คู่มือมนุษย์

by พุทธทาส อินทปัญโญ

คนขาดสติต้องวิ่งหาธรรม
แต่ธรรมวิ่งมาหาคนมีสติ
ดังนั้น จงเจริญสติ พอกพูนสติเถิด
จะค่อยๆสมบูรณ์ด้วยธรรม
และถึงที่สุดแห่งทุกข์ หรือปัญญา


พุทธทาส อินทปัญโญ

Genres: Nonfiction, Philosophy, Buddhism, Self Help, Classics

271 pages, Paperback

First published January 1, 2009

Reviews

[ari ⁠♡]

ฟังจบแล้วรู้สึกว่าเป็นหนังสือที่ชวนให้มองชีวิตและความทุกข์ในอีกมุมหนึ่ง หลายเรื่องเป็นสิ่งที่เคยได้ยินมาบ้างแล้ว แต่พอได้ฟังการอธิบายแบบเรียบง่ายก็ทำให้เข้าใจมากขึ้น บางช่วงเนื้อหาที่ค่อนข้างลึกต้องตั้งใจฟังพอสมควร แต่ก็เป็นเล่มที่ทำให้ได้หยุดคิดและทบทวนตัวเองอยู่หลายครั้งเหมือนกัน

[GleeGMJournal]

สาระพุทธศาสนาฉบับเนื้อเน้นๆ ข้นขลั่กๆ Buddhism in a nutshell
ท่านพุทธทาสภิกขุได้เหลาสาระสำคัญจนมาเหลือในหนังสือไม่ถึง 150 หน้าว่าสาระของพุทธศาสนามันก็เช่นนี้เอง
อะไรที่ปรุงแต่งเติมมาทีหลังเรื่อยๆ ในพระไตรปิฎก มันน่าสมเพช ! (ท่านเขียนไว้แบบนี้จริงๆ ภาษาดิบสุดๆ 😅)

ด้วยความที่เนื้อหามันข้นขลั่กๆ บทที่เราพอตามทัน มีพื้นความรู้มาก่อนเช่นไตรลักษณ์, ขันธ์ ๕ ก็จะพอเข้าใจสิ่งที่พุทธทาสเขียนไว้ แต่ช่วงบทหลังๆ เริ่มเป็นเนื้อหาที่ค่อนข้างใหม่ไม่ว่าจะวิปัสสนาญาณ ๑๖, อนาคามี, สกิทาคามี ฯลฯ ศัพท์แสงมาเต็ม 😅 เลยอ่านไหลไปเรื่อยๆ ก่อนแต่ก็พอจะคลำๆใจความรวมๆ แต่อย่างที่หนังสือเล่มนี้ทิ้งท้ายไว้ว่ามันควรกลับมาอ่านใหม่อีกครั้ง

และสาระสำคัญของพุทธศาสนาอาจจะไม่มีอะไรมากมายนัก...มันก็เพียงเท่านี้แล

[Arm Patsawut]

ธรรมมะข้นๆ ไม่มีน้ำเลย มีแต่ธรรมะ ท่านพุทธทาสเขียนหนังสือได้ดี ยกตัวอย่างเก่ง แม้บางช่วงจะรู้สึกงงๆและไม่ค่อยเข้าใจ แต่ภาษาที่สวยงามและจิกกัดในหลายๆครั้งก็ทำให้เราอ่านข้ามความงงๆไปได้บ้าง

หนังสือเรียบเรียงกะทู้ธรรมต่างๆที่มนุษย์ควรรู้เพื่อที่จะบรรลุนิพพานเนื้อหามีความกระทัดรัด และ รู้สึกเหมือนรวบรัดไปเดียวซ้ำในหลายๆประเด็น แต่ก็เป็นจุเเริ่มต้นที่ดีในการเข้าสู่ธรรมะ โดยเฉพาะผู้ที่พอมีความรู้มาบ้างนิดหน่อย จะมีประโยชน์มาก แต่หากท่านใหม่จริงๆกับพุทธศาสนา ก็อาจเหนื่อยนิดหน่อย

[Path Kittinat]

ผ่านการดองอย่างยาวนานถึง 6 ปีเต็มๆกว่าจะสามารถอ่านจบได้

เมื่ออ่านจบก็เข้าใจได้ว่า ถ้าตอนนู้นสามารถอ่านจบได้ก็คงจะให้ซักสี่ห้าดาว และคงใช่เวลาอ่านนานกว่านี้มากๆ และหลับ และไม่รู้เรื่อง เนื่องจากเป็นหนังสือแนว Seriously Dhamma และเต็มไปด้วยศัพท์แสงทางธรรม แต่ตอนนี้แก่แล้ว อ่านแล้วจบพบว่าเฉยๆ เพราะพอเข้าใจหลักๆได้อยู่ก่อนแล้ว
แต่ว่าหนังสือเล่มนี้ท่านพุทธทาสนั้นอธิบาย สิ่งต่างๆได้ละเอียด และเรียงลำดับ เป็นระบบระเบียบให้เข้าใจพุทธศาสนา ได้อย่างดีจริงๆ และยังมีแอบจิ๊กๆกัดๆ พุทธในแบบที่เป็นอยู่นสมัยนั้น ยันปัจจุบันนี้(ตั้ง 55ปีแล้วนะ ยังมีอยู่เลย)
ถ้าคนที่ไม่ค่อยอ่านหนังสือธรรมะ หรือศึกษาธรรมะมาก่อน คงจะไม่ชอบ และต้องใช้ความพยายามอย่างหนักในการอ่านเป็นแน่แท้ แต่ว่าถ้าผ่านตรงนั้นไปได้ หนังสือเล่มนี้ เหมาะสมจะเป็นหนังสือที่ผู้ต้องการศึกษาธรรมะแบบไม่ป๊อป ควรอ่านเป็นเล่มแรกจริงๆ

[REMEMI3ER]

คำถามที่เคยมีมาทั้งชีวิตว่าพุทธศาสนาสอนอะไร? คำตอบทั้งหมดอยู่ในหนังสือเล่มนี้ คำสอนที่แท้จริงของพระพุทธเจ้ามีอะไรบ้าง จุดมุ่งหมายที่แท้จริงของพุทธศาสนาคืออะไร อ่านแล้วเข้าใจได้ไม่ยากและเห็นภาพที่ชัดเจน เป็นคู่มือมนุษย์ที่เราควรศึกษาอย่างแท้จริง สิ่งที่เราเห็นศาสนาพุทธในสังคมทุกวันนี้ล้วนไม่ใช่คำสอนที่แท้จริงของพุทธศาสนาทั้งนั้นเลย ตั้งแต่ความเชื่อเรื่องงมงาย พิธีกรรมต่างๆ พุทธพาณิชย์ ฯลฯ ทุกอย่างล้วนอยู่ภายใต้วัตถุ กิเลสและเอาความเชื่ออื่นมายึดถือกันหมดเลย เราทุกคนแทบจะไม่ได้เข้าใจคำสอนของพุทธศาสนาโดยแท้จริงเลย นับเป็นหนังสือธรรมะเล่มแรกที่ทำให้เราเข้าใจคำตอบอย่างถูกต้องและคลายความสงสัยได้ในหลายๆเรื่อง ยิ่งอ่านก็ยิ่งรู้สึกว่าพอได้รู้จักการเข้าถึงหัวใจของพุทธศาสนาแล้ว การที่มนุษย์คนนึงจะปฏิบัติไปถึงจุดนั้น มันเป็นเรื่องยากมากที่สุดในจักรวาลนี้แล้ว ยากมาก มากจริงๆ

[suwa]

สำหรับชาวพุทธที่อยากเริ่มทำความเข้าใจว่าแก่นแท้ของพระพุทธศาสนานั้นที่จริงแล้วเป็นอย่างไร อยากแนะนำให้เริ่มต้นที่เล่มนี้

เปลือกทุกอย่างถูกลอกออกหมด
เหลือแต่ core จริง ๆ เท่านั้น

การเขียนในเล่มมีการใช้ศัพท์เฉพาะทางทางศาสนาอยู่ แต่ส่วนตัวคิดว่าไม่ได้ทำให้อ่านยากขึ้นเท่าไหร่ เพราะในทุกจุดจะมีการขยายความเพิ่มให้ว่าแต่ละคำนั้นหมายถึงอะไร ถ้าไม่ได้ยึดติดว่าเราต้องจำศัพท์นั้น ๆ ให้ได้และทำความเข้าใจในเชิงความหมายก็จะอ่านได้ลื่น

นอกเหนือจากนั้นแล้วต่อให้หนังสือเล่มนี้จะดีอย่างไร อ่านแล้วมองเห็นได้กว้างขึ้นหรือเข้าใจมากแค่ไหนก็ตาม ขออย่าลืมว่าประโยชน์สูงสุดจะเกิดขึ้นก็ต่อเมื่อเรานำไปปฏิบัติต่อจริง

[Pimsucha]

หนังสือที่รวมแก่นของศาสนาพุทธไว้ด้วยกัน คำสอนที่สำคัญ ซึ่งคิดว่าเหมาะกับคนที่มีพื้นฐานศาสนามาก่อนแล้วจะอ่านเข้าใจกว่า คืออาจจะเคยนั่งสมาธิแล้ว เคยศึกษาแล้ว เคยรู้สึกถึงสุขและทุกข์แล้ว เพราะไม่งั้นอาจจะไม่เข้าใจและน่าเบื่อไปเลย
ส่วนตัวชอบอีกเล่มที่ไม่มีใน goodreads มากกว่าชื่อ
“พุทธวิธีชนะความทุกข์” อ่านง่ายกว่ากันแล้วก็เข้าถึงชีวิตประจำวันเราได้มากกว่า

[Atsada]

เป็นหนังสือเล่มแรก ๆ ที่ทำให้มาสนใจพุทธศาสนาอย่างจริงจัง
แรกๆ เห็นโลกมันเบี้ยวๆ พออ่านอันนี้ยิ่งเห็นเบี้ยวไปกว่าเดิมและรู้อะไรคือเส้นตรงที่มันเคยเป็น ทำให้เข้าใจชีวิตยิ่งกว่าเดิม

[Christina Makise]

หนังสือสำหรับคนที่อยากรู้ว่าพุทธศาสนาแท้จริงสอนอะไร อ่านแล้วจะเข้าใจภาพรวม เข้าใจแก่นแท้ของศาสนาพุทธ ทำให้สามารถนำไปต่อยอดความรู้ได้อีก

คิดว่าเหมาะกับคนมีความรู้เกี่ยวกับศาสนาพุทธอยู่แล้วเล็กน้อยแต่ไม่ถึงกับเชี่ยวชาญ อ่านแล้วจะเข้าใจได้ง่ายและรู้สึกว่าเนื้อหาครอบคลุม สร้างพื้นฐานความรู้ได้ดี ถ้าไม่เคยศึกษาเลยก็จะต้องใช้เวลาทำความเข้าใจนานหน่อย แต่หนังสือมีอธิบายได้ละเอียดอยู่แล้วจึงไม่ต้องห่วงว่าอ่านแล้วจะไม่เข้าใจ ส่วนคนที่ศึกษามาเยอะอาจจะคิดว่าเบสิคไปไม่ตอบโจทย์

[Tuitui Liw]

เล่มนี้ทำให้แยกแยะออกว่าอะไรคือแก่นแท้ของพระพุทธศาสนา และอะไรที่ผิดจากนี้ เช่น พิธีกรรม เครื่องรางของขลัง ทำบุญแบบพุทธพาณิชย์ ฯลฯ ก็คือเนื้องอกของศาสนา

อ่านแล้วทำให้เข้าใจว่าปลายทางของพุทธศาสนาคืออะไร และต้องทำอย่างไร มีกี่ขั้น เพื่อให้ไปถึงจุดนั้น
คิดว่าสำหรับคนที่เกิดมาพบพระพุทธศาสนาแล้ว ไม่ควรพลาดที่จะหาโอกาสเข้าใจธรรมของพระพุทธเจ้า ซึ่งท่านพุทธทาสภิกขุถ่ายทอดไว้ได้ดีค่ะ

[Znail]

ทำให้ความเข้าใจในตัวพุทธศาสนาดูง่ายขึ้นไม่ได้เข้าใจยาก เหลือแค่เพียงว่าจะทำได้ตามที่คู่มือฉบับนี้ได้นำมาทำให้เข้าใจหลักการต่าง ๆ ของพระพุทธศาสนาได้หรือไม่เท่านั้น

[Black Cat]

ก็ดี สำหรับ ผู้ศึกษาพุทธศาสนา แต่ผมอ่านในมุมมองพุทธปรัชญา ถือว่าผ่าน แต่มีบ้างอย่างไม่เห็นด้วย

[Time]

A no-nonsense introduction to Buddhism, the true essence of the religion, stripped of all the superstitious aspects that evolve from Brahma-Hinduism. A must-read for all Buddhists.

Caveat: Slow start, but ramps up. Can be difficult to read and understand at times if reader does not have fundamental understanding of Buddhism.

[Nik Nattawat]

หนังสือเกี่ยวกับพุทธศาสนา ศาสนาที่คนไทยบอกว่านับถือมากที่สุดในประเทศ แต่ไม่แน่ใจเหมือนกันว่าแต่ละคนตีความและเข้าใจมันเหมือนกันไหมนะ ก็บอกว่าไว้ก่อนว่าเล่มนี้ก็เป็นวิธีตีความพุทธแบบหนึ่งในหลายๆแบบแล้วกัน ไม่อยากบอกว่าใครเข้าใจผิด หรือ ถูก ส่วนตัวรู้สึกว่าเล่มนี้ทำให้เราเข้าใจถึงความเป็นพุทธในแบบสากลมากขึ้น และถ้าเราจะแบ่งปันเรื่องราวคำสอนของศาสนาพุทธให้แก่คนที่นับถือศาสนาอื่นๆ หรือ คนที่เลือกไม่นับถือศาสนา ก็คงจะเป็นเนื้อหาที่ได้เรียนรู้มาจากท่านพุทธทาสผ่านเล่มนี้น่ะแหละ

อ่านยากนิดนึง แต่คุ้มครับ

[Somkiat]

กำหนดจุของตัวเอง

[เอกภพ สิทธิวรรณธนะ]

ตอนนั้นยังอ่านไม่รู้เรื่องเท่าไหร่ น่าจะถึงเวลาอ่านอีกรอบหนึ่ง

[Karunphol Phanich]

ทำไมมนุษย์ต้องมีคู่มือ อ่านแล้วทำให้ได้แนวทางในการเป็นมนุษย์เลยทีเดียว

[Ning]

เล่มบาง แต่เนื้อหาครอบคลุมดีค่ะ มีบาลีนิดหน่อยไม่ต้องจำก็ได้ อ่านเข้าใจได้จากคำอธิบายที่ตามมา แบบเรื่องเป็นขั้นๆ อธิบาย ยกตัวอย่างชัดเจน ได้แก้ไขความเข้าใจผิดหลายๆเรื่องด้วย

[Pohn Yuna]

ตั้งหลักตัวเอง ได้อะไรแน่นอนไม่มากก็น้อย อ่านเลย!