Crepúsculo: Notas alemãs

by Unesp

Almanya’da kurulan Frankfurt Okulu’nun öncülerinden, Max Horkheimer’ın, toplumların kültürel çöküşünü hızlandıran burjuva kültürünü ve toplum düzenini eleştirdiği ve 1930-1933 yılları arasında kaleme aldığı kısa öykü ve denemelerin bir derlemesi olan Alacakaranlık adlı çalışması, yazılmasının üzerinden yetmiş yılı aşkın bir süre geçmiş olmasına rağmen evrenselliğini ve güncelliğini hâlâ korumaktadır. Marksçılığın akademisyenler tarafından tekrardan değerlendirmesi gibi önemli felsefi konular geride kaldı. Ama yazarın tamamen yaşantısından hareketle yazdığı bu kişisel düşüncüleri, bugün içinde bulunduğumuz karanlıkta bize ışık tutmaya devam ediyor.

NOT: Horkheimer bu notları ilk kez Heinrich Regius takma adıyla, 1934'te yayımlamıştır.

208 pages, Paperback

First published January 1, 1934

Reviews

[Jaq]

Vista in sezione, la struttura sociale del presente dovrebbe configurarsi all’incirca così:
Su in alto i grandi magnati dei trust dei diversi gruppi di potere capitalistici che però sono in lotta tra loro; sotto di essi i magnati minori, i grandi proprietari terrieri e tutto lo staff dei collaboratori importanti; sotto di essi – suddivise in singoli strati – le masse dei liberi professionisti e degli impiegati di grado inferiore, della manovalanza politica, dei militari e dei professori, degli ingegneri e dei capufficio fino alle dattilografe; ancora più giù i residui delle piccole esistenze autonome, gli artigiani, i bottegai, i contadini e tutti gli altri, poi il proletariato, dagli strati operai qualificati meglio retribuiti, passando attraverso i manovali fino ad arrivare ai disoccupati cronici, ai poveri, ai vecchi e ai malati.
Solo sotto tutto questo comincia quello che è il vero e proprio fondamento della miseria, sul quale si innalza questa costruzione, giacché finora abbiamo parlato solo dei paesi capitalistici sviluppati, e tutta la loro vita è sorretta dall’orribile apparato di sfruttamento che funziona nei territori semi-coloniali e coloniali, ossia in quella che è di gran lunga la parte più grande del mondo. Larghi territori dei Balcani sono una camera di tortura, in India, in Cina, in Africa la miseria di massa supera ogni immaginazione. Sotto gli ambiti in cui crepano a milioni i coolie della terra, andrebbe poi rappresentata l’indescrivibile, inimmaginabile sofferenza degli animali, l’inferno animale nella società umana, il sudore, il sangue, la disperazione degli animali.

Questo edificio, la cui cantina è un mattatoio e il cui tetto è una cattedrale, dalle finestre dei piani superiori assicura effettivamente una bella vista sul cielo stellato.

- "Il grattacielo"

[Orçun Güzer · Rating 4 out of 5]

Ara sıra dönüp dönüp 3-4 yazı okuyarak uzun sürede bitirdim; sürekli okunacak bir kitap değil bence. Frankfurt Okulu'nun kurucularından Horkheimer, Almanya dönemindeki bu denemeleri asıl teorik çalışmaları sırasında aklına geldikçe not almış. Çarpıcı tespitler yaptığı parçalar çoğunlukta olmakla birlikte, yazı dilinde bir aksaklık var; bazı denemelerde yön kayboluyor ve sonuçta nereye vardığı anlaşılmıyor. Yine de, Naziler'in henüz iktidara gelmediği dönemdeki bir Alman Marksist düşünürün günlük hayata dair, kimi epey sivri dilli (ve yer yer eğlenceli) eleştirilerini içermesi bakımından önemli bir derleme.