Η μνήμη του πάγου

Ο δράκος της Πρέσπας #3

by Ioanna Bourazopoulou, Ιωάννα Μπουραζοπούλου

H τριλογία του Δράκου της Πρέσπας παρουσιάζει τρεις αλληλοαναιρούμενες εκδοχές για την εμφάνιση ενός τέρατος στη Μεγάλη Πρέσπα, τη λίμνη που μοιράζονται τρεις μικρές χώρες, ευάλωτες σε δαιμόνια και κακοδαιμονίες: η Ελλάδα, η Βόρεια Μακεδονία και η Αλβανία. Η επέλαση του θηρίου είναι σαρωτική, μεταβάλλει το κλίμα, την πολιτική, την οικονομία, προκαλεί καταστροφές, ξεριζωμούς, θανάτους. Κάθε χώρα αντιλαμβάνεται διαφορετικά τις εκδηλώσεις του δράκου και τις ερμηνεύει με τον δικό της τρόπο.

Στον παρόντα τόμο παρουσιάζεται η οπτική της αλβανικής όχθης, η οποία πλήττεται από πρωτοφανή παγετό. Οι ερευνήτριες τούτης της όχθης –τοξότριες και ιέρειες δρακολόγοι– αγωνίζονται να λύσουν το αίνιγμα της στοιχειωμένης λίμνης, αγνοώντας ότι αποτελούν μέρος του.

Η Μνήμη του Πάγου είναι ταυτόχρονα το τέλος και η έναρξη της τριλογίας, επειδή μας μεταφέρει στην απαρχή του φαινομένου, όπου βρίσκεται και η λύση. Το τρίπτυχο του δράκου ξεδιπλώνεται ολοκληρωμένο και η συνείδηση καλείται να αναμετρηθεί με τις πέντε αισθήσεις.

Η τριλογία του Δράκου της Πρέσπας διαβάζεται με οποιαδήποτε σειρά. Κάθε βιβλίο αποκαλύπτει έναν καινούργιο κόσμο δράσης και μυστηρίου, παθών και διλημμάτων, εγκλημάτων και δολοπλοκιών, φωτίζοντας τα λεπτά νήματα που ενώνουν τα όνειρα και τις αυταπάτες ανθρώπων και λαών.

Genres: Fantasy, Fiction, Dystopia

496 pages, Hardcover

Published November 27, 2023

About the author

Η Ιωάννα Μπουραζοπούλου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1968. Σπούδασε Διοίκηση Ξενοδοχείων στην Ανωτέρα Σχολή Τουριστικών Επαγγελμάτων Ρόδου και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στο University of Buckingham της Αγγλίας, στον τομέα του Διεθνούς Ξενοδοχειακού Management. Εργάστηκε σε τουριστικές μονάδες ως το 2000. Το 2002 αποφοίτησε από την Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης, όπου εξειδικεύτηκε στη Διοίκηση Μονάδων Υγείας, και σήμερα εργάζεται στα Προγράμματα Υπηρεσιών Υγείας του Β΄ Περιφερειακού Συστήματος Υγείας Αττικής.
Συγγράφει μυθιστορήματα και θεατρικά.

Reviews

[Zizeloni · Rating 5 out of 5]

Επιτέλους ήρθε το τελευταίο μέρος της τριλογίας, που μας δείχνει τη ζωή στην αλβανική πλευρά της λίμνης, την παγωμένη πλευρά με τις τοξοτριες.
Λένε ότι μπορείς να τα διαβάσεις με όποια σειρά θέλεις, αλλά διαφωνώ, πρέπει να τα διαβάσεις με τη σωστή σειρά που τα έγραψε. Το βιβλίο κλείνει την τριλογία πολύ ωραία, δεν έχω παραπονο από τις εξηγήσεις. Μόνο που θα το ήθελα μεγαλύτερο! Μιας που αφιερώθηκε μεγάλο κομμάτι στη γενική εξήγηση και το γενικό τέλος, θα ήθελα να μάθω ακόμα περισσότερα για την αλβανική πλευρά.

Τελεια η τριλογία, έργο τέχνης, να τη διαβάσετε. Μπουραζοπουλου θεά!

[Travel Bookwide · Rating 5 out of 5]

Αγαπητή κυρία Μπουραζοπούλου
Θέλουμε και το μετά
Θέλουμε ο,τι side story μπορείτε να σκεφτείτε
Θέλουμε το σύμπαν του Δράκου να το διαβάζουμε συνέχεια και συνέχεια...

[MTK · Rating 5 out of 5]

Το κυριότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει κάποιος με αυτό το βιβλίο, το τελευταίο της Τριλογίας του Δράκου της Πρέσπα, είναι πως θα βρει το χρόνο να την διαβάσει ξανά από τη αρχή. Η συγγραφέας κατόρθωσε να ολοκληρώσει την αφήγησή της με ένα άψογο φινίρισμα της ιστορίας που ξεκίνησε να ξεδιπλώνει μπροστά στα μάτια μας δύο βιβλία πριν, κλείνοντας έναν τέλειο κύκλο και οδηγώντας τον αναγνώστη σε μια λογοτεχνική πληρότητα.

[Leuteris Koutsogiorgis · Rating 5 out of 5]

Και τώρα τι θα γένουμε χωρίς Μπουραζοπούλου...

[Leonidas Moumouris · Rating 4 out of 5]

Και η τριλογία κλείνει αφήνοντας την τελευταία πράξη του θεατρικού της λούνας σε μας, στην κουβέντα που θα κάνουμε στο καθιστικό μας έχοντας τις απαντήσεις, έχοντας πια όλη την ιστορία ειπωμενη και απ'τις τρεις πλευρές.
Στην αλβανική πλευρά οι ήρωες είναι πιο κοντά στην ανθρώπινη φύση τους, η προσέγγιση τους πιο γήινη και μια ιστορία αγάπης που λίγο έλειψε να μου χαλάσει τη συνολική μου αίσθηση για το βιβλίο. Θα πάρω τη θετική πλευρά και θα πω πως τελικά ο έρωτας είναι ο πολιορκητικός κριός για κάθε σφαλισμένη πόρτα.
Οι συμβολισμοί παντού, η Μπουραζοπούλου εμπνέεται απ' την εποχή μας, την προπαγάνδα και τελικά τη διαμόρφωση συνείδησης και φτιάχνει ένα σύμπαν που μόνο χάριν αρχειοθέτησης ανήκει στο Fantasy.

[Alina Vasileiou · Rating 5 out of 5]

Tο τέλειο κλείσιμο της τριλογίας!! Μόνο έτσι θα μπορούσε να τελειώσει,μόνο έτσι φτάνει ο αναγνώστης στην ερυθρωση!
Δεν μπορώ να πω κάτι για το μυαλό αυτής της σπουδαίας συγγραφέα,για τον τρόπο που χειρίζεται τη γλώσσα,για τους κόσμους που φτιάχνει( αλήθεια,κρύωνα διαβάζοντας το!),για τους χαρακτήρες που πλάθει! Αν έγραφα βιβλία,θα ήθελα να ήταν έτσι! Τίποτα άλλο...
Εύχομαι να συνεχίσει μόνο να γράφει...
(Διαφωνώ ότι μπορούν να διαβαστούν με οποιαδήποτε σειρα τα τρία βιβλία!Δεν μπορώ να φανταστώ καν,καθοιος να διαβάζει το συγκεκριμένο πρώτα και μετά τα άλλα δύο. Χάνεται το χτίσιμο και η μαγεία..)

[Vaso · Rating 5 out of 5]

Ήρθε κι η σειρά της τρίτης όχθης. Μιας όχθης που κατακλύζεται από πάγου κι οι δρακολογοι εδώ, είναι μόνο γυναίκες και χωρίζονται σε τοξοτριες και ιέρειες. Το αίνιγμα κι εδώ κοινό, όπως και στις άλλες δύο όχθες.
Με τη μνήμη του πάγου, κλείνει η τριλογία του δράκου της Πρέσπας με τον καλύτερο τρόπο.

Ότι και να πω για την κα Μπουραζοπούλου θα είναι λίγο. Έχει στήσει μια εξαιρετική ιστορία με 3 διαφορετικές οπτικές και τα μυνηματα που περνάει είναι πολλά. Κάθε λέξη έχει τη σημασία της, όπως και καθετί που συμβαίνει έχει το λόγο του!
Προσωπικά με κάλυψε και με το παραπάνω και μου άρεσε πολύ και το κλείσιμο!

Νομίζω ότι ξαναδιάβαζα όλη την τριλογία άνετα!

Αν δεν έχετε διαβάσει ακόμη την κα Μπουραζοπούλου, τι περιμένετε;

[Eleni · Rating 5 out of 5]

Με τη "Μνήμη του Πάγου" ολοκληρώνεται η τριλογία του Δράκου της Πρέσπας, που μετά την Ελλάδα (λάσπη) και τη Βόρεια Μακεδονία (έρημος) μας μεταφέρει στην αλβανική πλευρά, αυτή του πάγου. Το βιβλίο είναι όλως μη παραδόξως συναρπαστικό και κλείνει ιδανικά την ιστορία. Όπως και στους άλλους δύο τόμους, εδώ η Μπουραζοπούλου δημιουργεί μια πλοκή στη σφαίρα του φανταστικού, με στοιχεία μαγικού ρεαλισμού και sci-fi λογοτεχνίας, μεταφέροντας όμως παράλληλα και τον απόηχο του σύγχρονου πολιτικοκοινωνικού γίγνεσθαι. Δηλαδή η πολιτική αλληγορία είναι και πάλι στο επίκεντρο, αν και έχω την εντύπωση ότι εδώ δίνεται ελαφρώς μεγαλύτερο βάρος στο φανταστικό στοιχείο σε σχέση με τα προηγούμενα δύο βιβλία, πράγμα ίσως λογικό βέβαια γιατί πλέον έχουμε και την εξήγηση των διαφορετικών κλιματικών συνθηκών στις τρεις όχθες της Πρέσπας (και να πω με την ευκαιρία ότι παρόλο που αυτή η εξήγηση για μένα ήταν αναμενόμενη σε επίπεδο συμβολισμού και πολιτικών μηνυμάτων, δεν μπορώ να μη θαυμάσω τον ευφάνταστο τρόπο που βρήκε η Μπουραζοπούλου για να δέσει τα επιμέρους arcs των τριών βιβλίων και να περιβάλει τον συμβολισμό με μια τόσο στέρεη λογικοφανή ερμηνεία με στοιχεία επιστημονικής φαντασίας αξιοποιώντας και την ομηρικά έπη - ΠΟΎ ΤΑ ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΟΛΑ ΑΥΤΑ;;;)

Με σειρά προτίμησης, πιστεύω ότι πρώτη έρχεται η "Κεχριμπαρένια Έρημος" (2ος τόμος - Βόρεια Μακεδονία) ως δημιουργική κορυφή της τριλογίας (και δεν το περιμένεις κιόλας με τίποτα, γιατί τα δεύτερα βιβλία - σάντουιτς των τριλογιών έχουν συχνά τον άχαρο ρόλο να μεταβιβάζουν απλά το νήμα της ιστορίας από την αρχική καθοριστική εντύπωση στο πολυπόθητο φινάλε), ακολουθεί δεύτερη "Η κοιλάδα της λάσπης (1ος τόμος - Ελλάδα) και κατόπιν η "Η Μνήμη του Πάγου" (παρών 3ος τόμος - Αλβανία). Πάντως πρόκειται για ένα ενιαίο, σφιχτοδεμένο έργο και ό,τι καλύτερο έχει γράψει η σπουδαία αυτή λογοτέχνιδα κατά την άποψή μου (με την επιφύλαξη του "Μπουντουάρ του Ναδίρ" που είναι πλέον το μόνο βιβλίο της που δεν έχω διαβάσει).

Όσον αφορά τη σειρά ανάγνωσης των βιβλίων, καταλαβαίνω τη λογική πίσω από την οποία προτείνεται οποιαδήποτε αλληλουχία, αλλά πιστεύω πως ακολουθώντας τη σειρά συγγραφής ακολουθεί κανείς πιο αποτελεσματικά και τη σκέψη του/της συγγραφέα. Χώρια που, ακόμα και αν οι δύο πρώτοι τόμοι λειτουργούν σαν πλέγμα και αλληλοσυμπληρώνονται (ισχύει κατά μία έννοια, αν και το δεύτερο βιβλίο περιλαμβάνει κάποια σπόιλερ για το πρώτο), σε κάθε περίπτωση "Η μνήμη του πάγου" κλείνει άρα σποϊλεράρει τα προηγούμενα οπότε ας διαβαστεί τελευταία.

Very highly recommended που θα έλεγαν και οι δρακολόγοι της ελληνικής όχθης. Έχει μαλλιάσει η γλώσσα μου να το λέω, ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ Η ΙΩΑΝΝΑ ΜΠΟΥΡΑΖΟΠΟΥΛΟΥ. Διαβάστε τα όλα.

[Maria BuenosAires · Rating 4 out of 5]

4.5
Δεν θα πω για την αλληγορία, τα μηνύματα και την ικανότητα της Μπουραζοπουλου να τα μετατρέπει σε παραμύθι. Θα πω για την ατμόσφαιρα. Για το πόσο ο αναγνώστης θέλει να ζήσει στη δυστοπία, να γνωρίσει τους καλούς αλλά και τους κακούς. Για το ότι το βράδυ με νανουριζε η ιδέα να βρίσκομαι δίπλα στη σόμπα που καίει με λάδι λυκοψαρου, ενώ έξω έχει μείον τριάντα.
Η τριλογία είναι φανταστική, και με τις δύο έννοιες της λέξεις. Λύθηκε δεν λύθηκε το μυστήριο, μας άρεσε δεν μας άρεσε, η ατμόσφαιρα μένει, και οι αναγνώστες είναι ελεύθεροι να επιλέξουν όχθη, ομάδα και μεριά και να συμβάλουν και οι ίδιοι στη λύση. Μαγεία.

[Sofia Silverchild · Rating 5 out of 5]

«Το ριζικό της Βαλκανικής είναι να ζει με τη σκιά τη��. Να την κουβαλάει στην πλάτη, σαν μπέρτα από σίδερο, παριστάνοντας ότι δεν πρόκειται παρά για τη φιγούρα της στον τοίχο. Κάθε της επιτυχία, κάθε της νίκη, κάθε της κερδισμένη ελευθερία, προσθέτει μια ουγγιά σίδερο στην μπέρτα και μια πινελιά σκοταδιού στην σκιά, αφού τίποτε δεν αξιώνεται χωρίς να εισπράξει δασμό το έρεβος. Η σκιά ασχημαίνει με τον χρόνο, πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέι, και η Βαλκανική αναγκάζεται να κλείνει τα μάτια και να διασκεδάζει με εκκωφαντικές πατριωτικές ιαχές το ασήκωτο βάρος του μετάλλου.
Αιώνες τη συντροφεύει η σκιά. Απλωνόταν στη χερσόνησο προτού η Βαλκανική αποκτήσει τη σύγχρονη αντίληψη του εαυτού της --του ελεύθερου πλην διαμελισμένου εαυτού της-- γι' αυτό και δίκαια παραπονιέται ότι την κληρονόμησε. Παραβλέπει, βέβαια, ότι δεν σταμάτησε να την αναπαράγει, ούτε μπήκε στον κόπο να την αποτινάξει. Ενώ σκαρφίζεται περισσότερες ιδεολογίες ανεξαρτησίας απ' ό,τι τραγούδια, ενώ ξέρει περίφημα να διαχωρίζει το κάθε κομμάτι της από το γειτονικό του, δεν εννοεί να διαχωρίσει την στράτα της από το κακό της ριζικό».

[Christos Bekos · Rating 5 out of 5]

Very enjoyable read. I think the entire series was a great piece of work from the writer.
This third book definitely much better from the second impov and surely closes the circle in a great way!
One question that i still cannot answer (but more likely i disagree) is whether the claim that the 3 books could be read in any order makes any sense.

[MimbleWimble___ Elli Maria Moutsopoulou · Rating 3 out of 5]

Κουράστηκα σε πολλά σημεία και σε αυτό το βιβλίο 💜 ωστόσο το μαγικό μυαλό της Μπουραζοπούλου θα το αγαπώ πάντα!

[Roula M · Rating 5 out of 5]

Μέσα σε αυτό το βιβλίο υπάρχουν οι καλύτερες 50σελιδες που έχω διαβάσει τα τελευταία χρόνια.

[Nickolas B. · Rating 4 out of 5]

Ολοκληρώθηκε η τριλογία του Δράκου της Πρέσπας.
Κατά τη γνώμη μου το 3 μέρος υστερεί κάπως σε σχέση με τους 2 προηγούμενους τόμους. Οι εξηγήσεις που δίνει η συγγραφέας για το παράδοξο των τριών χωρών και ένα αχρείαστο ρομάντζο, αποδυναμώνουν κάπως την όλη ιστορία.
Παρ' όλα αυτά το έργο κλείνει αξιοπρεπώς και μακάρι να ακολουθήσουν κι άλλα παρόμοια βιβλία από τη Μπουραζοπούλου, αλλά και άλλους νέους Έλληνες συγγραφείς.

[KONSTANTINOS ANASTASILAKIS · Rating 3 out of 5]

Ικανοποιητικό αλλά όχι συγκλονιστικό κλείσιμο και σίγουρα το πιο αδύναμο βιβλίο της πολύ αξιόλογης τριλογίας. Ιδίως οι επεξηγήσεις της δημιουργίας των δυστοπικων κόσμων ήταν έως και απογοητευτικές (επιπέδου LOST). Αυτά όμως που διασώζουν το τρίτο μέρος και εξαπτουν το αναγνωστικό ενδιαφέρον για την εξέλιξη της πλοκής είναι τα προτερήματα ολόκληρης της τριλογίας: Δουλεμένοι και στερεοι χαρακτήρες, καλοστημένοι σπιρτοζικοι διάλογοι και εύστοχη πολιτική/ γεωγραφική αλληγορία στον πυρήνα της αφήγησης. Συνολικά αποτιμώντας: κορυφαία στιγμή η Κεχριμπαρενια έρημος, πολύ ενδιαφέρουσα η Κοιλάδα της Λάσπης, απλώς ικανοποιητική η Μνήμη του Πάγου. Ακόμη και έτσι, αξίζει να χαθείτε στον κόσμο του Δράκου της Πρέσπας...

[Χρήστος Αναστασόπουλος · Rating 5 out of 5]

Μακάρι να μην τελείωνε, να είχε άλλο τόσο κι άλλο τόσο...

[Maria Drinia · Rating 5 out of 5]

Συγκλονιστικη και συγκλονιστικα Βαλκανικη.

[Skorofido Skorofido · Rating 3 out of 5]

Αισίως φτάσαμε και στη «Μνήμη του Πάγου», το τελευταίο βιβλίο της τριλογίας του Δράκου της Πρέσπας. Παρακολουθούμε τη ζωή στην τρίτη όχθη της Πρέσπας, στην πλευρά της Αλβανίας, όπου εδώ μήτε βροχή μήτε λιακάδα βασιλεύει αλλά πάγος και θερμοκρασίες πολύ κάτω του μηδενός. Η αλβανική «επιστημονική δρακολογική» κοινότητα αποτελείται αποκλειστικά και μόνο από γυναίκες, η οποία χωρίζεται στις τοξότριες και στις ιέρειες ανάλογα με τον τρόπο που κάθε ομάδα προσπαθει να εξηγήσει το δρακολογικό φαινόμενο.
Τα πάνω κάτω στην Κοινότητα έρχονται όταν η Κάρλα αρνείται τη θέση στο Συμβούλιο, θέση τιμής ως κόρη ενός κατασπαραγμένου θύματος του Δράκου και εισχωρεί στην Κοινότητα μην έχοντας κανένα τουλάχιστον φαινομενικά ταλέντο.
Η Μπουραζοπούλου χρησιμοποιεί την ίδια λυρική γλώσσα με τα προηγούμενα, θέτει τους ίδιους προβληματισμούς, μιλάει συμβολικά, κρίνει τις παγκόσμιες τράπεζες, τους παγκόσμιους οργανισμούς, τα οικονομικά συμφέροντα και συνεχίζει με σκηνές που δηλώνουν σαφέστερα πλέον πως τίποτα δεν υπάρχει να χωρίσουν οι αλλόχθιοι.
Η τριλογία φτάνει στο τέλος με τον τρόπο που προσωπικά απεχθάνομαι: με ένα τέλος διφορούμενο που αφήνει στον αναγνώστη την ευθύνη του τέλους. Τέλος πάντων, είμαι μακρόθυμον και επέλεξα τέλος αισιόδοξον και γαλήνιον αλλά και πάλι προσωπικά αυτή την τεχνική την θεωρώ εύκολη λύση. Διάλεξε πτωχέ αναγνώστη όποιο τέλος θέλεις από το πανέρι…
Δεν ξέρω γιατί, η ιστορία της δυτικής όχθης μου φάνηκε η πιο βεβιασμένη, σαν να είχε χαθεί λίγο η φλόγα, σαν να έπρεπε να κλείσει η τριλογία, σαν… ναι, η τεχνική ήταν εκεί αλλά η φωτιά είχε πάρει να σβήνει… (άσχετο, τι έγιναν τελικά εκείνα τα υποχθόνια πλάσματα που διαφεντεύουν τον κόσμο κοροϊδεύοντας ακόμα παγκόσμιες τράπεζες και κυβερνήσεις);
Υποκλίνομαι στην ιδέα όλης της τριλογίας, στη γλώσσα, στους συμβολισμούς… θεωρώ πως ήταν η εξέλιξη της «γυναίκας του Λωτ»… ωστόσο στο τέλος, κάτι, κάτι, ένα κάτι τόσο δα μου έλειψε ώστε να φτάσει στην κορύφωση… δεν έφτασα σε αναγνωστικό οργασμό (ορίστε το είπα…)

[Κέλλυ Θεοδωρακοπούλου · Rating 5 out of 5]

Το απολύτως ικανοποιητικό κλείσιμο της τριλογίας του δράκου. Όπως και στα άλλα δύο, εδώ έχουμε άλλη μία πολύ ενδιαφέρουσα κοσμοπλασία, αυτή τη φορά από μια κοινωνία αποκλειστικά γυναικών μέσα σε πάγους και χιόνια, μια αυταρχική διοίκηση που άλλοτε καταφέρνουν να ξεγελάνε και άλλοτε όχι και χαρακτήρες νέους με τις ιδιορρυθμίες τους και τους ιδιαίτερους ρόλους τους στον μικρόκοσμο της αλβανικής, αυτή τη φορά, όχθης. Συμπληρωματικά εδώ η συγγραφέας μάς δίνει και τα τελευταία κομμάτια της ιστορίας των χαρακτήρων που, από τα προηγούμενα δύο βιβλία, έχουν περιπλανηθεί ανάμεσα στις τρεις όχθες της Πρέσπας και επίσης μια εξήγηση για τις διαφορετικές καιρικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε όχθη (η οποία δε με έπεισε ότι ισχύει επιστημονικά, αλλά πολύ τη φχαριστήθηκα λογοτεχνικά). Όντως αυτά τα τρία βιβλία μπορούν να διαβαστούν με οποιαδήποτε σειρά, γιατί όλα έχουν χρονικά πισωγυρίσματα, αλλά θα πρότεινα να διαβαστούν όλα μαζί, για να θυμάστε τι έχει γίνει με τους χαρακτήρες που υπάρχουν και στα τρία. Σίγουρα κάποια στιγμή θα ξαναδιαβάσω την τριλογία από την αρχή.

[Afroditi Kousouni · Rating 4 out of 5]

Το τελευταίο μέρος της τριλογίας ολοκληρώνει την ιστορία του Δράκου της Πρέσπας, αυτή τη φορά από την πλευρά της Αλβανίας. Οι δρακολογοι αυτής της πλευράς της λίμνης βλέπουν πάγο, αναζητούν όπως και οι άλλες πλευρές το θηρίο, αλλά σε αυτό το βιβλίο, τα στεγανά μεταξύ των εμπλεκομένων χωρών χάνουν τον απόλυτο χαρακτήρα τους. Η διήγηση που ουσιαστικά ξεκίνησε 10 σχεδόν χρόνια νωρίτερα φτάνει στο τέλος της και ο αναγνώστης λύνει πολλές από τις απορίες του.
Και αυτό το έργο αναδεικνύει την απίστευτη φαντασία της συγγραφεως που μοιάζει ανεξάντλητη σε εφευρήματα και ιδέες. Η γραφή εξαιρετικά ατμοσφαιρική, ο αναγνώστης ταξιδεύει και παρασυρεται στον κόσμο της Πρέσπας και των κατοίκων της αβίαστα. Λογοτεχνία του φανταστικού που δεν περιορίζεται όμως σε ευφάνταστες περιγραφές, αλλά κατά κάποιο πολύ ιδιαίτερο τρόπο βρίσκει τον χώρο της στον κόσμο του καθενός που παίρνει το βιβλίο στα χέρια του.
Μια ιστορία που δεν ξεχνιέται εύκολα, μια συγγραφέας που βαδίζει στον εντελώς δικό της δρόμο, αφήνοντας ένα πολύ ξεχωριστό αποτύπωμα στον κόσμο της λογοτεχνίας. Εξαιρετικό και αυτό!!!

[Τάσος Γέροντας · Rating 5 out of 5]

Θα περίμενε ο αναγνώστης να διαβάσει στο τέλος πώς θα κατέληγε η ιστορία, τι θα γινόταν στην Πρέσπα. ��χι όμως από τη Μπουραζοπούλου. Όλα της τα βιβλία αποδεικνύουν ότι της αρέσει να προκαλεί τον αναγνώστη. Αυτό κάνει και τώρα. Προκαλεί τον αναγνώστη να φανταστεί το τέλος, το οποίο θα σηματοδοτεί μια νέα αρχή για τον τόπο και τους ντόπιους.

Δυστοπικό το έργο, όμως αφήνει έντονη επίγευση αισιοδοξίας στο τέλος. Το αύριο μπορεί να γίνει καλύτερο, πιο φωτεινό, πιο ζωντανό, πιο ανθρώπινο. Αυτό όμως εναπόκειται σε μας να το πετύχουμε. Θα μπορέσουμε να ξεπεράσουμε τα (τεχνητά, κατά κανόνα) σύνορα που μας χωρίζουν, να ενώσουμε τις δυνάμεις μας, τις γνώσεις μας, τις εμπειρίες μας, τη σοφία μας για να τα καταφέρουμε; Η απάντηση απαιτεί φαντασία. Φαντασία και ελπίδα.

https://exostis.gr/article/%CE%B9%CF%...

[Costas Manolakis · Rating 5 out of 5]

Ολοκλήρωσα την τριλογία και τη βρήκα γοητευτικά ξεχωριστή. Η μετάβαση από το φανταστικό στο πραγματικό γίνεται στρωτά και αβίαστα. Οι τρεις οπτικές προσεγγίσεις των βιβλίων είναι έξυπνες και πειστικές. Οι χρονικές μεταβάσεις ανάμεσα στο παρόν και το παρελθόν αποκαλυπτικές. Οι ήρωες δυνατοί. Ένα παραμύθι συμβολικό και αλληγορικό της παρούσας και προσεχούς πολιτικής και κοινωνίας που δεν κουράζει. Η γλώσσα της είναι πλούσια αλλά κατανοητή και η ιστορία κρατά το ενδιαφέρον μέχρι το τέλος. Ίσως σε δυο τρία σημεία οι εξηγήσεις να μην ήταν διαφωτιστικές, αλλά κι αυτές είχαν μια ποιητικότητα. Τα διάβασα με τη σειρά 2-1-3, αλλά αυτό δε με ξένισε. Μάλλον έτσι καλύτερα γιατί το 2ο βιβλίο, ως πιο δυνατό, με τράβηξε αμέσως. Απ' αυτή τη μεγάλη περιπέτεια έχω να καταθέσω αισθήματα πληρότητας. Τα καλύτερα για την Μπουραζοπούλου!

[vagia · Rating 5 out of 5]

Η τριλογία του δρακου_της_Πρεσπας έκλεισε..
Ίσως με το πιο ανατρεπτικό και παράδοξο τέλος..
Όσοι έχουμε ολοκληρώσει και μαγευτεί από το φαντασιακό, δυστοπικό και αλληγορικό σύμπαν της Μπουραζοπούλου, την άμεση, πανίσχυρη, γεμάτη συναισθήματα γραφή της, ικανοποιηθήκαμε απολύτως με το κρατικό βραβείο μυθιστορήματος 2024 που της απονεμήθηκε, για αυτό το βιβλίο.
Τρεις λαοί, τρεις μορφές της λίμνης, ένας στόχος..Τοξότριες και ιέρειες, τέρατα και μάγοι, ήρωες και κόλακες, περιγραφές που ταξιδεύουν, εικόνες που ξεσηκώνουν τη φαντασία.
Για το μόνο που λυπάμαι είναι το ότι η καταπληκτική αυτή ιστορία δε συνεχίζεται..
Ένα πραγματικό αριστούργημα!

[Dimitris Tsintzas · Rating 2 out of 5]

Δυστυχώς η τριλογία κλείνει μάλλον απογοητευτικά, με πολλά ανοιχτά ερωτήματα που η συγγραφέας αφήνει -δήθεν- εσκεμμένα ώστε να ακολουθήσει "συζήτηση". Νομίζω μάλλον στέρεψε από ιδέες και άπλωσε τόσο πολύ τον μύθο ώστε δεν μαζευόταν με νοητικές ακροβασίες και κλισαρισμένες αποκαλύψεις με πειράματα και εμπόριο οργάνων.
Ειλικρινά, σαν να το έγραψε ΑΙ ήταν αυτό το βιβλίο.
Μέχρι τώρα έβαζα 4 ή 5 αστεράκια σε όσα βιβλία της Μπουραζοπούλου διάβασα (5 στα προηγούμενα της τριλογίας), σ' αυτό θα βάλω επιεικώς 2.

[Varvara Nikolaidou · Rating 5 out of 5]

Τι μυαλό! Μα τι μυαλό!
Δύο μέρες θα μου πάρει να γράψω πλήρη γνώμη για την τριλογία αυτή. Η Μπουραζοπούλου πήρε την ιδέα της εξουσίας, της ασυδοσίας και του διχασμού και την πήγε 10 επίπεδα πάνω.
Θα ήθελα μια πιο ευκολόπεπτη και κατανοητή εξήγηση για το φαινόμενο της Πρέσπας; Νομίζω ναι.
Θα ήθελα λίγη ακόμα συνέχεια στην ιστορία; Σίγουρα ναι.
Θα το προτείνω και θα θέλω να το συζητάω πάντα και παντού; Εννοείται!

[Olga Papadopoulou · Rating 4 out of 5]

Τέλος της τριλογίας και τέλος στη μαγική αυτή ιστορια , στον κόσμο που έφτιαξε στο μυαλό μας η Μπουραζοπουλου. Μεγάλη αγάπη μετά και το τι είδε η γυναικα του λωτ. Δε φανταζόμουν ποτέ ότι θα βρω συγχρονη Ελληνίδα συγγραφέα να μου προκαλεί κάθε φορά τέτοια έκπληξη και τέτοιο θαυμασμό με αυτά που γράφει.

[Manolis · Rating 3 out of 5]

Το τρίτο βιβλίο δεν μου άφησε μια αίσθηση λύτρωσης, την οποία προσδοκούσα πριν από την ανάγνωσή του. Νομίζω ότι θα μπορούσε η τριλογία να γίνει διλογία και οι απαντήσεις να δίνονταν στο -κατ' εμέ- πιο δυνατό βιβλίο, το δεύτερο. Δεν με κέντρισε η αφήγηση του τρίτου μέρους, κατέληξα να το διαβάσω απλώς για να πάρω τις τελικές απαντήσεις.

[Zozoka · Rating 5 out of 5]

Το τρίτο μέρος της τριλογίας του δράκου της Πρέσπας ήταν εξίσου συναρπαστικό και μαγευτικό όσο και τα προηγούμενα. Εδώ ο κύκλος γύρω από την πολύπαθη λίμνη ολοκληρώνεται, δίνονται όλες οι απαντήσεις στα μυστήρια που την περιβάλλουν και αποκαλύπτεται το κλειδί της λύσης. Η συνέχεια όμως αφήνεται στη φαντασία μας, που έχει ήδη διεγείρει με μαεστρία η Μπουραζοπούλου, μια από τις καλύτερες μας σύγχρονες συγγραφείς. Διαβάστε και τα τρία, με οποία σειρά θέλετε, αλληλοσυμπληρώνονται χωρίς να αποτελούν απαραίτητα το ένα συνέχεια του άλλου.

[Stauros Kallinikas · Rating 4 out of 5]

8,5

[Leontini · Rating 5 out of 5]

Το τελευταίο βιβλίο της τριλογίας που ενώνει και ολοκληρώνει το Δράκο της Πρέσπας.. υπέροχη γραφή!