Οι διανοούμενοι

by Antonio Gramsci, Luciano Gruppi (Introduction), Θάνος Παπαδόπουλος (Translator, Introduction)

«Δεν μιλώ ποτέ για την αρνητική πλευρά της ζωής μου, πρώτ’ απ’ όλα γιατί δε θέλω να παραπονιέμαι - ήμουν ένας μαχητής πού δε στάθηκε τυχερός στην άμεση πάλη κι οι μαχητές δεν μπορούν και δεν πρέπει να ελεεινολογούν τη μοίρα τους επειδή πάλεψαν όχι γιατί τους εξανάγκασε κανείς, αλλά γιατί το θέλησαν οι ίδιοι συνειδητά».
Η έκδοση αυτή του πρώτου τόμου των έργων του Αντόνιο Γκράμσι, αποτελεί και την πρώτη έκδοση βιβλίου του στα Ελληνικά. Πιστοί στην υπόσχεση μας στους αναγνώστες, καταφέραμε μέχρι σήμερα, εν μέσω ξεχωριστών δυσκολιών, να εκδόσουμε και άλλους έξι τόμους.
Η προσεκτική μελέτη των κειμένων του Γκράμσι πιστεύουμε ότι θα βοηθήσει στη δημιουργική σύλληψη μιας σειράς προβλημάτων που ενστικτωδώς ή θολά αντιλαμβανόμασταν χωρίς να μπορούμε να τα ανεβάσουμε στη σφαί­ρα της επιστημονικής και θεωρητικής ερευνάς. Η αξία των κειμένων του Γκράμσι δεν είναι απλά «θεωρητική». Η δημιουργική ανάγνωση τους είναι δυνατή μόνο όταν κατα­νοήσουμε την με μοναδικό τρόπο, αρμονικά συνταιριασμένη σχέση του Γκράμσι όχι μόνο με τη σοβαρή θεωρητι­κή ερευνά αλλά ταυτόχρονα και με την αμεσότητα της πρακτικής.
Άλλωστε αυτή ’ναι και η μεγάλη του αξία, που τη βλέ­πουμε βασικά να ξεδιπλώνεται όσο είναι έξω από την φυ­λακή, κοντά στους συναγωνιστές του και την εργατική τάξη.
Ανεξαρτήτως όμως αυτών, γεγονός παραμένει ότι αναλύσεις, όπως λ.χ. αυτή αναφορικά με τους Διανοουμένους, διατηρούν στο ακέραιο την αξία τους, αφού, κατά κοινή ομολογία, η μεγάλη προσωπική δύναμη, ή σφραγίδα του λόγου του Γκράμσι, τις καθίστα ένα κλασικό έργο της παγκόσμιας πολιτικής φιλολογίας.

Για τον συγγραφέα

Ο Αντόνιο Γκράμσι γεννήθηκε στην πόλη Άλες της Σαρδηνίας στις 23 Ιανουαρίου 1891. Σπούδασε με υποτροφία που κέρδισε στο Πανεπιστήμιο του Τουρίνου. Εκεί, μυήθηκε στις σοσιαλιστικές ιδέες και στα 1913 έγινε μέλος του Σοσιαλιστικού Κόμματος και σε πολύ μικρό διάστημα αναδείχτηκε σε καθοδηγητικό στέλεχος. Το 1914 παίρνει το πτυχίο του και τον επόμενο χρόνο περνά στην σύνταξη της σοσιαλιστικής εφημερίδας του Τουρίνου «Η Κραυγή του Λάου» και λίγο αργότερα στην σύνταξη του κεντρικού οργάνου του Σοσιαλιστικού Κόμματος «Εμπρός» και της «Νέας Τάξης». Στα 1920, καθοδηγεί την μεγάλη απεργία των εργατών για την υπεράσπιση των εργοστασιακών επιτροπών του Τουρίνου και διατυπώνει το πολιτικό πρόγραμμα «Για την ανανέωση του Σοσιαλιστικού Κόμματος». Στις 21 Ιανουαρίου 1921, ιδρύει το Κ.Κ. Ιταλίας. Η άνο­δος των φασιστών στην εξουσία είχε ως αποτέλε­σμα να τεθούν εκτός νόμου το Κ.Κ.Ι. και οι άλλες δημοκρατικές οργανώσεις και να συλληφθούν οι ηγέτες τους, ανάμεσα στους οποίους και ο Γκράμσι. Στην δίκη πού ακολούθησε, ο Γκράμσι καταδικάστηκε σε εικοσαετή φυλάκιση. Αλλά και μέσα στην φυλακή ο Γκράμσι δεν σταμάτησε ν’ αγωνίζεται. Μελετά και γράφει με σκοπό να προετοιμάσει ένα μεγαλόπνοο έργο πάνω στα θεωρητικά και πρακτικά προβλήματα του εργατικού κινήματος και πάνω στα εθνικά και πολιτιστικά προβλήματα της Ιταλίας. Αυτό το έργο δεν πρόλαβε να το τελειώσει, γιατί η συνολική κατάρρευση της υγείας του τον οδήγησε στον θάνατο στις 27 Απριλίου 1937. Άφησε όμως πίσω του, ως διαρκή παρακαταθήκη, έναν τεράστιο όγκο δοκιμίων, άρθρων και σημειώσεων, που εκδόθηκαν για πρώτη φορά υστέρα από τον πόλεμο και που επηρέασαν και επηρεάζουν αποφασιστικά την σύγχρονη κίνηση των ριζοσπαστικών ιδεών σε όλον τον κόσμο.

208 pages, Paperback

First published January 1, 1972

About the author

Antonio Francesco Gramsci was an Italian Marxist philosopher, linguist, journalist, writer, and politician. He wrote on philosophy, political theory, sociology, history, and linguistics. He was a founding member and one-time leader of the Italian Communist Party. A vocal critic of Benito Mussolini and fascism, he was imprisoned in 1926, where he remained until his death in 1937.

During his imprisonment, Gramsci wrote more than 30 notebooks and 3,000 pages of history and analysis. His Prison Notebooks are considered a highly original contribution to 20th-century political theory. Gramsci drew insights from varying sources — not only other Marxists but also thinkers such as Niccolò Machiavelli, Vilfredo Pareto, Georges Sorel, and Benedetto Croce. The notebooks cover a wide range of topics, including the history of Italy and Italian nationalism, the French Revolution, fascism, Taylorism and Fordism, civil society, the state, historical materialism, folklore, religion, and high and popular culture.
Gramsci is best known for his theory of cultural hegemony, which describes how the state and ruling capitalist class — the bourgeoisie — use cultural institutions to maintain wealth and power in capitalist societies. In Gramsci's view, the bourgeoisie develops a hegemonic culture using ideology rather than violence, economic force, or coercion. He also attempted to break from the economic determinism of orthodox Marxist thought, and so is sometimes described as a neo-Marxist. He held a humanistic understanding of Marxism, seeing it as a philosophy of praxis and an absolute historicism that transcends traditional materialism and traditional idealism.