχο λογοτεχνικό ταξίδι που μου χαρίσατε!!!
Πάθη και λάθη. ** Τα πάθη κάποτε καταλαγιάζουν και σβήνουν. Τα λάθη που κάναμε όμως μας ακολουθούν πάντα, είναι κομμάτι μας. Σαν την ουρά του χαρταετού, που τον ακολουθεί όσο ψηλά κι αν φτάσει, όσο χαμηλά κι αν πέσει. Χωρίς ουρά δεν υπάρχει χαρταετόςˑ και χωρίς λάθη δεν υπάρχει άνθρωπος. (σελίδα 13)
** Έρχεται μια στιγμή στη ζωή μας που μετανιώνουμε για όσα δεν προλάβαμε να πούμε και να δείξουμε. Αλλά τότε είναι αργά. (σελίδα 248)
Το βρήκα ακραιο, υπερβολικό, εκνευριστικά πιεστικό ως προς το να κάνει τον αναγνώστη να κλάψει. Σέβομαι πως η Παπαδάκη έχει συναισθηματική φόρτιση γράφοντας για τη μητέρα της αλλα εχει και το μελό με το ζόρι ένα μέτρο. Αντιλαβάνομαι όμως ότι υπαρχουν πολλοί αναγνώστες που κρίνουν την επιτυχία ενός βιβλίου από το πόσο κλάμα θα ρίξουν, στην ίδια λογικη με τις ταινίες του Νίκου Ξανθόπουλου, συνεπώς περιορίζομαι να βαθμολογήσω με 3 αστέρια τη γραφη της συγγραφέα και να πω "περί ορέξεως, ουδείς λόγος"
Η ζωή της Κατίνα ήταν γεμάτη με μεγάλα εμπόδια φτώχεια κακουχίες αλλά κατάφερε να κρατήσει την οικογένεια της όρθια κ ας της επιφύλασσε η μοίρα το δυσκολότερο εμπόδιο για το τέλος.. ένα βιβλίο που αξίζει να το έχεις ο καθένας στη βιβλιοθήκη του..
Πάντα μου αρέσει να κοιτώ τα εξώφυλλα των βιβλίων και το Ζεμπέκικο της Κατίνας με προσέλκυσε το ενδιαφέρον. Μια νέα κοπέλα με το πρόσωπο της γυρισμένο προς τον Λευκό Πύργο και τα χέρια ανοιχτά σαν να ήθελε να τον αγκαλιάσει. Ευθύς ήθελα να γνωρίσω την ηρωίδα αυτού του βιβλίου και να δω τι έχει να μου πει. Κάπως έτσι γνώρισα την Κατίνα. Από τις πρώτες κιόλας σελίδες η μυρωδιά της Μικράς Ασίας ήρθε στο νου μου. Πρώτα γνώρισα την κυρά Παγώνα την μητέρα της Κατίνας. Πρώτη μου στάση η φημισμένη Πέργαμος. Και το ταξίδι στην Ελλάδα ξεκίνησε. Από την Πέργαμο στη Θεσσαλονίκη και από εκεί στη Φρεαττύδα. Μια ζωή που κλείνει μέσα της όλη την ιστορία της Ελλάδας, από την Μικρασιατική Καταστροφή μέχρι σήμερα. Ένα ταξίδι γεμάτο μάχες, ίδιο με το ταξίδι της ζωής της Κατίνας. Μία ζωή γεμάτη μάχες. Άλλες κερδισμένες, άλλες χαμένες, αλλά πάντα με έναν κοινό παρανομαστή. Το ψυχικό σθένος για επιβίωση. Η Κατίνα δεν παρέδωσε ποτέ τα όπλα, δεν λύγισε, δεν παραιτήθηκε. Αγωνίστηκε και πέτυχε. Πέτυχε να δημιουργήσει μία όμορφη οικογένεια και να καμαρώνει στα γεράματά της ανάμεσα σε παιδιά, εγγόνια και δισέγγονα. Το «Ζεϊμπέκικο της Κατίνας» είναι ένας ύμνος στη ζωή και στην αποφασιστικότητα. Ένας ύμνος στη δύναμη της ψυχής. Μέσα από τις κακοτυχίες, τις πίκρες, τις δυσκολίες η Κατίνα μας προσφέρει ένα σημαντικό δώρο. Να μην εγκαταλείπουμε ποτέ. Με απλή γραφή, γρήγορο σε πλοκή, χωρίς περιττές περιγραφές και ιστορικές λεπτομέρειες η Πένυ Παπαδάκη μας προσφέρει ένα τέλειο ταξίδι στο χώρο των συναισθημάτων. Οι χαρακτήρες των ηρώων είναι ολοκληρωμένοι, απόλυτα ταυτισμένοι με την εποχή τους και εναρμονισμένοι με το περιβάλλον στο οποίο ζουν. Χαρακτήρες που μας δείχνουν πως για όλα πρέπει να παλεύεις και ποτέ να μην εγκαταλείπεις. Εξάλλου, «Θέλει κότσια να μπορείς να αντέξεις τα χτυπήματα της μοίρας και να μη λυγίσεις απ' τον πόνο. Θέλει κουράγιο να μπορείς να χαμογελάς ακόμα και μες στη μαυρίλα της φτώχειας, της αρρώστιας, του θανάτου. Ακόμα περισσότερο, θέλει λεβεντιά κι αντρειοσύνη να μπορείς να κάνεις τον καημό σου χορό και τραγούδι. Το ζεϊμπέκικο της Κατίνας είναι ένα βιβλίο θάρρους και λεβεντιάς. Η Κατίνα μάς παίρνει ανάλαφρα απ' το χέρι και μας ταξιδεύει από τη Ραμόνα της Θεσσαλονίκης στις φτωχογειτονιές του Πειραιά και στα κρυφά μονοπάτια της ζωής της. Γελάμε και κλαίμε μαζί της, τη θαυμάζουμε και την αγαπάμε, της χτυπάμε παλαμάκια στο ζεϊμπέκικό της... Η Κατίνα είμαστε εμείς...» ( από την περίληψη του βιβλίου)
Ένα ωραίο και καλογραμμένο βιβλίο με ολοζώντανες αφηγήσεις βγαλμένο από τις δυσκολίες της ζωής μαζί με τις χαρές και τις λύπες της.Μια δυναμική γυναίκα με ψυχή και αγάπη κατάφερε ν'ανταπεξέλθει στις αντιξοότητες της ζωής χωρίς κανένα παράπονο παρά μόνο μέσω του χορού της μπορείς να πεις ότι νιώθει και εκφράζει τον πόνο της αλλά και την στιγμιαία ανακούφισή της.
Η ιστορία της Κατίνας είναι γεμάτη αγώνες, πόνο, βάσανα αλλά και πολύ αγάπη. Οι δυσκολίες που έζησε δεν τη λύγισαν, δεν την σκόρπισαν, δεν την έκαναν να πει παραδίνομαι. Αντίθετα, ανέδειξαν το χαρακτήρα της και την προσωπικότητά της και ενίσχυσαν την αγάπη της για τους δικούς της ανθρώπους.