Vier tieners delen een duivelse drift naar seks en geweld. De meiden leven zich uit op hun slachtoffers en verpulveren de grenzen van de geldende moraal. Tegelijkertijd proberen ze zich te bevrijden van de male gaze die hen drijft – of is er een andere kracht in het spel? De lezer wordt meegezogen in een verslavende vertelling die het daglicht eigenlijk niet kan verdragen.
A.H.J. Dautzenberg is een geëngageerd en spraakmakend schrijver. In zijn werk laat hij keer op keer zien dat hij haarfijn de polsslag van de tijd aanvoelt, zoals met het initiatief van de glossy Quiet 500, waarmee hij de stille armoede in Nederland een gezicht gaf. We leven in een tijd waarin we heel voorzichtig moeten zijn met hoe we ons uiten, hoe we ons van de taal bedienen. In zijn nieuwe grote libertijnse roman verkent Dautzenberg de vrijheid van meningsuiting in tijden van de woke-beweging.
A.H.J. Dautzenberg werd op 13 december 1967 geboren in de Vroedvrouwenschool van Heerlen. Hij groeide samen met zijn tweelingbroer op in Schaesberg (Landgraaf). Na de middelbare school studeerde hij Economie in Tilburg. Later voltooide hij ook onder meer de studie Taal- en letterkunde. Hij woont tot op heden in Tilburg-Noord.
Zijn teksten verschenen in onder meer Hollands Maandblad, de Revisor, Kort Verhaal, De Brakke Hond, De Jaap, Propria Cures, De Groene Amsterdammer, De Contrabas, Tirade, Frontaal Naakt, Das Magazin, De Volkskrant, NRC Handelsblad, NRC Next, Het Financieele Dagblad, Knack, Humo, VPRO Gids en Vara TV Magazine. Zijn boeken verschijnen bij Uitgeverij Atlas-Contact in Amsterdam.
A.H.J. Dautzenberg trad op tijdens festivals als Crossing Border, Literatuur Late Night, de Uitmarkt, De Geest Moet Waaien, Schrijvers Binnen, Wintertuin, Pauw & Witteman, Dit was het nieuws, Nur Literatur, TiLt, Incubate, Noorderzon en Lowlands.
Deze 'libertijnse roman' moet nog even indalen. Volgens voor- en nawoord 66,6% geschreven met behulp van een AI-bot. Boordevol onversneden Dautz-spielerei en heel wat taalvuurwerk, maar behoorlijk gore boel. Een snuff op papier, het Vies Markiesje in de 21ste eeuw. De naaktfoto van de Dautzer krijg je er op het einde helemaal gratis en voor niks bij (spoiler: hij heeft inderdaad een uitstulpende navel). 10 maart naar Tilburg voor de boekvoorstelling en performance in Little Devil: kijk ik naar uit!
Selin, Anne, Dylana en Elodie (Sade) vormen de vier, met AHJD als Puppet Master, de Vijf. De verteller, geestelijke vader als vijfde wiel aan de verhalenwagen? Of is dat eerder de onschuldige lezer? Lees wat DFW zegt over 'American Psycho' en hoe het goedkope sadisme is gericht op de lezer: https://pivic.blog/blog/david-foster-...
wat een afschuwelijke gore geile janboel van smeerlapperij. letterlijk alles wat god verboden heeft en het daglicht zelve liever niet aanschouwt, gehuld in filosofisch schot-in-de-roos jasje en afgezet met biesjes van culturele pijnpunten. geniaal. gadver. een meesterwerk. afgrijselijk.
ik hoop dat het vervolg nooit komt, maar zal het t.z.t. zonder twijfel uit de schappen rukken en besmeuren met verschillende lichaamssappen om de meiden te eren.
Voor wie houdt van literatuur die geschreven is vanuit volledig benutte artistieke vrijheid is dit boek een heuse aanrader. Wie vindt dat er grenzen zijn aan artistieke vrijheid, is gewaarschuwd: die grens wordt overschreden, waar u die ook trekt.
En toch: hoe verwerpelijk de inhoud van De Vijf ook is: het verhaal is overduidelijk een papieren constructie, ook binnen de verhaalwereld. Dautzenberg biedt de lezer genoeg mogelijkheden tot ontsnapping aan de gruwelijkheden, onder meer door de vele sublieme verhaallagen en de talloze ironische verwijzingen. Het is maar een spel...
En ja, dat is het ook, maar wel een spel op het scherp van de snede. Een spel waarbij veel op het spel staat: het lot van de mensheid, zo u wil, in deze tijden van kunstmatige intelligentie, toenemende intolerantie en pogingen tot vrijheidsbeperking, door zowel burgers als overheden. Niet vaak zult u nog een boek lezen dat zo ironisch is, en tegelijk zo menens.
Voor wie het boek op basis van de kaft, of de ‘amuse’ linea recta naar de brandstapel wil verwijzen, is het belangrijk om zich te realiseren dat de materiële werkelijkheid goed noch kwaad kent, dat oordelen zich onttrekken aan het falsificatieprincipe en dat bijgevolg geen enkele ethische opvatting bewijsbaar superieur is aan een andere. Ieder mens zal steeds eigen opvattingen moeten verantwoorden op basis van eigen waarden, en in gesprek moeten blijven met andersdenkenden.
Tot die beschaafde dialoog roept dit ogenschijnlijk barbaarse boek op. Wie niet meer in staat is om uit te leggen waarom –ik noem maar wat- een ander doden slecht is- en het onderwerp simpelweg taboe verklaart, legitimeert daarmee het werk van de moordenaar.
Uiteraard is veel van wat je leest walgelijk: je kunt het zo schokkend niet bedenken of het staat erin. En toch blijft het boek luchtig, vooral als je de inhoud gedoseerd tot je neemt. De vele, korte hoofdstukken lenen zich prima voor een dergelijke lectuur.
Sla vooral geen woord over, want je ontneemt jezelf talloze hilarische vondsten: in het middengedeelte begint ieder hoofdstuk met een ‘kopie’ van een woordenboek-lemma . Deze woordenboekdefinities variëren van bijzonder leerzaam (kende u de oorspronkelijke betekenis van het woord ‘inhoud’?) tot briljante onzin, waarvan ik uiteraard niets verklappen zal.
De roman is daarbij zeer inclusief: als lezer mag je ook een beetje meedoen, en niemand, echt helemaal niemand wordt gespaard. Zoals M.Vasalis dichtte: “Ik heb het angstig ondergaan, ik kwam er sterk en nieuw vandaan”.
Ik had hoge verwachtingen. Die zijn helaas niet waargemaakt. Het was me niet spannend of extreem genoeg. Er was geen spanningsopbouw naar het moorden of verkrachten, de slachtoffers leken geen pijn te lijden, de karakters bleven vlak, het einde was voorspelbaar. Maar alsnog 2 ballen omdat ik er in het begin wel een tikkeltje opgewonden van raakte. Helaas hield het niet lang aan. Tips voor goede libertijnse romans zijn welkom.
GADVERDAMME! Trigger warning als je dit boek gaat lezen. Als je bedenkt dat 2/3 is geschreven door AI dan is het wat behapbaarder. Zou een schrijver dit zelf verzinnen dan mag ie van mij een enkeltje TBS.
Het moet ergens in het begin van mijn universiteitsjaren geweest, toen een vriend mij uitdaagde om met hem naar Salò o le 120 giornate di Sodoma, Pasolini’s interpretatie van het boek van markies de Sade, te gaan kijken. Als ik de ganse film zou uitkijken, hoefde ik hem het ticketje niet terug te betalen. Salò wordt, zo beaamt Wikipedia, “vaak genoemd als een van de meest controversiële films die ooit zijn gemaakt.” We hebben de film vanzelfsprekend volledig uitgekeken, en de inhoud heeft mij (ons ?) niet met een merkbaar trauma opgezadeld. Ik heb altijd al goed fictie van realiteit kunnen scheiden.
Ik vind mijzelf nogal ruimdenkend wat betreft fictie —in fictie moet alles kunnen. Geen taboe hoeft gespaard, alle fatsoen mag overboord, op voorwaarde dat alles binnen dat boek blijft én (dus ook) dat het fictie is (u herinnert zich misschien nog mijn aversie voor I love Dick).
Dit boek vraagt heel wat ruimdenkendheid. En ook een stevige maag —of op zijn minst een sterk incasseringsvermogen. Ik heb ondertussen al redelijk wat vunzigheid gelezen en (op film) gezien, en dit scoort toch wel erg hoog. Zoals Dautzenberg het zelf schrijft:
"De aan donkere Scandinavische misdaadseries verslaafde lezers zijn als eerste afgehaakt, de liefhebbers van barok maffia- of Vikinggeweld hielden het iets langer vol en de laatste 'ruimdenkende' non-fictie-adept heeft zich een paar pagina's geleden losgekoppeld, de intellectuele honger werd uiteindelijk toch verzwolgen door het 'vuil'."
Er zitten verhaaltechnisch heel erg interessante zaken in, maar dat zal voor de (boven)gemiddelde 'ruimdenkende' medemens niet voldoende zijn om zich door de inhoud te worstelen.
Dit boek is een ode aan de kunst. Ofwel populair gezegd een must-read. Ik heb het met open mond gelezen, soms met mijn hand ervoor, soms zelfs met mijn blik zover als mogelijk afgewend. Maar ik heb doorgezet en daarvoor kreeg ik op een gegeven moment complimenten van de schrijver. En dat kan in dit boek. Er zit laag op laag in en het duizelde mij van de perspectieven, waardoor deze Libertijnse vertelling steeds fascinerender wordt en onmogelijk om weg te leggen. Mijn persoonlijke emotie varieerde in allerlei kleuren, uiteraard walging en empathie voor de slachtoffers maar ook boosheid, want op een gegeven moment word ik als persoon ook 'gepakt'. Toen kwam er een schuldgevoel, want ik ben mens. Doe ik hieraan mee?
Waarom is dit boek zo belangrijk? Omdat het dus schijnbaar kan in deze tijd, iets lezen waar je het hartgrondig niet mee eens kan zijn, in opstand komt en vervolgens toch respect ervaart voor datgene wat anders is, wat gezegd mag worden. Ik heb gelezen, gehuiverd en werd schoorvoetend een beter mens. Zou dit de bedoeling zijn van de schrijver?
‘De Vijf’ van Anton Dautzenberg is literaire slasher. De gruwelijke en heftige beelden worden volgens mij gebruikt om de morele grenzen van de lezer te raken en te overschrijden, zodat hij gaat nadenken over zijn persoonlijke ethiek. In dit opzicht is het boek meer dan geslaagd, want het verhaal ging mijn grenzen regelmatig over. Tijdens het lezen moest ik steeds denken aan de woorden van Emile Cioran: ‘De mens is een metafysisch dier naar de verrotting die hij in zich draagt.’ (1) Met deze woorden krijgt het boek voor mij diepgang. En zo wordt ‘De Vijf’ literaire slasher dankzij Emile Cioran.
1 Cioran, E. (2017). Een kleine filosofie van verval. Groningen: Historische uitgeverij p. 211
Een boek dat veel vragen oproept, maar deze ook beantwoordt. Door de objectieve omschrijving van veel grensoverschrijdende handelingen haalt het er de emotie uit, en daarmee ook de shock waarde (voor mij dan). Ik miste tot ongeveer 75% van het boek een spanningsboog, maar ook daar wordt uiteindelijk op gereflecteerd.
Al met al een interessant experiment dat gaat over taal, maatschappelijke waarden, seksualiteit (of het gebrek eraan) en het collectieve ‘fatsoen’. Staat bol van tegenstrijdigheden die kunnen frustreren, maar daarmee ook weer hun doel dienen. Het verwacht wel redelijk wat inspanning van de lezer en is soms wat pretentieus.
Ik ben tot blz. 180 ofzo gekomen, daarna heb ik het weggelegd- geen enkele karakterontwikkeling. Als aanklacht tegen de betutteling en zelfcensuur van de maatschappij kan ik het nog wel waarderen maar moet het zo lang zijn als altijd hetzelfde gebeurd zowel intern als extern? 100 a 150 blz hiervoor waren meer dan voldoende geweest denk ik.
Niet voor tere zieltjes en voor mensen die het verschil tussen fictie/literatuur en de 'echte' wereld nauwelijks kunnen onderscheiden. Mooie bijrol voor metalcafe Little Devil (steun diens campagne op voordekunst.nl)