Sletvrees

by Sunny Bergman

Sunny Bergman kennen we tot nu toe als filmmaker. De scène in Beperkt houdbaar waar dokter Matlock uitvoerig in de kut van Sunny kijkt en opsomt met welke cosmetische ingrepen ze een playboy-look zou krijgen, is onvergetelijk. Haar handelsmerk is een persoonlijke en tegelijkertijd filosofisch getinte zoektocht, zonder makkelijke antwoorden maar met des te meer ongemakkelijke vragen. Een tocht die in Sletvrees voert van sekstantes in Uganda naar een slettencursus in de VS, en van een botoxkliniek naar een pornobeurs. Met als hoofdvraag: waarom zijn vrouwen zo bezig met een sexy uiterlijk terwijl hun seksuele handelen een mijnenveld kan zijn? In dit persoonlijke en levendige boek laat Sunny zien hoe ze te werk is gegaan bij het maken van haar films en gaat ze dieper in op de thematiek.

Genres: Nonfiction, Feminism, Society, Sexuality, Gender Studies

384 pages, Paperback

First published January 1, 2013

Reviews

[jade · Rating 4 out of 5]

Dutch filmmaker and writer Sunny Bergman has created a number of documentaries on social issues, many of which have created lots of buzz and discussion over the years (in the Dutch media scene, at least). Her most well-known and famous ones are probably Beperkt houdbaar, Sletvrees, and the series Sunny side of sex – common themes tying these three documentaries together is Bergman’s examination of the female beauty ideal and sexuality, and how perspectives on these two issues differ all across the world.

Her book Sletvrees is meant to go more in-depth than her documentaries did, and show Bergman’s choices, dilemmas, and personal anecdotes regarding all the material that she filmed (on beauty ideals, sexuality, politics, zeitgeist, and cultures – everything concerning women all over the world). The book contains three main chapters: in the first, Bergman tries to find out what we consider “normal” regarding female beauty and behaviour; in the second, Bergman uncovers the perspectives of different cultures all over the world on female beauty and sexuality, and in the third, she critically looks at female sexuality, how it is presented, how it is expected to be, and what a “slut” actually is (and also takes a look at the porn industry).

Sletvrees is deeply personal due to Bergman’s personal perspective throughout the whole book – we learn how she grew up, what kind of things she learned to value, what her journey through life was. We view her own personal dilemmas, both in the bedroom and outside of it, and this makes the book relatable on a level that I have yet to see in other feminist examinations of our culture. Bergman is a woman just like any of us, struggling with the same issues other women struggle with every day, and she doesn’t always know the answer (even though she’s searching for it). She tries to teach both herself and the reader that we don’t always have to accept how society looks at women and what society expects them to be – by interviewing famous feminists, by visiting an Abercrombie & Fitch store, by going to a hamam in Morocco, by examining a Chinese cultural group that does not know of the concept of prostitution, and more.

Bergman goes everywhere, examines all kinds of cultures and walks of life, and tackles gendered toys, LGBTQIA+ issues, and vagina corrections on the way. As a film- and documentary-maker, she always tries to remain as objective as possible when interviewing people, which leads to some very honest and raw answers and observations. (And a hilarious interview with John Gray, who became famous thanks to his whole men are from Mars and women from Venus approach, who bumbles about with pseudoscience about hormones.)

Some people might be turned off because of the lack of hard facts and research, but I would definitely recommend this book for anyone wanting to take a closer look at what female beauty and sexuality means in this world (including other perspectives than just Western-European or US cultures). Bergman’s personal and honest approach makes it a relatable, easy, and enjoyable read.

[Chris · Rating 5 out of 5]

Sletvrees was de eerste documentaire die ik zag van Sunny Bergman. Gelijk daarna keek ik ook Beperkt Houdbaar en de serie Sunny Side of Sex. Ik was ontzettend geïntrigeerd en vond alle dingen die voorbij kwamen erg interessant. Dus het lezen van het boek kon voor mij niet uitblijven.

Sletvrees gaat dieper in op de drie documentaires die Sunny heeft gemaakt. Ze beschrijft de thematiek verder maar verteld ook over hoe ze haar documentaires heeft gemaakt, met welke dilemma's ze zat en interessante achtergrondverhalen. Hoewel ik alle drie de documentaires al gezien had, vond ik het boek geen moment saai. Ik vind het ontzettend interessant hoe vrouwen zelfs nu nog wat betreft seksualiteit niet hetzelfde als de man behandeld worden en dat dit misschien grotendeels nog wel door hen zelf (de vrouw) komt ook. Daarnaast vond ik het ook erg interessant te lezen over het schoonheidsideaal wat in het westen bestaat en hoe we dat zelf uitdragen, zeker gezien het feit dat ik er zelf nogal van houd me mooi op te maken en leuke outfits te bedenken.

Sletvrees behandelt behalve de cultuur omtrent uiterlijk en seksualiteit in het westen, ook de culturen in andere werelddelen. Hierdoor realiseer je je weer hoe subjectief schoonheid is. En hoe ver de wil om mooi te zijn soms kan gaan. Zo gaat Sunny bijvoorbeeld uitgebreid in op de schaamlip correcties die in Amerika tegenwoordig meer en meer worden uitgevoerd. Dat meisjes en vrouwen dus het idee hebben dat hun schaamlippen "anders" zijn en zich daar zo vervelend/slecht over voelen dat ze in staat zijn er veel geld voor te betalen om een dokter de schaamlippen te laten aanpassen. Terwijl ze het idee van "perfecte" en "normale" schaamlippen baseren op gefotoshopte foto's, waardoor het "normale" in feite onwerkelijk en onrealistisch wordt.

Ik heb veel van dit boek geleerd en het heeft mijn blik op de huidige cultuur maar ook hoe ik over anderen denk zeker verandert. Ik doe sowieso mijn best om mensen zo min mogelijk te veroordelen op basis van wat ze doen, aangezien iedereen vrij is zijn eigen keuzes te maken, maar dit boek heeft dat zeker versterkt. Naar mijn mening heeft het boek zeker een feministische tint, dus als je daar van houdt is dit ook wel wat.

Wat mij betreft een ontzettende aanrader!

[Ankedesign · Rating 5 out of 5]

Ja superleuk, hele goede storytelling, ik denk een woordelijke vertelling van de documentaire, maar echt heel leuk!

[Anaïs · Rating 4 out of 5]

Wow, zoveel uitleg en verhalen. Heel mooi de problematiek beschreven, maar ik ben het ook niet met alles eens wat ze zei. Maar het boek/de film is dan ook 11 jaar oud. Ik zou de documentaire eens moeten zien eigenlijk. DUS slet = geuzennaam

[Jolanda · Rating 5 out of 5]

Indruk van het boek Sletvrees: ik smul ervan. Het geeft een kijkje in de keuken van de wereld zonder dat het door Sunny belerend wordt. Af en toe geeft ze wel haar mening, maar meestal is het zonder oordeel vertellen wat ze ziet en beleeft. En dat leest zeer prettig.
Zij laat mij nadenken over mijn beeld van vrouwelijkheid (wat sommige tweeps ook doen). Ze laat mij nadenken over mijn perspectief als witte Nederlander/Europeaan.
Ik vind het interessant om te lezen dat sinds de jaren tachtig een vrouwenlichaam niet meer als bezit van de man gezien. Dat ideeën uit het biologische model nog zo sterk aanwezig zijn. Wat uiteraard dan ook voor mannen geldt. Niet elke man is een wandelende seksbom. Die elke vrouw bespringt en alleen maar denkt met zijn lul.

[José Muylaert · Rating 5 out of 5]

Ondanks dat ik haar docu's al had gezien, vond ik het boek zeer interessant en was het zeker niet enkel de papieren versie van de docu's. Het boek is uitgebreider, en ik zou zeggen; gaat dit lezen.
Mijn exemplaar kwam van de bieb en moest terug, maar misschien moest ik het maar gewoon in huis halen, als een soort naslagwerk van ideeën rondom vrouwelijke seksualiteit en het beeld daarvan.

[Lotte Kok · Rating 4 out of 5]

Ik had dit (zonder er per se wat van te verwachten; de omslag is gewoon wat stom) opgepakt bij de bieb. Maar positief verbaasd! Het was superinteressant en er stond veel in wat ik automatisch oprakelde bij vrienden. Vooral de hoofdstukken over gender en seksualiteit ga ik niet snel vergeten.

[Jet · Rating 4 out of 5]

Persoonlijk en filosofisch.

[Laetitia · Rating 4 out of 5]

I wasn't sure whether to rate the book with three or four stars. I've seen the documentary (with the same name), which really made me think about societal structures and patterns that I tended to take for granted. The book does the same thing, in a more extensive manner. So that's something I really liked, and a reason why I think people - both women and men - maybe even mainly men! - should read this book. What I disliked is Bergman's tendency to be so extremely critical about Western values, habits and society. Of course, it''s very important not to see your own frame of reference as the only one, the best one. Bergman does a good job looking for 'alternatives', looking for ways in which other societies and cultures manage to be way healthier and more balanced than 'ours'. But I feel that she sometimes loses nuance in her search to broaden the perspective. A part about sexuality and communism really enraged me; it was so black and white, and I know from my own research and real life stories that the things she described just were way, way to narrow. These elements bothered me, but nevertheless I think that this is a very interesting read, and that Bergman raises some important - and still very unfair - issues.

[Winke · Rating 3 out of 5]

Niet zo heel veel nieuws als je haar documentaires al hebt gezien

[Anouk · Rating 4 out of 5]

Ontzettend goed geschreven en diepgaand boek over seks, porno en vergelijkbare onderwerpen uit het perspectief van een vrouw. Aanrader.

[Maxime horn · Rating 4 out of 5]

Very interesting and refreshing book, something else!

[Vera · Rating 4 out of 5]

Super interessant, alle delen. Sommige dingen erg herkenbaar

[Juliette Beuger · Rating 5 out of 5]

Ontzettend inzichtvol en vlot geschreven!

[Romy Frijters · Rating 4 out of 5]

Deze stond al jaren in m'n kast, maar om een of andere reden nooit zin gehad om te lezen. Mega interessant, hier en daar wat verouderd, maar nog steeds erg relevant denk ik. Aanrader.

[Carolina Ceton]

Analytisch niet erg sterk. Ze spreekt zoveel interessante mensen en blijft dan steken in open deuren. De persoonlijke invalshoek maakt veel goed.

[Alex Knipping · Rating 3 out of 5]

Sunny Bergman schreef met 'Sletvrees' een boek dat ons lezers laat kijken door een kaleidoscoop. Steeds wordt de vrouwelijke seksualiteit vanuit een ander perspectief bekeken en alleen daaruit al valt af te leiden dat daarop geen eenduidige visie kan bestaan. In elk geval wordt wel aannemelijk gemaakt dat die seksualiteit en dan vooral de (on)vrijheid het meest wordt bepaald door de omgevingsfactoren. Dat veel vrouwen daarin toch een weg weten te vinden is te danken aan een fenomeen dat binnen de psychologie cognitieve dissonantiereductie wordt genoemd. Als iets voor je gevoel niet helemaal prettig is, kun je toch altijd wel een goede reden bedenken waarom het 'beter is zo'. Ook Cruijff memoreerde dat al eens: " elk nadeel heb se foordeel". Ook wordt duidelijk dat veel (westerse) vrouwen het gevoel hebben dat ze moeten balanceren op een slap koord. Te enthousiast maakt je tot slet, te terughoudend preuts. Vrouwen nemen elkaar daarin ook nogal eens de maat, zo lijkt het, waardoor veel vrouwen veel bezig zijn zichzelf door andermans ogen te bekijken. Niet echt een goede voedingsbodem voor fijne seks en de meeste mannen hebben het in dit opzicht makkelijker. Zij maken zich minder druk over wat anderen van hen denken op dit vlak en al helemaal niet tijdens een vrijpartij.
Hier en daar neemt Sunny Bergman een duidelijk feministisch standpunt in, maar dat leidt niet tot vermaning of belering. Ze is over zichzelf en haar eigen seksualiteit erg open, tot op de grens van het ongemakkelijke. Het boek blijft wel aan de oppervlakte. Veel vragen worden gesteld, maar veel antwoorden geeft ze niet. Misschien had dit boek nog wat aan kracht gewonnen als ze wat invalshoeken had weggelaten en de rest wat meer had uitgediept.

[Nicole · Rating 3 out of 5]

Read December 2015
Wel leuk, maar ben er niet heel enthousiast over.

Het is voornamelijk dezelfde informatie als in haar documentaires, hier en daar aangevuld met wat meer achtergrond informatie; Op sommige dingen wordt iets dieper ingegaan en ze verteld wat over het filmen zelf. Deze aanvulling vond ik wel leuk om te lezen, maar had liever gezien dat het boek met wat meer nieuwe dingen kwam.

Met name de hoofdstukken over hoe er tegen seks/het uiterlijk aangekeken wordt in verschillende culturen/landen en de hoofdstukken over genderidentiteit vond ik interessant om te lezen. De hoofdstukken over porno vond ik minder. Niet alleen omdat het me nu eenmaal minder interesseert, maar ook omdat ik de uitwerking gewoon niet zo goed vind. Het komt vooral neer op de splitsing in mening; ”Vrouwen doen dit zelf graag, het is positief” tegenover ”Vrouwen worden veelal gedwongen of zien geen andere optie (om aan geld te komen of hebben een slechte jeugd gehad, dit is het enige waar ze ‘goed voor/in zijn’ etc.), het is negatief.” Het bracht niets nieuws.

Ondanks dat het boek af en toe mijn interesse wat verloor, las het wel lekker weg. Het is prettig geschreven en mocht Sunny Bergman in de toekomst nog een boek uitbrengen dan lees ik het zeker.

[Meilindis · Rating 5 out of 5]

Great book that makes you think about the catch 22 that many women feel themselves trapped in. Try to be feminine, but not sexual... make advances, but not too openly, because then you may be a slut. But you have to be desirable, available and pleasing to the eye (of men and other women alike).
Is the "free west" really sexually liberated? Are burqa's and other clothes that hide female bodies really that bad? How do women look at all this across different cultures?
The writer usually finds the spots where there is tension, a contradiction, or even an impossibility, and she is also quite open and honest about her own background, opinion and doubts.
Highly recommended for men and women alike!

[Rianne · Rating 4 out of 5]

It's not an in-depth research into gender and sexuality problems, but more of an introduction, a stirring collection of anecdotes and observations. Bergman addresses many interesting points, but a bibliography for further reading is sadly lacking. Reads easily and engaging. Maybe this book tries to be too objective, like a documentary, only signaling problems but never taking a stand on things.

[Sammy · Rating 5 out of 5]

Erg interessant; er wordt veel stof behandeld maar Bergman's luchtige en fijne schrijfstijl maken het een goed boek. Het heeft mij ook geïnspireerd om meer over deze onderwerpen te weten te komen; veel "Inderdaad! Dit klopt niet in onze maatschappij!" Aanrader.

[Niki Schoondergang · Rating 4 out of 5]

Zet je aan het nadenken, is toch leuk en goed geschreven. Leest als een trein maar schuwt geen enkel taboe onderwerp. Geeft veel achtergrond informatie over haar 3 documentaires maar is heel goed te lezen zonder dat je die docu's hebt gezien. Je verwondert je mee met Sunny.

[Tamára · Rating 4 out of 5]

Eigenlijk een 4,5

[Lyanne · Rating 3 out of 5]

5.5

[Antoinette · Rating 4 out of 5]

interessante kijk op vrouwelijke seksualiteit en en lichaamsbeleving. genoeg stof om talloze wetenschappelijke onderzoeken te doen.

[Marie-José · Rating 4 out of 5]

I enjoyed her view on the subject and can agree a lot. Also funny to recognise so much in her stories. Always actual.