Τα λεπτά της σιωπής

by Δημήτρης Μπαλτάς

greek poetry - poetry collection

58 pages, Paperback

Published November 1, 2023

Reviews

[Γιώργος Τσιβελέκος · Rating 5 out of 5]

Έχοντας παρακολουθήσει το έργο του ποιητή από την "αρχή" του (αναφορά στην πρώτη του ποιητική συλλογή "Η αρχή"), θα μπορούσα να μοιραστώ την προσωπική μου γνώμη, εκτός από το έργο του αυτό καθ' αυτό, και για τη συνολική εξέλιξή του. Από ποιητική συλλογή σε ποιητική συλλογή, λοιπόν, ο Δημήτρης Μπαλτάς βρίσκει όλο και περισσότερο τη δική του ποιητική φωνή και το μοναδικό του ύφος. Γίνεται ακόμα πιο αιχμηρός, ώριμος, άμεσος και καταγγελτικός για γεγονότα και καταστάσεις που αφορούν την κοινωνική (αδικία, ανισότητα, εκμετάλλευση, ταξική πάλη κτλ.) αλλά και την προσωπική ζωή (απομόνωση, επιθυμία, έρωτας, πάθος, ελπίδα, ψευδαίσθηση, ανησυχία, άγχος κτλ.). Η πέμπτη του ποιητική συλλογή "Τα λεπτά της σιωπής" ίσως να είναι και η καλύτερή του. Όταν είχα διαβάσει την προηγούμενη (Περιγραφές του ανεκπλήρωτου), είχα παρατηρήσει ήδη την εξέλιξη που υπάρχει σε σχέση με τις προγενέστερες και είχα σημειώσει πως η νέα θα είναι ακόμα πιο ακμαία. Και δικαιώθηκα.
Ο Δημήτρης διαθέτει όλους εκείνους τους αισθητήρες, την ευαισθησία και τη νοημοσύνη δηλαδή, που χρειάζεται να έχει ένας καλός ποιητής και το αποδεικνύει μέσα από τα πολυποίκιλα ποιήματά του. Αφουγκράζεται καταστάσεις, παθογένειες, προβλήματα, συναισθήματα και διαθέσεις του σύγχρονου ανθρώπου και τα αποδίδει με εξαιρετικό τρόπο είτε συνθέτοντας μια ολόκληρη συνθήκη μέσα στο πλαίσιο της οποίας μπορούμε να τη βιώσουμε, όπως για παράδειγμα στα ποιήματα "Η διέλευση", "Τοπίο βουβό" και "Πολλή μοναξιά αυτές τις μέρες" είτε μιλώντας για αυτά υπαινικτικά ή και άμεσα θέλοντας να περάσει το δικό του μήνυμα, όπως στα ποιήματα "Το πρόβλημα", "Οίηση" και "Αδιάκοπα".
Από την εν λόγω συλλογή δε λείπουν τα κοινωνικά, τα φιλοσοφικά, τα ερωτικά, καθώς και τα ποιήματα ποιητικής. Ο ποιητής προσεγγίζει ποιητικά όλες τις πτυχές και τις θεματικές της ζωής ενός σύγχρονου ανθρώπου, οπότε ο αναγνώστης είναι δύσκολο να μην ταυτιστεί με παραπάνω από τουλάχιστον 10 ποιήματα από τα 41 που περιέχει η συλλογή. Επίσης, είναι σίγουρο πως κάποιες φορές θα προβληματιστεί και θα μπει στη διαδικασία να αναλογιστεί. Σε κάθε περίπτωση θα κατανοήσει όσα θέλει να επικοινωνήσει ο ποιητής, καθώς δε χρησιμοποιεί δύσκολη γλώσσα ή ακαταλαβίστικους συνειρμούς. Η ποίησή του είναι προσιτή. Ωστόσο, ενδεχομένως να εντοπίσει και κάποιες σπάνιες λέξεις - ευκαιρία για εμπλουτισμό του λεξιλογίου.
Εν κατακλείδι, ο ποιητής σε αυτό το έργο τολμάει να κάνει λόγο για όσα ίσως έχει σιωπήσει ο καθένας μας, αλλά κατά βάθος τα νιώθει. Μετατρέπει τα λεπτά σιωπής σε λεπτά κραυγής. Και του εύχομαι να συνεχίσει να μην κρατάει φιμωμένο το στόμα του και να γράφει για ό,τι τον απασχολεί, γιατί δεν είναι μόνος.

~Αποστάσεις~

Είναι πολλοί αυτοί που κλαίνε τις νύχτες
και την ημέρα περνούν χαμογελαστοί και ατσαλάκωτοι.

Είναι πολλοί, δε γνωρίζονται μεταξύ τους, δε μαθαίνουν πόσα κοινά τους ενώνουν.

Είναι πολλοί, δεν είμαι μόνος.

[Ouzounidou Foteini · Rating 5 out of 5]

Η ποίηση του Δημήτρη Μπαλτά είναι ένας《πνιχτός λυγμός》(όπως αναφέρει χαρακτηριστικά και ο ίδιος στο ποίημα με τίτλο '"Αλλήθωρος") για όλους εκείνους τους σύγχρονους δεσμώτες του χαμένου χρόνου. Ένα μεγάλο "γιατί;" για όλα εκείνα τα "αχ!" της ζωής, που βγήκαν κάποτε μέσα από το στόμα τους άηχα κι ας μην τα αφουγκράστηκε άλλος κανείς, κι ας μην αντήχησαν πουθενά σ' εκείνα τα βασανιστικά εκκωφαντικά 《λεπτά της σιωπής》που κυλούσαν περιμένοντας μάταια μία απάντηση, ένα νεύμα, μία επιβεβαίωση, ένα χέρι βοηθείας από εκεί που δεν ήρθε ποτέ. Εκείνο που μου κάνει για άλλη μία φορά θετική εντύπωση έχοντας διαβάσει και την προηγούμενη ποιητική του συλλογή με τίτλο "Περιγραφές Του Ανεκπλήρωτου" είναι το γεγονός ότι η ποιητική του φωνή δεν είναι μία εσωτερική φωνή περιχαρακωμένη και περίκλειστη στον δικό της κόσμο και στα θέματα που τον απασχολούν. Είναι μία πλατιά ποιητική φωνή που ανοίγεται και η απλωσιά της καλύπτει όλα τα σπουδαία και τα μεγάλα που μαστίζουν το κοινωνικό σύνολο. Αναφέρω εδώ ενδεικτικά: τα μεγάλα οικογενειακά δράματα της ελληνικής κοινωνίας που με την κατάλληλη κρατική μέριμνα και κοινωνική πρόνοια θα μπορούσαν να είχαν αποτραπεί, τις χρόνιες και παρατεταμένες κοινωνικές παθογένειες, την ελλιπή απονομή της δικαιοσύνης, τις κοινωνικές ανισότητες, το χάσμα που δημιουργούν οι ταξικές διαφορές και οδηγούν ανθρώπους όλων των ηλικιών στους δρόμους να διατρανώσουν με πάθος και αποφασιστικότητα τα δίκαια αιτήματα τους, εκεί όπου γράφεται κάθε μέρα σύμφωνα με τον ίδιο η ποίηση (από το ποίημα "Πού γράφεται η ποίηση;"). Επίκαιρος όσο ποτέ, ως προς το μέρος της συλλογής που αφορά τους κοινωνικούς του προβληματισμούς, μα και συγχρόνως τόσο μα τόσο διαχρονικος, ο Δημήτρης είναι μια αυθεντική ποιητική φωνή της γενιάς του, μιας γενιάς κατακερματισμένης και καταδικασμένης να βλέπει τα όνειρά της να γκρεμίζονται, ένας σύγχρονος Καβάφης με μία ποίηση λιτή μα συνάμα τόσο περιεκτική που χωρίς να γίνεται άκρως συναισθηματική, παρ' όλα αυτά η επαφή του με αυτήν, προκαλεί στον αναγνώστη πλούσια συναισθήματα. Αιχμηρός και δριμύς σε αρκετά σημεία με τόνους λεπτής ειρωνείας να περιβάλλουν τους στίχους του, μα συγχρόνως όμως συγκαταβατικός, γεμάτος συμπόνια, μελαγχολία και θλίψη και όχι οργή για όσα του δίνουν την αφορμή να γράψει [《ό,τι ακούσει...... απορήσει και μαρτυρήσει (από το ποίημα γράφω)] , για τα ανθρώπινα πάθη, λάθη και δράματα και για όλες τις δυσάρεστες ειδήσεις που μας καταιγίζουν καθημερινά με ρυθμό και συχνότητα εμπύρετων επεισοδίων σε νοσοκομειακό τμήμα επειγόντων περιστατικών. Για όλ' αυτά, πιστεύω πως δικαίως του αξίζει η σύγκριση αυτή με τον μεγάλο μας Αλεξανδρινό ποιητή.
Ένα άλλο στοιχείο που θα ήθελα να αναφέρω και ξεχωρίζω ιδιαίτερα στην ποίηση του Δημήτρη, είναι η σκηνοθετική -τρόπον τινά- χρήση αντικειμένων της καθημερινότητας που λειτουργούν ως μέρη διακοσμητικά της σκηνογραφίας των ποιημάτων του και ως αγωγοί ενθυμήσεων, ματαιωμένων προσδοκιών, διαψεύσεων, μύχιων επίμονων σκέψεων και ανησυχιών, φόβων, ενδοιασμών, αμφιβολιών, ανυπομονησίας, ανεκπλήρωτων ερώτων και πολλών πολλών άλλων συναισθημάτων, τα οποία νιώθει ή ένιωσε κάποτε και θέλει να μας μεταγγίσει μέσα από μοναδικές εικόνες και ιστορίες που πλάθει και ενορχηστρώνει μέσω αυτών στα ποιήματά του.
Ο τρόπος με τον οποίον συνδιαλέγεται ποιητικά με ποιητές που έχουν φύγει από την ζωή και έχουν περάσει πλέον στο πάνθεον της αιωνιότητας, όπως ο Παύλος Σιδηρόπουλος, η Κατερίνα Γώγου και ο Ντίνος Χριστιανόπουλος, είναι επίσης μοναδικός και συγκινητικός...
Όπως επίσης άκρως συγκινητικοί είναι και οι ακόλουθοι στίχοι τους οποίους ξεχώρισα και με τους οποίους θα ήθελα να κλείσω την σύντομη αυτή τοποθέτηση μου επάνω στη νέα ποιητική συλλογή του Δημήτρη, την οποία συνιστώ ανεπιφύλακτα σε όλους και σε όλες:
《Προχωράμε πλάι-πλάι, άοπλοι, τσαλακωμένοι, αληθινοί
στο αντιφέγγισμα του αδιάκοπου βροχόνερου.》 ( από το ποίημα, " Το ποίημα κι εγώ").
Και όντως έτσι προχωράμε στην κάθε ημέρα μας, Δημήτρη: ανοίγουμε την πόρτα και βγαίνουμε έξω στα τυφλά σχεδόν χαμένοι, χωρίς ομπρέλα, κι ας ξέρουμε πως έξω προμηνύεται σύντομα να ξεσπάσει μία μεγάλη μπόρα, κι ας ήμασταν ήδη χαμένοι από χέρι, κι ας μην ήτανε ποτέ ο χρόνος στο πλευρό μας σύμμαχός μας, έχοντας πάντα ζωντανή και ασβέστη την ελπίδα στην καρδιά μας πως είτε τον βρούμε είτε τον χάσουμε και πάλι τον δρόμο μας, θα μας περιμένει εκεί σταθερό και ακλόνητο, το ασφαλές απάγκιο της Ποίησης.

[Andrea Arvanitidou · Rating 5 out of 5]

Μια ποιητική συλλογή που μέσα από την σιωπή των λέξεων σε κάνει να βλέπεις γύρω σου τα απλά πράγματα που με το τρέξιμο της καθημερινότητας έχουμε ξεχάσει να παρατηρούμε. Μέσα από το συγκεκριμένο βιβλίο η σιωπή ανυψώνεται και γίνεται ο φάρος για να δούμε έναν άνθρωπο που στέκει δίπλα μας και υποφέρει. Να παρατηρήσουμε τις όμορφες γύρω μας που ξεχάσαμε. Να απολαύσουμε μέσα από την σιωπή τον ήλιο που θεωρούμε δεδομένο. Μέσα από τις λέξεις και τις εικόνες που μας δημιουργεί ο ποιητής μας κάνει να δούμε ξανά τις αξίες και την ανεμελιά που έχει εκλείψει από την εποχή μας. Εμένα όλα τα ποιήματα με πήγαν χρόνια πίσω εκεί που υπήρχε ουσία. Κάθε φορά ο Δημήτρης έχει την ικανότητα να μας μεταφέρει κοινωνικούς προβληματισμούς με ένα μοναδικό και ιδιαίτερο τρόπο. Βουτώντας την πένα στην ψυχή του και με εικόνες να μπαίνει σε κάθε ψυχή και με την πένα του να μας χαρίσει έντονα και δυνατά συναισθήματα. Αξίζει να διαβαστεί γιατί η ποίηση είναι ψυχή, είναι η βάση όλων και ένας ποιητής όπως ο Δημήτρης έχουν την ικανότητα να σε κάνουν να την αγαπήσεις. Καλοτάξιδο και ελπίζω μέσα από τα λεπτά τη�� σιωπής να δείτε αυτό που αποκόμισα κι εγώ. Αποσπάσματα "Οι άλλοι" Άσε τους "άλλους" να λένε... Αυτοί οι "άλλοι" άλλοτε σ ανασταίνουν άλλοτε σε σταυρώνουν. Και για τα δύο εσύ θα είσαι ο φταίχτης. "Το πρόβλημα" Το πρόβλημα ξεκινά από ορισμένους που θεωρούν τη δικαιοσύνη έννοια αφηρημένη