What do you think?
Rate this book
Uitverkoren
Met het voltooien van de requiemroman Tonio had A.F.Th. van der Heijden nog lang niet alles gezegd over zijn op 23 mei 2010 verongelukte zoon. De interviews in de dagen en weken volgend op publicatie beantwoordde hij niet mondeling maar schriftelijk. Die artikelen, zes in totaal, groeiden stuk voor stuk uit tot zorgvuldig gecomponeerde, essay-achtige teksten over de ontstaansgeschiedenis van Tonio en de overlevingsstrategieën van de achtergebleven ouders.
In Uitverkoren zijn deze interviews verzameld en aangevuld met de novelle Uitverkoren, de oertekst die aan de basis lag van de requiemroman. Ook is het dankwoord opgenomen dat Van der Heijden uitsprak toen hij in mei 2013 de P.C. Hooft-prijs voor proza ontving. Het was die dag, 30 mei, drie jaar na de rampzalige Pinksterdag, dat Van der Heijden weer naar buiten trad en een periode van eenzame opsluiting afsloot. Zo omspant Uitverkoren de moeilijkste jaren uit het leven van Adri van der Heijden en zijn vrouw Mirjam Rotenstreich. Een nietsontziend en onthullend boek over de dood, over schrijven, en over het schrijven over de dood.
In Uitverkoren zijn deze interviews verzameld en aangevuld met de novelle Uitverkoren, de oertekst die aan de basis lag van de requiemroman. Ook is het dankwoord opgenomen dat Van der Heijden uitsprak toen hij in mei 2013 de P.C. Hooft-prijs voor proza ontving. Het was die dag, 30 mei, drie jaar na de rampzalige Pinksterdag, dat Van der Heijden weer naar buiten trad en een periode van eenzame opsluiting afsloot. Zo omspant Uitverkoren de moeilijkste jaren uit het leven van Adri van der Heijden en zijn vrouw Mirjam Rotenstreich. Een nietsontziend en onthullend boek over de dood, over schrijven, en over het schrijven over de dood.
175 pages, Hardcover
First published February 1, 2014
3 people are currently reading
45 people want to read
About the author
A.F.Th. van der Heijden
68 books221 followersAdrianus Franciscus Theodorus (Adri) van der Heijden is een Nederlandse schrijver. Hij heeft ook gepubliceerd als Patrizio Canaponi en als A.F.Th. In 2003 ontving hij de Schrijversprijs der Brabantse Letteren en in 2011 de Constantijn Huygensprijs, telkens voor zijn hele oeuvre.
Adrianus Franciscus Theodorus (Adri) van der Heijden is a Dutch writer. He also published as Patrizio Canaponi and as A.F.Th. In 2003 he received the Schrijversprijs der Brabantse Letteren and in 2011 the Constantijn Huygensprijs, both prizes for his entire work.
Adrianus Franciscus Theodorus (Adri) van der Heijden is a Dutch writer. He also published as Patrizio Canaponi and as A.F.Th. In 2003 he received the Schrijversprijs der Brabantse Letteren and in 2011 the Constantijn Huygensprijs, both prizes for his entire work.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 13 of 13 reviews
June 5, 2017
Adri van der Heijden and his wife Mirjam Rotenstreich lost their only child, their son Tonio, on Whit sunday, May 23, 2010; Tonio was 21. How do you cope with that? That’s the theme of Van der Heijden’s requiem-novel ‘Tonio’, published in 2011. I was overwhelmed by the contence, and I have appreciated the way the matter was composed and was molded into language.
A substantial part of so far non-used writings about this subject, in fact a text with which the author had started, has now been published separately, together with several complete interviews with journalists during 2011.
These writings give a clear impression of the harshness of what happened, and the remaining question of how to honour the diseased son the best way. In this respect Van der Heijden had asked himself if he would be the most respectful not publishing anymore. We have seen this question being answered; since 2011 he has completed and published ‘De helleveeg’, ‘De ochtendgave’ and ‘Kwaadschiks’. Because the interviews contain similar questions, the answers to them look a bit alike – I don’t mind. The first interview is even more interesting because the author talks/ writes about the genesis of earlier work. JM
A substantial part of so far non-used writings about this subject, in fact a text with which the author had started, has now been published separately, together with several complete interviews with journalists during 2011.
These writings give a clear impression of the harshness of what happened, and the remaining question of how to honour the diseased son the best way. In this respect Van der Heijden had asked himself if he would be the most respectful not publishing anymore. We have seen this question being answered; since 2011 he has completed and published ‘De helleveeg’, ‘De ochtendgave’ and ‘Kwaadschiks’. Because the interviews contain similar questions, the answers to them look a bit alike – I don’t mind. The first interview is even more interesting because the author talks/ writes about the genesis of earlier work. JM
August 15, 2016
Het essay zelf verdient een dikke 4 sterren, de interviews grepen mij persoonlijk iets minder. De herhalingen zullen daar iets mee te maken hebben.
December 21, 2022
Citaat : Tonio's dood heeft mijn hoogstpersoonlijk stelsel van normen en waarden helemaal overhoopgehaald. Herwaardering van alle waarden. Hernormering van alle normen. Het was geen gevolg van een Nietszcheaanse grote schoonmaak . Het overkwam me.
Review : In 2011 verscheen A.F.Th van der Heijdens indrukwekkende requiemroman Tonio, geschreven voor en over zijn omgekomen zoon. De prozatekst Uitverkoren, in 2014 verschenen, in de toonaard van het requiem Tonio sluit aan bij de in mei 2011 verschenen roman. Voor wie die roman –want een roman is het– gelezen heeft, is de ‘prozatekst in de toonaard van het requiem Tonio misschien waarvoor hij/zij koopt, leent, maar vooral leest.
De zestien fragmenten in Uitverkoren vullen de omvangrijke tekst aan, dat ontroerende en pijnlijke overlevingsproza waarmee een vader zich teweer stelt tegen de ontwaarding van zijn leven, maar anders dan in Tonio laat Van der Heijden die fragmenten voor zich spreken. Ze vormen onmiskenbaar een geheel, want hun volgorde is niet willekeurig, maar Van der Heijden maakt er geen novelle van. In de periode na het uitbrengen van het requiem wordt Van der Heijden meerdere malen geïnterviewd. Schriftelijk, want zijn huis kwam hij nauwelijks nog uit. Uitverkoren is een bundeling van zes interviews en de novelle die de beginfase van Tonio was.
Uitverkoren roept een gevoel van herkenning op, een herinnering aan scènes die in de roman verder zijn uitgewerkt. De thema’s die we uit Tonio kennen komen ook hier naar voren: verdriet, schuldgevoel, woede, liefde. Maar alles beeldend beschreven, met gevoel voor detail en sfeer. Misschien voel je in Uitverkoren nog wel meer de directheid en de noodzaak om over het verdriet te schrijven. De interviews verschenen onder andere in de Volkskrant, Vrij Nederland en De Standaard der Letteren. Het onderwerp is natuurlijk: de totstandkoming van Tonio en het verdriet van A.F.Th van der Heijden. Omdat ze schriftelijk zijn afgenomen en Van der Heijden altijd meester is over zijn stijl, lezen ze prettig, als essays bijna. Je krijgt het gevoel beter te begrijpen waarom de romangeschreven moest worden en hoe dat in zijn werk ging. Aan die teksten gaat het gedicht Jong seun van Elisabeth Eybers vooraf. Een gedicht over de kwetsbaarheid van het leven zelf en de daarbij horende verwachtingen van dat leven dat zich alleen nog maar begint af te tekenen. Uitverkoren is een mooie en goed uitgewerkte aanvulling op de requiemroman.
Review : In 2011 verscheen A.F.Th van der Heijdens indrukwekkende requiemroman Tonio, geschreven voor en over zijn omgekomen zoon. De prozatekst Uitverkoren, in 2014 verschenen, in de toonaard van het requiem Tonio sluit aan bij de in mei 2011 verschenen roman. Voor wie die roman –want een roman is het– gelezen heeft, is de ‘prozatekst in de toonaard van het requiem Tonio misschien waarvoor hij/zij koopt, leent, maar vooral leest.
De zestien fragmenten in Uitverkoren vullen de omvangrijke tekst aan, dat ontroerende en pijnlijke overlevingsproza waarmee een vader zich teweer stelt tegen de ontwaarding van zijn leven, maar anders dan in Tonio laat Van der Heijden die fragmenten voor zich spreken. Ze vormen onmiskenbaar een geheel, want hun volgorde is niet willekeurig, maar Van der Heijden maakt er geen novelle van. In de periode na het uitbrengen van het requiem wordt Van der Heijden meerdere malen geïnterviewd. Schriftelijk, want zijn huis kwam hij nauwelijks nog uit. Uitverkoren is een bundeling van zes interviews en de novelle die de beginfase van Tonio was.
Uitverkoren roept een gevoel van herkenning op, een herinnering aan scènes die in de roman verder zijn uitgewerkt. De thema’s die we uit Tonio kennen komen ook hier naar voren: verdriet, schuldgevoel, woede, liefde. Maar alles beeldend beschreven, met gevoel voor detail en sfeer. Misschien voel je in Uitverkoren nog wel meer de directheid en de noodzaak om over het verdriet te schrijven. De interviews verschenen onder andere in de Volkskrant, Vrij Nederland en De Standaard der Letteren. Het onderwerp is natuurlijk: de totstandkoming van Tonio en het verdriet van A.F.Th van der Heijden. Omdat ze schriftelijk zijn afgenomen en Van der Heijden altijd meester is over zijn stijl, lezen ze prettig, als essays bijna. Je krijgt het gevoel beter te begrijpen waarom de romangeschreven moest worden en hoe dat in zijn werk ging. Aan die teksten gaat het gedicht Jong seun van Elisabeth Eybers vooraf. Een gedicht over de kwetsbaarheid van het leven zelf en de daarbij horende verwachtingen van dat leven dat zich alleen nog maar begint af te tekenen. Uitverkoren is een mooie en goed uitgewerkte aanvulling op de requiemroman.
December 13, 2020
Dit is een apart werkje omdat het bestaat uit een combinatie van "uitverkoren" en een aantal interviews volgend op het verschijnen van Tonio. Ik denk dat niemand a priori kan weten hoe iemand de dood verwerkt van iemand die hem of haar zeer na staat zoals een kind of broer die overlijd vóór zijn tijd. Een tijd die in dat geval niet tandeloos blijkt te zijn. Wat mij bijblijft uit dit werk is dat routine en discipline hoe dan ook helpen om jezelf weer op het spoor te zetten. Ik heb "Tonio" niet gelezen maar wel "de sandwich". Ik verbaas me dan ook over de uitspraak dat "Tonio" niet past in zijn oeuvre. Wat mij persoonlijk aansprak in dit werkje is zijn dankwoord aan de Nederlandse taal in "Verschaming" bij het aanvaarden van de P.C.Hooftprijs In 2013. Gisteren sprak ik een onderwijzer die zonder schaamte in de plaatselijke bibliotheek vertelde dat hij nooit een boek las. Hij was hier alleen was om de boeken van school in te leveren en moest daarbij nog navragen hoe dat in zijn werk ging. Op de vraag hoe zijn onderwijs zou bijdragen aan de ontlezing antwoordde hij:" ik zeg de kinderen echt wel dat lezen goed voor ze is. ". Zelf las hij alles wat interessant was wel via facebook. Toen ik opmerkte dat hij op deze manier toch alle nuance mist in de communicatie zij hij; "nuance" wat betekent dat "nuance" ik ken dat woord niet. Ik verwacht niet dat zijn generatie en de kinderen die hij opleidt miljarden zullen over hebben voor het redden van onze taal. Ook hier zal de tijd niet tandeloos blijken te zijn.
December 15, 2020
Aan de hand van een aantal interviews van journalisten reconstrueert A.F.Th. van der Heijden het overlijden van zijn zoon Tonio wat uiteindelijk tot het schrijven van het boek heeft geleid en wat het proces met hem heeft gedaan
Na de uitgave is het verdriet en de pijn niet minder, meer nog hij twijfelt aan zichzelf of het uitgeven van het boek wel een goede keuze is geweest.
tot hij weer in staat is een nieuwe roman te schrijven op fictie gebaseerd waarbij het lot niet vooraf bepaald is door de dood van je eigen zoon.
Na de uitgave is het verdriet en de pijn niet minder, meer nog hij twijfelt aan zichzelf of het uitgeven van het boek wel een goede keuze is geweest.
tot hij weer in staat is een nieuwe roman te schrijven op fictie gebaseerd waarbij het lot niet vooraf bepaald is door de dood van je eigen zoon.
November 19, 2017
‘Tonio’ heb ik niet gelezen. Dat was ik bij verschijnen niet van plan en ben ik nog steeds niet van plan. Ik meen dat ik er niet van zal opknappen en ik zucht ook niet naar een emotionele ervaring. Desalniettemin al vind ik het zusterboek ‘Uitverkoren’ erg mooi. Het verheldert veel over de gevoelens dan de ouders van een doodgereden kind. Vol bewondering zeg ik: je moet het maar durven en kunnen zo’n boek te schrijven.
January 22, 2018
Veel herhalingen door de verschillende interviews. Maar het blijft wel indrukwekkend hoe hij dit grote verdriet weet te beschrijven.
January 3, 2015
Vooral per email gevoerde interviews over de totstandkoming van Tonio. Opnieuw aangrijpend, zoals hij zelf ergens zegt 'ik beschreef de grootste angst van elke ouder-het verlies van je kind'. Daarmee heeft hij mij als ouder direct weer bij m'n kladden.
Maar gelukkig gaat het ook weer over zijn andere werk en krijgen we opnieuw allerhande puzzle-stukjes die ergens in zijn rijke ouvre ingepast kunnen worden.
Nu graag weer door naar de diverse cycli waaraan hij werkte. De Helleveeg uit 2013, alweer een 'zijdeel' bij De tandeloze Tijd' smaakte naar meer! Hoe staat het met Homo Duplex? En de aangekondigde historische roman ' De Ochtendgave' ? Kom op Adri, aan het werk!
Maar gelukkig gaat het ook weer over zijn andere werk en krijgen we opnieuw allerhande puzzle-stukjes die ergens in zijn rijke ouvre ingepast kunnen worden.
Nu graag weer door naar de diverse cycli waaraan hij werkte. De Helleveeg uit 2013, alweer een 'zijdeel' bij De tandeloze Tijd' smaakte naar meer! Hoe staat het met Homo Duplex? En de aangekondigde historische roman ' De Ochtendgave' ? Kom op Adri, aan het werk!
December 17, 2015
Aangrijpend naslagwerk dat een inkijk geeft in het ontstaan van de requiemroman Tonio en het rouwproces van van der Heijden en zijn vrouw. Wat hij schrijft gaat recht naar mijn hart.
Het boek is een bundeling van ongebruikt materiaal en interviews. Ik heb niet alles goed begrepen, omdat het soms over zijn eerdere werk gaat en ik nog geen andere boeken van hem las (hoog tijd daarvoor!).
Een vijf voor de taal en het gevoel. Een drie voor de analytische stukken.
Het boek is een bundeling van ongebruikt materiaal en interviews. Ik heb niet alles goed begrepen, omdat het soms over zijn eerdere werk gaat en ik nog geen andere boeken van hem las (hoog tijd daarvoor!).
Een vijf voor de taal en het gevoel. Een drie voor de analytische stukken.
June 9, 2014
Mooi boek en zeker goed om te lezen als aanvulling op Tonio. Het is jammer van de diverse herhalingen in de interviews en daarom maar 3 sterren. Qua stijl en wijze van beschrijving verdient het echter zeker 4 sterren.
September 14, 2015
Toch weer een aangrijpend verhaal, een verduidelijking van de periode na Tonio. Doordat de interviews volledig worden weergegeven, klinkt het laatste stuk van de interviews wel wat als herhaling. Je kan geen 3,5 geven, anders had dit boek een 3,5 gekregen.
April 19, 2014
Weer ben ik onder de indruk hoe mooi hij de zaken verwoordt. Het boek bevat vooral interviews waar in beschreven wordt hoe zijn werk tot stand komt, ook bijv. over de tandeloze tijd.
Displaying 1 - 13 of 13 reviews