Op een hete zomerdag sleept Tessa haar zevenjarige dochter in een bolderkar door een zwartgeblakerd duingebied. Een verzengende tocht, waarin ze de zeven jaren met Summer overdenkt. Het meisje is niet haar gedroomde evenbeeld geworden, maar dat heeft Tessa er nooit van weerhouden alles op alles te zetten om het beste uit haar kind te halen: een goede versie van zichzelf. Hoe langer ze door het mulle zand loopt, hoe sterker haar het gevoel van mislukking overvalt.
De weg naar zee is een trefzeker portret van een moeder die tot het uiterste gaat in haar liefde voor haar dochter en tegelijkertijd zoekt naar het perfecte leven.
De hitte in het boek voelt verzengend, je maakt op uit de omschrijvingen dat er brand is geweest in het gebied, maar er hangt ook een verzengende sfeer tussen de regels.
Het tweede boek dat ik las aan zee, maar tot daar de parallel. Ik geef toe dat ik vooroordelen had bij aanvang. Ik vond de titel wat wollig en de cover nogal suf, dus zonder lovende kritiek van anderen zou ik dit boek nooit vastnemen. Alle vooroordelen ten spijt is de inhoud allesbehalve wollig of suf. Over vooroordelen gaat het dan weer wel. Oh hemels, de perfectionistische moeder die ze allemaal voor wil zijn. Hoofdpersonage Tessa is irritant in haar vitten op haar zevenjarige niet-perfecte dochter ... tot het hoge woord eruit is en dan verval je in een 'oh shit, ja' soort-van-mededogen. Tot daar en een groot aantal pagina's verder was ik helemaal mee. Maar dan krijgt het verhaal zo'n bizarre wending en plottwist dat ik even opkeek en fronste. Huh? Nochtans ben ik een fan van al wat bizar is, maar dan liefst in een even begrijpbare absurde context. Ik las het uit, sloeg het dicht en bleef een tijdje verder fronsen. Nou, nee.
Dit was precies wat ik nodig had. Ik begrijp helemaal de link tussen Esther Gerritsen en Elke Geurts, hun schrijfstijl gelijkend, hun thema's en personages. Tessa in dit boek doet me denken aan de Kopvoeter (toneel) van Esther Gerritsen. Het recht op een handicap, op alle gekke emoties en gedachten die dan door een mens en zijn omgeving heen gaan. Geen brug is te ver, geen denkpiste te wijd, Elke, ik hoop dat je snel nog een roman schrijft!
Aanvulling: Meer dan twee maanden zijn verstreken en nog regelmatig denk ik met een grijns terug aan dit geweldige boek. Ik leen het uit, vertel anderen erover en raad hen aan het te lezen. Van vier naar een terechte vijf sterren!
Elke Geurts heeft een prettige, vlotte schrijfstijl. Ik lees 'De weg naar zee' zo uit, ook omdat het spannend is. Tessa loopt daar maar in die verzengende hitte en er liggen ook nog duinbranden op de loer. Het einde doet net als bij eerdere zinnen in het boek mijn mond openvallen. Zou een moeder echt zo kunnen denken en handelen? Ik denk het wel, ook al is het taboe om dit hardop te delen.
Quote:"De hemel is een droogkap die te heet staat."
Quote:"Het is zomer. Te veel zomer. Nergens een buutvrijplek van de zomer."
Tessa is met haar dochter op weg naar de zee. Een eindeloze tocht door een eindeloze woestijn lijkt, waaraan geen einde komt. Je loopt naast ze, zou ze bescherming willen bieden, maar de zon is ongenadig.
Ze kneedt haar dochtertje Summer zoveel mogelijk naar haar eigen evenbeeld, met beeldige bikini’s van Le petit Bateau en een rieten hoedje van Paul Smith, al heeft ze die laatste op het tweepersoonsbed in het huisje laten liggen. Ze probeert haar mini-me zoveel mogelijk te boetseren.
Te maskeren dat ze niet is zoals andere kindjes. Maar ze wil het niet, ze wil het toe laten. Ze laat huid weghalen bij haar dochters oogleden, zodat er niets ongewoons aan haar te zien zal zijn. ‘Wil je er net zo uit zien als gewone mensen? Dat wou ze. ‘Het doet wel even pijn he? Dat heeft mama al gezegd. Maar je krijgt elke dag een cadeautje van ons.’ Summer knikte. "Je mag ook blijven zoals je bent, maar dan krijg je geen cadeautjes. En straks als je naar school gaat, ook geen vriendjes." Haar woorden en gedachten steken als de zon op hun huid. Zat haar dochter niet gewoon gevangen in een verkeerd lichaam? "
Echt weer iets voor jou, om zo’n halve te baren, jij hebt nog nooit iets tot een goed einde gebracht. Ze hoorde het haar vader al zeggen."
Ze zal alles in het werk stellen om deze tocht met haar dochter wel tot een goed einde te brengen. Maar of het lukt?
'De weg naar zee' is de eerste roman van Elke Geurts, na het publiceren van twee verhalenbundels. Een landelijke krant loofde destijds de beklemmende spanning maar was gelijktijdig van mening dat de gehele geschiedenis - een moeder die worstelt met het feit dat ze een gehandicapt kind op de wereld heeft gezet -beter uit de verf was gekomen als een verhaal en niet als een roman. Dat is wellicht een hele goede kwalificatie. 'De weg naar zee' slaagt er wel in de lezer bij de les te houden, maar aan het eind gaat de literaire symboliek je nogal op de zenuwen werken: een tocht naar zee ('het begin van het leven') via een wandeling door een zwartgeblakerd bos (het ongelukkige leven van de hoofdpersoon gedurende de laatste jaren), een ontmoeting met de lookalike van een overleden beroemdheid (een verwijzing naar het leven na de dood) etc. Juist het laatste deel van het boek had met minder expliciete literaire symboliek inderdaad een prachtig (kort) verhaal kunnen opleveren.
Tessa, een veertigjarige Hollandse kapster, is gescheiden van haar Australiër. Met een bolderkar achter haar aan ploetert ze zich een weg naar zee. Ondertussen overpeinst ze haar leven. In die kar zit, ligt en hangt haar zevenjarig dochtertje Summer. Die zal nooit de verhoopte verbeterde versie van haar kunnen worden, want het arme wicht lijdt aan het syndroom van Down.
Leven is verliezen. De kunst is om het te laten gaan. Tessa kan dat niet, want ze is daar te perfectionistisch voor. Een paar dagen aan zee met haar jeugdvriendin leek een goed idee. Ook Gina heeft een dochter van zeven, maar die is – in tegenstelling tot Summer – wel “normaal”. Dus is het wachten op de waanzin. Die volgt in de vorm van een behoorlijk psychotische finale.
De weg naar zee is prima voer voor leesclubs: moeilijkheden met kinderen, problematische relaties en een overdreven hang naar het onmogelijke zijn daarbij pluspunten. Maar voor mij blijft dat alles (gelukkig) een ver-van-mijn bed-show. Ook het botte cynisme van Tessa en de onbeholpenheid van haar familie maken het me erg moeilijk om me in het hoofdpersonage in te leven. Over haar Australische ex komen we niet veel meer te weten dan dat hij goed was in bed. Geen wonder dat de stakker het hazenpad koos.
Het schrijven van een vijf sterren review is natuurlijk gevaarlijk, vooral ook omdat ik zo laat op het toneel verschijn om te zeggen: 'ja dit boek is geweldig!', en mijn review met de grote stroom misschien niet eens gelezen wordt. Maar goed, such is life and here it is:
De wereld is net zo gek als 'Michael Jackson' ontmoeten op het strand die notabene de weg aan je vraagt, Elke Geurts beschrijft de ontmoeting van Tessa, de hoofdpersoon met 'Michael', die het warm heeft en het zelf ook een beetje gek vindt om de weg te vragen! Wat Tessa verwacht had te zien, zijn neus en de glimmende schoenen, ja, hij sleept zelfs een parasol met zich mee!
Tessa's dochter, Summer, is geboren met Down en Tessa komt erachter dat niet alleen de wereld om haar heen moet accepteren dat Summer niet 'normaal' is, maar vooral zijzelf.
In dit boek neemt Elke Geurts ons mee op een reis door de ogen van een moeder die opgevoed is met de normen en waarden die tegen haar werken. Haar Australische man vindt dat Tessa overdrijft in haar streven naar het 'normaal' opvoeden van hun dochter en daarbij redeneert ze vanuit het perspectief van haar vader en moeder en de andere familie leden.
Elke Geurts gebruikt de achtergrond van een pyromaan die hun vakantie bederft en ik vond die link erg goed gevonden, uiteindelijk belanden ze safe and sound een opvangplek waar koffie en koek wordt geserveerd en waar dochter Summer in veiligheid wordt gebracht terwijl ze gaat zitten en weet 'alles komt goed'.
Ik vond Tessa heerlijk irritant en ik kon me heel goed inleven in de commentaren van haar man, die eigenlijk al vanaf het begin aan tegen Tessa zegt: 'doe nou maar normaal, al die gekkigheden maken je kind echt niet beter'. Familieleden kun je niet veranderen en je hebt hen maar net zo te accepteren als hun meningen en uiteindelijk doet Tessa dat ook als ze zich neerlegt bij haar lot en dat van haar dochter Summer; je bent wat je bent.
Een perfectionistische moeder met een niet-perfect kind. De gedachtenkronkel die het ‘normale’ denken van andere personages overschaduwen. Je begrijpt het pas echt als je ongeveer op de helft van het boek bent. Dan wordt het bizar en absurd. Geheel passend in de context.
Dit boek trof ik aan in een minibieb en werd er aangenaam door verrast. Elke Geurts weet de ontreddering van Tessa, met haar 7-jarige dochter Summer, mooi en beeldend te omschrijven. Je voelt de hitte en de hulpeloosheid en de zoektocht van de jonge moeder op weg naar perfectie ervan afstralen.
Dit verhaal van een mama en haar zevenjarige mongoloïde dochter heeft me bij de strot gegrepen. Dat het om een dochtertje met het syndroom van Down gaat, wordt trouwens pas duidelijk in het midden van het boek. Tijdens een weekendje weg stapt Tessa met haar dochter in de bolderkar naar zee, onder een gloeiend hete zon. Omdat ze de weg kwijtraakt, valt de wandeling langer uit dan voorzien, wordt het gewicht van de bolderkar steeds zwaarder en de brandende zon steeds heter. Onderweg denkt ze na over haar huwelijk, de geboorte van haar dochter, de reacties van de buitenwereld op haar anders zijn – familie en vrienden op de eerste plaats – maar ook over haar eigen kijk op de beperking van haar dochter en de reacties van haar intussen ex-man. Perfectionistisch als ze is heeft ze het nooit kunnen verkroppen dat haar dochter niet de zo gewenste ‘goede versie van zichzelf” is. Om haar perfect te maken voor de buitenwereld, gaat ze zelfs over tot plastische chirurgie. Diep vanbinnen is ze ervan overtuigd dat haar dochter een heel gewoon meisje is achter dat mongoloïde uiterlijk. Ik zat me constant af te vragen: zou ik ook zo’n gedachten hebben en zulke dingen doen mocht ik een dochter met Down hebben? Op een bepaald moment wou ik zelfs dringend met dat mens gaan praten, alsof het om een echte kennis ging. Sterk boek.
Dit boek verteld over de wanhoop van een vrouw die hardnekkig probeert vast te houden aan het perfecte droomleventje dat zij voor ogen had. Wanneer de realiteit haar inhaalt, valt haar droom uiteen, met dramatische gevolgen.
Verrassend goede novelle van mij onbekende schrijfster. Wrange, zwarte humor, afwisselend pijnlijk en hilarisch. Minpunt vind ik de schrijfstijl die vaak terugvalt op korte staccatozinnen. Maar het verhaal smaakt naar meer.