Παραμύθια του Κάτω Κόσμου

by Δημήτρης Β. Προύσαλης

Μπορεί η τρέλα να νικήσει το θάνατο; Από πότε ο Χάρος κουφάθηκε; Ήταν πάντα σκληρόκαρδος ή μήπως κάποτε ήταν αλλιώτικος; Ωφελούν οι κουμπαριές με το θάνατο και πού μπορεί να προσβλέπει κάποιος; Πώς παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη γη; Μπορεί ο θάνατος να έρθει σαν μαδημένος κόκορας; Ποια ήταν η μέρα που η γυναίκα πήρε την απόφαση να πεθαίνουν για πάντα οι άνθρωποι στον κόσμο; Μπορεί μια καθυστερημένη επίδοση μηνύματος να φέρει την καταστροφή; Πώς δοκιμάζεται μια αγάπη ή μια σχέση ζωής μπροστά στο επερχόμενο τέλος; Η επιθυμία για παιδιά μπορεί να αλλάξει την όψη του κόσμου; Γιατί ο θάνατος θεωρείται δικαιότερος από τον Θεό; Είναι προτιμότερος ο θάνατος της πέτρας ή ο θάνατος της μπανάνας; Μπορεί κάποιος να κάνει συμφωνίες με τον Χάρο; Είναι δυνατό ένας σιδεράς να διαλέξει την ώρα που θα πεθάνει και με ποιο τίμημα; Τι είναι αυτό που χωρίζει τη ζωή από το θάνατο;

Αυτά και πολλά άλλα παραμύθια και μυθικές ιστορίες από τις προφορικές παραδόσεις των λαών όλου του κόσμου, με χιουμοριστική αλλά και φιλοσοφική διάθεση έρχονται να εξηγήσουν ένα φαινόμενο από τον κύκλο της ζωής, να εκφράσουν την ανάγκη για την προσέγγισή του και να φωτίσουν πλευρές μιας σχέσης που σημαδεύει τους ανθρώπους αλλά είναι δυνατό να ειδωθεί κι αλλιώς.

217 pages, Paperback

Published January 1, 2007

About the author

Ο Δημήτρης Προύσαλης σπούδασε παιδαγωγικά, βιβλιοθηκονομία και μετεκπαιδεύτηκε στην ειδική αγωγή. Έχει μεταπτυχιακό Διδακτορικό δίπλωμα (Master) στην κατεύθυνση Λαογραφία και Πολιτισμός του ΠΤΔΕ του ΕΚΠΑ Αθηνών και είναι υποψήφιος Διδάκτοράς του. Από το 1988 εργάζεται ως δάσκαλος στη Δημόσια Εκπαίδευση. Από το 1999 ασχολείται με την έρευνα, συλλογή, καταγραφή και μελέτη του λαϊκού παραμυθιού. Από το 2003 κουβαλάει με σεβασμό και μοιράζεται, σε αφηγήσεις με ενηλίκους και παιδιά, λαϊκά παραμύθια απ’ τις προφορικές παραδόσεις των λαών, για όλα αυτά που ισορροπούν ανάμεσα στα ψέματα των παραμυθιών και τις αλήθειες της ζωής. Έχει συνεργαστεί με πανεπιστημιακούς φορείς σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο, μορφωτικούς οργανισμούς και Δραματικές Σχολές, Δήμους και Ελεύθερα Πανεπιστήμια. Έχει αφηγηθεί σε διεθνή και ελλαδικά φεστιβάλ και σε ποικίλους χώρους. Έχει εκδώσει τις συλλογές Παραμύθια του Κάτω Κόσμου (2007), Ελληνόφωνα Παραμύθια από την Κάτω Ιταλία (2008), Παραμύθια των Παραμυθάδων (2011), Παραμύθια από το στόμα στο χαρτί και από το χαρτί στο στόμα (επιμ./2014), Παραμύθια των Ευχών (επιμ./2015), Παραμύθια με δυνατές γυναίκες (επιμ./2016). Παραμύθια των Μεταμορφώσεων (επιμ./2018), Παραμύθια με Σοφούς Τρελούς (επιμ./2019), Μύθοι, θρύλοι παραδόσεις σαν παραμύθια (επιμ./2020) από τις εκδόσεις ΑΠΟΠΕΙΡΑ και Παραμύθια λαϊκά ενάντια σε δύσκολους καιρούς (2017) από τις εκδόσεις ΕΥΜΑΡΟΣ. Έχει επιμεληθεί την έκδοση Πρακτικών διημερίδας με θέμα: Κουβεντιάζοντας για το παραμύθι…. (2002) από τις εκδόσεις Μολύβιος Νιάου, την έκδοση των Βιβλίων-Ημερολογίων για το 2010 Λαϊκά παραμύθια απ’ τις άκρες της γης και για το 2011 Λαϊκές Παραδόσεις απ’ τις γωνιές της Ελλάδας, Λαϊκά παραμύθια των Παλαιστινίων (2013) από τις εκδόσεις Α/συνέχεια, και του παιδικού Ο γαϊδαράκος των Χριστουγέννων (2009) από τις εκδόσεις Αρμός. Ανακοινώσεις του σε διεθνή επιστημονικά και ελλαδικά συνέδρια συμπεριλαμβάνονται σε συλλογικούς τόμους και πρακτικά. Έχει εισηγηθεί σε διεθνή και πανελλαδικά συνέδρια και συμπόσια με λαογραφική, ανθρωπολογική, παιδαγωγική και φιλολογική κατεύθυνση για τη δυναμική του παραμυθιού και τη σημαντικότητα της αφήγησης στην εκπαίδευση, τη θεραπεία και τον πολιτισμό. Είναι καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Αφήγησης Πηλίου Παραμύθια & Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη από το 2011 με τη συνεργασία τοπικών φορέων και του Φεστιβάλ Αφήγησης Αθήνα… μια πόλη παραμύθια από το 2014 με τη συνεργασία του ΟΠΑΝΔΑ, που εμπνέεται από και αφιερώνεται στην Παγκόσμια Ημέρα Αφήγησης (20 Μαρτίου). Από το 2016 έχει την ευθύνη λειτουργίας της Λέσχης Αφήγησης Αθήνας Μοιράσου κι εσύ μιαν ιστορία. Είναι ιδρυτικό μέλος της Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας Παραμύθια και Μύθοι στου Κένταυρου τη ράχη και του Σωματείου για την προώθηση της Φιλαναγνωσίας Διαβάζοντας Μεγαλώνω καθώς και τακτικό μέλος της Ελληνικής Λαογραφικής Εταιρείας.

(Πηγή: "Λογό_τυπο", 2023)

Reviews

[Jenny]

Από το επίμετρο:

"Ο άνθρωπος, μέσα από τα παραμύθια που επινόησε, κατάφερε να εκφραστεί, να φέρει στο φως βαθύτερες ψυχικές του ανάγκες, να έρθει αντιμέτωπος με τους φόβους και τα άγχη του κια να ωριμάσει. Γιατί τα παραμύθια αυτό ακριβώς το χαρακτηριστικό έχουν: Εκτός από την ψυχαγωγία, βοηθούν, ενδυναμώνουν και στηρίζουν τον άνθρωπο να προετοιμαστεί, να μυηθεί στις μεγάλες αλλαγές, στα στάδια-μεταβάσεις που θα παρουσιαστούν στη ζωή του."

Ο Δημήτρης Προύσαλης έχει κάνει εξαιρετική δουλειά συγκεντρώνοντας και παρουσιάζοντας παραμύθια απ'όλο τον κόσμο σχετικά με την προέλευση, τη φύση και το αναπόφευκτο του θανάτου. Ο Θάνατος προσωποποιείται και παρουσιάζεται με όλα του τα πρόσωπα, κι έχει τρομερό ενδιαφέρον να παρατηρεί κανείς τις διαφορές κι ομοιότητες στον τρόπο που τον αντιλαμβάνονται άνθρωποι απ΄όλο τον κόσμο. Όλοι μας τον φοβόμαστε, όλοι μας τον αποφεύγουμε αλλά κι όλων μας τα μονοπάτια θα οδηγήσουν σ'αυτόν.

" Το να μιλάει κανείς για τον θάνατο, για την απώλεια γενικότερα, δεν είναι εύκολο. Είναι όμως αναγκαίο, καθώς ο θάνατος αποτελεί κομμάτι του κύκλου της ζωής. Μιλώντας γι'αυτόν, ό άνθρωπος ουσιαστικά επαναπροσδιορίζει τη σχέση του με τη ζωή, αλλά και με όλους αυτούς που έφυγαν και τους κουβαλέι μέσα του."

Υπέροχη, υπέροχη δουλειά, με σκίτσα, εισαγωγή κι επίμετρο που πλαισιώνουν κι εμπλουτίζουν το κυρίως σώμα του βιβλίου, τα παραμύθια.

[Matina Viola]

3.5/5