What do you think?
Rate this book
Oudheidkunde is een wetenschap
‘Oudheidkunde is een wetenschap’ en in zijn nieuwe boek legt Jona Lendering, zelf oudheidkundige, uit waarom. Nieuwe data en nieuwe perspectieven leiden tot nieuwe inzichten en nieuwe technieken leiden tot nieuwe soorten inzicht. Lendering zou willen dat het vakgebied zich wat vaker presenteerde met die innovatie. Als de Oudheid in het nieuws komt, is het immers veelal met trivialiteiten, overdrijvingen en wist-je-datjes. In ‘Oudheidkunde is een wetenschap’ beschrijft Lendering waar de innovatie zit, verklaart hij de aanhoudende oudheidkundige zelftrivialisering en oppert hij alternatieven.
238 pages, Paperback
Published November 30, 2023
1 person is currently reading
28 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 8 of 8 reviews
January 16, 2024
Ik kan dit boek niet beter samenvatten dan met de inleiding die Jona Lendering zelf geeft: “Te vaak komt de Oudheid (ca 3.000 vC – ca AD 650) in het nieuws met trivialiteiten, en menigeen heeft inmiddels geconcludeerd dat oudheidkundigen niets méér te bieden hebben. Ze lijken geen methode te hebben, ze lopen vaak achter andermans actualiteit aan (“in de Oudheid hadden ze ook epidemieën”) en lijken zelf niets inhoudelijks te bieden. Iemand moet vertellen dat oudheidkunde geen trivialiteitenleverancier is maar een wetenschap, desnoods iemand zonder onderzoekservaring.” En dat vertellen, dat doet Lendering ook, met veel passie én ernst. Hij overloopt zowel oude als nieuwe onderzoeksmethoden en zet ook hun beperkingen in de verf. Al vind ik wel dat hij iets te jubelend is over het gebruik van AI-technologie en over de DNa-revolutie (zijn terughoudendheid in Wahibre-em-achet en andere Grieken heeft hij duidelijk laten varen). Zijn slotpleidooi voor ernstiger wetenschapscommunicatie, meer gericht op hoe wetenschap tot kennis en inzicht komt, voor een grondige hervorming van het universitair onderwijs (vooral zijn pleidooi voor een vak dat toont wat de beperkingen zijn), voor nog meer open access in academische publicaties, enz. kan ik alleen maar bijtreden.
Wie de smaak te pakken heeft, abonneert zich best op Lendering’s gratis dagelijkse blog: https://mainzerbeobachter.com/. Zeer warm aanbevolen.
Wie de smaak te pakken heeft, abonneert zich best op Lendering’s gratis dagelijkse blog: https://mainzerbeobachter.com/. Zeer warm aanbevolen.
Read
October 22, 2024Great introduction to the methodology of ancient history. Unfortunately only in Dutch. Dutch review in my general account on Goodreads: https://www.goodreads.com/review/show...
January 8, 2026
Een boek met erg goede bedoelingen, dat wat mij betreft teveel steken laat vallen. Slordige misinterpretaties van artikelen tot wel erg blijjuicherig zijn over de 'DNA-revolutie', te weinig in de zin van haalbare oplossingen, en een paar nogal bizarre omissies. Waar is de wellicht belangrijkste component van de oudheidkunde als wetenschappelijke discipline: debat en discussie? Waarom worden er slechts 3 redenen (kort) genoemd waarom oudheidkunde relevant is en maatschappelijk bestaansrecht heeft? Ook moet de auteur wellicht wat meer bij andere universiteiten gaan kijken: die verkokering van het veld is niet overal zo erg als in Leiden.
Neemt allemaal niet weg dat het boek een zonder meer bestaand probleem aankaart, dat absoluut aandacht (en een oplossing!) verdient. Daarvoor is echter meer nodig dan een kort, oppervlakkig, en te vaak ronduit fout overzicht van oudheidkundige methodes, ingepakt in een onovertuigend appel aan oudheidkundigen, journalisten, en universiteiten om kennisoverdracht naar de maatschappij beter aan te pakken, hoe terecht die boodschap ook is.
Neemt allemaal niet weg dat het boek een zonder meer bestaand probleem aankaart, dat absoluut aandacht (en een oplossing!) verdient. Daarvoor is echter meer nodig dan een kort, oppervlakkig, en te vaak ronduit fout overzicht van oudheidkundige methodes, ingepakt in een onovertuigend appel aan oudheidkundigen, journalisten, en universiteiten om kennisoverdracht naar de maatschappij beter aan te pakken, hoe terecht die boodschap ook is.
June 18, 2024
Voor oudheidkundigen en geïnteresseerden een belangrijk boek om te lezen. Het geeft een interessant overzicht van de geschiedenis en stand van de oudheidkunde, heeft rake analyses en interessante aanbevelingen. Voor wie bekend is met het werk van Jona Lendering zullen veel dingen bekend voorkomen en ik ben het niet overal mee eens, maar het prikkelt en stelt belangrijke zaken aan de orde.
August 15, 2024
De oudheid is nog niet dood. De oudheidkunde ook niet. Al zou je soms anders denken. Jona Lendering laat in dit heldere en overzichtelijke boek heel goed zien dat én waarom de oudheid en de oudheidkunde meer en fundamentelere en ándere aandacht verdienen dan ze nu krijgen. Hoewel mijn voorliefde voor triviale feiten en wat Lendering “uitbijters” noemt (een Romeinse munt in Japan!) duidelijk groter is dan de zijne, heeft hij gelijk dat de oudheidkunde niet gereduceerd mag worden tot een hoeveelheid trivialiteiten, clickbait en spectaculaire nieuwskoppen. De methode, hoe we weten wat we weten, waarom we dat zouden moeten willen weten, dat mag allemaal best beter uitgelegd. Niet alleen omdat de Oudheid gewoon interessant en leuk is, maar ook omdat allerlei meer of minder gevaarlijk nepnieuws dat voortkomt uit pseudowetenschap en kwakwetenschap door meer kennis bij het publiek de wind uit de zeilen genomen kan worden. Bovendien scherpt elk denken het denken en het denken over de oudheid misschien wel meer dan andere mentale activiteit.
Het is vervelend om bevestigd te worden in mijn vermoeden dat ik echt niet zo’n denderende opleiding heb gekregen als student klassieken in de jaren negentig. Ik heb de indruk dat het nu iets beter is. In elk geval was het interessant om via dit boek kennis te nemen van de stand van het onderzoek met de modernste methoden. Van het meeste was ik wel enigszins op de hoogte (niet in de laatste plaats via Lenderings zeer lezenswaardige Mainzer Beobachter), maar de uitleg van de methode en de vergaande implicaties voor het vak staan hier wel erg overzichtelijk bij elkaar.
Een risico van een boek als dit is dat de actualiteit het op zeker moment inhaalt. Dat maakt het niet minder belangrijk voor dít moment. Maar dat ontwikkelingen ook voor hoogontwikkelde wetenschappers soms erg snel gaan toont het voorwoord, waarin Van Oostrom “colleges op CD” noemt als voorbeeld van moderne wetenschapscommunicatie…
Maakt niet uit. Classici en iedereen die in dit wetenschapsveld werkzaam of geïnteresseerd is, vindt iets in Oudheidkunde is een wetenschap en gaat nadenken over zijn eigen plaats in deze problematiek.
Het is vervelend om bevestigd te worden in mijn vermoeden dat ik echt niet zo’n denderende opleiding heb gekregen als student klassieken in de jaren negentig. Ik heb de indruk dat het nu iets beter is. In elk geval was het interessant om via dit boek kennis te nemen van de stand van het onderzoek met de modernste methoden. Van het meeste was ik wel enigszins op de hoogte (niet in de laatste plaats via Lenderings zeer lezenswaardige Mainzer Beobachter), maar de uitleg van de methode en de vergaande implicaties voor het vak staan hier wel erg overzichtelijk bij elkaar.
Een risico van een boek als dit is dat de actualiteit het op zeker moment inhaalt. Dat maakt het niet minder belangrijk voor dít moment. Maar dat ontwikkelingen ook voor hoogontwikkelde wetenschappers soms erg snel gaan toont het voorwoord, waarin Van Oostrom “colleges op CD” noemt als voorbeeld van moderne wetenschapscommunicatie…
Maakt niet uit. Classici en iedereen die in dit wetenschapsveld werkzaam of geïnteresseerd is, vindt iets in Oudheidkunde is een wetenschap en gaat nadenken over zijn eigen plaats in deze problematiek.
December 1, 2023
AL 3000 JAAR FAALT DE MANNELIJKE ‘WETENSCHAP’ !
Kijkt men op MainzerBeobachter, de blog van Jona Lendering, vindt men nog in 2017 zijn ongezouten kritiek op Robbert Dijkgraaf die destijds over ‘bergen’ sprak met de naam ‘Olympus’ waarin het LYM te herleiden is tot LAM, omdat klinkers alfabetisch helixen. Dijkgraaf is al sinds 2014 op de hoogte van het bestaan van de universele klankhelix, een geldig klankpatroon dat in alle talen op dezelfde manier verloopt alleen niet gelijktijdig. Dijkgraaf wist toen al dat de Frygiërs en Luwiërs alias de Vlamingen (!) ook dergelijke benamingen hadden voor zo’n ‘berg’ dat via permutatie (lees van achteren naar voren) verwijst naar ‘graf’, want V (f) > B. In dit blog had Lendering geen goed woord over voor Dijkgraafs onderzoeksgegevens, maar nu wil hij die zelf ‘aan de man brengen’. Dijkgraaf heeft die onderzoeksresultaten ook niet van zichzelf, want niet alleen hij maar ook een Rens Bod (UvA), een Marc van Oostendorp (Radboud) en nu een Jonas Lendering presenteren dit soort kennis steevast zonder bronvermelding. Ze schamen zich dood omdat ze zelf nooit op het idee van de klankhelix zijn gekomen, ontdekt door de Witte Vrouwen uit het Verloren Millennium en herontdekt in 2010, opnieuw door een vrouw wier boeken (ISBN.de) alom worden genegeerd. Dat deze mannen nog steeds de eigenlijke kern van het verhaal missen (de waarheid komt altijd aan het licht), wordt later pijnlijk duidelijk. Het is inderdaad zo dat er tussen Dover en Calais op de plaats waar zich nu het Nauw van Calais bevindt, een krijtrots bevond (zie mijn recensie over Het verhaal van Antwerpen van Bart de Wever). Het NAUW helixt uit MOUW dat met MOVE (beweging) te maken heeft. Dat het om een MOUW gaat (vgl. La Manche, de mof), bewijst het Duitse Ärmelkanal. De toekomstvoorspelling zit in dit MOVE > MOVEN alias VERDWIJNEN. Maar hoe zit het nu met dat begrip BERG dat in het Frans MONT betekent en dus helixt uit MAT > MOT alias HET WOORD, waar overigens wel DE MOT IN ZIT (i.c. taalverLOEDERing, maar wie is dit loeder?). MAT verwijst naar de vijfhoek en dus naar een vijfster. De helix MAT > MIJTER heeft te maken met een verdubbelde vijfster, waardoor het om een TIENKANT gaat met hierin een pentagram, een hexagram en een verloren driehoekje dat ‘het hoekje om gaat’, maar het “Gedenk te sterven” helixt in “Ge denkt te sterven”, dus komt er altijd weer iets boven water. Feitelijk gaat het dus om GEOMETRIE en ASTROFYSICA, reden waarom Lendering het over BIO-ARCHEOLOGIE heeft op de homepage van het Rijksmuseum van Oudheden waar op 30 november 2023 de presentatie van Lenderings boek plaatsvond. Toen ik de uitgeverij VBK Media informeerde over het plagiaat dat er met dit boek wordt gepleegd, kreeg ik een mailtje van Jana Willems dat ze hier ‘inhoudelijk’ niet op willen reageren. Vrouwen zitten nog altijd onder de knoet van mannen, want geen enkele vrouw heeft het lef tegen die mannelijke dominantie in te gaan. Stelletje lafaards, want ik wil hier niet alleen mannen op hun plaats zetten. Een Nicoline van der Sijs acht ik zeker niet. Haar boeken kunnen echt allemaal de prullenbak in! Ook de titel van Lenderings boek is verkeerd gekozen, want ‘oudheidkunde’ op zich is geen ‘wetenschap’; het wetenschappelijke zit hem uitsluitend in de kennis die de Witte Vrouwen uit het Verloren Millennium al hadden ontdekt over de manier waarop klanken verschuiven en dat het schrift tot interferentie leidt en dus tot misverstanden. Academici als Robbert Dijkgraaf en Mark Rutte willen die misverstanden (o.a. over de Europese geschiedenis) nog steeds niet aan de grote klok hangen uit angst dat er een wereldoorlog uitbreekt. Maar daarmee zitten Jonas Lendering en Rens Bod niet; die willen zelf ‘shinen’ dat helixt uit ‘schamen’, maar dat helixt ook in SCHAMPER en dus in PRANGER dat in het Nederlands AAN DE SCHANDPAAL HANGEN betekent. Maar praten over de ‘berg’ is tevens ‘je eigen graf graven’ respectievelijk ‘wie een kuil graaft voor een ander, valt er zelf in’. Het Duitse AN DEN PRANGER STELLEN betekent AANKLAGEN en dat is de volgende stap. De ENIGE link tussen religie en wetenschap is dit MAT > MOT alias HET WOORD, maar MOT > MONT verwijst naar BERG dat helixt in BERGREDE, want het gaat om PRAAT > (p)RATIO alias KLANKHELIX. De enige verbinding tussen religie en wetenschap is dat beide ondersteunen dat DE WAARHEID AAN HET LICHT KOMT.
Kijkt men op MainzerBeobachter, de blog van Jona Lendering, vindt men nog in 2017 zijn ongezouten kritiek op Robbert Dijkgraaf die destijds over ‘bergen’ sprak met de naam ‘Olympus’ waarin het LYM te herleiden is tot LAM, omdat klinkers alfabetisch helixen. Dijkgraaf is al sinds 2014 op de hoogte van het bestaan van de universele klankhelix, een geldig klankpatroon dat in alle talen op dezelfde manier verloopt alleen niet gelijktijdig. Dijkgraaf wist toen al dat de Frygiërs en Luwiërs alias de Vlamingen (!) ook dergelijke benamingen hadden voor zo’n ‘berg’ dat via permutatie (lees van achteren naar voren) verwijst naar ‘graf’, want V (f) > B. In dit blog had Lendering geen goed woord over voor Dijkgraafs onderzoeksgegevens, maar nu wil hij die zelf ‘aan de man brengen’. Dijkgraaf heeft die onderzoeksresultaten ook niet van zichzelf, want niet alleen hij maar ook een Rens Bod (UvA), een Marc van Oostendorp (Radboud) en nu een Jonas Lendering presenteren dit soort kennis steevast zonder bronvermelding. Ze schamen zich dood omdat ze zelf nooit op het idee van de klankhelix zijn gekomen, ontdekt door de Witte Vrouwen uit het Verloren Millennium en herontdekt in 2010, opnieuw door een vrouw wier boeken (ISBN.de) alom worden genegeerd. Dat deze mannen nog steeds de eigenlijke kern van het verhaal missen (de waarheid komt altijd aan het licht), wordt later pijnlijk duidelijk. Het is inderdaad zo dat er tussen Dover en Calais op de plaats waar zich nu het Nauw van Calais bevindt, een krijtrots bevond (zie mijn recensie over Het verhaal van Antwerpen van Bart de Wever). Het NAUW helixt uit MOUW dat met MOVE (beweging) te maken heeft. Dat het om een MOUW gaat (vgl. La Manche, de mof), bewijst het Duitse Ärmelkanal. De toekomstvoorspelling zit in dit MOVE > MOVEN alias VERDWIJNEN. Maar hoe zit het nu met dat begrip BERG dat in het Frans MONT betekent en dus helixt uit MAT > MOT alias HET WOORD, waar overigens wel DE MOT IN ZIT (i.c. taalverLOEDERing, maar wie is dit loeder?). MAT verwijst naar de vijfhoek en dus naar een vijfster. De helix MAT > MIJTER heeft te maken met een verdubbelde vijfster, waardoor het om een TIENKANT gaat met hierin een pentagram, een hexagram en een verloren driehoekje dat ‘het hoekje om gaat’, maar het “Gedenk te sterven” helixt in “Ge denkt te sterven”, dus komt er altijd weer iets boven water. Feitelijk gaat het dus om GEOMETRIE en ASTROFYSICA, reden waarom Lendering het over BIO-ARCHEOLOGIE heeft op de homepage van het Rijksmuseum van Oudheden waar op 30 november 2023 de presentatie van Lenderings boek plaatsvond. Toen ik de uitgeverij VBK Media informeerde over het plagiaat dat er met dit boek wordt gepleegd, kreeg ik een mailtje van Jana Willems dat ze hier ‘inhoudelijk’ niet op willen reageren. Vrouwen zitten nog altijd onder de knoet van mannen, want geen enkele vrouw heeft het lef tegen die mannelijke dominantie in te gaan. Stelletje lafaards, want ik wil hier niet alleen mannen op hun plaats zetten. Een Nicoline van der Sijs acht ik zeker niet. Haar boeken kunnen echt allemaal de prullenbak in! Ook de titel van Lenderings boek is verkeerd gekozen, want ‘oudheidkunde’ op zich is geen ‘wetenschap’; het wetenschappelijke zit hem uitsluitend in de kennis die de Witte Vrouwen uit het Verloren Millennium al hadden ontdekt over de manier waarop klanken verschuiven en dat het schrift tot interferentie leidt en dus tot misverstanden. Academici als Robbert Dijkgraaf en Mark Rutte willen die misverstanden (o.a. over de Europese geschiedenis) nog steeds niet aan de grote klok hangen uit angst dat er een wereldoorlog uitbreekt. Maar daarmee zitten Jonas Lendering en Rens Bod niet; die willen zelf ‘shinen’ dat helixt uit ‘schamen’, maar dat helixt ook in SCHAMPER en dus in PRANGER dat in het Nederlands AAN DE SCHANDPAAL HANGEN betekent. Maar praten over de ‘berg’ is tevens ‘je eigen graf graven’ respectievelijk ‘wie een kuil graaft voor een ander, valt er zelf in’. Het Duitse AN DEN PRANGER STELLEN betekent AANKLAGEN en dat is de volgende stap. De ENIGE link tussen religie en wetenschap is dit MAT > MOT alias HET WOORD, maar MOT > MONT verwijst naar BERG dat helixt in BERGREDE, want het gaat om PRAAT > (p)RATIO alias KLANKHELIX. De enige verbinding tussen religie en wetenschap is dat beide ondersteunen dat DE WAARHEID AAN HET LICHT KOMT.
April 10, 2024
Excellent analysis of the current state of affairs within 'altertumswissenschaft' (i don't think there is an english word for it) in the Netherlands/Belgium: the insularity of the constituent studies archaeology, classics and ancient history and the dismal state of communicating scholarly findings to the broader public. He relates, among many other things, how the shortening of the studies in the 1980's (of which I am also one of the first wave of victims) made it impossible to have a decent knowledge of the fields one is NOT specialized in. Good, multi-layered communication should be a priority, but the current state of affairs in academia, journalism and the internet seem to conspire against it. Himself an excellent communicator but not affiliated to any university, he deplores the academic paywall, that prevents recent findings to find its audience so the public turns to older, often outdated knowledge that IS available, perpetuating erroneous notions. The book touches on much more at greater depth, and you may find some or even all of it also applicable to the situation in your own country..
Displaying 1 - 8 of 8 reviews