Mag ik bij jou? Omgaan met trauma

by Elisa van Ee

Als je traumatische ervaringen meemaakt heb je de steun van je omgeving hard nodig.
Tegelijkertijd wordt je omgeving ook geraakt door jouw trauma’s. Trauma’s doen pijn. Het is schrijnend wanneer je dat juist het contact met je naasten verliest, of wanneer je je als naaste realiseert dat je de ander niet kunt bereiken.

In ‘Mag ik bij jou?’ beschrijft Elisa van Ee hoe je de gevolgen van traumatische ervaringen voor relaties kunt begrijpen en hoe je verbonden kunt blijven of de ander kunt steunen zonder overbelast te raken. Aan de hand van verschillende thema’s onderzoekt Van Ee waarom het zo belangrijk is om er na traumatische ervaringen voor elkaar te zijn, waarom het juist zo moeilijk kan zijn om de ander te bereiken of toe te laten, maar vooral wat je eraan kunt doen.

Met tips, vragen en oefeningen ontstaan er nieuwe manieren om niet alleen het trauma, maar vooral ook het leven met elkaar te delen, of je nu partner, ouder, grootouder, kind of gewoon de buurman bent.

208 pages, Paperback

First published March 29, 2024

Reviews

[Mara · Rating 4 out of 5]

Op een fijne manier een makkelijk leesbare en te volgen samenvatting over het inter-relationele aspect van trauma inclusief voorbeelden. Extra leuk om een boekje te lezen van een collega in het (trauma) werkveld en fijn om in de toekomst te kunnen terugkeren bij enkele bronnen. Een breder perspectief op trauma lijkt mij zeer nodig, vooral gezien we in Nederland geneigd zijn om trauma als een individueel probleem te zien.

Voor mij was het niet helemaal duidelijk of het doel van dit boekje ook zelfhulp was (wel aanwezigheid van opdrachten aan het eind van elk hoofdstuk). Als zelfhulpboek vraag ik mij af of er voldoende houvast zit in de structuur, maar mogelijk kunnen andere lezers die het boek met dit doel hebben aangeschaft hier beter wat over noemen.

[Vincie · Rating 3 out of 5]

Op zich een mooi boek, er waren momenten dat ik dacht: Ik vind dit boek 4* waard, er waren momenten dat ik dacht: meh, 2*, dus dat komt uit op een gemiddelde van 3*.

Het is (vergeleken met bijvoorbeeld een boek als Traumasporen van Bessel van der Kolk) een vrij dun boek, maar wel met waardevolle informatie. Bij het deel over het omstanderseffect raakte ik even getriggerd waardoor ik de inhoud niet meer in mij kon opnemen en het boek even moest wegleggen. Dit is voor het eerst dat dat tijdens het lezen gebeurt, dus dat is op zich ook wel bijzonder.

Sommige delen waren voor mij niet aansluitend, maar kunnen voor anderen juist heel helpend zijn. Bijvoorbeeld de hoofdstukken over gezinnen, families en naasten en de impact van een trauma op de gehele omgeving. Achter elk hoofdstuk zitten ook oefeningen, dat had van mij niet per se gehoeven, maar kan me voorstellen dat anderen dat wel prettig vinden.

Over all een fijn, informatief boek, mooi onderbouwd en er zijn veel voorbeelden. Het verschilt denk ik per persoon in hoeverre het boek echt aansprekend is.

Dat alle bronnen genoteerd zijn, is heel fijn. Dan kun je gemakkelijk doorzoeken voor meer verdieping, of onderzoeken nalezen. Altijd een pluspunt.

"Maar juist als je een trauma hebt en je je kwetsbaar voelt, kan het moeilijk zijn om de ander om steun te vragen. Als je vermoeid bent door slechte nachten ga je liever op de bank liggen. Als je je angstig voelt, trek je je liever terug in een veilige omgeving. Als je je afgestompt voelt, komt wat de ander zegt of doet niet binnen. Daarbij kan de onvoorspelbaarheid van trauma-associaties en de heftige reacties die daarmee gepaard gaan, maken dat je het gevoel hebt dat je jezelf niet in bedwang hebt, data je makkelijk controle verliest. Dan isoleer je jezelf liever om te voorkomen dat anderen je zo zien. Beoordelingen die zijn ontstaan door het trauma versterken dat gedrag. Want wie heeft jou nu nog nodig? Mensen met trauma's kunnen zich dan ook intens eenzaam voelen. De gevolgen van een traumatische ervaring kunnen maken dat de steun die je zo hard nodig hebt jou niet bereikt, omdat je jezelf hebt afgesloten. Je gedrag houdt het probleem in stand." ~ bladzijde 37

"De basishouding waarin je kunt leren van de ander wordt wel 'epistemisch vertrouwen' genoemd. Vanuit deze basishouding van vertrouwen blijf je je openstellen voor nieuwe ervaringen, zonder naïef te zijn. En dat is behulpzaam in tijden van nood, want de steun die je ontvangt vanuit vertrouwen geeft tegenwicht aan de negatieve gevoelens en overtuigingen die trauma oproepen. Maar stel nu dat de boodschap die je als kind krijgt niet helpend, maar ondermijnend is. Je kunt het niet, je doet er niet toe, je bent een last. Kinderen die geen veilige relatie met hun ouders ervaren, ontwikkelen meestal een basishouding van wantrouwen. Dat wantrouwen is vaak gericht op anderen. Ze ervaren dat ze op hun hoede moeten zijn bij mensen of dat niemand te vertrouwen is. Hierdoor staan ze minder open voor nieuwe ervaringen. Wanneer iemand oprecht het goede met hen voorheeft, vertrouwen ze die informatie niet. Het leervermogen is geblokkeerd. Ze doorzien de goede intenties niet, omdat ze verwachten onderuitgehaald te worden. Hun beeld van zichzelf en anderen verandert hierdoor moeilijk. Soms is het wantrouwen juist gericht op het eigen oordeel. Deze mensen vertrouwen niet op hun eigen mening of ervaring, ook niet als hun lijf stress of gevaar signaleert. Ze varen blind op het oordeel van die ene persoon die ze wel vertrouwen. Ze komen dan ook gemakkelijk in relaties terecht waar er opnieuw misbruik van hen wordt gemaakt." ~ bladzijde 102-103