The Dark Side Of Man

by Michael P. Ghiglieri, Joshua Bilmes

In The Dark Side of Man, Michael Ghiglieri, a biologist and protégé of Jane Goodall, takes on one of the most highly charged debates in modern science: the biological roots of bad behavior. Beginning with rape, and moving on to murder, war, and genocide, Ghiglieri offers the most up-to-date, comprehensive look at the male proclivity for violence. In a strong narrative voice, he draws on the latest research and his own personal experiences—both as a primatologist and as a soldier—to explain that male violence is largely innate, a product of millions of years of evolution. In the process, he debunks many of our most clung-to, “politically correct” notions: that the differences between men and women are strictly due to socialization, that rape is really about power—not sex—and that genocide is only possible with a single madman at the helm. Well-argued, evenhanded, yet never dull, this important book illuminates the darkest impulses of the male psyche, and suggests ways for modern society to curb them.

Genres: Psychology, Nonfiction, Science, Evolution, Biology, History, Sociology

336 pages, Paperback

First published January 1, 1999

About the author

Michael P. Ghiglieri grew up at Lake Tahoe, Nevada as the great grandson of a Forty-niner, served as a US Army platoon sergeant during the Viet Nam era, then earned his Ph.D. in Ecology in 1979 from the University of California at Davis for his pioneering research on wild chimpanzees in Kiable Forest, Uganda. In addition to teaching university courses in primate behavior and ecology and in human evolution and ecology, he has directed several semesters-over-seas centers focusing on sustainable resource management (in Kenya, the Turks & Caicos, Palau, Far North Queensland, and Vancouver Island) and has worked as a wilderness river guide and EMT. Since 1974 he has run more than 660 commercial whitewater trips and also treks in Ethiopia, Java, Kenya, Papua New Guinea, Peru, Rwanda, Sumatra, Tanzania, Turkey, and the USA. These include 140+, 2-week rowing or paddling trips through Grand Canyon and more than 43,000 miles of river overall, a few in the Canyon as an NPS ranger, plus several Kilimanjaro ascents.

Reviews

[Joe Glessner · Rating 5 out of 5]

This is not an easy read. The author does a very good job of laying the foundations for his assertions and conclusions, but this necessitates kind of a crash course in primatology and evolutionary biology, which is a tough bite to swallow as it largely is boring as fuck.

This is a textbook. It provides the required instruction to understand the psychology and physiology of the astounding predilection of violence that men are capable of.

This is an absolute must read for anyone making assertions about how to deal with violence because it directly refutes the pop psychology bullshit that came out of the 20th century and provides the missing link to understand why violence happens, especially at scale.

There are factual reasons for why violence happens and "it's society" is not one of them, unless by that you mean "it's society's refusal to look facts in the eye that leads to increased violence, rape, and murder."

[Mark · Rating 1 out of 5]

I read this for school. To be honest I read 70% of the book and then stopped since by that time my class was over and I had no conceivable incentive to continue to read. It was a slog to get through those 176 pages so I felt that I had earned the right to have my first DNF in a long time. The writing is not particularly grabbing or cohesive. The first part is borderline nonsense- at one point I skimmed a ten page chapter about monkeys. It gets an extra star for some of its conclusions. Ghiglieri notes that guns do not cause the murder rates to skyrocket in countries without strict gun control- the murder rates are the same in countries with and without strict gun control. Gun control is not a be all end all. He also notes that murder and rape happen across every culture and species. Other than that this was not a pleasant read. It took me like ten-fifteen minutes to try to finish five pages.

[lucke1984 · Rating 4 out of 5]

A different approach to explaining violence.. it traces the biological roots of warfare, rape, murder ext. Different and certainly controverisial explainations to some of mankinds most serious problems.

[Repix Pix · Rating 4 out of 5]

No me ha contado nada que no hubiera estudiado durante la carrera, pero siempre viene bien recordar, y mejor si es tan ameno e interesante.

[Placas · Rating 2 out of 5]

Mmm

[L.L. · Rating 5 out of 5]

Wiedziałem, że ta książka wzbudzi wiele kontrowersji i otrzyma sporo negatywnych opinii... To, o czym pisze autor, nie spodobało się wielu ludziom. A pisze on, że my ludzie, a zwłaszcza mężczyźni, jesteśmy genetycznie zaprogramowani na wiele czynów agresywnych i opisuje, dlaczego to się samcom (naczelnych, w tym ludziom) opłaca. Są konkretne przykłady, opisane konkretne mechanizmy.
Ale to nie tak, że nie ma nadziei ;) oczywiście, że jest, a zdają sobie sprawę z takich pierwotnych mechanizmów, można lepiej nad nimi zapanować.
Książka napisana jest zrozumiałym i przystępnym językiem i bywa zabawna:

"W tym klasycznym filmie z roku 1951 ["Dzień, w którym Ziemia zamarła"] Michael Rennie gra przybysza z innej planety, Klaatu, który przywozi Ziemianom ultimatum: albo dołączą do Federacji Galaktycznej i wydadzą całą broń atomową jej złożonym z robotów siłom policyjnym, albo Federacja, za pomocą Gorta, potężnego robota Klaatu, spali Ziemię. Nasze uzależnienie od wojny i apokaliptycznej broni — mówił Klaatu — zagraża Galaktyce. Został przysłany, by zdusić ten nałóg w zarodku, zanim wynajdziemy podróże kosmiczne i zniszczymy Wszechświat. By dowieść, że nie żartuje, Klaatu na godzinę wyłącza elektryczność na całej planecie. Wybór między atomowym rozbrojeniem, a śmiercią planety nie powinien sprawić trudności żadnej logicznie myślącej istocie. Sprawia ją jednak przywódcom politycznym — a wszyscy są mężczyznami."
(str. 11)

:D :D
A dalej:

"Kiedy amerykańscy żołnierze zabijają Klaatu, strzelając mu w plecy z karabinów maszynowych, Gort odnajduje jego ciało i przywraca swojego pana do życia. Klaatu nie pozwala, by Gort spalił Ziemię, ziemscy politycy zaś, choć przed chwilą ledwie uniknęli zagłady planety, nadal nie chcą wyrzec się swojej broni atomowej.
Nawet mnie, pięciolatka, uderzyła głupota tych mężczyzn. Dopiero wiele lat później, w roku 1966, służąc w armii amerykańskiej, zdałem sobie sprawę, iż tamten film aż nadto dobrze odzwierciedlał stan umysłów prawdziwych polityków i generałów i opisywał przemoc, po jaką sięgają ludzie w rzeczywistym świecie."
(str. 11-12)

Inne ciekawe (i czasem śmieszne) cytaty:

"Ciekawe, że układ limbiczny nie potrafi odróżnić wściekłości racjonalnej od całkowicie nieracjonalnej (spowodowanej, powiedzmy, wyobrażonym scenariuszem). Hormony — paliwo dla wściekłości — są wydzielane obficie i automatycznie na samo wyobrażenie obrazy czy szkody. Wszystko jedno, czy to będzie intruz w kolejce, ktoś, kto kradnie ci miejsce do parkowania, twój partner czy bałwan z buszu, z półautomatycznym AK-47, zdecydowany obrabować cię przy niepotrzebnej blokadzie drogowej, wśród falujących zarośli Ugandy — nieważne. Wściekłość jest automatyczna. Nieautomatyczne jest to, co z nią robimy."
(str. 69-70)


"Swoboda seksualna kobiety czyni ojcostwo niepewnym i dlatego potrzebne są podwójne standardy seksualne. Mężczyźni, jak zobaczymy, ogólnie rzecz biorąc niewiele inwestują w dzieci, jeśli podejrzewają, że nie są ich własne. Taka inwestycja jest zbyt kosztowna. W efekcie, dzieci urodzone przez niewierne matki zazwyczaj nie otrzymują ojcowskiego wsparcia. Dzieci kobiet rozwiązłych mają zatem mniejsze szanse na przetrwanie niż dzieci kobiet konsekwentnie monogamicznych. To dlatego właśnie większość ludzi w większości kultur kładzie nacisk na wierność kobiet."
(str. 78-79)

- czy jest to sprawiedliwe? Oczywiście, że nie, ale przynajmniej wiemy teraz skąd się wzięło.

"U mężczyzn decyzję o zabijaniu wyzwala jedna substancja chemiczna: testosteron. Testosteron obniża próg, jaki musi przekroczyć pobudzenie, by doszło do wyładowania w wiązce włókien nerwowych zwanej stria terminalis, która łączy jądro migdałowate z podwzgórzem. Testosteron uruchamia układ limbiczny, który z kolei kontroluje seks i agresję. I choćby oskarżanie testosteronu o całe zło wyrządzane przez mężczyzn było nie wiem jak banalne, nie jest wcale żartem. Testosteron to naturalna chemiczna substancja męskiej agresji."
(str. 90)


"Patrzyłem w uśmiechniętą, chciwą twarz strażnika i w lufę jego AK-47. Oto przeszkoda — pomyślałem sobie. Nawet gdybym miał przy sobie swoją czterdziestkę piątkę, musiałbym być wariatem, żeby jej użyć.
Walczyłem z pokusą wepchnięcia mu jego AK-47 tam, gdzie słońce nie dochodzi, a zamiast tego zrobiłem coś, co wcześniej robiłem już wiele razy. Powiedziałem strażnikowi, że rozumiem, jak ciężką i samotną ma pracę. Potem pochwaliłem jego obowiązkowość i wyraziłem współczucie z powodu niskich zarobków. Zachęciłem, by nadal tak sumiennie wykonywał swoje obowiązki, a następnie podziękowałem mu z góry za otwarcie bramy.
Otworzył tak ochoczo, jakby to był jego własny pomysł."
(str. 94)

:D :D

"Dlaczego żołnierze gwałcą? Czy naprawdę — jak twierdzi Brownmiller — dlatego że przeznaczeniem mężczyzn jest „nienawistne ścieranie kobiet w proch i kontrolowanie ich za pomocą nieustającego strachu", a wojna dostarcza po temu dogodnych okazji?
Przy dokładniejszym zbadaniu sprawa okazuje się jednak znacznie bardziej skomplikowana. Podczas wojny większość żołnierzy nie ma żadnej pewności, czy przeżyje walkę. Ponadto większość z nich to ludzie młodzi, którzy jeszcze nie spłodzili dzieci, a w tych warunkach ich szanse na ojcostwo są bardzo wątłe. Zarazem, w tej niepewnej sytuacji, nieustannie spotykają młode, płodne, piękne i pozbawione ochrony kobiety. Co więcej, podczas wojny gwałt rzadko jest karany. A jeśli z gwałtu rzeczywiście urodzi się dziecko, gwałciciel nie inwestuje ani energii, ani środków w jego utrzymanie, ponieważ nigdy nie ma całkowitej pewności, że dziecko jest jego. I wreszcie — żołnierze, którzy mogą gwałcić żony i córki wrogów, bez wątpienia odnieśli zwycięstwo. Tego rodzaju gwałt to zarazem usprawiedliwienie zwycięstwa i nagroda za nie. Krótko mówiąc, masowy gwałt to masowe zwycięstwo reprodukcyjne."
(str. 151-152)


"Wojna jest typowo męską hazardową grą reprodukcyjną. Wielu badaczy zgodnie sądzi, że celem najbardziej wartym śmiertelnego ryzyka wojny są kobiety lub zasoby atrakcyjne dla kobiet, albo takie, które mogą utrzymać więcej kobiet i ich dzieci. To coś, czego mężczyźni — czy samce małp — szukają na wojnie, to samolubne rozszerzenie bądź zabezpieczenie własnej rodziny. To dobór płciowy macho: ostateczny przejaw najwyższego możliwego ryzyka reprodukcyjnego, jakie może podjąć mężczyzna."
(str. 307)

A dlaczego samica małpy wiąże się z samcem, który zabił jej dziecko? Dlaczego nie zaprotestowała? Wśród ludzi też czasem to widzimy - hej, teraz już wiecie "jak to możliwe, że matka z konkubentem zakatowali dziecko na śmierć"?!
Oczywiście to wszystko są rzeczy, których ludzie (ani nawet pewnie te małpy) nie robią świadomie sobie kalkulując... tak po prostu wychodzi...

Podsumowując, książka mówi o tym, że: wiele zachowań agresywnych ma „adaptacyjne” korzenie (czyli kiedyś mogły zwiększać szanse przeżycia) reprodukcji, przemoc nie jest wyłącznie społecznym wynalazkiem, ma głębokie korzenie biologiczne.
Książka jest więc ciekawa, dobrze napisana, mocna w argumentacji ale częściowo selektywna i interpretacyjna.

(czytana: 27.02-2.04.2026)
5-/5 [7/10]

[Sandee · Rating 2 out of 5]

This book pretty much infuriated me. I think that he takes a very simplistic approach to a complex issue. Being that I work in a medium security male prison, I don't know if it is quite fair to assume issues such as rape boil down to a man's biological drive to pro-create. There is a unique "recipe" in each person and biological impulses are only one part of that recipe. However, I gave it two stars because I like it when a book can provoke me and also there are some very intersting points to be made that are worth thinking about.

[Carrie Gene · Rating 4 out of 5]

I found this book very interesting. I enjoyed the authors take on the comparison between human and animal. There is a chapter that was very difficult for me to read due to the descriptive nature of a rape which could be triggering for some.

[Steve Kohn · Rating 5 out of 5]

Rape. Murder. War. Genocide. Why have these been part of humanity for as long as we've been recording it? Can violence be part of our genetics? Can it be evolutionary advantageous?

I can't say it any better than David M. Buss has.
"A scientifically sound, insightful, hardheaded look at the 'evil' that men do. Romantics and ideologues will be appalled, but there is no turning away from the voluminous evidence that the gravest acts of violence are deeply rooted in the evolution of human nature. The Dark Side of Man is beautifully written, and gripping from start to finish. It's an extremely important book that should be required reading for all students of human nature."

Required reading for young women especially, like the Peace Corps worker in Ecuador, who seem oblivious to the dangers of males around them. As the news constantly reminds, there are demons among us.

At the end of the book, the author offers some corrective actions or, as he calls it, The Antidote. After a long life full of travel and reading, I'm resigned to there being no antidote. Unless it's a nation having a strong military, a citizen having and knowing how to use a firearm.

Because violence will always be with us. It's baked in.

[Chris Cullen · Rating 3 out of 5]

Pretty decent book that discusses the evolutionary reasons behind male violence. Ghiglieri provides evidence and sound reasoning to explore the evolutionary landscape that has allowed men and women to acquire different genetic predispositions to violence.

The writing didn’t completely draw me in, dropping from 5 to 4 stars. And the next star was lost because you can pretty easily see Ghiglieri’s personal opinions in his writing. There is definitely extrapolation from small bits of evidence or anecdotes.

If you are interested in the subject matter, the book is a good and worth while read. Especially in conjunction with further reading on the subject of violence and / or evolutionary biology.

[Jaak Seeberg-Gordon · Rating 1 out of 5]

Mans says that violence and rape aren’t urges that are brought about by social conditioning and in the same breath says that poverty and social inequality are leading causes of violence. Also men who are low in testosterone are just “predisposed to homosexuality” but women with high testosterone are “aggressive tom boys that are reluctant to settle down with a man” like stfu u dingus. Liked learning bout chimps tho

[Juliacholewicki · Rating 5 out of 5]

VERY GOOD RESEARCH

[Zamin Qafarsoy · Rating 5 out of 5]

Oxuduğum ən yaxşı kitablardan biri.
Bəlkə də birincisi

[Smok Wawelski · Rating 1 out of 5]

I couldn’t get through the first chapter of truisms.
This author is stuck decades behind.

[Brian W · Rating 5 out of 5]

Incredible book. Attempts to explain why we commit rape, murder, and war by looking at our biological instincts are rooted deep in our DNA. A must-read for leaders.

[Aliya · Rating 5 out of 5]

This is a fascinating read which I finished in 1.5 days, as I could not put it down. This book intrigued me on so many levels that I simply had to write a review.

The author is an anthropologist, with field experience in Africa. He has presented facts about human nature, based on research not only about sociology and psychology but also primate behavior, since the author contends that they are closest to us in terms of their DNA.

The first part of the book hooked me, since it covers the nature of men and women-their biological wiring. The author seemed to be confirming many of the verses of the Qur'an, word by word, without even knowing it himself. He refutes politically correct notions about the two genders being identical. Instead he informs us in detail-using biological facts- how men and women differ greatly. He elaborates on male desires and aspirations, which focus primarily on women in one way or another.

But there is more to the book. The author, at the outset, emphatically states that western philosophers such as John Locke, have erroneously spread the notion that the nurture tops nature. He categorically states that nature tops nurture. His facts are convincing, however, the one area where the author falls short is his overwhelming focus on primate behavior. Paradoxically, he is a fan of Darwin, and a believer in evolution, when he himself presents facts which refute this claim. He informs us that the matter which gives cells energy is Mitochondria, which is only present in female DNA. He states that research shows that a human couple was the pro-genitor of all men and women, and they lived somewhere between 140,000 to 290,000 years ago.

A couple could not have evolved from apes! Even the title of research linked to this theory, presented on the cover of the National Geographic (1988) magazine, is captioned "The Search for Adam and Eve." Evolution is denied by facts.

The story of mankind as covered in Surah Baqarah of the Qur'an, is in line with these findings. Surah Baqarah also informs us our psychological wiring, over and above primate motivations. Amazingly, facts and even opinions which the author expresses, support the politically incorrect injunctions of the Qur'an, such as polygamy, female slaves captured during war, public lashings for rape and the chopping off of fingers for theft.

If the author were to study the Qur'an, his understanding of facts would become crystal clear, as no worldly construct can guide as the Divine can guide. Darwin, John Locke and others are no match for God Himself, and His book, the Holy Qur'an.

[Ellis Amdur · Rating 3 out of 5]

Violence from the perspective of evolutionary biology. From this viewpoint, Grossman’s ON KILLING and Lonnie Athens' books (described in Rhode's WHY THEY KILL) display narrative explanations for actions and activities that are driven by far deeper primate/instinctive behavior. The interactionist and other theories make social experiences primary – from Ghiglieri’s perspective, these social causes are merely explanations, or at “best,” activating stimuli to what we are “made” to be.
The dilemma is that evolutionary biology can often be almost like Kipling's JUST SO STORIES. People concoct explanations that make sense, at least to them, and assert that this must be a biologically driven fact. Thus Ghiglieri's work will challenge and perhaps infuriate - but very possibly, will not convince.

[Kharla Restauro · Rating 3 out of 5]

Biased my review may seem, i think the book both justified and disgruntled the origin and causes that lead to violence. Although it may not hold the entire formula for the subject it approaches, there are situations and following explanations which are mirrored with what we observe and fail to see in our society. Leading to my constancy in the interjection, “aahh, so that’s why”.

[Eric · Rating 2 out of 5]

Yeah, people can be bad...but knowing what I know now about the evidence marshalled in this book, I'm much less swayed.

[Megan · Rating 2 out of 5]

Had to read for a psyc class...disturbing.

[Lisa · Rating 2 out of 5]

It was interesting but I don't really agree with everything he said.