Şimdi Dönecek Dünya

by Burçe Bahadır

“Kapıyı açıp da Mestan’ın ala vurmuş yüzünü görünce anladım. Radyoda ne diyorlar? Bir programın daha sonuna geldik sevgili dinleyenler. Mestan’a sürpriz olmuş, yazık. Sanıyor ki hayat hep aynı ahenkte meyledebilir. Erkektir, ona meyleder ama işin içinde ben varsam, elbet hayat da yoldan çıkacak.”

Burçe Bahadır, Şimdi Dönecek Dünya’da kahramanlarını yeri geliyor ışıltılı mağazalarla dolu süslü caddelerden, yeri geliyor telaşla akşam pazarına koşturulan yoksul mahallelerden seçiyor. Bu insanlar bazen kendinin ve etrafının yeni yeni farkına varmaya başlayan bir çocuk oluyor, bazen tüm engellere rağmen var olmaya çalışan genç bir kadın, bazen de her şeyin sonuna geldiğiyle yüzleşmemek için hayata bin bir takla attıranlar…

Tabii, bir şeyi de her satırında hissettiriyor: Geçmişin geçip gitmediğini, şimdinin tamamen yeni ve taze bir soluktan ibaret olmadığını…

Genres: Short Stories

120 pages, Paperback

Published March 1, 2024

Reviews

[Banu Yıldıran Genç]

öncelikle edebiyatımızda çok eksik olan iki şeyi konu aldığı için sevdim burçe bahadır’ın kitabı “şimdi dönecek dünya”yı. çocuklar ve yaşlılar. üstelik her ikisini de tanrı anlatıcının gözünden anlatmaması bence çok kıymetli.
bu nedenle birbirine bağlı ve çocuk gözünden 12 eylüle giden yolu anlatan “güneş kızıl doğacak” ve “kılpayı”nı sevdim. hatta bu konuların ekmeğini yiyen, çocuk gözünden o yılları anlatan 2 roman okumuştum, ikisinden de başarılı. sadece çocuğun etmeyeceği laflar var, sanki çocuk büyümüş de sonradan aktarıyor hissi veriyor. “ilk defa onu böyle korkmuş gördüğüm için elimdeki çatalı ağzıma mı götürsem tabağa geri mi koysam bilemiyorum, hayretle anneme bakıyorum.” bu o yaşta bir çocuğun o an kendini anlattığı cümle değil. böyle cümleler 3-5 tane, keşke dikkat edilse diyeceğim ama bu anlatıcı meselesine çok da takılan yok.
aynı aileden başka birini anlatan üçüncü öykü bambaşka bir tarzda. kitabın hep aynı biçimde ilerlememesini de sevdim.
yaşlı arkadaşlığını (ahretlik) ve yalnızlığını anlatan “ikimizden başka kıymetimizi bilen mi var” da çok güzel bir öykü. anlattığıyla da anlatım biçimiyle de o yaştaki saçma bencilliklerle de çok hakiki. yine bu öyküde de sanki bir okuyana anlatırmış, açıklama yaparmış gibi pürüz yaratan bir iki cümle dışında anlatıcı meselesi çözülmüş. yaşlı makbule’nin zihninden anlatılıyor genelde 3. tekil şahısla. “kocalar peş peşe hakkın rahmetine kavuşunca iyice birbirlerine kaldılar.” cümlesi de bu gidişatı bozuyor o nedenle.
diğer öyküler de günlük yaşamla, daha çok kadınlarla ilgili, epey dikkatle gözlemlenmiş detaylarla özenle yazılmış öyküler. lgbti+ öyküsünün diğerlerinin gerisinde kaldığını söyleyebilirim. ama elbette öykü kitabı için normal bunlar.
berdele dair son öykü esprili dili ve ajitasyona kaçmamasıyla farklıydı. başka ellerde çok fena bir öykü olabilecekken gayet ustalıkla kotarılmış.
bir de çok öne çıkmasa da “giderayak” bana babamı çok hatırlattığı için duygusal olarak en etkilendiğim öykü oldu galiba.
günlük dili doğallıkla kullanması ve diyaloglardaki başarısı sanırım burçe bahadır’ın metin yazarlığıyla epey ilgili. “şimdi dönecek dünya” sağlam bir öykü kitabı.

[Simdineokuyorum · Rating 5 out of 5]

Hikayelerin her biri içimizden ve olması çok ama çok mümkün şeyleri anlatıyor. En çok Güneṣ Kızıl Doğacak ve Kızlar Söz dinlemesezse nasıl dönecek dünya? Hikayelerini beğendim.

Özellikle son hikayedeki Ṣükran'a ve Ṣükran gibilere sıkı sıkı sarılıyorum.

[osqhe · Rating 5 out of 5]

4,5/5

[Seda]

Hepsini bitirmek niyetiyle baslamamistim, hepsini bitirmedim. Turk edebiyatinda son yillarda yazilan oykulerde, romanlarda bir nese eksikligi mi var? Cok fazla yeni donemde yazilmis kitap okudugumu soyleyemem, beki ben bilmiyorum ondan soruyorum, lutfen bu yorumu okuyup bi fikri olan yazmaktan cekinmesin. Kendi dilimiZde, edebiyattan da odun vermeden yazilmis ciger daglamayacak bir sey yok mu ya? Neseli olmasin tamam, ama merak uyandirsin, bizim toplum olarak tek duygumuz huzun mu?

Bu kitaptan bi kac oyku okudum, ozellikle Berdelle ilgili olan oyku beni resmen bogdu, oyku kotuydu demiyorum, ama cok kasvetli. Cocugu elinden alinmis, eline kendini assin diye ip verilmis kadin oykulerine gercekten ihtiyac var mi? Kadin kendini asmadi da, ailesini cekip silahla vurdu diye bu oykuyu iyi bitmis mi kabul etmeliyiz?

Bunu kafasinda her seyi negatife cevirebilme super gucu olan ben soyleyince de komik oluyo ama, bence gercekten toplum olarak kedere, kasvete bu kadar yogunlasmaya gerek yok.

Kendimi kandirmaksa da kandirmak, ben kitaplarin beni duygusal olarak kapkaranlik bi yere itmesine itiraz ediyorum artik.

[Merve Büker · Rating 3 out of 5]

Çağdaş yazarlarımızın kaleme aldığı öykü kitaplarını okumaktan büyük keyif alıyorum. Bu yüzden Şimdi Dönecek Dünya’ya da büyük bir hevesle başladım.

Kitapta on bir öykü yer alıyor. İlk birkaç öykü devam niteliğinde kurgulanmışken, diğerleri bağımsız. Belli bir konu ya da konsept çerçevesinde ilerlemese de, karakterlerin çoğunluğunun kadın olması dikkat çekici. Başkarakter bazen genç bir kız, bazen de oldukça yaşlı bir kocakarı olarak karşımıza çıkıyor. Hikâyeler bizi şehirden köye, 1980’lerden günümüze pek çok farklı zaman ve mekâna götürüyor.

Ne yazık ki ilk iki öyküyü hiç sevemedim, bu da kitabın benim için pek iyi başlamamasına neden oldu. Ancak ilerledikçe yazarın sade ve akıcı anlatımını sevdim. Okuyucuyu yormayan üslubu, kadın dünyasını ele alışı ve karakter tahlilleriyle, öykü okumayı sevenlerin ilgisini çekebilecek bir metin olduğunu düşünüyorum.

[ekinc · Rating 5 out of 5]

Bayıldım, bayıldım, bayıldım. Çok gülüp çok ağladım, bazı öykülerde yüreğimi de nefesimi de tutup kaygı ve merakla cümlelerin arasında koşturdum ve zaten anlatımı da bu tempoma o kadar uygundu ki… Uzun zaman içimde yer edecek bir kitap, özellikle de son öyküsüyle…

[Hayrullah M. · Rating 4 out of 5]

Not: 3.5'tan 4

[Hakan · Rating 3 out of 5]

Sait Faik Hikâye Armağanı'na lâyık görülen kitaba büyük bir heyecanla başladım doğrusu.
Başarılı ve deneyimli bir yazarın kitabına başlangıç için seçilen ilk iki öykü maalesef olumsuz bir ilk intiba bıraktı. Otobiyografik ögeler taşıdığını sandığım bu iki içiçe öykü çok içten olsa da zayıf kalıyor.
Ülkemiz öykücülükte çok başarılı yazarlara sahip, bu nedenle "Şimdi Dönecek Dünya" kitap adı olarak ödülü hak etse de öyküleri o seviyede bulamadım.
Cinsiyetçilik olarak algılanmasını istemem elbette, yine de ifade etmek zorunda hissediyorum ki, bir erkeke okur olarak artık birçok kadın yazarı okumakta zorlanıyorum. Yazar elbette entelektüel bir kişilik, muhalif olmalı sorumluluk taşımalı... Bunun yanında sürekli kadın konuları, kadın hakları, kadınların ezilmişliği üzerinden edebiyat yapılması ilgimi çekmiyor. Biraz daha öykü, biraz daha tat ihtiyacı duyuyorum. Kitaptan aklımızda bir şeyler kalması elbette önemli, peki ya okurken haz almamız?

[nisan]

kitapta çokça aile, eş-dost, konu-komşu ilişkisi, çokça içerlemişlik, adaletsizlik, insanın insandan usanması.. kısaca dram var. türk dizileri, türk filmleri, türk aile ve toplum yapısının bağrından kopup gelmiş âdeta. ve her hikayede bunu bulmak beni yordu.

yazım çok iyi, yazarın hikayelerinde de cümlelerinde de kurgusu gerçekten başarılı. herkesin içinde tanıdık şeyler bulacağı da şüphe götürmez bir gerçek ama kişisel deneyimime gelince konuların içimi açmadığı gibi bana farklı bir bakış açısı da katmadı. memleketin farklı yerlerinden, kimi âdetler kimi çekemeyen, kıskanan ya da takıntılı aile üyeleri yüzünden çeşitli hayal kırıklıklarına uğramış çoğu kadın başkarakterlerin öyküleri.

[Sıla · Rating 4 out of 5]

kitabın sait faik ödülünü niye kazandığı belli, teknik olarak çocuğundan yaşlısına, taşrasından şehirine çok başarılı yazılmış öyküler. ilk iki öyküden sonra uzunca bir ara verdim, o dönemin türkiyesinde geçen şeyleri okumayı pek sevmediğim için, ama sonrasında birçok farklı yerden beni yakaladı kalan öyküler. sadece bazen okuduğum karakterlerle aramda bir mesafe varmış gibi hissettim, acıların duygulardan bir adım uzakta durarak anlatıldığı öykülerin çoğunlukta olmasından mı kaynaklı bilmiyorum, benimle ilgili de olabilir tabii. yazarın "ses"ini tam olarak tanıyabilmiş değilim ama ilmek ilmek işlediği öykülerini ve kaderin önüne attığı karakterlerini sevdim.

[Necdet Yücel · Rating 5 out of 5]

son zamanlarda okuduğum en etkileyici öykü kitabı oldu

[İpek Çetin · Rating 4 out of 5]

Her biri gerçekçi ve okuyucuya gereksiz dram zorlaması yapmayan öykülerdi. Öykülerin çoğu insanda bir yere dokunuyor.

[Joy · Rating 1 out of 5]

Kitabı dinlerken bir yerinde uyuya kaldım, öyle akmıyor kitap.

[Nihan Jackson · Rating 3 out of 5]

3.5 stars