Het koopinfuus

by Chantal Schinkels

Je hebt het in een gesprek over een bepaald type sneakers en even later zie je van precies die sneakers online een advertentie. Toeval? Natuurlijk niet. Adverteerders en online retailers verzamelen op grote schaal data over consumenten die ze vervolgens weer inzetten om ons nóg meer te laten kopen. Ze gaan steeds verder in hun drang naar meer data en meer conversie – zonder zich de vraag te stellen of hun werkwijze wel ethisch verantwoord is. Online shoppen is een casino geworden waarbij alles erop is gericht om je door te laten spelen. Uit onderzoek blijkt dat 97 procent van de meest gebruikte webshops een vorm van misleiding bevat, van artikelen die ongevraagd worden toegevoegd aan je winkelmandje tot accounts die bijna onmogelijk zijn te verwijderen. Er zit dataverzameling op hoog niveau achter, die heel bewust wordt ingezet om ons koopverslaafd te maken. En dat geldt niet alleen voor de bekende big tech-bedrijven zoals Google en ook in Nederland worden we op grote schaal aan het koopinfuus gelegd. In dit boek onderzoekt Chantal Schinkels welke grenzen we precies overgaan en laat ze zien waarom (zelf)regulering keihard nodig is. Daarbij biedt ze bedrijven die wél ethisch verantwoord willen gaan werken een heldere blauwdruk en geeft ze een aanzet voor een nieuwe ethische code voor de hele sector.

292 pages, Kindle Edition

Published June 8, 2023

Reviews

[Shadira · Rating 5 out of 5]

In Het koopinfuus onderzoekt Chantal Schinkels hoe consumenten ongemerkt verslaafd raken aan online winkelen. De centrale metafoor – het infuus – is raak gekozen: online platforms dienen ons continu kleine “dopamine-dosissen” toe in de vorm van kortingen, notificaties, schaarste en gebruiksgemak. Het resultaat is een systeem waarin kopen nauwelijks nog een bewuste keuze is, maar een geautomatiseerde reflex.
Schinkels laat zien hoe e-commercebedrijven gedragspsychologie, data-analyse en UX-design combineren om koopgedrag te sturen. Ze beschrijft niet alleen wat er gebeurt, maar vooral hoe en waarom het werkt. Daarbij worden thema’s als dark patterns, personalisatie-algoritmen, sociale bewijskracht en gemakscultuur helder uitgelegd, zonder te vervallen in technische vaagheid.
Wat het boek sterk maakt, is dat het niet moraliserend is.

De verantwoordelijkheid wordt niet eenzijdig bij de consument gelegd, maar ook expliciet bij bedrijven en het systeem waarbinnen zij opereren.



De schrijfstijl is toegankelijk, journalistiek en scherp, met een prettige balans tussen persoonlijke observaties, praktijkvoorbeelden en onderzoeksresultaten.

Schinkels schrijft helder en direct, zonder academisch te worden, maar ook zonder het onderwerp te simplificeren.

Ze gebruikt:
korte, leesbare hoofdstukken

herkenbare voorbeelden uit het dagelijks (online) leven
een actieve, soms licht kritische toon.
De toon is betrokken en deskundig: je voelt dat de auteur het onderwerp door en door kent, maar ook dat ze de lezer serieus neemt.

Dit maakt het boek geschikt voor een breed publiek: van geïnteresseerde consument tot professional in marketing, zorg, onderwijs of beleid.



Het koopinfuus is een scherp, actueel en goed onderbouwd boek dat inzicht geeft in de verborgen mechanismen achter online consumentengedrag. Dankzij de heldere schrijfstijl, sterke voorbeelden en degelijke bronvermelding is het zowel informatief als confronterend.

[Lauri van Oosterom · Rating 4 out of 5]

Dit boek was echt een feest om te lezen. Chantal Schinkels schrijft op een aansprekende en duidelijke manier, geeft veel voorbeelden en noemt ook veel extra onderzoeken/leesmateriaal.

Hoewel ik zelf een redelijk duurzaam product probeer te verkopen (bibliotheekabonnementen), stonden er ook voor mij voldoende nuttige tips is. Uiteraard ook omdat je het grootste deel kunt (of eigenlijk moet) toepassen in je privéleven.

Want hoewel ik echt mijn best doe om zo min mogelijk 'troep' aan te schaffen en beter na te denken over mijn aankopen, maak ook ik weleens een foutje. Doordat ik toch verleid ben iets te kopen dat ik eigenlijk niet wilde.

[Writingswithoutworries · Rating 2 out of 5]

Op zich een interessant boek, maar heel droog gebracht