Το τρίτο μυθιστόρημα του Βαγγέλη Χατζηγιαννίδη από το 2000 - οπότε κυκλοφόρησαν κάνοντας αίσθηση "Οι τέσσερις τοίχοι"- λέγεται "Το ελάχιστο ίχνος" και μοιάζει με ουράνιο τόξο: γιατί σ' αυτό συνοψίζεται με ιλιγγιώδη ταχύτητα -χρωματική, αισθηματική και βιωματική- η πολυτάραχη ζωή ενός ανθρώπου.
Και όχι μόνο. Πάνω στη ζωή του κεντρικού ήρωα η ανάκλαση και η διάθλαση από άλλες ζωές δημιουργεί ένα συνεχές φάσμα, ένα φαινόμενο αφήγησης που καλύπτει πέντε δεκαετίες και μια διαδρομή από τα δάση του ορεινού βορρά στο αστικό τρίγωνο της αθηναϊκής θεατρικής πιάτσας. Ιώδες, πράσινο, ώχρα και κυανό, και οι διαβαθμίσεις τους, αλλά με διαφορετική οπτική γωνία και χρονική εκτροπή σε κάθε κεφάλαιο, κρατούν τον αναγνώστη αιχμάλωτο από την πρώτη σελίδα ως την τελευταία.
Ο μύθος λέει ότι στη βάση του ουράνιου τόξου κρύβεται ένα πιθάρι με χρυσάφι για όποιον μπορέσει να φτάσει εκεί. Εδώ ο θησαυρός είναι αλλιώς: η αστραφτερή αφηγηματική επιφάνεια υποστηρίζεται από πλέγματα "στοχαστικών προσαρμογών" όπου διασταυρώνονται το ταλέντο, η καταγωγή, η πίστη, οι δεσμοί αίματος, η ομορφιά, η διαπλοκή, η αξία, η θυσία, το χρήμα, ο φθόνος, η ηδονή, η αγάπη.
Vangelis Hatziyannidis is a Greek novelist and playwright. He was born in Serres in northern Greece. A graduate of the University of Athens, he went to acting school and worked as an actor for a number of years before turning to writing plays.
Είναι μεγάλο κρίμα που ο Χατζηγιαννιδης είναι ελληνας, αλλά το πιο μεγάλο κρίμα είναι ότι δεν τον ξέρουν, δηλαδή και που είναι ελληνας ποιος ενδιαφέρεται. Αδιάφορος μέχρι αδιάβαστος ωσπου να βρεθεί ενας μεταφραστής να τον δοξάσει στα πέρατα της οικουμένης, αλλά ως που να ρθει αυτή η ευλογημένη ώρα ας επικεντρωθουμε στα δικη μας γη, και να πούμε καταρχήν το ποσο λαϊκός καλλιτέχνης ειναι και το ποσο βαθιά και ειλικρινη ειναι τα βιβλία του. Τα διαβάζεις και η αιχμαλωσία είναι δεδομένη, πόσοι συγγραφείς εχουν την ευλογία να το χουν; Γιατί πολλά βιβλία γράφονται, αλλά η τύφλα κάνει πάρτυ. Έπειτα ειναι και το θεμα, το πως χειρίζεται κανείς το υλικό του:σε ενα μυθιστόρημά για να σταθεί χρειάζεται τουλάχιστον 3 θεματα, να αγκαλιάζει το ενα μεσα στο άλλο σαν ενα πλεκτό, που όμως ο τεχνίτης δεν σε αφήνει να δεις τους κόμπους του. Ο Χατζηγιαννιδης τα καταρρίπτει ολα και φτιάχνει τον κοσμο του με 5 θέματα, κι αμα τον άφηνες θα έβαζε μεσα άνετα άλλα 5,γιατί έτσι θέλει, γιατί μπορεί. Τέλος, οι εικόνες που προσφέρει ειναι σπάνιες, τόσο σπανιες που νομίζεις οτι θαυμάζεις πίνακα. Μεγάλη στιγμή και μεγάλο μυθιστόρημά που αξίζει οπωσδήποτε να διαβαστεί.
δεν ξέρω γιατί, αλλά τούτο το βιβλίο το έζησα. έκλαψα, αγχώθηκα, ονειροπόλησα, θύμωσα. υποδειγματικό χτίσιμο χαρακτήρων, εξωφρενική (σαν την ίδια την ζωή πολλές φορές) μα κ τόσο αληθινή κ ανθρώπινη η ιστορία κ μια γραφή που σου δίνει την αίσθηση να μην θες να σταματήσεις την ανάγνωση για κανένα λόγο. πρώτη μου επαφή με την δουλειά του χατζηγιαννίδη κ ήδη ψάχνω για το επόμενο δικό του.
Το goodreads.com έχει μόνο 5 αστέρια ως την καλύτερη δυνατή κριτική στα βιβλία. Στο συγκεκριμένο τα 5 αστέρια είναι λίγα... Ήταν από τα πιο "δυνατά" βιβλία που διάβασα μέσα στη χρονιά αυτό του Βαγγέλη Χατζηγιαννίδη, το οποίο μάλιστα βραβεύτηκε φέτος ως το βιβλίο της χρονιάς από το λογοτεχνικό περιοδικό ΚΛΕΨΥΔΡΑ. Απλά συγχαρητήρια στο συγγραφέα και στις εκδόσεις ΤΟ ΡΟΔΑΚΙΟ για την πίστη τους στην Ποιότητα. Φέτος μάλιστα ήταν το πρώτο βιβλίο που διαβάσαμε στην Ομάδα Φιλαναγνωσίας Βιβλιοτρόπιο ως ¨πρεσβευτικό" βιβλίο για την Ελλάδα, μιας και ο θεματικός μας κύκλος αφορούσε τη Μεσόγειο. Πιστεύω ότι το συγκεκριμένο βιβλίο αγγίζει τον καθένα χωριστά από διαφορετική οπτική γωνία και αυτή είναι η μαγεία του. Ο αγώνας για τον αυτοπροσδιορισμό, η εκπλήρωση των ονείρων, η τύχη - η μοίρα - το ταλέντο, η κορυφή και η Θεία Δίκη... η κάθαρση στο τέλος. Ο ήρωας συμβαδίζει με την ιστορία του βιβλίου με αρχή μέση και τέλος στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς του. Συνήθως δεν ξαναδιαβάζω βιβλία όσο πολύ και να μου άρεσαν. Το συγκεκριμένο όμως θα το ξαναδιάβαζα πολλές ακόμη φορές, είναι ένα βιβλίο το οποίο έχει πολλές αναγνώσεις και το συστήνω ανεπιφύλακτα σε όλους του βιβλιοφάγους...
Τον Χατζηγιαννίδη δεν τον ήξερα πριν διαβάσω τούτο εδώ, το τελευταίο βιβλίο του. Δεν ήξερα τι να περιμένω. Το μόνο πράμα που με προδιέθετε ήταν αυτή η καλαίσθητα επιμελημένη έκδοση του Ροδακιού, που κι αυτό πρώτη φορά το άκουγα. Είναι ένα βιβλίο που με άφησε αμήχανο. Διαβάζοντας δεν ήξερα πώς να το αντιμετωπίσω, που να το εντάξω. Την ανάγνωση δεν την απολάμβανα. Τουλάχιστον καθ’ ολοκληρία. Κάπου έβλεπα κάτι να λάμπει, έλεγα να το. Μα ό,τι και αν έπιαναν οι αναγνωστικές μου κεραίες, γρήγορα χανόταν.
Τι έφταιξε;
Κατά αρχάς η γλώσσα του με δίχασε. Πλούσια σε λέξεις, με ροή δομημένη. Την ίδια στιγμή χωρίς ίχνος γοητείας, μιας εκφραστικής καλλιέπειας. Κυλάει ευχάριστα, δίχως απρόοπτα, έχοντας κάτι από την αφέλεια κειμένων του Γυμνασίου. Ίσως να είναι ηθελημένη, οπότε ο αναγνώστης ανακουφίζεται πως διαβάζει κάτι θρεπτικό. Άλλοτε έπιανα τον εαυτό μου να απορεί για τις εκφραστικές επιλογές του συγγραφέα, οι οποίες έδιναν έναν διδακτικό τόνο στο κείμενο. Την επόμενη στιγμή ανατρεπόταν από μια απρόβλεπτη καυστικότητα, κάτι που εγώ δεν προλάβαινα να επεξεργαστώ, απορώντας για το πηγαίο και έξυπνο χιούμορ του συγγραφέα. Ή, μήπως, ήταν τυχαίο; Να, κάτι τέτοια αποσυντόνιζαν την ανάγνωσή μου, κάνοντας τον ειρμό μου να χάνεται, καθώς στοχαζόμουν ως προς το ποιόν του αναγνώσματος.
Οι δε χαρακτήρες στην πλειοψηφία είναι αντιπαθείς. Σχεδόν αχώνευτοι. Μέσα στην τραγικότητά τους κινούνται δίχως ιδιαίτερη χάρη, μέσα στις σκιές μια βαρύθυμης ζωής. Ναι, πράγματι, δεν υπάρχει κάποιο πρόσωπο να συνδεθείς, να συμπαθήσεις. Το Βουνό, ο μόνος άνθρωπος στο πλάι του Αυγουστίνου, του πρωταγωνιστή, είναι κάπως άοσμος, η στάση του στην ζωή και η φιλοσοφία του είναι πράματα κάπως ασύνδετα με το σωματικό του εκτόπισμα και την άχαρη κίνησή του. Εκείνη η τραγική, μόνο, δύσμορφη συμβία του Αυγουστίνου με έκανε να νιώσω το δράμα της. Γενικά, όμως, έμεινα μουδιασμένος, από αυτή την σκιαγράφηση των ηρώων. Μου θύμισε Ρώσικα μυθιστορήματα –Ντοστογιέφσκι, Τολστόι- , όπου οι ήρωες έχουν κάτι το ζωώδες. Άλλοι εξαγριωμένοι από την ατυχία τους, άλλοι μουδιασμένοι από την άχρωμη ζωή τους – κινούνται άχαρα και απρόβλεπτα. Ο Αυγουστίνος απότοκο μιας ανεπιθύμητης γέννας, μάλλον άσχημος, όχι χαρισματικός, μα επίμονος, προσπαθεί να διαπρέψει στο θέατρο και κάνει πράματα θλιβερά. Δεν έχει φίλους, συμπεριφέρεται με έπαρση, είναι επίμονος. Τον βλέπει ο αναγνώστης να περιδινείται ποιος ξέρει από τι δαίμονες, σε μια μάταιη αναζήτηση και εκείνος για μια ευτυχία ή ηρεμία.
Το διάβασα εύκολα το βιβλίο. Μα δεν μου άφησε πολλά. Είχε κάτι παράδοξα λαϊκό, ακόμα και στις εκλεπτυσμένες θεατρικές σκηνές. Όχι απαραίτητα κακό, αλλά αποπροσανατολιστικό. Ή, εγώ δεν κατάλαβα κάτι αποσυντονισμένος από τους ωμούς χαρακτήρες του Χατζιγιαννίδη και τα πάθη τους που με άφηναν αδιάφορο. Από την άλλη, έτσι επαμφοτερίζων, λέω πως θα βρει αναγνώστες να το χαρούν. Πιθανώς για όλα αυτά που είπα παρά πάνω.
Γνώρισα τον Βαγγέλη Χατζηγιαννίδη μέσα από το βιβλίο "οι 4 τοίχοι" και αμέσως τον κατέταξα στους αγαπημένους μου Έλληνες συγγραφείς. Με "το ελάχιστο ίχνος" επιβεβαίωσε την αρχική μου εκτίμηση. Καταπληκτική γραφή, μοναδική μαεστρία στο χτίσιμο χαρακτήρων, πάντα ενδιαφέρουσα πλοκή με αγωνία για την κορύφωση και αναπάντεχο τέλος.
Είναι το πρώτο βιβλίο του Χατζηγιαννίδη που διάβασα και οφείλω να πω ότι εντυπωσιάστηκα. Πολύ καλή γραφή, ρέουσα γλώσσα, ενδιαφέρουσα ιστορία. Κατάφερε να κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον μου μέχρι την τελευταία σελίδα. Το θεατρικό φινάλε επιβεβαιώνει τη θεατρική παιδεία του συγγραφέα. Ενδιαφέρουσα περίπτωση. Ήδη αναζητώ ποιο θα είναι το επόμενο βιβλίο του που θα ήθελα να διαβάσω.
Μακράν το καλύτερο από τα βιβλία του Χατζηγιαννίδη που έχω διαβάσει. Το τελείωσα μόλις 4 το πρωί σήμερα, προφανώς κρατώντας μου το ενδιαφέρον, και μου έχει γεννήσει αρκετά ερωτήματα.
Ωραίο δράμα, ωραίοι ρόλοι, από αυτούς που αρέσουν στους ηθοποιούς να φαντάζονται ότι παίζουν. Απλοϊκό ύφος και μερικές ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες που όμως δεν ολοκληρώνονται. Ωραία έκδοση, όπως πάντα, από το Ροδακιό μας.
Εξαιρετικό! Μεταξύ 4 και 5 αστεριών. Αναγνωστική απόλαυση, νοητική απόλαυση, γοητευτικό ταξίδι στον πολυσχιδή χαρακτήρα του ήρωα. Από τα βιβλία που αξίζουν μια δεύτερη ανάγνωση γιατί σίγουρα κάτι έχασες στην πρώτη, όταν χτύπησε εκείνο το τηλέφωνο και σε διέκοψαν.