In De bekoring neemt Hans Münstermann, meester van de hervonden tijd, opnieuw een duik in het fascinerende verleden van Andreas Klein, de charismatische hoofdpersoon die we kennen uit zijn eerdere romans. Als Andreas' moeder sterft gaan zijn gedachten terug naar een zomerdag, eind jaren vijftig. Hij denkt aan hoe zijn moeder man en kinderen achterliet, vastbesloten om nooit meer terug te keren. Hij ziet haar in de tram, op die zinderende dag, een raadselachtige dame met een koffer, scherp en levensecht. Als in een film beleeft hij, samen met zijn familie, met de buren en die hele wereld van vroeger, de vlucht van zijn moeder. Ze zien hoe zij wegsluipt uit haar alledaagse sleur. Ze voelen het stampende leven dat haar beetgrijpt.
Een citaat: ‘…je moet er sierlijk en gevoelvol omheen draaien, de lezer wil geprikkeld worden met iets dat hij nog niet kan vatten maar beslist wil weten’ En dat is wat Hans Münsterman doet in De Bekoring. Hij schrijft sierlijk en gevoelvol en ik als lezer wil inderdaad weten wat ik nog niet kan vatten. En precies dat is wat soms frustreert aan dit boek, wat je allemaal niet te weten komt en nog steeds niet kunt vatten. Vooral: wat bezielde de moeder om plotsklaps haar kinderen, huis en man te verlaten voor een achteraf gezien naïeve poging haar tergend saaie en vernederende huisvrouwenbestaan te ontvluchten? En welk leven ging daaraan vooraf in W.O. 2 in Dortmund en later ergens in Afrika? Van mij had het wat minder sierlijk gemogen in ruil voor wat meer antwoorden en details. Wat niet wegneemt dat ik het boek met plezier heb gelezen en genoten heb van de originele vertelperspectieven, zoals het opvoeren van de geest van de architect J.C. van Epen die de prachtige Harmoniehof in Amsterdam in de beste socialistische tradities heeft ontworpen en maar niet kan begrijpen hoe moeder Marianne daar van weg wil vluchten. Heel subtiel wordt de tijdgeest van de vroege jaren 60 opgeroepen door kleine details. Het op de achtergrond betrekken van ingrijpende nieuwsfeiten (Congo – Loemumba 1960 op de radio en de gijzeling van een school in Beslan 2004 op TV) is ook een goede vondst.
Al met al een mooie maar uiteindelijk onbevredigende leeservaring. Dit materiaal in handen van de onmatige A.F.Th. van der Heijden….
sommige boeken zijn te rijk, te vol, te veel. daarom minder goed? welnee, alleen even te veel voor mij, op een bepaald moment. kan het er even niet bij hebben… boek verdient volle aandacht… verdient in één adem uitlezen… en dan tóch… de meeste boeken die ik niet uitlees, staak ik op blz 60, is me gebleken door de jaren; prima, maar genoeg vant zelfde, weet het nou wel… ik ben hier wel gekomen tot zo’n honderd blzz! de buurt in amsterdam waarin het boek deels speelt ken ik wel; het was alweer een gouden vondst om de architect van de buurt een rol te laten spelen, maar ook daardoor werd dit boek rijker, steeds maar rijker… voeg er nog eens verspringingen in de tijd bij, en voilà, het wordt een complete film.. maar als boek wordt het me dan te lang, lui als ik ben en te druk met andere dingen dan lezen alleen… kunnen jullie hier wat mee? boek dat me ‘op zich’ wel bekoorde gaat terug in het buurtboekenkastje.
Al maanden liggen vier boeken te wachten op een plekje op Good Reads. De bekoring las ik in september. Fascinerend, ingehouden, de taal de woorden. Een vrouw gaat dood, een moeder, hoe moeten ze het erover hebben? Ze ging ooit weg en liet man en kinderen achter, niets zei ze erover toen ze terugkwam. De schrijver onthult stukje bij beetje wat er gebeurd is. Die mooie moeder met lippenstift op. Opeens is ze weg. O ja, en er is de architect van de huizen waar zij er een van bewonen, hij speurt naar de moeder, verzint andere verhalen voor haar. Maar toch stapt ze uit de tram om met een vent mee te gaan. Er was ook iets met de oorlog. Uiteindelijk wordt ze begraven. Er tussenin staat het verhaal van haar vlucht, vanuit haar, de architect, de zoon die de schrijver is. Ik vond het goed.
Eén van de (zeer) weinige boeken die ik weggelegd heb zonder het uit te lezen. Het kon me niet bekoren ;) Ik vond de stijl vervelend en het verhaal kon me niet boeien.
Het verhaal Andreas Klein komt met zijn zoontje thuis. Zijn vrouw uit de vier woorden die zijn leven op z'n kop zetten: "Je moeder is overleden". In de dagen die volgen, komen Andreas en zijn broers en zussen bij elkaar om alles te regelen. Dan komen ook de herinneringen naar boven. Die concentreren zich vooral rondom de periode, zomer 1960, waarin hun moeder zomaar ineens verdween. Andreas, schrijver van beroep, vertelt zijn broers en zussen wat er in die tijd gebeurd is of zou kunnen zijn. Dit verweeft hij prachtig met een verhaal over een oude architect waaraan hij bezig was toen hij van de dood van zijn moeder hoorde. Deze architect wordt in het verhaal van de moeder de verteller, die maar niet kan begrijpen waarom ze de door hem zo prachtig ontworpen wijk zou verlaten. Iedereen zou daar toch gewoon gelukkig moeten zijn?
De tijd van toen is voor Andreas onlosmakelijk verbonden met de situatie in Congo, die in die tijd het nieuws overheerste. Tegelijkertijd wordt de samenkomst van de nabestaanden van 'nu' sterk beïnvloed door het gijzelingsdrama in Beslan. Goed gekozen verbindingen, heel symbolisch.
Het mooie is dat Andreas eigenlijk in de zomer dat zijn moeder ervan door ging, nota bene op _zijn_ verjaardag, afscheid van haar heeft genomen: voor hem is ze toen eigenlijk al dood gegaan. Het is nooit meer echt goed tussen hen gekomen. Eigenlijk kan hij zich pas in het laatste hoofdstuk een soort van inleven in haar situatie.
Ik ben van dit boek zeer onder de indruk. Vroeg me tijdens het lezen trouwens de hele tijd af in hoeverre het autobiografisch is. Ik las op de blurb dat Hans Münstermann meer boeken over de familie Klein heeft geschreven. Wellicht dat ik daar een antwoord zou kunnen vinden.
Strange book. It is advertised as a woman breaking free in the 60ies but she is only misused. So much for freedom. Than there are these characters like Etter (Pus). Whom may it be? The main characters alter ego? One of his siblings? It is unclear. Also there is this character Alain to whom the main character is married? Her boyfriend? If this was worth the AKO price I am not sure I want to read a Dutch book published in the same year.
This entire review has been hidden because of spoilers.