Amatér

by Jean Back, Jiří Šamšula (Translator)

Jean Back’s short novel Amateur houses a complex narrative. Set in 2007, the narrator comes across a short story he wrote in 1971 as an eighteen-year-old student. He rewrites the initial story and combines it with the memory of a love story, the heroine of which is Rosa, a young girl from Germany who is much more experienced in sexual matters than he is. Jean Back’s text does not use a straightforward storytelling style, but deploys the complex composition of a ‘polylogue’. So, using this collage style, the different voices do not gain an absolute meaning but a relative one, with the sense of the piece coming through the intertextual gaps. Back’s fictional ideas extend outwards to contain much reflection on the opportunities and risks of literary writing.

144 pages, Paperback

First published August 13, 2013

Reviews

[Kuszma · Rating 4 out of 5]

„Valamikor csak egy kis novellának indult az egész.”

Luxemburg kicsi ország. Úgyhogy ha összejön egy luxemburgi srác egy luxemburgi lánnyal, akkor igazán nincs mit csodálkozni azon, hogy véletlen egy iskolába jártak, és a tanáraik is közösek voltak. És ha már összejöttek, a luxemburgi srác (aki az elbeszélő) megmutatja a luxemburgi lánynak a novellát, amit írt, amely (nem is megvetendő) novella ezáltal a kisregény központi magja lesz, irodalmi szövegbetét az irodalmi szövegben. És ezzel meg is válaszoltuk a kezdőmondatban – lásd fenn – bujkáló kérdést, miszerint hogyan lesz kisregény abból, ami csak egy kis novellának indult. Hát úgy, hogy beleírjuk azt is, hogy hogyan lesz kisregény abból, ami csak egy kis novellának indult. Back leheletnyi remeklése mindazonáltal nem az írás problematikájára fókuszál, sokkal hangsúlyosabb benne a 68-as generáció élete, az, hogy milyen is volt fiatalnak lenni abban a gyanúsan nyugodt és békésen zsebkendőnyi Luxemburgban, milyen volt szerelmesnek lenni, és fülelni a külvilágból beszűrődő forradalmi zajokra. És megbizsergetődni – a szerelem által, az 1968-as forradalmak által. Finom, kellemes szöveg, bár egy kissé ujjgyakorlat-szaga van – talán valamivel többet, talán valamivel kézzelfoghatóbbat, talán valamivel keményebbet is szívesen találtam volna benne.

[Lefki Sarantinou · Rating 3 out of 5]

Ο "Ερασιτέχνης" του Λουξεμβουργιανού συγγραφέα Ζαν Μπακ αποτελεί μία βραβευμένη νουβέλα με ασυνήθιστη πολυφωνική δομή.

Λίγοι από εμάς θα έχουν διαβάσει οποιοδήποτε πόνημα του οποίου η πλοκή να διαδραματίζεται σε αυτή τη μικρή και κάπως παραγκωνισμένη χώρα της Κεντρικής Ευρώπης, το Λουξεμβούργο. Και σίγουρα δεν θα γνωρίζουν οι περισσότεροι-όπως κι εγώ άλλωστε-, ούτε μία γνωστή προσωπικότητα αυτής της χώρας. Η νουβέλα λοιπόν αυτή, αποτελεί μία καλή ευκαιρία γι' αυτό.

Ο συγγραφέας κατάγεται από τη Νοτυντελάνζ, μία βιομηχανική πόλη στα σύνορα με τη Γαλλία και εκεί, όπως και στην Ες, εκτυλίσσεται μεγάλο μέρος της υπόθεσης στον "Ερασιτέχνη".

Ο "Ερασιτέχνης" παρουσιάζει την ευχάριστη πρωτοτυπία να περιέχει τις σκέψεις ενός συγγραφέα για το ίδιο το έργο του. Στην ουσία πρόκειται για μία "αφήγηση μέσα στην αφήγηση", όπου ο ίδιος ο συγγραφέας στον ρόλο του πρωταγωνιστή-αφηγητή κρίνει και αναλύει τα γραφόμενά του.

Έχουμε, λοιπόν, τον ερασιτέχνη αφηγητή και πρωταγωνιστή της νουβέλας, ο οποίος προβαίνει σε συγγραφικές απόπειρες και είναι ερωτευμένος με τη Ρόζα. Αυτός ο έρωτας, καθώς και τα γεγονότα της μαθητικής απεργίας στην Ες το 1971 είναι εκείνα που θα τον επηρεάσουν καθοριστικά στην προσπάθειά του να συγγράψει ένα κείμενο, στο πλαίσιο μίας σχολικής ανάθεσης εργασίας. Καθώς, όμως, πρόκειται για ερασιτέχνη συγγραφέα,-αυτό μας το υπενθυμίζει η ίδια η Ρόζα πολλές φορές μέσα στο κείμενο- αποφασίζει να το ξαναγράψει εν έτει 2007 και να το αφηγηθεί προφορικά στην ίδια τη Ρόζα. Το κείμενο αυτό ο συγγραφέας- πρωταγωνιστής το ονομάζει "Η οικία με τα επτά πατώματα" με κεντρικό ήρωα τον Έργουιν.

Αυτό που αξίζει στο εν λόγω πόνημα είναι το αφηγηματικό "παιχνίδι" που δημιουργείται μεταξύ των δύο διηγήσεων. Ο συγγραφέας δεν ξεχωρίζει πάντοτε με σαφήνεια τις δύο διηγήσεις και ο αναγνώστης καλείται, κατ' αυτόν τον τρόπο, να συμμετάσχει στο "παιχνίδι". Πρόκειται για μία πολυφωνική, πρωτότυπη όσο και ιδιαίτερη αφήγηση, η οποία θα βάλει πολλούς αναγνώστες, και ιδίως όσους ασχολούνται και οι ίδιοι με τη συγγραφή, σε σκέψεις. Η ανάγνωση καθίσταται έτσι μία ενεργή διαδικασία.

Η τεχνική της μυθοπλασίας σαφέστατα υπερκεράζει την πλοκή στο συγκεκριμένο πόνημα. Το τέλος, πάντως, είναι αναπάντεχο και απρόβλεπτο. Παράλληλα,όμως, προσφέρεται και μία καλή ευκαιρία στους αναγνώστες να μάθουν ορισμένα πράγματα για το Λουξεμβούργο και να έρθουν σε επαφή με τη βραβευμένη λογοτεχνία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.