وی در دیماه ۱۳۱۸ در تهران بهدنیا آمد. پدرش مهدی الهی قمشهای از علمای برجستهٔ زمان خود و مادرش خانم طيبه تربتی است. تحصیلات ابتدایی، متوسطه و دانشگاهی را به ترتیب در دبستان دانش، دبیرستان مروی، و دانشکدهٔ الهیات و معارف اسلامی دانشگاه تهران به پایان برد و نیز تحصیلات حوزوی و سنتی را نزد پدرش مهدی الهی قمشهای و استادان دیگر دنبال کرد. سپس به تدریس در دانشگاه تهران و چند مرکز آموزشی دیگر در داخل ایران و بعدها در خارج از ایران پرداخت. شهرت اصلی او به خاطر سخنرانیهای متنوعش در محافل عمومی و سخنرانیهای تلویزیونی برای بینندگان عام است. علاوه براین، ایشان به ترجمه و نوشتن چند کتاب در زمینهٔ عرفان اسلامی و هنر دست زدهاند. قریب یک سال نیز ریاست کتابخانه ملی ایران را عهده دار بود. ایشان دارای همسر و دو فرزند، یک پسر و یک دختر به نامهای شاهد و شادی میباشند. همسر ایشان دارای درجهٔ دکتری در رشتهٔ علوم و صنایع غذایی بوده و استاد دانشکدهٔ پزشکی دانشگاه شهید بهشتی و موسسهٔ علوم و صنایع غذایی و تغذیه و بهداشت میباشند
تجربیات کاری استاد دانشگاه تهران، به مدت سی سال ارائه دورههای درسی در آکسفورد، کمبریج، دانشگاه لندن، برکلی، یوسیالای، آکادمی تمینوس، و بسیاری دیگر
مطالعات دانشگاهی: دکترای عرفان و فلسفه اسلامی از دیدگاه بوعلی سینا، از دانشگاه تهران مطالعات آزاد دیگر: زیباییشناسی ادبیات فارسی زبان و ادبیات عرب ادبیات انگلیسی آمریکایی زبان و ادبیات فرانسه
مطالب اصلی دروس فلسفه ارسطو فلسفه اشراق و شهود در ادبیات کلاسیک ایران ادبیات انگلیسی از دیدگاه شکسپیر عرفان مولانا و ابن عربی
آثار الهی قمشهای دارای تالیفات و ترجمههای متعددى است. همچنین، مجموعهای از سخنرانیهای او که به زبانهای فارسی و انگلیسی در سازمانها و دانشگاههای داخل و خارج ایران ایراد شده، به صورت نوارهای صوتی و تصویری در زمینههای متنوع عرفان، ادبیات و هنر به علاقهمندان عرضه شدهاست. تعدادی از این سخنرانیها نیز از شبکهٔ چهار سیما و شبکهٔ جام جم پخش میشود.
فهرست آثار مکتوب: گزیدهٔ فیه ما فیه (مقالات مولانا)، تلخیص و شرح، انتشارات علمی و فرهنگی گزیدهٔ منطقالطیر (عطار)، انتشارات علمی و فرهنگی شرح گلشن راز ( شیخ محمود شبستری)، انتشارات علمی و فرهنگی ترجمهٔ گزیدهٔ سخنان شکسپیر، انتشارات علمی و فرهنگی تصحیح دیوان حافظ، انتشارات سروش و انجمن خوشنویسان بررسی آثار ترجمهشدهٔ اسلامی به زبان انگلیسی، انتشارات سمت مقالات، انتشارات روزنه پیامبر، ترجمهٔ اثر جبران خلیل جبر