What do you think?
Rate this book
Oni
Polish
425 pages, Paperback
First published January 1, 1985
11 people are currently reading
259 people want to read
About the author
Teresa Torańska
18 books12 followersPolish journalist and writer. She was born on January 1, 1944 in Wołkowysk, Belarus, which was then part of the occupied Second Polish Republic. She graduated from the Warsaw University's Department of Law. She worked as a journalist for the popular Polish weekly „Kultura” in 1970s. In 1990s Torańska hosted two television programs for Telewizja Polska (TVP): socio-political
Teraz Wy
(Now You) and historical
Powtórka z PRL-u
(Recap from the PRL). Torańska wrote the screenplay for a documentary film
Dworzec gdański
(Gdańsk Main Station) directed by Maria Zmarz-Kozanowicz. The movie, which premiered in 2007, told a story of the Polish Jews forced to leave Poland after the political crisis of March 1968. At present she's a contributor to Poland's second-largest daily newspaper Gazeta Wyborcza conducting interviews with the leading Polish political figures.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 14 of 14 reviews
August 18, 2018
Kiedy karnawał Solidarności trwał w najlepsze, Teresa Torańska wykonała paradoksalny zdawałoby się zwrot i zaczęła rozmawiać z ludźmi, stojącymi po drugiej stronie barykady. Ci więcej, nie przeprowadzała wywiadów z którymś tam pokoleniem rządzących Polską PZPR-owców, a z ludźmi, którzy tę władzę ustanawiali, budowali i wprowadzali. Dotarła do ludzi, których można nazwać partyjnym betonem, komunistami z krwi, kości, serca, duszy.
Torańska pyta i pozwala mówić, przedstawiając szeroki wachlarz osobowości, historii i spojrzeń na świat. Mamy tu ludzi zgorzkniałych i wciąż wierzących w ideały, aparatczyków i osoby z najwyższych kręgów, mądrych, głupich, cynicznych i naiwnych. Z wywiadów widzimy, że Polska w której żyją, nie jest Polską, jaką sobie wymarzyli. Jedni tłumaczą to błędami, inni cytują propagandę, al wszyscy są świadomi, że marzenie zrodzone w latach 20-ych i 30-ych się nie spełniło.
Część z rozmówców można zrozumieć, większość należny współczuć, bo abstrahując od politycznych zapatrywań, są to ludzie ciężko doświadczeni przez los, wojnę i to, że działalność dla dobra ogółu przedkładali nad własne dobro. Partia kazała, to robili - bo byli komunistami. Dla nas, wyzutych z ideologii, cynicznych egoistów z XXI wieku niezrozumiałym jest, jak można się tak podporządkować i to jeszcze bardziej alienuje rozmówców Torańskiej. To ludzie egzystujący na co dzień w przyziemnej biedzie, a zapatrzeni w świt jutrzenki lepszego jutra.
Lektura jest przeznaczona dla czytelnika, znającego historię powojennej Polski oraz sytuację polityczną przed 2WŚ. Niejednokrotnie musiałem zaglądać do Wikipedii, żeby doczytać kto był kim i co sobą reprezentował. Warto to zrobić, a jeszcze bardziej warto sięgnąć po książkę z otwartą głową, nie oceniając a priori. Możemy próbować wymazać 45 lat powojnia, ale to na nic, bo tamte czasy nie tylko nie są biała plamą, a wręcz przeciwnie, są niezwykle interesujące.
Torańska pyta i pozwala mówić, przedstawiając szeroki wachlarz osobowości, historii i spojrzeń na świat. Mamy tu ludzi zgorzkniałych i wciąż wierzących w ideały, aparatczyków i osoby z najwyższych kręgów, mądrych, głupich, cynicznych i naiwnych. Z wywiadów widzimy, że Polska w której żyją, nie jest Polską, jaką sobie wymarzyli. Jedni tłumaczą to błędami, inni cytują propagandę, al wszyscy są świadomi, że marzenie zrodzone w latach 20-ych i 30-ych się nie spełniło.
Część z rozmówców można zrozumieć, większość należny współczuć, bo abstrahując od politycznych zapatrywań, są to ludzie ciężko doświadczeni przez los, wojnę i to, że działalność dla dobra ogółu przedkładali nad własne dobro. Partia kazała, to robili - bo byli komunistami. Dla nas, wyzutych z ideologii, cynicznych egoistów z XXI wieku niezrozumiałym jest, jak można się tak podporządkować i to jeszcze bardziej alienuje rozmówców Torańskiej. To ludzie egzystujący na co dzień w przyziemnej biedzie, a zapatrzeni w świt jutrzenki lepszego jutra.
Lektura jest przeznaczona dla czytelnika, znającego historię powojennej Polski oraz sytuację polityczną przed 2WŚ. Niejednokrotnie musiałem zaglądać do Wikipedii, żeby doczytać kto był kim i co sobą reprezentował. Warto to zrobić, a jeszcze bardziej warto sięgnąć po książkę z otwartą głową, nie oceniając a priori. Możemy próbować wymazać 45 lat powojnia, ale to na nic, bo tamte czasy nie tylko nie są biała plamą, a wręcz przeciwnie, są niezwykle interesujące.
January 7, 2013
Niesamowite świadectwo powstawania władzy komunistycznej w powojennej Polsce wprost od stalinistycznej wierchuszki. Wrażenia: 1)Że gdyby zrobić za 10 lat takie wywiady z lumiarzami naszej 3RP - było by nieco podobnie (wicie, rozumicie) ale bardziej mdło. 2) że słuchając ich (mimo języka), zaczyna się przytakiwać - co więcej ich uwagi o większych blokach politycznych są dalej aktualne. 3) Ochab sugeruje, że wywiad wojskowy w całości należał do Rosjan (w latach 80 rowniez). 4) Wywiad Ochaba w ogole ciekawy - zaczyna sie od mowy-trawy a konczy na "curuś". 5)Uzalezenie od Moskwy (podejrzenia, procesy). 6. Siła tej wladzy. 7. Ideologicznosc, ktorej już nie ma. Ktos powiedzial, ze ostatnia wojna ideologiczna byla wojna w Hiszpanii. Tu mozna sie zastanawiac, czy aby na pewno - ale moga przeciez sobie kadzic.
December 30, 2020
"Them", an allusion to the way many Poles viewed the communist elite that ruled them, is composed of verbatim transcripts of interviews with the first generation of post-war Polish Stalinists. This is a complex, dramatic text, in which the tension between the voice of the subjects and the voice of the author/interviewer creates a charged atmosphere throughout.
The reader should go in prepared with a bit of background knowledge of the wider international context of the early Cold War and the particular situation in Eastern Europe after its liberation by the Red Army. An appreciation of the political and historical context will help decode the text. The experience, reflections and testimony of Stalinism's chief protagonists (or perpetrators, depending on your point of view) is heavy stuff.
Two main themes within the book struck me. Firstly, the self awareness and measured self criticism "they" made. These people are no Eichmanns, irrationally following orders with almost occult fervour. These were hardened revolutionaries for whom the experience of repression, war and betrayal had spun them into a moral universe totally detached from one the reader will easily recognise.
Secondly, I was struck by confrontation between their collective role as agents of Stalinism and their individual helplessness within it.
This paradox is most drastic in the testimony of Jakub Berman, the most senior figure interviewed for the book. Berman was part of post-war Poland's ruling troika, composed of himself, Boleslaw Beirut and Hilary Minc. Both he and Minc were of Jewish origin, tasked with the subordination of a country that hated them as agents of godlessness, Russian imperialism and social revolution. The contradictions within Berman's testimony - his awareness of his position as perpetrator and his genuine belief in his progressive role - are skilfully heightened by Toranska's interview technique. The book ends with an almost eschatological outburst, which reveals the way Berman has convinced himself that he acted with his back to the wall, with the only other possibility being the destruction of Poland and perhaps the whole world.
Considering how narrowly Berman escaped being devoured by the storm he was in the eye of, this apocalyptic rationalisation perhaps has a measure of truth for him. To the incredulous eyes of the author and audience, it is hard to fathom.
The reader should go in prepared with a bit of background knowledge of the wider international context of the early Cold War and the particular situation in Eastern Europe after its liberation by the Red Army. An appreciation of the political and historical context will help decode the text. The experience, reflections and testimony of Stalinism's chief protagonists (or perpetrators, depending on your point of view) is heavy stuff.
Two main themes within the book struck me. Firstly, the self awareness and measured self criticism "they" made. These people are no Eichmanns, irrationally following orders with almost occult fervour. These were hardened revolutionaries for whom the experience of repression, war and betrayal had spun them into a moral universe totally detached from one the reader will easily recognise.
Secondly, I was struck by confrontation between their collective role as agents of Stalinism and their individual helplessness within it.
This paradox is most drastic in the testimony of Jakub Berman, the most senior figure interviewed for the book. Berman was part of post-war Poland's ruling troika, composed of himself, Boleslaw Beirut and Hilary Minc. Both he and Minc were of Jewish origin, tasked with the subordination of a country that hated them as agents of godlessness, Russian imperialism and social revolution. The contradictions within Berman's testimony - his awareness of his position as perpetrator and his genuine belief in his progressive role - are skilfully heightened by Toranska's interview technique. The book ends with an almost eschatological outburst, which reveals the way Berman has convinced himself that he acted with his back to the wall, with the only other possibility being the destruction of Poland and perhaps the whole world.
Considering how narrowly Berman escaped being devoured by the storm he was in the eye of, this apocalyptic rationalisation perhaps has a measure of truth for him. To the incredulous eyes of the author and audience, it is hard to fathom.
February 5, 2013
Książka świetna, ale niestety ebook pełen błędów OCRu i brakujących fragmentów.
January 19, 2024
Oni (Them) is a classic of Polish historical writing. Toranska, an active member of Solidarity trade union, interviewed key characters of the Polish United Workers Party in the early 1980s. Her interlocutors come from the highest echelon of the Party. Including the former First Secretary (Ochab), an old PPR member (e.g. Werfel), ex-believer (Staszewski), and a top Politburo official (Jakub Berman).
The surprising thing about the interviewers is how candid they seemed to be, given that they knew they were talking to their obvious ideological opponent. I cannot imagine a similar exchange happening now between representatives of opposite political camps that are actually much closer ideologically than Toranska’s protagonists. The choice of language and semi-religious belief in the Party is apparent, and so is their willingness to school Toranska in Marxism and to point out her nationalist and liberal biases.
Interviewees disclose a lot of details about policy-making in the era, and their lack of alternatives when dealing with the Soviet Union. Particularly noteworthy are frequent exchanges with Stalin and Rokossovsky. It was great to understand the communist mindset.
This was a great read and I learnt a lot from it. However, it is not for the faint-hearted as appreciating it requires a good grasp of politics and history of the period.
The surprising thing about the interviewers is how candid they seemed to be, given that they knew they were talking to their obvious ideological opponent. I cannot imagine a similar exchange happening now between representatives of opposite political camps that are actually much closer ideologically than Toranska’s protagonists. The choice of language and semi-religious belief in the Party is apparent, and so is their willingness to school Toranska in Marxism and to point out her nationalist and liberal biases.
Interviewees disclose a lot of details about policy-making in the era, and their lack of alternatives when dealing with the Soviet Union. Particularly noteworthy are frequent exchanges with Stalin and Rokossovsky. It was great to understand the communist mindset.
This was a great read and I learnt a lot from it. However, it is not for the faint-hearted as appreciating it requires a good grasp of politics and history of the period.
September 12, 2023
+ Ta książka świetnie pokazuje, że nie wszystko jest czarne lub białe. Relacje pokazują jak trudne, skomplikowane było rządzenie Polską po wojnie, w cieniu wielkiego brata. Przerażające, lecz niesamowicie poruszające historie z zesłania w ZSRR, ciekawe zakulisowe opinie o partyjnych zagwozdkach.
+ Co za niesamowita polszczyzna i słownictwo niektórych respondentów! Czytając "słychać" przedwojenną mowę!
- Niestety, ale miałem wrażenie, że autorka momentami zadawała pytania niezwiązane z odpowiedzią rozmówcy, byle było prowokacyjnie. Oczywiście, dobrze nie zgadzać się i dążyć do niewymijającej odpowiedzi, jednak Torańska czasami brzmiała jak zdarta płyta. Rozmówcy tłumaczyli jej po parę razy pewne zależności.
+ Co za niesamowita polszczyzna i słownictwo niektórych respondentów! Czytając "słychać" przedwojenną mowę!
- Niestety, ale miałem wrażenie, że autorka momentami zadawała pytania niezwiązane z odpowiedzią rozmówcy, byle było prowokacyjnie. Oczywiście, dobrze nie zgadzać się i dążyć do niewymijającej odpowiedzi, jednak Torańska czasami brzmiała jak zdarta płyta. Rozmówcy tłumaczyli jej po parę razy pewne zależności.
March 13, 2023
Nie wiem, który raz już to czytałem (a raczej słuchałem), ale podsumowując: bardzo ciekawy wgląd w umysły przywódców PRL (głównie z wczesnego okresu jej egzystencji). Szczególnie ciekawy wywiad z Bermanem i Staszewskim, reprezentującymi z pozoru dwie przeciwne ścieżki. Polecam w formie audiobooka (dostępny w całości na YouTube). 5/5 [audiobook].
October 16, 2018
Bardzo ciekawe wywiady z działaczami komunistycznymi. Książka jest wyjątkowym źródłem historycznym. Zachęcam do przeczytania
December 10, 2022
Ważna książka historyczna, warto przeczytać.
December 1, 2023
Questions sometimes are off but comrades as always based
December 30, 2024
Fenomenalne.
March 23, 2013
Wybitna.
April 5, 2021
Uzupełnienie ważnego fragmentu historii, zwłaszcza dla tych, którzy kończyli naukę w PRLu.
June 17, 2013
Lektura konieczna do zrozumienia najnowszej historii Polski. A do tego czyta się jednym tchem.
Displaying 1 - 14 of 14 reviews