Wszystko, co najważniejsze

by Watowa Ola

Czesław Miłosz mawiał, że miłość do Oli była "osią życia" Aleksandra Wata - wybitnego poety, eseisty, autora słynnego Mojego wieku. Nad nimi przewalały się burze, wojny i totalitaryzmy, a oni trwali przy sobie na przekór wszystkiemu: zsyłce na Sybir, uwięzieniu, straszliwej chorobie.
Wspomnienia Oli Watowej to znakomicie opowiedziana historia życia, jednocześnie liryczne wyznanie i kawał trzymającej w napięciu powieści. Świadectwo absolutnego poświęcenia. I dowód, że miłość naprawdę istnieje, nie tylko w książkach.
Aleksandra Klich,
dziennikarka i pisarka

"Wszystko co najważniejsze..." jest jedną z najpiękniejszych opowieści o miłości dwojga ludzi: "Wszystko co najważniejsze w moim życiu wiąże się z Aleksandrem" - tym zdaniem rozpoczyna się narracja Oli Watowej, to zdanie otwiera i zamyka (w sensie: wyczerpuje) wielkie wyznanie. Książka ta jest oryginalnym dziełem pisarki - w tym sensie spełnia się przepowiednia Wata: Ola Watowa napisała "książkę wielką, wybitną, może i bestseller".
prof. Jan Zieliński
Uniwersytet we Franburgu

312 pages, Paperback

First published January 1, 1984

Reviews

[Tatyana Naumova · Rating 4 out of 5]

Книга Оли Ватовой начинается со слов, которые немного отдают мелодрамой:"Все самое важное в моей жизни связано с Александром". Впрочем, вся книга об этом - и написана удивительно честно и симпатично. Оля Ватова обладает тем счастливым даром биографа и мемуариста, который не приукрашивает события, не упуская ничего из череды печального и пугающего, но в это же время пишет о том, что жизнь, к счастью, намного шире голода, неустроенности, даже коммунизма и тирании. И вот эти крошечные кусочки о человечных солдатах, об адекватных следователях, о красоте казахских степей и делают книгу совершенно особенной, озаренной изнутри чем-то очень верным.
Жизнь Польши привычно связана с тем, что там творилось в годы войны, гетто, концлагеря, окончание существования Польши как европейского государства после войны, но Оля Ватова говорит совсем о другом. Она говорит о том, что любой режим прежде всего должен сожрать интеллигенцию, чтобы встать на ее костях уверенно. Люди умственного труда, сделавшего это не своей обязанностью, а единственным способом существования, когда это ум, честь и совесть нации (я прямо всегда думаю про Бовуар и Сартра в оккупированной Франции), и это не поза, не героика, а просто образ жизни - и как же без этого. Герои этой книги - все очень человечные, очень понятные, замерзающие, голодные, отчаявшиеся, видящие много такого, что никому увидеть не пожелаешь, и при этом - совсем другие. Очень важно, что Оля Ватова не канонизирует никого - у нее человек остается существом из плоти и крови, мыслящим и чувствующим, а не некой абстрактной единицей, нужной для утверждения идей писателя. Впрочем, у поляков Оли Ватовой внутри не то что стержень, а магнитная стрелка, которая не позволяет быть дрянным человеком.

[Veronica · Rating 5 out of 5]

Nie rozumiem, dlaczego takich książek nie daje się młodzieży w liceum. Chociaż we fragmentach.
Ola Watowa podzieliła się nie tylko przerażającymi realiami łagrowymi, ale też przepiękną, wzruszającą historią rodzinną, która przepełniona jest miłością i determinacją.
Historia przede wszystkim niezwykle silnej i odważnej kobiety, ale też ważny zapis dot. ówczesnego środowiska literackiego, zwłaszcza w początkowych partiach książki. Wrócę do niej na pewno.

[Wojtek Konieczny · Rating 5 out of 5]

(Audiobook), 8/10
Lektor - 4.5/6
Krótka, a wartościowa książka - finał niezwykle poruszający...