Skąd ten faszyzm?

by Michał Herer

Błyskotliwa książka o relacji faszyzmu z nowoczesnością, mieszczaństwem, historią i kapitalizmem jednego z najciekawszych współczesnych polskich filozofów.

Herer w zwięzły i erudycyjny sposób proponuje czytelnikowi nie tylko definicję faszyzmu badając historyczne i współczesne formy tego zjawiska, ale i odczytanie go w relacji do najważniejszych zjawisk XXI historii, takich jak na przykład kapitalizm. Nie poprzestaje jednak na tym, bo w obliczu widma faszyzmu krążącego dziś nad Europą, stawia pytanie o jego nowe formy, a także współczesne polityczne i społeczne przejawy.

Genres: Nonfiction, Politics, Audiobook, Philosophy

208 pages, Paperback

First published January 31, 2024

Reviews

[Bygun]

Nie ukrywam faktu, że książka ta miała posłużyć mi jako taki wstęp do innej książki o tej tematyce ("Nowe oblicza faszyzmu" Enzo Traverso), ale też po prostu jako coś do przeczytania o właśnie takiej tematyce.
Ponieważ jak to powtarzam sobie "swojego wroga trzeba znać".

[Aleksandra]

Tekst suchy jak wiór.

Autor sprawnie posługuje się aparatem pojęciowym i wykazuje dobrą znajomość teorii, jednak trzyma się jej zbyt kurczowo – brakuje tu odniesień do aktualnych zjawisk i wydarzeń, które ożywiłyby wywód. Choć autor umiejętnie przywołuje myśl uznanych badaczy, sam nie formułuje wyraźnie własnych, oryginalnych tez ani nie zachęca czytelnika do samodzielnej refleksji. W efekcie, mimo wprowadzonych poprawek, o których wspomina autor, esej nadal zachowuje wyraźnie akademicki charakter i zupełnie nie sprawdza się jako tekst popularnonaukowy.

[Agnieszka Piskozub-Piwosz]

Bardzo ciekawy akademicki esej, a raczej połączenie kilku esejów, o relacjach nowoczesności, kapitalizmu, mieszczaństwa i faszyzmu. Autor poświęca wiele uwagi definiowaniu wszystkich pojęć i niemożności ich zdefiniowania, odsyła nas do różnych myślicieli próbujących te pojęcia określić, przypisy są co najmniej tak ciekawe jak zasadnicza treść eseju. Czy odpowiada na tytułowe pytanie? Moim zdaniem nie za bardzo, ale nie żałuję lektury, bo dała mi przegląd literatury i kilka ciekawych inspiracji zwłaszcza w kwestii rozumienia i rozwoju różnych faz kapitalizmu.

[Asia]

Krótka, ale niełatwa książeczka. Liczyłam na nieco bardziej przystępną lekturę, ale wiele mi wyjaśniła notka na końcu dotycząca tego, że pierwotne wersje rozdziałów książki ukazywały się w czasopismach i publikacjach naukowych. Troszkę mi ta książka rozjaśniła kwestię faszyzmu i jego definicji, ale jednak bardziej skomplikowała. Acz chyba taki jest cel tej publikacji, żeby pokazać, jaki ten temat jest skomplikowany i niejednoznaczny.

[Paula]

eseje Herera są ciekawe i proponują mniej typowe, dobrze przemyślane spojrzenie na faszyzm, które autor potrafi wybronić i uzasadnić. zastanawiam się jednak, dla kogo jest ta książka - zapalony czytelnik Krytyki Politycznej znajdzie tutaj pewnego rodzaju podsumowanie tez, o których mógł już słyszeć, ale osoba trafiająca na ten tytuł z ciekawości, chcąca przeczytać coś świeżego, od pierwszych stron zostanie przygnieciona gęstym nawarstwieniem odniesień. wydaje mi się, że umiejętne przemawianie do potencjalnie nowego odbiorcy ma w sobie większą wartość niż mówienie do przekonanych i udawanie, że to pozycja na swój sposób edukacyjna. ale to tylko luźne myśli, po prostu trochę szkoda mi kogoś, kto autentycznie będzie chciał dowiedzieć się więcej o faszyzmie, bo to słowo obecnie jest wszędzie, a trafi na lekturę, która może go przytłoczyć.

[Miniut]

Może i autor jest wybitnym intelektualistą, ale pisać dla zwykłych ludzi nie potrafi. Tak mniej więcej wygląda cały tekst: "Pro­ce­sy zwią­za­ne z mi­gra­cją i za­ni­kiem etniczno-kulturowej ho­mo­ge­nicz­no­ści póź­no­no­wo­cze­snych spo­łe­czeństw także wy­wo­łu­ją re­ak­cje, które mogą wpi­sy­wać się w ten­den­cję fa­szy­zu­ją­cą."
Z tej książki o faszyzmie niewiele się dowiemy, zarówno w kontekście historycznym, jak i aktualnym. Ale, jeśli to kogoś kręci, można dzięki niej poznać wiele nieznanych wcześniej słów i nazwisk autorów mądrych treści.

[Monika]

Interesujący esej na temat źródeł faszyzmu w przeszłości. Autor rozważa jaki wpływ na rozwój faszyzmu, (lub jaki wpływ faszyzm miał na te aspekty) w przeszłości miały nowoczesność, kapitalizm czy mieszczaństwo. Zastanawia się też nad tym, czy obecne ruchy można nazwać faszyzmem i skąd one się biorą. Oczywiście jak zwykle w różnego rodzaju naukach odpowiedź nie jest prosta i z reguły można ją zamknąć w słowach "to zależy".

[Fioletowa Kapibara (they_them)]

Ciekawa pozycja. Zdecydowanie bardziej akademicka niż popularnonaukowa, wymaga pewnej wiedzy wstępnej z zakresu historii, socjologii czy filozofii. Temat faszyzmu ujęty w kontekście historycznym i współczesnym.

[Aleksander]

Zwięzła, choć wcale nie tak bardzo przystępna refleksja na temat źródeł faszyzmu XX wieku i jego nowych konfiguracji w wieku XXI-szym. Warto chociażby dla dobrze dobranej literatury i źródeł. Pozycja bardziej na orientację niż znalezienie odpowiedzi.

[Sl]

Nowa ksiazka a juz zdazyla sie zle zestarzec. Ciekawe pomysly ale wnioski szybko okazaly sie bledne.

[Iga]

Trudna. Bardzo. Ale niezwykle się cieszę, że po nią sięgnęłam.

[Mikołaj Patkowski]

DNF

[Magdalena]

Ciekawe, ale mało przystępne

[Natalia Gaj]

5/10