Jump to ratings and reviews
Rate this book

Sài Gòn Năm Xưa

Rate this book
Bởi thấy tôi là người trong Nam, đầu pha hai thứ tóc, làm việc trong một cơ quan chuyên môn, thêm có tánh ham chơi cổ ngoạn, tom góp giấy má cũ đầy nhà, rồi tiếng đồn truyền ra: tôi sành sỏi chuyện xưa, tôi giỏi kê cứu điển cố, báo hại phần đông văn hữu Bắc và Trung, ông nào quen một đôi lần, gặp nhau, hết năm ba câu lấy lệ, làm gì cũng hỏi vặn tôi về:
"gốc tích hai chữ "SÀI GÒN" - trích Sài Gòn Năm Xưa (tựa)

--------------------------------

Vương Hồng Sển sinh ngày 27 tháng 9 năm 1902, tại Sóc Trăng, mang ba dòng máu Việt, Hoa, Miên. Nguyên tên thật ông là Vương Hồng Thạnh hay Vương Hồng Thịnh, khi làm giấy khai sinh người giữ sổ lục bộ ghi nhầm là Sển (theo cách phát âm tiếng Hoa).

Thời học sinh, ông học tại trường Collège Chasseloup Laubat (nay là trường Phổ thông trung học Lê Quý Đôn). Sau khi đậu bằng Brevet Elémentaire, ông làm công chức ngạch thư ký và phục vụ nhiều nơi từ năm 1923 đến năm 1943, trong đó có dinh Thống đốc Nam Kỳ (1939-1943). Từ năm 1948, ông làm Quyền quản thủ Viện Bảo tàng Quốc gia Sài Gòn cho đến khi về hưu vào năm 1964.

Ông là người rất ham mê đọc sách và thích ghi chép tất cả những điều tai nghe, mắt thấy. Phần lớn những tác phẩm của ông rút tỉa từ những tài liệu dưới dạng hồi ký mà ông còn giữ gìn được.

320 pages, Hardcover

First published February 1, 1969

9 people are currently reading
139 people want to read

About the author

Vương Hồng Sển

23 books26 followers
Ông sinh ngày 27 tháng 9, 1902, tại Sóc Trăng, mang ba dòng máu Việt, Hoa, Miên. Nguyên tên thật ông là Vương Hồng Thạnh hay Vương Hồng Thịnh, khi làm giấy khai sinh người giữ sổ lục bộ nghi nhầm là Sển (theo cách phát âm tiếng Hoa).
Thời học sinh, ông học tại trường Collège Chasseloup Laubat (nay là trường Phổ thông trung học Lê Quý Đôn). Sau khi đậu bằng Brevet Elémentaire, ông làm công chức ngạch thư ký và phục vụ nhiều nơi từ năm 1923 đến năm 1943, trong đó có dinh Thống đốc Nam Kỳ (1939-1943). Từ năm 1948, ông làm Quyền quản thủ Viện Bảo tàng Quốc gia Sài Gòn cho đến khi về hưu vào năm 1964.

Ông là người rất ham mê đọc sách và thích ghi chép tất cả những điều tai nghe, mắt thấy. Phần lớn những tác phẩm của ông rút tỉa từ nhửng tài liệu dưới dạng hồi ký mà ông còn giữ gìn được.

Ngay từ thuở nhỏ ông đã sớm biểu lộ sự ưa thích đồ cổ. Sau khi về hưu, ông chuyên sưu tập các loại sứ gốm cổ, khảo cổ về hát bội, cải lương và cộng tác với đài Phát thanh Sài Gòn với các bút hiệu: Anh Vương, Vân Đường, Đạt Cổ Trai. Ngoài ra, ông còn khảo cứu về các trò chơi cổ truyền: đá dế, chọi gà, chọi cá, chơi chim, trồng kiểng, nghệ thuật chơi cổ ngoạn, nghiên cứu về chuyện tiếu lâm xưa và nay, rất sành về đồ cổ. Có thể nói ông là kho tàng sống về các lãnh vực kể trên.
Trong suốt cuộc đời, ông sưu tầm được hơn 800 cổ vật, trong đó nhiều nhất, độc đáo nhất là đồ gốm men xanh trắng thế kỷ 17-19. Ông đã góp phần đáng kể trong việc xác định niên đại và phân loại một số đồ gốm củng như hướng dẫn kỹ năng ban đầu cho những người thích sưu tầm đồ cổ. Các công trình nghiên cứu của ông được giới chuyên môn đánh giá cao.
Ông mất ngày 9 tháng 12 năm 1996 tại Thành phố Hồ Chí Minh, thọ 94 tuổi.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
24 (37%)
4 stars
28 (43%)
3 stars
8 (12%)
2 stars
4 (6%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 - 14 of 14 reviews
Profile Image for Rosie Nguyễn.
Author 8 books6,430 followers
April 24, 2018
5 sao vì tinh thần của tác phẩm. Về nội dung thì không hẳn là có cái gì đó quá cao siêu hay học thuật, mang tính chất đột phá. Nhưng với người thích đọc để hiểu thêm về một Sài Gòn của quá khứ, không chỉ qua các sự kiện khô cứng, mà còn qua những số phận con người cụ thể, qua những biên khảo sưu tầm, qua những câu chuyện trà dư tửu hậu về những nhân vật có số có má thời ấy, thì đây là một quyển sách không thể bỏ qua.

Thích cái tinh thần của tác phẩm, ở chỗ mộc mạc giản dị, khiêm tốn chân thành. Thể hiện rõ nhất ở lời mở đầu của quyển sách. Thích những câu chuyện của chính tác giả trong những năm làm nghề ở Bảo tàng, từ chuyện tới thăm nhà một quý phu nhơn được cho dẫn đi từ nhà bếp đến nhà khách đến trên lầu để chiêm ngưỡng hết kiệt tác, đến chuyện ngôi mộ của Huỳnh Công Lý bị người đời sau phóng uế, đến chuyện Quách Đàm một nhà thông hiệp mà khi chết cũng một nấm mộ hoang tàn. Thiên hạ biến chuyển, vật đổi sao dời thấy được rõ ràng qua những câu chuyện kể, qua lời cảm thán "Ô hô" của cụ Vương. Thích cái khí khái hiên ngang khi nói về tinh thần dân tộc, cái lòng tha thiết với những di sản, cổ tích của Sài Gòn, và cả văn phong thời cổ theo kiểu: "eo xách", "phu nhơn", và nhiều chữ khác. Đọc lên thấy được cái chân chất dễ thương mà hào sảng của người miền Nam.

Đọc sách Sài Gòn xưa mà thấy yêu thêm mến thêm miền đất mình đang sống. Đến nỗi khi đi qua đoạn đường Đinh Tiên Hoàng Nguyễn Đình Chiểu, ngày xưa là thành Gia Định, chợt nghĩ dưới mảnh đất này ngày xưa là đền đài thành quách, ngày xưa ở đây từ trữ kho gạo cho mấy nghìn người ăn trong cả năm, ngày xưa biết bao người đã đổ máu hy sinh để bảo vệ mảnh đất của họ, hay bảo vệ cái nghĩa mà họ tin theo, hay chỉ vì bị vạ oan mà bị bắt đem chôn ở đồng mả ngụy. Bỗng dưng thấy kết nối với những người đã sống và đã chết, những người lịch sử không bao giờ ghi tên, những phận người vô danh làm nên Sài Gòn của hiện tại.

Một quyển sách giúp một đứa mất gốc như mình hiểu thêm về nguồn cội.

Đọc mà thêm thương cụ Vương Hồng Sển, sống một đời giản dị, góp nhặt sưu tầm những câu chuyện lịch sử để dành kể lại cho hậu thế. Đến cuối đời vẫn phải chật vật vì miếng ăn, bị chánh phủ cắt xén lương hưu trừ mất phần ăn cho con cháu, bức xúc đến nỗi phải viết tâm thư gửi lên tới "trển". Viết xong cũng không đành lòng với mình, bèn bảo tôi kể như vậy để người sau không bị như vậy nữa, chứ tôi không cần phải được đền bù gì cả. Thương cho thân phận của một người trí thức.
Profile Image for Như Cát.
43 reviews21 followers
September 4, 2020
Mù đường lại còn dốt sử nên đọc chỉ để đọc, không nhớ hay ấn tượng gì. Văn phong miền Nam ngày xưa chỉn chu không thua gì ngoài Bắc, tiếc là bây giờ ít nghe ai nói chuyện kiểu này (hoặc do quen quá ít người gốc Sài Gòn).
Profile Image for Rosy Ngo.
195 reviews8 followers
May 9, 2025
Đoạn đầu đọc hay và cuốn về nguồn gốc tên Sài Gòn và Sài Gòn của người Cam, người Hoa và người Việt. Ý nghĩa tên các địa danh cũng hay, hiểu thêm được vì sao nó lại thế, trước đây nó là cái gì.

Đọc để hiểu không gì là trường tồn vĩnh cửu, vạn vật xoay vần theo dòng chảy của thời gian. Những cuốn sách kiểu này giúp người đọc tìm được cảm giác thuộc về nếu đã hoặc đang sống ở Sài Gòn.

Vài đoạn sau viết về mồ mả di tích mình thấy khá buồn ngủ, giọng văn giống của một người già cả ôn lại chuyện xưa hơn là giọng văn nghiên cứu khách quan. Thực ra với những sách lịch sử như này, mình thực sự muốn đọc một cái gì đó ‘sắc’ hơn nữa.
Profile Image for Phiến Phiến.
241 reviews7 followers
March 26, 2022
Đọc cuốn này như kiểu cưỡi ngựa xem hoa thì cũng biết thêm được nhiều điều mới mẻ ở mảnh đất trải qua nhiều biến động này, còn với lớp hậu bối cần tài liệu để nghiên cứu về mảnh đất ấy thì quả là đáng quý.
Profile Image for Reading.
36 reviews3 followers
July 29, 2021
Rất nhiều người, ngay cả người Sài Gòn cũng không biết nguồn gốc tên gọi của thành phố. Bản thân tác giả cũng nêu nguồn gốc tên gọi Sài Gòn là các giả thuyết chứ không thể xác quyết được. Nhưng qua các giả thuyết được nêu, người đọc lại có dịp hiểu thêm về lịch sử hình thành địa danh này.
Cuốn sách có số lượng trang vừa phải, các mục được trình bày khá ngắn gọn, do đó rất phù hợp với người đọc muốn tìm hiểu những thông tin chính về sự hình thành và phát triển của vùng đất phía nam.
Sài Gòn và các vùng lân cận ban đầu là đất của người Phù Nam, chuyển qua người Miên rồi người Việt qua quá trình Nam tiến của các Chúa Nguyễn. Các sắc dân Chà, Chệt, Việt, Khmer sống lẫn nhau tạo nên một khu vực đa văn hóa và rất năng động. Từ một thành trì giữa rừng (Prei Nokor), nhờ công sức của bao tiền nhân khai phá đã trở thành đô thị sầm uất bậc nhất đất nước hiện nay. Đan xem giữa các mốc lịch sử, những cuộc chiến diễn ra trên mảnh đất này, tác giả còn cho người đọc khám phá sự hình thành thương mại, văn hóa và đời sống của dân cư vùng Sài Gòn cũ (Chợ Lớn, Bến Nghé), đặc biệt với vốn hiểu biết của một người sống qua nhiều thời kỳ và chế độ cầm quyền, lại là người có lòng với vốn cổ, những câu chuyện về đất, về người của ông rất thu hút.
Những địa danh và con người được nêu ra trong cuốn sách đều đã chìm vào dĩ vãng, may nhờ VHS "không nói ra thì đợi đến bao giờ" mà những người quan tâm và yêu mến vùng đất này còn có sợi dây dò lại. Tiếc rằng, chỉ mới hơn trăm năm mà đa phần các dấu tích xưa đều không còn nữa, cũng như những tên tuổi như Nguyễn Cư Trinh, Lê Văn Duyệt, Trịnh Hoài Đức,..ngoài giới nghiên cứu chuyên môn còn bao người nhớ đến?
Profile Image for Don Thai.
34 reviews5 followers
April 6, 2019
Sách giúp ta có cái nhìn tổng quát về sự hình thành và phát triển của Sài Gòn.

Sài Gòn trước năm 1680, có tên gọi Prei Nokor là vùng đất của người Cao Miên, sau đó trở thành 1 phần lãnh thổ Việt Nam sau những cuộc Nam tiến của chúa Nguyễn.

Sau đó Chúa Nguyễn dùng những di thần nhà Minh để mở mang đất mới và phát triển kinh tế, họ rời Trung Quốc sau khi nhà Thanh lên nắm quyền.

Chúa Nguyễn Ánh bôn tẩu vào Nam, đánh nhau với nhà Tây Sơn, có lúc phải nương náu ở Sài Gòn. Tới năm 1789 chúa Nguyễn Ánh giành thắng lợi, thâu được Sài Gòn.

Năm 1859 Pháp chiếm được thành Gia Định, và bắt đầu quá trình quy hoạch thành phố theo kiểu châu Âu, xây dựng nhiều công sở, biệt thự, cơ sở văn hóa, nhà thờ. Nhiều kênh rạch bị lấp để làm đường như đường Nguyễn Huệ, Lê Lợi, Hàm Nghi hiện nay.

Sài Gòn phát thịnh vượng nhờ sự góp sức của người Việt, Hoa và Pháp.

Ngoài những tay thực dân bóc lột thuộc địa, còn có nhiều người Pháp trong giới sư phạm, y tế đóng góp khai sáng văn minh, nâng cao sức khỏe người Việt.

Nhiều người Hoa kinh doanh lớn như chú Hỏa trong nghề nhà đất, chú Hỷ trong nghề chạy tàu, Quách Đàm trong nghề mua bán, cũng góp phần xây dựng thành phố mới.
Profile Image for Luong Hai.
32 reviews
November 25, 2022
Một cuốn sách nói về Sài Gòn nhưng nó cũng giúp mình trả lời được một vài câu hỏi như cái tên Sài Gòn là từ đâu mà có, tại sao ở trong đó họ gọi là anh hai,... Ngoài ra nó cũng cho mình nhìn thấy được những điều thú vị về người Hoa ở đây. Tuy nhiên, cuốn sách được viết đã khá lâu nên khi đọc mình phải tra cứu khá nhiều thành thử ra nhiều khi làm mạch đọc bị ngắt quãng
Profile Image for Jimmy Võ.
14 reviews3 followers
Read
February 5, 2024
Đọc mà cứ muốn dừng dọc đường vì quyển sách này không phải dành cho mình. Nhưng cuối cùng cũng đọc hết trong rất nhiều mơ hồ vì không thể hiểu và cảm hết giá trị tư liệu của nó. Dẫu sao vẫn rất trân trọng Cụ.
Profile Image for Zoe Do.
3 reviews
July 4, 2023
Một cuốn sách bình dị, đơn giản không có gì quá khác biệt so với những cuốn sách viết về Sài Gòn khác. Nhưng tinh thần và cảm giác mà tác giả mang lại rất đặc biệt.
48 reviews1 follower
March 13, 2017
Sách hay, tư liệu quý giá cho những ai yêu Sài Gòn và muốn tìm hiểu lịch sử của thành phố thân yêu.
Sách chia làm nhiều phần riêng biệt, phân tích và dẫn chứng sâu sắc, có thần.
Có đọc mới thấy trải qua bao thăng trầm đổi thay, Sài Gòn thay da đổi thịt và hình thành nên một văn hóa riêng, cách sống riêng của con người Sài Gòn.
Profile Image for Cuong Khong.
89 reviews
July 9, 2017
Cuốn sách là một phần trong Bộ biên khảo về Nam Kì Lục Tỉnh của tác giả Vương Hồng Sển. Ngoài Sơn Nam ra thì tác giả họ Vương xứng đáng gọi là tiền nhân bửu bối, tận tâm với đời Sử học nước nhà.

Tập khảo lược này nghiên cứu khái quát về lịch sử hình thành, cũng như tính chất con người Việt và văn hóa đa dạng của Sài Gòn từ thưở Cao Miên với tên gọi Prei Nokor cho đến sự hình thành của Bến Nghé, Đề Ngạn, cũng như tên gọi ngày nay là Sài Gòn, Chợ Lớn.

Có lẽ vì tôi có dịp được đi gần hết cái Sài Gòn này mà may mắn hình tượng được phần nào những địa danh xưa. Bất chợt trong tâm trí hiện ra cảnh trí con ngườithuở ấy nó như thế nào (tưởng xằng tưởng bậy cũng nên!?) Cũng không hiểu vì sao tôi mường tượng được những thứ như vậy... từ Phú Lâm cho đến Chợ Quán, rồi Chợ cũ hay kênh Tàu Hủ. Cảnh con người buôn thúng bán bưng, tầng lớp trong xã hội, đủ thứ tả pí lù. Tự nhiên thấy đẹp quá, chợt nước mắt chảy hồi nào không hay... Sử Việt thật hay ho!

Chân thành cảm ơn website Tải Sách Hay phần mềm đọc sách miễn phí trên PC–iOS–Android.
2 reviews
March 15, 2018
- Nhiều thông tin chi tiết về Sài Gòn, chỉ thu thập tài liệu và không đưa ra nhận xét khẳng định nào.
- Nhiều tên đường, khu vực bây giờ đã biến mất hoặc bị đổi tên gây khó khăn cho việc đọc hiểu.
- Khuyến khích đọc nếu bạn sinh ở Sài Gòn hay muốn biết thêm về nó.
Profile Image for Dang Minh Ngoc.
929 reviews43 followers
October 25, 2024
Sài Gòn Năm Xưa by Vương Hồng Sển

đọc để hiểu hơn về lịch sử nước nhà. có nhiều câu chuyện hấp dẫn hơn hẳn các bài học ở SGK :D

02.07.2024
N
Displaying 1 - 14 of 14 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.